صفحه 8--21 تیر 89

 

غذاهاي رنگي بخوريد البته از نوع طبيعي!

 

تعادل درخوردن سیر

 

میوه و شیرینی را فریز نکنید

 

کاکائوی تلخ و محافظت از پوست

 

گوشت چرخ‌ کرده آماده از
 قصابی نخرید

 

 

ادامه نوشته

صفحه 10--31 خرداد 89

 

آناناس؛ میوه عیادت

 

گوجه فرنگي، جايگزيني مناسب براي آسپرين

 

راز طول عمر مردم قفقاز

 

چرا بعضی­ها بعد از سير شدن به خوردن ادامه مي دهند؟

ادامه نوشته

صفحه 8--16 خرداد 89

 

كي بخوريم؟ چی بخوريم؟

 

غذاهایی که خوردن آنها با یکدیگر مضر است!

 

توليد قرص فلفل جديد كه به اندازه
80 دقيقه پياده روي، كالري آب مي كند

 

فقط پنیر پاستوریزه بخورید

 

غذاهای آینده بوی سیری می­دهند!

ادامه نوشته

صفحه 9--10 خرداد 89

 

غذاهايي براي بهتر ديدن و شنيدن

 

آشنایی با ریزمغذی ها

 

4 توصيه تغذيه اي به بيماران قلبي

ادامه نوشته

صفحه 8--2 خرداد 89



غذا خوردن از روی احساسات

 

بيش از ٩٠ درصد ايرانيان، لبنيات كافي مصرف نمي كنند

 

غذاهای با طبیعت گرم و سرد در طب سنتی

 

نوع صبحانه
 و مدت زمان احساس سيري

 


مصرف ميوه هاي رنگي و سبزيجات برگ پهن، بينايي را تقويت مي كند

 

به بچه های زیر 3 سال بستنی ندهید

ادامه نوشته

صفحه 8--21 اردیبهشت 89

 

غذاهای مؤثر در احساس بدحالی

 

با خوردن روزانه يک حبه سير تازه از قلب خود محافظت كنيد

 

كدام غذاها قابليت حساسیت زايي بالا دارند؟

ادامه نوشته

صفحه 10--6 اردیبهشت 89

 

سرخ کردن ممنوع!

 

تغذيه مناسب در پيشگيري از حداقل 35 درصد سرطان ها مؤثر است

 

مصرف عصاره زرشک کوهي در کاهش کلسترول خون مؤثر است

 

عوارض جبران ناپذير مصرف بي رويه آب هاي معدني

 

استفاده از مهتابي و ترنجبين تأثیري در بهبود زردي نوزادان ندارد

 

نوشيدن آب در بهبود پوست تأثیري ندارد

ادامه نوشته

صفحه 10--23 دی 88

 

قوي ترين آنتي بيوتيک طبيعي

 

روغن زيتون خوب را از کجا بشناسيم؟

 

از گرم و سرد کردن مکرر غذاها بپرهیزید

 

نوشیدن آب انگور حافظه را تقویت می کند

 

نان و بیسکوئیت پنبه ای تولید می شود

ادامه نوشته

صفحه 10--16 دی 88

 

تأثیر رنگ در اشتهای كودكان بد غذا

 

تفاوت ميوه هاي فصلي و غيرفصلي

 

رايحه اسطوخودوس در کاهش اضطراب زايمان مؤثراست

ادامه نوشته

صفحه 10--7 دی 88

 

آب ميوه را با چشم باز بنوشيد!

 

زردچوبه سلول هاي سرطاني را مي کشد!

ادامه نوشته

صفحه 9--23 اذر 88

 

اثرات تغذیه ای چند ماده غذایی

 

ميگرني ها غذاي مانده نخورند

 

تغذیه در گروه های خونی مختلف

ادامه نوشته

صفحه 10--18 اذر 88

 

چيزي بين هلو و آناناس

 

صبحانه بخور ، چاق نشی !

