صفحه 7--5 آبان 90
ناهنجاری های غذایی در بارداری
حقیقت آن است که میزان زیادی (حدود 68 درصد) از زنان باردار تغییر در تمایلات غذایی را به علت تغییرهای هورمونیشان تجربه خواهند کرد.
همچنین در طی بارداری به همراه نوسان های هورمونی ممکن است زنان دریابند که به بوهای برخی غذاهای خاص حساس شدهاند و حتی برخی افراد به حالت تهوع میرسند.
برخی دیگر ممکن است دریابند که غذای مورد علاقهشان دیگر مانند گذشته برایشان مطبوع و قابل تحمل نیست، و یا یک غذا که همیشه در کمترین تمایلشان قرار داشت، هم اکنون از غذاهای مورد علاقهشان شده است.
در کل تمایل هایی شبیه موارد مذکور در بالا، مضر نیستند، و به همراه رعایت یک رژیم غذایی متوازن و اعتدال در افزودن کالری به رژیم غذایی نمیتوانند مشکل زا باشند (به طور میانگین یک زن بارداری که دارای یک جنین است؛ باید حدود 300 کیلوکالری در روز به رژیم غذاییاش اضافه کند.)
ولی نوع دیگری از تمایل های غذایی وجود دارند که پیکا نامیده میشوند. پیکا حالتی است که فرد متمایل به مصرف مواد غیر غذایی میشود که از مرسومترین گزینههای غیر غذایی مصرفی و یا غیرمعمول میباشند که عبارتند از: تکههای یخ، صابون، نشاسته، خاک، مو و... در کل موادی که معمولاً شامل پیکا میشوند عبارتند از: یخ، نشاسته، خاک و گل، کاغذ، کبریت سوخته، ذغال چوب، دوده، خاکستر سیگار، قرصهای آنتی اسید، شیر منیزیم.
نام پیکا از واژه لاتین Magpie یا زاغ گرفته شده که پرندهای است که به خوردن تقریباً همه چیز معروف میباشد.
پیکا میتواند تمام نژادها و ردههای اجتماعی - اقتصادی را درگیر کند. هر چند که یکسری تمایل های فرهنگی - تربیتی در این اختلال تأثیرگذارند. پیکا با کمبودهای غذایی مرتبط است و میتواند هنگامی که هیچ کمبودی هم نیست، وجود داشته باشد. علت دقیق پیکا هنوز ناشناخته است. برخی میگویند زنان باردار برای بهبود تهوع و استفراغ به خوردن مواد غیر غذایی روی میآورند.
همچنین تصور میشود که کمبود یک ماده مغذی موجب مصرف مواد غیر غذایی محتوی آن شود.
رایجترین کمبود غذایی که با پیکا در ارتباط است، کم خونی میباشد. البته این بدین معنا نیست که هر شخصی که آنمی یا کم خونی دارد به مواد غیرغذایی تمایل خواهد داشت، و یا برعکس هر کسی که به مواد غیر غذایی تمایل دارد حتماً به آنمی مبتلاست.
برای سالهای متوالی دانشمندان تلاش کردند که ارتباط هر تمایل غذایی را با یک کمبود غذایی خاص بیابند. برای مثال تصور میشود که تمایل به یخ، با یکی از دو مورد؛ کمبود فولیک اسید یا آنمی مرتبط است.
در واقع آنمی ممکن است هر یک از دو مورد علت و معلول یعنی منتج از پیکا و یا دلیل ایجاد آن باشد. در واقع مصرف مواد غیر غذایی مانند خاک میتواند از طریق دریافت نکردن مکفی غذاهای غنی از آهن و ایجاد تداخل در جذب آهن، موجب ایجاد آنمی شود.
سوء تغذیه میتواند یکی از نتایج پیکا باشد چون وقتی شخصی مواد غیر غذایی میخورد، این امر میتواند با جذب مواد غذایی در بدن وی تداخل پیدا کند و یا همچنین ممکن است مصرف مواد غیر غذایی، او را از مصرف منظم غذاهای سالم باز دارد. همچنین مصرف مقادیر زیاد نشاسته در افراد مبتلا به آمیلوفاژی میتواند با چاقی ارتباط داشته باشد.
انواع پیکا
ژئوفاژی یا خاک خواری حالتی است که فرد به خوردن خاک تمایل دارد و گفته میشود که با منطقه جغرافیایی نیز ارتباط دارد. چنانچه که اغلب افراد خاک خوار در افریقای مرکزی و نواحی جنوبی ایالات متحده یافت میشوند. البته خاک خواری میتواند از نیاز فیزیولوژیک بدن به مواد مغذی ناشی شود. همچنین ممکن است تصور شود که راه تسکینی برای برخی مشکل های بالینی از جمله تهوع است.
آمیلوفاژی شامل مصرف نشاسته و خمیرهای دارای نشاسته است.
پاگوفاژی به مصرف یخ اشاره دارد، که این نوع از پیکا به نظر بی ضرر میباشد.