 

غذاهای آماده باعث افسردگی می شوند

 

مصرف حبوبات از خطر شکستگي لگن در زنان سالمند جلوگيري مي کند

 

کشف علت چاقی در اثر سریع خوردن غذا

 

بلافاصله قبل و بعد از ورزش، غذا نخورید

ادامه نوشته

صفحه 8--25 ابان 88

 

3 اشتباه رايج درباره آب

 

ژله؛ دسری مناسب برای چاق ها

ادامه نوشته

صفحه 8--18 ابان 88

 

انجير، مسافري از مصر

 

کوکاکولاي اصل و مضرات آن

 

داروسازان بالدار

ادامه نوشته

صفحه 9--11ابان 88

 

هر میوه ای در فصلش مغذی تر است

 

داروهایی که جذب غذا را کم می کنند

 

مغزها و ساندويچ هاي خانگي، بهترين ميان وعده غذايي براي دانش آموزان 

 

يک چهارم انرژي روزانه کودکان از طريق مصرف ميان وعده تأمین مي شود

 

تأثیر فعاليت هاي اجتماعي و گروهي بر سلامت فرد از ورزش و تغذيه بيشتر است

 

محل تولد، روي ذائقه افراد تأثیر مي گذارد

ادامه نوشته

صفحه 10--4 ابان 88

 

شروع فساد غذايي از مزرعه

 

عرق بهار نارنج، پيش داروي کاهش اضطراب

 

5 ماده غذايي كه مغز را فعال و ذهن را قوي نگه مي دارند

 

كاهش مصرف ناهار با نوشيدن شير در صبح

 

مصرف ماهي، احتمال ابتلا به سرطان پروستات را کاهش مي دهد

 

زمان خوردن در افزايش وزن مؤثر است

ادامه نوشته

صفحه 10--27مهر 88

 

خوراکي زنگ تفريح چه باشد؟

 

عدسي و لوبياي پخته، بهترين صبحانه براي دانش آموزان در فصل پاييز است

 

مصرف غذاهاي چرب باعث كندذهني و تنبلي مي شود

 

ماست را همراه با غذاهاي گوشتي نخوريد!

 

افزودن قند و مركبات به چاي سبز خاصيت آن را افزايش مي دهد

 

چای، کابوس های شبانه را کم می کند

 

10 ماده غذايي مهم كه به شما احساس سيري مي دهد

ادامه نوشته

صفحه 10--20 مهر 88

 

تغذیه در دوران شیردهی

 

رژیم های چند روزه را فراموش کنید

 

تأثیر زمان خوردن غذا بر میزان وزن

 

چرا كلم بروكلي براي حفاظت از سرخرگها مفيد است؟

 

بی اشتهایی و پرخوری عصبی، ریشه روحی دارد

 

موم عسل از پيشرفت سرطان جلوگيري مي كند

ادامه نوشته

صفحه 10--6مهر 88

 

تفاوت حساسیت غذايي با عدم تحمل غذايي

 

تاریخچه رنگ موادغذایی

 

نکاتی در مورد پاپ كورن

ادامه نوشته

صفحه 10--30 شهریور88

 

ارزش غذايي شير طعم دار

 

عدم مصرف صبحانه؛ عامل مهم افت قند خون

 

فلفل تند در پيشگيري از ديابت مؤثر است

 

زنجبيل، درد معده را تسكين مي دهد

 

فقط پنير پاستوريزه بخوريد

 

مصرف بي رويه خرما موجب افزايش قند خون مي شود

ادامه نوشته

صفحه 10--23شهریور88

 

10 نکته در مورد شیر مفید

 

رابطه بین هله هوله خوري و  آنفلوآنزاي خوكي 

 

لوبیا، سحر آمیز برای افراد چاق

 

براي كاهش فشار خون، خربزه بخوريد

 

 خودداري از مصرف سوسيس، كالباس و سس مايونز در سحر

 

باقالي و جلوگيري از پوکي استخوان 

 

مارچوبه براي رفع خواب آلودگي صبح و حفاظت از كبد مفيد است

ادامه نوشته

صفحه 8--17 شهریور88

 

پنج گنج تابستان

 

چای و قهوه در سحری باعث تشنگی می شوند

 