علاوه بر تمایلات یادشده؛ تمایل به مصرف برخی مواد غیر غذایی دیگر نیز وجود دارند از جمله: خاکستر، گچ، داروهای ضد اسیدی معده، شمع و...
حتی مواد غیر غذایی مورد تمایل میتوانند شامل اشیای مُضر و منجر به مسمومیت یا انسداد و... شوند. اگر مواد مورد تمایل سمی یا خطرناک نباشند (مانند یخ)، دیگر لازم نیست که حتماً مصرف این مواد متوقف شوند. هر چند که در برخی موارد مصرف مواد سمی و ناسالمی نظیر خاک و خاک رس میتوانند منجر به مرگ شوند؛ بنابراین افراد باید از علایم خطر مصرف این مواد غذایی خاص آگاه باشند. این علایم میتوانند شامل: درد، کاهش اجابت مزاج، نفخ و یا تورم شکم و تغییر در عادت های گوارشی شوند که با بارداری مرتبط نمیباشند. روی هم رفته، در مورد مشکل پیکا اطلاعات چندانی در دسترس نیستند. بزرگترین نگرانی افراد مبتلا، این است که ممکن است زنان باردار این مشکل را به علت شرم و خجالت، پنهان نگه دارند و سلامت خود و فرزندشان را در خطر جدی قرار دهند.
منبع: تبیان
نکته هایی درباره تغذیه بارداری
یکی از مهم ترین وظایف خانم ها در طی دوران بارداری حفظ سلامتی خود و جنین شان، با داشتن تغذیه سالم در این دوران می باشد. انتخاب های صحیح در تغذیه بارداری به بهبود رشد و تکامل جنین کمک می کند.
بر خلاف تصور خیلی از افراد که فکر می کنند در دوران بارداری باید انرژی فراوانی دریافت کنند، دریافت کالری شما باید روزانه به طور متوسط 300 کالری بیش از آنچه که قبل از بارداری مصرف می کردید، باشد. هر چند که ممکن است در ماه های اول بارداری حالت تهوع و استفراغ برای شما مشکل هایی ایجاد کند، سعی کنید رژیم متعادلی داشته باشید و ویتامین های مورد نیاز دوران بارداری را دریافت کنید.
توصیه ها
* برای دریافت مواد مغذی مورد نیاز، انواع متنوعی از غذاها را بخورید. مصرف روزانه 6 تا 11 واحد نان و غلات، 2 تا 4 واحد میوه، 4 واحد یا بیشتر سبزی ها، 4 واحد لبنیات و 3 واحد از منابع پروتئینی (گوشت قرمز، مرغ، ماهی، تخم مرغ یا مغز دانه ها) توصیه می شود. میزان کمی از چربی ها و شیرینی ها را دریافت کنید.
* غذاهای با فیبر بالا مانند برنج، ماکارونی، غلات و نان های سبوس دار و نیز میوه ها و سبزی ها را انتخاب کنید.
* زمانی که باردار هستید، مطمئن شوید ویتامین ها و املاح کافی را از رژیم روزانه خود دریافت می کنید. به منظور اطمینان از دریافت ویتامین ها و املاح کافی، هر روز مکمل ویتامین های مورد نیاز دوران بارداری را دریافت کنید.
* در دوران بارداری، روزانه 1000 تا 1300 میلی گرم کلسیم از رژیم خود دریافت کنید. به این منظور روزانه دست کم 4 واحد لبنیات و غذاهای غنی از کلسیم بخورید.
بهترین منابع کلسیم لبنیات مثل شیر، ماست، پنیر، کشک و قره قوروت و نیز غذاهای دریایی است. سایر منابع کلسیم شامل: سبزی های برگ سبز، کشمش، بادام، پسته، بادام زمینی و گردو است.
* برای اطمینان از دریافت 27 میلی گرم آهن در روز، دست کم روزانه 3 واحد از غذاهای غنی از آهن را مصرف کنید. غذاهای غنی از آهن عبارتند از: گوشت قرمز، ماهی، مرغ، زرده تخم مرغ، سبزی های دارای برگ سبز تیره مثل اسفناج تازه و جعفری، حبوبات مثل عدس و لوبیا، دانه های روغنی، خشکبار مثل انواع برگه، برگه آلو و هلو و زرد آلو، توت خشک، انجیر خشک و کشمش.
* زنان باردار روزانه 70 میلی گرم ویتامین C نیاز دارند. بنابراین دست کم یکی از منابع خوب ویتامین C را در روز مصرف کنید. ویتامین C در سبزی ها و میوه های تازه و بیشتر در مرکبات (پرتقال، گریپ فروت، انواع لیمو و نارنگی)، کیوی، انواع توت، گوجه فرنگی، فلفل دلمه ای، هندوانه، طالبی، توت فرنگی، سیب زمینی و سبزی های برگ سبز مثل کلم بروکلی موجود است.
* روزانه دست کم یکی از منابع خوب اسید فولیک را دریافت کنید. منابع غنی از اسید فولیک عبارتند از: مخمر (ماءالشعیر)، حبوبات پخته(مانند انواع لوبیا و نخود)، سبزی های برگ سبز تیره مانند اسفناج پخته، گوشت گوساله، جوانه گندم خام، کاهو، آب پرتقال، کلم، زرده تخم مرغ و موز. هر خانم باردار روزانه دست کم به 0/4 میلی گرم اسید فولیک نیاز دارد تا از بروز نقص لوله عصبی در جنین (اسپینا بیفیدا) پیشگیری کند.
* روزانه دست کم یکی از منابع خوب ویتامین A را دریافت کنید. منابع غنی از ویتامین A عبارتند از: جگر، هویج، کدو حلوایی، طالبی، زردآلو، آب کدو، شلغم، چغندر، کلم بروکلی، گریپ فروت، اسفناج و سایر سبزی های سبز تیره و برگی شکل، شیر، زرده تخم مرغ.
البته در مورد مصرف جگر و آب هویج که دارای مقدار زیادی ویتامین A هستند، حتما با پزشک خود مشورت کنید، زیرا دریافت اضافی ویتامین A (بیش از 1000 واحد بین المللی در روز) ممکن است با ناهنجاری های جنینی در ارتباط باشد.
غذاهایی را که باید زنان باردار از آن ها اجتناب کنند
* در طول بارداری از مصرف الکل اجتناب کنید. مصرف الکل با زایمان زودرس، جلوگیری از رشد ذهنی، نقص های مادرزادی و وزن کم هنگام تولد مرتبط می باشد.
* مصرف کافئین را به کمتر از 300 میلی گرم در روز محدود کنید. میزان کافئین در نوشیدنی های متنوع، به دانه ها و برگ های استفاده شده و چگونگی آماده سازی آنها وابسته می باشد.
فنجانی با گنجایش 224 گرم قهوه، به طور میانگین حاوی 150 میلی گرم کافئین می باشد، در حالی که همین میزان چای سیاه حدود 80 میلی گرم کافئین دارد. به خاطر داشته باشید محتوای کافئین یک قالب شکلات برابر یک چهارم فنجان قهوه می باشد.
* استفاده از ساخارین (قند مصنوعی) در طول بارداری بسیار منع می شود، زیرا می تواند از جفت عبور کرده و در بافت های جنین باقی بماند. اما استفاده از سایر شیرین کننده های مصنوعی در طول بارداری، چنانچه مورد تایید و استاندارد باشد، بی اشکال است.
شیرین کننده های مصنوعی مورد تایید شامل آسپارتام، آس سولفام K و سوکرالوز می باشند. مصرف این شیرین کننده ها در حد اعتدال اشکالی ندارد، بنابراین با پزشک خود راجع به میزان مصرف این شیرین کننده ها در طول بارداری مشورت کنید.
* میزان کل چربی رژیم را به 30 درصد یا کمتر از کل کالری روزانه کاهش دهید. مثلا فردی که روزانه 2000 کیلو کالری انرژی دریافت می کند، می تواند 65 گرم چربی یا کمتر در روز مصرف کند.
* دریافت کلسترول را به 300 میلی گرم یا کمتر در روز محدود کنید.
* از مصرف پنیرهایی که پاستوریزه نیستند خودداری کنید، زیرا ممکن است سبب عفونت شوند. اما می توانید از پنیرهای پاستوریزه و فرآوری شده و یا ماست استفاده کنید.
* از مصرف غذاهای دریایی خام به خصوص میگو اجتناب کنید.
برخی از مشکل های دوران بارداری
در طول بارداری ممکن است حالت تهوع صبحگاهی، اسهال یا یبوست داشته باشید. پس به این پیشنهادها توجه کنید:
حالت تهوع صبحگاهی: قبل از اینکه از رختخواب بلند شوید، مقداری بیسکوییت ترد بخورید. غذای خود را طی چندین وعده در روز و به صورت کم حجم دریافت کنید. از مصرف غذاهای پرچرب و سرخ شده اجتناب کنید.
یبوست: میزان زیادی از سبزی ها و میوه های تازه بخورید. همچنین 6 تا 8 لیوان در روز آب بنوشید.
اسهال: غذاهای حاوی پکتین و صمغ (دو نوع فیبر غذایی) مانند پوره سیب، موز، برنج سفید، آرد جو، نان گندم تصفیه شده را بخورید، زیرا به جذب آب کمک می کنند.
سوزش سر دل: غذای خود را طی چندین وعده در روز و به صورت کم حجم بخورید. قبل از خوردن وعده غذایی تان، شیر بنوشید. مصرف نوشیدنی ها و غذاهای حاوی کافئین را کاهش دهید.
ورزش در بارداری
ورزش منظم به شما کمک می کند تا تغییرهای جسمانی بارداری را تحمل کنید، به زایمان راحت و پیشگیری از عوارض بعد از زایمان کمک می کند، سطح انرژی شما را بالا می برد و سلامت شما را بهبود می بخشد.
ورزش همچنین با بالا بردن استقامت و کشش عضله ها، شما را برای زایمان آماده می کند و بهبود پس از زایمان را سرعت می بخشد. به اغلب زنان باردار، دست کم 30 دقیقه ورزش متوسط در بیشتر روزهای هفته توصیه می شود. اما حتی زمان و دفعه های کمتر نیز، به آمادگی در زایمان و تناسب اندام شما کمک می کند.