در تابستان حتماً سحري بخوريد

 

 ورزشكاران روزه دار مصرف مواد نشاسته اي را در اولويت قرار دهند

 

مصرف ميوه و آب ميوه تازه هنگام سحر از تشنگي در طول روز جلوگيري مي كند

ادامه نوشته

صفحه 9--9 شهریور88

 

نكاتي مؤثربراي تغذيه مناسب افطار و سحر

 

از دادن عسل به کودکان زير دو سال خودداري شود

 

در هواي آلوده به دفعات مايعات بنوشيد

 

منع اجباري كودكان از خوراكي هاي
 ناسالم، روش مناسبي براي مقابله با چاقي نيست

 

انجير؛ هديه تابستان

ادامه نوشته

صفحه 10--2شهریور88

 

روغن کبد ماهی؛ فواید و خطرات

 

سوسيس، يك خوراكي دلچسب اما مضر!

 

چرا سبزيجات رنگي مفيد هستند؟

 

بي حساب و کتاب هندوانه نخوريد

ادامه نوشته

صفحه 11--26مرداد88

 

11 ماده غذایی و افزایش طول عمر

 

تغذيه و پوسیدگی دندانها

 

غذاي شما دواي شماست!

 

غذاي مناسب روزه داران

 

ماءالشعير و دلستر شکم مي آورد

 