پیاده روی، ورزش مناسبی برای شروع می باشد. این ورزش شرایط هوازی متوسطی با کمترین فشار بر مفاصل را ایجاد می کند.
ورزش های قدرتی نیز تا زمانی که وزنه سنگین بلند نمی کنید، مناسب می باشند. البته در همه موارد باید با پزشک خود برای انتخاب نوع و شدت ورزش مشورت کنید.
در سه ماهه اول بارداری، بیشتر زنان نیازی به افزایش وزن ندارند، این خبر خوبی برای خانم هایی است که حالت تهوع صبحگاهی دارند.
در ماه های اول بارداری، نیاز به افزایش وزن کمی دارید که با دریافت 150 تا 200 کالری اضافی در روز برطرف می شود؛ این میزان کالری اضافی را می توان با داشتن اشتهایی طبیعی و دریافت 5/1 لیوان آب پرتقال یا نصف لیوان ماست کم چرب تامین کرد.
افزایش وزن در سه ماهه دوم و سوم به خصوص چنانچه کم وزن می باشید، دارای اهمیت است.
در این دوران باید هر ماه 1/5تا 2 کیلوگرم وزن اضافه کنید. دریافت 300 کالری بیشتر در روز، شما را به این هدف می رساند.
بیتوجهی دیابتیها به تغذیه
دیابت به ویژه دیابت نوع دوم طی دهه اخیر شیوع روز افزونی یافته است. شیوع این بیماری را با شیوه زندگی امروزی مرتبط میدانند. یکی از مولفههای اصلی در کنترل ابتلا به دیابت توجه به تغذیه سالم میباشد. بر همین اساس متخصصان دیابت توصیهها و آموزش لازم را در این زمینه در اختیار عموم قرار میدهند. ولی با این حال طبق پژوهشی جدید، اغلب دیابتیها میزان زیادی چربی و سدیم دریافت میکنند و به قدر کافی از میوهها، سبزی ها، دانهها و لبنیات کمچرب مصرف نمیکنند.
اضافه وزن یکی از مهمترین فاکتورهای خطر در بیماری دیابت نوع2 میباشد (اختلالی که در آن بدن قادر به تنظیم قند خون با استفاده از هورمون انسولین نیست.) رژیم غذایی، ورزش و کاهش وزن، از فاکتورهای کلیدی در مدیریت این شرایط میباشد، و در معمول موارد کاهش وزن میتواند این شرایط را کاملا معکوس کند.
در مطالعهای که به تازگی روی 2800 میانسال دیابتی نوع 2 انجام گرفت، پژوهشگران دریافتند تقریبا تمامی دیابتیهای مورد مطالعه بیش از مقادیر توصیه شده (کمتر از 35 درصد انرژی دریافتی) چربی دریافت میکردند. 85درصد این افراد همچنین بیشتر از حد معمول از چربیهای اشباع (کمتر از 10 درصد از کالری مورد نیاز روزانه) استفاده میکردند. همانطور که میدانیم چربی اشباع زمینه ایجاد لخته در عروق را افزایش میدهد. نتایج این بررسی علاوه بر این نشان داد 92 درصد شرکتکنندگان مصرف سدیم بالایی داشتند که منجر به افزایش فشار خون شده و خطر ابتلا به بیماریهای قلبی و کلیوی را افزایش میدهد. در نقطه مقابل کمتر از نیمی از دیابتیهای شرکتکننده در مطالعه، دست کم میزان مقادیر توصیه شده میوه، سبزی، دانهها و لبنیات را به صورت روزانه مصرف میکردند. بر این اساس پژوهشگران دریافتند سطح آگاهی بیماران دیابتی نسبت به تغذیه سالم کافی نبوده و در صورتی نیز که اطلاعات لازم تغذیهای در کنترل دیابت را داشتهاند، بدان عمل نمیکردند.
به اعتقاد پژوهشگران این مطالعه، افراد مبتلا به بیماریهای مزمن باید گروه هدف برای آموزش بیشتر باشند و نسبت به بزرگسالانی که تغذیه سالم دارند به انگیزه بیشتری، نیاز دارند.
نکته عملی: بیماران مبتلا به دیابت، صرفنظر از مدت زمان ابتلا به این بیماری، نیاز به آموزشهای مداوم تغذیهای دارند. غذاهایی که آنها روزانه مصرف میکنند، باید به عنوان یک بخش اساسی در درمانشان مورد توجه قرار گیرد. در کنترل دیابت نوع دوم از نظر تغذیهای، تعادل میان دریافت و مصرف کالری دارای اهمیت ویژه میباشد، تا باعث کاهش وزن یا دست کم جلوگیری از افزایش وزن شود. همچنین گنجاندن غذاهایی که مواد مغذی سودمندی دارند مانند آنتیاکسیدانها و چربیهای غیراشباع، در سبد غذایی روزانه ضروری میباشد و کمک به کنترل قند خون، فشار خون و کلسترول خون میکند. اما باید اذعان کرد که با وجود ابتلا به دیابت، اغلب دیابتیها انتخابهای سالم رژیمی ندارند.
برخی دیگر ممکن است دریابند که غذای مورد علاقهشان دیگر مانند گذشته برایشان مطبوع و قابل تحمل نیست، و یا یک غذا که همیشه در کمترین تمایلشان قرار داشت، هم اکنون از غذاهای مورد علاقهشان شده است.
در کل تمایل هایی شبیه موارد مذکور در بالا، مضر نیستند، و به همراه رعایت یک رژیم غذایی متوازن و اعتدال در افزودن کالری به رژیم غذایی نمیتوانند مشکل زا باشند (به طور میانگین یک زن بارداری که دارای یک جنین است؛ باید حدود 300 کیلوکالری در روز به رژیم غذاییاش اضافه کند.)
ولی نوع دیگری از تمایل های غذایی وجود دارند که پیکا نامیده میشوند. پیکا حالتی است که فرد متمایل به مصرف مواد غیر غذایی میشود که از مرسومترین گزینههای غیر غذایی مصرفی و یا غیرمعمول میباشند که عبارتند از: تکههای یخ، صابون، نشاسته، خاک، مو و... در کل موادی که معمولاً شامل پیکا میشوند عبارتند از: یخ، نشاسته، خاک و گل، کاغذ، کبریت سوخته، ذغال چوب، دوده، خاکستر سیگار، قرصهای آنتی اسید، شیر منیزیم.
نام پیکا از واژه لاتین Magpie یا زاغ گرفته شده که پرندهای است که به خوردن تقریباً همه چیز معروف میباشد.
پیکا میتواند تمام نژادها و ردههای اجتماعی - اقتصادی را درگیر کند. هر چند که یکسری تمایل های فرهنگی - تربیتی در این اختلال تأثیرگذارند. پیکا با کمبودهای غذایی مرتبط است و میتواند هنگامی که هیچ کمبودی هم نیست، وجود داشته باشد. علت دقیق پیکا هنوز ناشناخته است. برخی میگویند زنان باردار برای بهبود تهوع و استفراغ به خوردن مواد غیر غذایی روی میآورند.
همچنین تصور میشود که کمبود یک ماده مغذی موجب مصرف مواد غیر غذایی محتوی آن شود.
رایجترین کمبود غذایی که با پیکا در ارتباط است، کم خونی میباشد. البته این بدین معنا نیست که هر شخصی که آنمی یا کم خونی دارد به مواد غیرغذایی تمایل خواهد داشت، و یا برعکس هر کسی که به مواد غیر غذایی تمایل دارد حتماً به آنمی مبتلاست.
برای سالهای متوالی دانشمندان تلاش کردند که ارتباط هر تمایل غذایی را با یک کمبود غذایی خاص بیابند. برای مثال تصور میشود که تمایل به یخ، با یکی از دو مورد؛ کمبود فولیک اسید یا آنمی مرتبط است.
در واقع آنمی ممکن است هر یک از دو مورد علت و معلول یعنی منتج از پیکا و یا دلیل ایجاد آن باشد. در واقع مصرف مواد غیر غذایی مانند خاک میتواند از طریق دریافت نکردن مکفی غذاهای غنی از آهن و ایجاد تداخل در جذب آهن، موجب ایجاد آنمی شود.
سوء تغذیه میتواند یکی از نتایج پیکا باشد چون وقتی شخصی مواد غیر غذایی میخورد، این امر میتواند با جذب مواد غذایی در بدن وی تداخل پیدا کند و یا همچنین ممکن است مصرف مواد غیر غذایی، او را از مصرف منظم غذاهای سالم باز دارد. همچنین مصرف مقادیر زیاد نشاسته در افراد مبتلا به آمیلوفاژی میتواند با چاقی ارتباط داشته باشد.
انواع پیکا
ژئوفاژی یا خاک خواری حالتی است که فرد به خوردن خاک تمایل دارد و گفته میشود که با منطقه جغرافیایی نیز ارتباط دارد. چنانچه که اغلب افراد خاک خوار در افریقای مرکزی و نواحی جنوبی ایالات متحده یافت میشوند. البته خاک خواری میتواند از نیاز فیزیولوژیک بدن به مواد مغذی ناشی شود. همچنین ممکن است تصور شود که راه تسکینی برای برخی مشکل های بالینی از جمله تهوع است.
آمیلوفاژی شامل مصرف نشاسته و خمیرهای دارای نشاسته است.
پاگوفاژی به مصرف یخ اشاره دارد، که این نوع از پیکا به نظر بی ضرر میباشد.
علاوه بر تمایلات یادشده؛ تمایل به مصرف برخی مواد غیر غذایی دیگر نیز وجود دارند از جمله: خاکستر، گچ، داروهای ضد اسیدی معده، شمع و...