زالزالک، کوچولوی پرفايده

ادامه نوشته

صفحه 10--5مرداد88



چگونه فرآورده هاي دامي را نگهداري و مصرف كنيم؟ 
داوود امان اللهي
مواد غذايي با منشأ دامي مي تواند در اثر مبتلا بودن دام ذبح شده به هر كدام از عوامل بيماري زا به صورت اوليه يا ثانويه آلوده شود. ميزان انتشار بيماري بين افراد جامعه در مورد آلودگي ثانويه به مراتب بيشتر است كه مواد غذايي آلوده به راحتي محيط آشپزخانه و ظروف را آلوده ساخته و انسان نيز مي تواند با دست زدن به مواد غذايي آلوده آن را به ساير افراد و ساير مواد غذايي منتقل كند. علاوه بر آن، آب و فاضلاب، خوراك دام، جوندگان، حشرات، پرندگان، حيوانات وحشي و حيوانات اهلي نيز همگي در انتقال و انتشار
عفونت هاي غذايي مؤثر است.افراد مبتلا به بيماري هاي عفوني از جمله سالمونلا اغلب ظاهراً بهبود مي يابند، اما باكتري در روده، كيسه صفرا، كبد و حتي گاهي اوقات در كليه ها
 موضع گرفته و به طور مداوم از طريق مدفوع و يا ادرار دفع مي گردد. اينگونه افراد خطري بسيار جدي براي انسان ها و دام هاي
 سالم به شمار مي روند و به همين علت است كه ضرورت دارد كاركنان دامداري ها،
 مرغداري ها، كشتارگاه ها، صنايع بسته بندي
 مواد غذايي، رستوران ها و آشپزخانه ها به طور
 مرتب مورد آزمايش لازم قرار گيرند و از به كارگيري افراد آلوده به بيماري هاي اشاره شده به طور كلي جلوگيري به عمل آيد. در بين مواد غذايي گوشت، فرآورده هاي گوشتي و تخم مرغ هميشه درصد آلودگي شان بيشتر از ساير مواد غذايي است. گوشت چرخ كرده بيشترين خطر انتقال عفونت غذايي را دارد از آنجايي كه ايجاد حرارت در مواد غذايي باعث از بين رفتن عوامل بيماري زا در آن مي گردد بنابراین توصيه مي شود كه از مصرف غذاهاي نپخته به ويژه تخم مرغ و فرآورده هاي آن در بيمارستان ها و خانه هاي سالمندان و كودكان زير 5 سال جداً خودداري شود. تهيه خوراك سالم و بهداشتي براي دام و طيور، جلوگيري از ورود پرندگان، جوندگان به سالن هاي
 پرورش، كشتارگاه ها و صنايع بسته بندي مواد غذايي، رعايت بهداشت كاركنان، بهداشت آب و فاضلاب و دور ساختن مگس ها و ساير حشرات از مراكز تهيه و توزيع مواد غذايي از مهم ترين مواردي هستند كه مي بايد براي پيشگيري از شيوع
 بيماري هاي عفوني در نظر گرفته شوند.
 مسموميت هاي غذايي
 مسموميت هاي غذايي به دو شكل ميكروبي و قارچي ديده مي شود كه در اثر سموم مترشحه از باكتري ها مانند كلستريديوم بوتولينوم، اشريشياكلي، شيگلا، باسيليوس سرتوس و استافيلوكوك پاتوژن به وجود آمده و يا در اثر سموم مترشحه از قارچ ها (كپك و مخمر) مانند آفلاتوكسين و يا بكوتوكسين به وجود مي آيد. مسموميت هاي غذايي ميكروبي توسط ميكروارگانيسم ها ايجاد شده و آن به علت توكسيني است كه در مواد غذايي و يا در روده انسان هاي مصرف كننده ترشح مي شود. نحوه آلودگي مواد غذايي به اين نوع ميكروب ها يا از طريق تماس با فرآورده هاي دامي آلوده صورت
مي گيرد و يا توسط افرادي كه حين تهيه و آماده سازي ماده غذايي آن را به صورت ثانوي آلوده مي سازند.
   براي پيشگيري از مسموميت هاي غذايي ميكروبي اين موارد توصيه مي شود: شست وشو و ضدعفوني تجهيزات و وسايل در صنايع غذايي و آشپزخانه پس از خاتمه كار، حرارت دادن كافي به غذاها، جلوگيري از تماس افراد مبتلا به گلو درد و بيماري هاي ريوي با مواد غذايي، شست و شوي مرتب دست ها، سرو غذا با دستكش، حرارت دادن كافي به قوطي هاي كنسرو جهت از بين بردن سموم ناشي بوتوليسم، عدم استفاده از قوطي هاي
كنسرو كه باد كرده اند و از تهيه موادغذايي كنسرو شده و نيمه كنسرو در منازل خودداري شود. در مورد مسموميت هاي غذايي قارچي نيز بايد گفت انواع كپك ها و مخمرهايي كه روي مواد غذايي مختلف رشد و تكثير مي نمايند، مي توانند
 مواد سمي متابوليكي را از خود ترشح نمايند كه براي انسان يا حيوانات مصرف كننده سمي و مسموم كننده باشد. برخي از اين مواد سمي مثل آفلاتوكسين مي تواند علاوه بر مسموميت حادي كه در كبد ايجاد مي نمايد، سرطان زا نيز باشد. مواد غذايي كه بيشتر در معرض خطر آلودگي قارچي قرار مي گيرند عبارت اند از: پسته، فندق، بادام و ذرت و مواد غذايي با منشأ دامي مانند جگر، شير و لبنيات حاصل از دام هاي مسموم. براي پيشگيري از مسموميت هاي غذايي قارچي نيز بايد به اين موارد توجه داشت: بايد مانع از كپك زدگي مواد غذايي و خوراك دام شد. همچنين بايد با نگهداري موادغذايي در سرماي پايين و با رطوبت مناسب مانع از نفوذ هوا و اكسيژن به محتواي بسته شد و از رشد كپك ها و مخمرها جلوگيري كرد. اصولاً بايد از مصرف مواد غذايي و خوراكي هاي كه از نظر ظاهري آلودگي شديد به كپك ها را نشان مي دهد خودداري كرد.
منبع: همشهری آنلاین