حتی مواد غیر غذایی مورد تمایل میتوانند شامل اشیای مُضر و منجر به مسمومیت یا انسداد و... شوند. اگر مواد مورد تمایل سمی یا خطرناک نباشند (مانند یخ)، دیگر لازم نیست که حتماً مصرف این مواد متوقف شوند. هر چند که در برخی موارد مصرف مواد سمی و ناسالمی نظیر خاک و خاک رس میتوانند منجر به مرگ شوند؛ بنابراین افراد باید از علایم خطر مصرف این مواد غذایی خاص آگاه باشند. این علایم میتوانند شامل: درد، کاهش اجابت مزاج، نفخ و یا تورم شکم و تغییر در عادت های گوارشی شوند که با بارداری مرتبط نمیباشند. روی هم رفته، در مورد مشکل پیکا اطلاعات چندانی در دسترس نیستند. بزرگترین نگرانی افراد مبتلا، این است که ممکن است زنان باردار این مشکل را به علت شرم و خجالت، پنهان نگه دارند و سلامت خود و فرزندشان را در خطر جدی قرار دهند.
منبع: تبیان
نکته هایی درباره تغذیه بارداری
یکی از مهم ترین وظایف خانم ها در طی دوران بارداری حفظ سلامتی خود و جنین شان، با داشتن تغذیه سالم در این دوران می باشد. انتخاب های صحیح در تغذیه بارداری به بهبود رشد و تکامل جنین کمک می کند.
بر خلاف تصور خیلی از افراد که فکر می کنند در دوران بارداری باید انرژی فراوانی دریافت کنند، دریافت کالری شما باید روزانه به طور متوسط 300 کالری بیش از آنچه که قبل از بارداری مصرف می کردید، باشد. هر چند که ممکن است در ماه های اول بارداری حالت تهوع و استفراغ برای شما مشکل هایی ایجاد کند، سعی کنید رژیم متعادلی داشته باشید و ویتامین های مورد نیاز دوران بارداری را دریافت کنید.
توصیه ها
* برای دریافت مواد مغذی مورد نیاز، انواع متنوعی از غذاها را بخورید. مصرف روزانه 6 تا 11 واحد نان و غلات، 2 تا 4 واحد میوه، 4 واحد یا بیشتر سبزی ها، 4 واحد لبنیات و 3 واحد از منابع پروتئینی (گوشت قرمز، مرغ، ماهی، تخم مرغ یا مغز دانه ها) توصیه می شود. میزان کمی از چربی ها و شیرینی ها را دریافت کنید.
* غذاهای با فیبر بالا مانند برنج، ماکارونی، غلات و نان های سبوس دار و نیز میوه ها و سبزی ها را انتخاب کنید.
* زمانی که باردار هستید، مطمئن شوید ویتامین ها و املاح کافی را از رژیم روزانه خود دریافت می کنید. به منظور اطمینان از دریافت ویتامین ها و املاح کافی، هر روز مکمل ویتامین های مورد نیاز دوران بارداری را دریافت کنید.
* در دوران بارداری، روزانه 1000 تا 1300 میلی گرم کلسیم از رژیم خود دریافت کنید. به این منظور روزانه دست کم 4 واحد لبنیات و غذاهای غنی از کلسیم بخورید.
بهترین منابع کلسیم لبنیات مثل شیر، ماست، پنیر، کشک و قره قوروت و نیز غذاهای دریایی است. سایر منابع کلسیم شامل: سبزی های برگ سبز، کشمش، بادام، پسته، بادام زمینی و گردو است.
* برای اطمینان از دریافت 27 میلی گرم آهن در روز، دست کم روزانه 3 واحد از غذاهای غنی از آهن را مصرف کنید. غذاهای غنی از آهن عبارتند از: گوشت قرمز، ماهی، مرغ، زرده تخم مرغ، سبزی های دارای برگ سبز تیره مثل اسفناج تازه و جعفری، حبوبات مثل عدس و لوبیا، دانه های روغنی، خشکبار مثل انواع برگه، برگه آلو و هلو و زرد آلو، توت خشک، انجیر خشک و کشمش.
* زنان باردار روزانه 70 میلی گرم ویتامین C نیاز دارند. بنابراین دست کم یکی از منابع خوب ویتامین C را در روز مصرف کنید. ویتامین C در سبزی ها و میوه های تازه و بیشتر در مرکبات (پرتقال، گریپ فروت، انواع لیمو و نارنگی)، کیوی، انواع توت، گوجه فرنگی، فلفل دلمه ای، هندوانه، طالبی، توت فرنگی، سیب زمینی و سبزی های برگ سبز مثل کلم بروکلی موجود است.
* روزانه دست کم یکی از منابع خوب اسید فولیک را دریافت کنید. منابع غنی از اسید فولیک عبارتند از: مخمر (ماءالشعیر)، حبوبات پخته(مانند انواع لوبیا و نخود)، سبزی های برگ سبز تیره مانند اسفناج پخته، گوشت گوساله، جوانه گندم خام، کاهو، آب پرتقال، کلم، زرده تخم مرغ و موز. هر خانم باردار روزانه دست کم به 0/4 میلی گرم اسید فولیک نیاز دارد تا از بروز نقص لوله عصبی در جنین (اسپینا بیفیدا) پیشگیری کند.
* روزانه دست کم یکی از منابع خوب ویتامین A را دریافت کنید. منابع غنی از ویتامین A عبارتند از: جگر، هویج، کدو حلوایی، طالبی، زردآلو، آب کدو، شلغم، چغندر، کلم بروکلی، گریپ فروت، اسفناج و سایر سبزی های سبز تیره و برگی شکل، شیر، زرده تخم مرغ.
البته در مورد مصرف جگر و آب هویج که دارای مقدار زیادی ویتامین A هستند، حتما با پزشک خود مشورت کنید، زیرا دریافت اضافی ویتامین A (بیش از 1000 واحد بین المللی در روز) ممکن است با ناهنجاری های جنینی در ارتباط باشد.
غذاهایی را که باید زنان باردار از آن ها اجتناب کنند
* در طول بارداری از مصرف الکل اجتناب کنید. مصرف الکل با زایمان زودرس، جلوگیری از رشد ذهنی، نقص های مادرزادی و وزن کم هنگام تولد مرتبط می باشد.
* مصرف کافئین را به کمتر از 300 میلی گرم در روز محدود کنید. میزان کافئین در نوشیدنی های متنوع، به دانه ها و برگ های استفاده شده و چگونگی آماده سازی آنها وابسته می باشد.
فنجانی با گنجایش 224 گرم قهوه، به طور میانگین حاوی 150 میلی گرم کافئین می باشد، در حالی که همین میزان چای سیاه حدود 80 میلی گرم کافئین دارد. به خاطر داشته باشید محتوای کافئین یک قالب شکلات برابر یک چهارم فنجان قهوه می باشد.
* استفاده از ساخارین (قند مصنوعی) در طول بارداری بسیار منع می شود، زیرا می تواند از جفت عبور کرده و در بافت های جنین باقی بماند. اما استفاده از سایر شیرین کننده های مصنوعی در طول بارداری، چنانچه مورد تایید و استاندارد باشد، بی اشکال است.
شیرین کننده های مصنوعی مورد تایید شامل آسپارتام، آس سولفام K و سوکرالوز می باشند. مصرف این شیرین کننده ها در حد اعتدال اشکالی ندارد، بنابراین با پزشک خود راجع به میزان مصرف این شیرین کننده ها در طول بارداری مشورت کنید.
* میزان کل چربی رژیم را به 30 درصد یا کمتر از کل کالری روزانه کاهش دهید. مثلا فردی که روزانه 2000 کیلو کالری انرژی دریافت می کند، می تواند 65 گرم چربی یا کمتر در روز مصرف کند.
* دریافت کلسترول را به 300 میلی گرم یا کمتر در روز محدود کنید.
* از مصرف پنیرهایی که پاستوریزه نیستند خودداری کنید، زیرا ممکن است سبب عفونت شوند. اما می توانید از پنیرهای پاستوریزه و فرآوری شده و یا ماست استفاده کنید.
* از مصرف غذاهای دریایی خام به خصوص میگو اجتناب کنید.
برخی از مشکل های دوران بارداری
در طول بارداری ممکن است حالت تهوع صبحگاهی، اسهال یا یبوست داشته باشید. پس به این پیشنهادها توجه کنید:
حالت تهوع صبحگاهی: قبل از اینکه از رختخواب بلند شوید، مقداری بیسکوییت ترد بخورید. غذای خود را طی چندین وعده در روز و به صورت کم حجم دریافت کنید. از مصرف غذاهای پرچرب و سرخ شده اجتناب کنید.
یبوست: میزان زیادی از سبزی ها و میوه های تازه بخورید. همچنین 6 تا 8 لیوان در روز آب بنوشید.
اسهال: غذاهای حاوی پکتین و صمغ (دو نوع فیبر غذایی) مانند پوره سیب، موز، برنج سفید، آرد جو، نان گندم تصفیه شده را بخورید، زیرا به جذب آب کمک می کنند.
سوزش سر دل: غذای خود را طی چندین وعده در روز و به صورت کم حجم بخورید. قبل از خوردن وعده غذایی تان، شیر بنوشید. مصرف نوشیدنی ها و غذاهای حاوی کافئین را کاهش دهید.
ورزش در بارداری
ورزش منظم به شما کمک می کند تا تغییرهای جسمانی بارداری را تحمل کنید، به زایمان راحت و پیشگیری از عوارض بعد از زایمان کمک می کند، سطح انرژی شما را بالا می برد و سلامت شما را بهبود می بخشد.
ورزش همچنین با بالا بردن استقامت و کشش عضله ها، شما را برای زایمان آماده می کند و بهبود پس از زایمان را سرعت می بخشد. به اغلب زنان باردار، دست کم 30 دقیقه ورزش متوسط در بیشتر روزهای هفته توصیه می شود. اما حتی زمان و دفعه های کمتر نیز، به آمادگی در زایمان و تناسب اندام شما کمک می کند.
پیاده روی، ورزش مناسبی برای شروع می باشد. این ورزش شرایط هوازی متوسطی با کمترین فشار بر مفاصل را ایجاد می کند.