چرا ميوه ها پس از بريده شدن قهوه اي مي شوند؟
وقتي شما يك سيب را از وسط به دو نيم تقسيم مي كنيد، آن سطحي كه در معرض هواي محيط قرار
 مي گيرد با اكسيژن موجود در هوا واكنش نشان داده و در نتيجه آن سطح به تدريج قهوه اي رنگ مي شود.
بسياري از ميوه ها، و سبزيجات نظير سيب، گلابي، موز، هلو يا سيب زميني داراي آنزيمي به نام پلي فنول اکسيداز يا تيروزيناز هستند كه با اكسيژن موجود در هوا و همچنين فنول هاي حاوي آهن كه در اين نوع محصولات وجود دارد واكنش مي دهند. واكنش اكسيداسيون سبب ايجاد نوعي زنگ زدگي در سطح اين محصولات مي شود.
با برش ميوه يا ايجاد هر گونه خراشي در سطح آن، سلول هاي
 تشكيل دهنده بافت دروني ميوه آسيب ديده و در نتيجه اكسيژن موجود در هوا با آنزيم و ديگر فرآورده هاي شيميايي موجود در اين سلول ها كه به سطح ميوه راه يافته اند
 واكنش مي دهد و پس از انجام اين واكنش شيميايي، رسوبات قهوه اي رنگ زنگ مانندي در سطح برش خورده يا خراشيده شده ديده خواهد شد.
روش هاي جلوگيري از تغيير رنگ ميوه
اگر بخواهيم از انجام اين واكنش جلوگيري كنيم، بايد بتوانيم سرعت آن را کاهش دهيم و آنزيم واکنش دهنده را غير فعال کنيم.
يكي از اين روش هاي جلوگيري، پخت ماده غذايي است. فرآيند پخت سبب غيرفعال شدن آنزيم موجود در سلول آسيب ديده در سطح ميوه خواهد شد.
روش ديگر افزودن آب ليموترش يا نوعي اسيد ديگر در سطح برش خورده است. با استفاده از اين روش مي توان ميزان اسيديته سطح ميوه را افزايش داد و به اين ترتيب سرعت انجام واكنش اكسيداسيون كاهش خواهد يافت.
شايد نتيجه موثر قرار دادن خلال هاي سيب زميني در آب به منظور جلوگيري از تغيير رنگ آن را تجربه كرده باشيد. قرار دادن برش هاي ميوه در آب يا قرار دادن آن در محفظه اي خالي از هوا، ميزان اكسيژن موجود در محيط اطراف را كاهش داده و مانع از ايجاد رسوبات قهوه اي رنگ روي سطح ميوه خواهد شد.
افزودن برخي از مواد نگهدارنده شيميايي مانند
 دي اكسيد سولفور نيز مانع از انجام اين واكنش خواهد شد.
جالب است بدانيد كه اگر براي بريدن يا پوست كندن ميوه ها از كاردهايي استفاده کنيد كه دچار خوردگي شيميايي شده اند، يا از جنس فولاد با كيفيت پايين هستند، با افزايش ميزان نمك هاي آهن مورد نياز براي انجام اين واكنش، نسبت و مقدار زنگ زدگي در سطح ميوه افزايش خواهد يافت.
با توجه به آنچه گفته شد مي توان به اين نتيجه رسيد كه علاوه بر اين كه ميزان اكسيژن آزاد موجود در محيط مي تواند فساد ناشي از اكسيداسيون آنزيم ها در سطح ميوه را افزايش دهد، افزودني هاي شيميايي اسيدي و بازي نيز مي توانند بر كاهش يا افزايش سرعت انجام واكنش تاثيرگذار باشند. قارچ نيز از ديگر فرآورده هايي است كه پس از قرار گرفتن در هواي آزاد به تدريج تيره رنگ مي شود و
 به همين علت معمولا براي جلوگيري از سياه شدن آن، قدري آب ليمو در سطح اين ماده غذايي مي افزايند.