ورزش های قدرتی نیز تا زمانی که وزنه سنگین بلند نمی کنید، مناسب می باشند. البته در همه موارد باید با پزشک خود برای انتخاب نوع و شدت ورزش مشورت کنید.
در سه ماهه اول بارداری، بیشتر زنان نیازی به افزایش وزن ندارند، این خبر خوبی برای خانم هایی است که حالت تهوع صبحگاهی دارند.
در ماه های اول بارداری، نیاز به افزایش وزن کمی دارید که با دریافت 150 تا 200 کالری اضافی در روز برطرف می شود؛ این میزان کالری اضافی را می توان با داشتن اشتهایی طبیعی و دریافت 5/1 لیوان آب پرتقال یا نصف لیوان ماست کم چرب تامین کرد.
افزایش وزن در سه ماهه دوم و سوم به خصوص چنانچه کم وزن می باشید، دارای اهمیت است.
در این دوران باید هر ماه 1/5تا 2 کیلوگرم وزن اضافه کنید. دریافت 300 کالری بیشتر در روز، شما را به این هدف می رساند.
بیتوجهی دیابتیها به تغذیه
دیابت به ویژه دیابت نوع دوم طی دهه اخیر شیوع روز افزونی یافته است. شیوع این بیماری را با شیوه زندگی امروزی مرتبط میدانند. یکی از مولفههای اصلی در کنترل ابتلا به دیابت توجه به تغذیه سالم میباشد. بر همین اساس متخصصان دیابت توصیهها و آموزش لازم را در این زمینه در اختیار عموم قرار میدهند. ولی با این حال طبق پژوهشی جدید، اغلب دیابتیها میزان زیادی چربی و سدیم دریافت میکنند و به قدر کافی از میوهها، سبزی ها، دانهها و لبنیات کمچرب مصرف نمیکنند.
اضافه وزن یکی از مهمترین فاکتورهای خطر در بیماری دیابت نوع2 میباشد (اختلالی که در آن بدن قادر به تنظیم قند خون با استفاده از هورمون انسولین نیست.) رژیم غذایی، ورزش و کاهش وزن، از فاکتورهای کلیدی در مدیریت این شرایط میباشد، و در معمول موارد کاهش وزن میتواند این شرایط را کاملا معکوس کند.
در مطالعهای که به تازگی روی 2800 میانسال دیابتی نوع 2 انجام گرفت، پژوهشگران دریافتند تقریبا تمامی دیابتیهای مورد مطالعه بیش از مقادیر توصیه شده (کمتر از 35 درصد انرژی دریافتی) چربی دریافت میکردند. 85درصد این افراد همچنین بیشتر از حد معمول از چربیهای اشباع (کمتر از 10 درصد از کالری مورد نیاز روزانه) استفاده میکردند. همانطور که میدانیم چربی اشباع زمینه ایجاد لخته در عروق را افزایش میدهد. نتایج این بررسی علاوه بر این نشان داد 92 درصد شرکتکنندگان مصرف سدیم بالایی داشتند که منجر به افزایش فشار خون شده و خطر ابتلا به بیماریهای قلبی و کلیوی را افزایش میدهد. در نقطه مقابل کمتر از نیمی از دیابتیهای شرکتکننده در مطالعه، دست کم میزان مقادیر توصیه شده میوه، سبزی، دانهها و لبنیات را به صورت روزانه مصرف میکردند. بر این اساس پژوهشگران دریافتند سطح آگاهی بیماران دیابتی نسبت به تغذیه سالم کافی نبوده و در صورتی نیز که اطلاعات لازم تغذیهای در کنترل دیابت را داشتهاند، بدان عمل نمیکردند.
به اعتقاد پژوهشگران این مطالعه، افراد مبتلا به بیماریهای مزمن باید گروه هدف برای آموزش بیشتر باشند و نسبت به بزرگسالانی که تغذیه سالم دارند به انگیزه بیشتری، نیاز دارند.
نکته عملی: بیماران مبتلا به دیابت، صرفنظر از مدت زمان ابتلا به این بیماری، نیاز به آموزشهای مداوم تغذیهای دارند. غذاهایی که آنها روزانه مصرف میکنند، باید به عنوان یک بخش اساسی در درمانشان مورد توجه قرار گیرد. در کنترل دیابت نوع دوم از نظر تغذیهای، تعادل میان دریافت و مصرف کالری دارای اهمیت ویژه میباشد، تا باعث کاهش وزن یا دست کم جلوگیری از افزایش وزن شود. همچنین گنجاندن غذاهایی که مواد مغذی سودمندی دارند مانند آنتیاکسیدانها و چربیهای غیراشباع، در سبد غذایی روزانه ضروری میباشد و کمک به کنترل قند خون، فشار خون و کلسترول خون میکند. اما باید اذعان کرد که با وجود ابتلا به دیابت، اغلب دیابتیها انتخابهای سالم رژیمی ندارند.
+ نوشته شده در 2011/10/27 ساعت 5:10 توسط عصرمردم
|
مدیر مسول و صاحب امتیاز : محمد عسلی