یک گیاه و این همه خاصیت؟!
نعناع گياهي چندساله و خودرو است. اگر شما يك ساقه نعناع در باغچه خود بكاريد، بزودي تمام باغچه شما پر از نعناع مي شود.نعناع از قديم به عنوان گياهي معطر و اشتهاآور و براي ناراحتي هاي دستگاه گوارش به كار رفته است. بقراط از نعناع در نوشته هاي خود ياد كرده است. در قرون وسطي نيز از نعناع در معالجه بيماري ها و براي التيام زخم ها و درمان درد گزيدگي زنبور و سگ هار استفاده
مي شد. در بين گياهان، نعناع سمبل نيروبخشي است.
عرق نعناع
نعناع داراي ماده اي به نام منتول است كه ايجاد احساس خنكي در دهان مي كند. (همان ماده اي كه در آدامس هاي نعناعي استفاده مي شود) مقدار منتول در نعناع، بسته به نوع آن از 35 درصد تا 55 درصد متغير است. اگر نعناع دير كنده شود، مقدار منتول آن تا حدود 30 درصد پايين مي آيد. يكي از فرآورده هاي اصلي نعناع، اسانس نعناع است كه از تقطير برگ و سرشاخه هاي گلدار نعناع تحت اثر بخار آب تهيه
مي شود و داراي 50 درصد تا 70 درصد منتول است. اين اسانس به عنوان تقويت كننده معده، بادشكن، ضدعفوني كننده، رفع دل پيچه بچه ها و اسهال به كار مي رود. اسانس نعناع يا به زبان ساده تر عرق نعناع را نبايد به مقدار زياد براي كودكان و نوزادان استفاده كرد؛ زيرا روي حركات تنفسي و قلب تأثیر مي گذارد و ممكن است خطرناك باشد. مصرف زياد عرق نعناع موجب افزايش فشار خون، حالت تهوع، استفراغ و درد معده مي شود.
10 خاصيت نعناع
1 - از قديم نعناع را براي درمان سرماخوردگي استفاده مي كردند. علت اين است كه روغن نعناع داراي خواص رشد ويروسي قوي است كه مي تواند با ويروس هاي عامل آنفلوآنزا، سرماخوردگي و تبخال مقابله كند.
2 - نعناع انقباض عضلات صاف بدن را از بين
مي برد، به همين دليل دل درد را آرام مي كند. تحقيقات نشان داده است كه انواع كپسول هاي پوشش دار نعناع از توانايي تسكين عضلات روده برخوردار هستند. مصرف اين كپسول ها سبب بهبود سندرم روده تحريك پذير مي شود.
3 - نعناع روي التهابات پوستي، حساسيت ها و كهير، اثرات تسكين بخش دارد. براي اين كار مي توانيد كرم يا پماد نعناع را روي پوست بماليد. توجه داشته باشيد منتول يا روغن نعناع اگر خالص روي پوست ماليده شود، مي تواند سبب بروز التهاب يا بثورات پوستي شود. اين ماده حتماً بايد رقيق شود و ميزان مصرف آن بايد كم باشد. اگر خودتان مي خواهيد پماد نعناع درست كنيد، 2 گرم اسانس نعناع را در 50 گرم وازلين ريخته، خوب باهم مخلوط كرده و در محل خارش بماليد.
4 - نعناع دردهاي ناشي از آرتروز را كاهش مي دهد. براي اين منظور 2 قطره روغن نعناع را با يك قاشق روغن بادام مخلوط كنيد و محل دردناك را با آن ماساژ دهيد.
5 - نعناع در آرام كردن عضلات مؤثر است. به همين خاطر در دردهاي ناشي از قاعدگي مؤثر است.
6 - نعناع ادرار را زياد مي كند.
7 - نعناع بادشكن است و گاز معده و روده را از بين مي برد.
8 - نعناع بوي بد دهان را كم مي كند.
9 - جويدن نعناع درد دندان را تسكين مي دهد.
10 - نعناع تب را پايين مي آورد.

 

صفحه 10--30 تیر 88



توجه به ميان وعده ها در برنامه غذايي كودكان

يكي از مهمترين عوامل داشتن نسلي سالم و پويا تغذيه مناسب كودكان است. تامين انرژي براساس ميزان موردنياز كودكان و براساس تحرك و سرعت رشد آنها امري ضروري است.
منابع انرژي عمدتاً كربوهيدرات و چربي ها هستند كه اگر انرژي ضروري از اين منابع تامين نشود، پروتئين موردنياز براي رشد و ترميم به مصرف توليد انرژي رسيده درنتيجه رشد كودك را مختل مي كند. علاوه بر اين درنظر گرفتن ويتامين و املاح متناسب با انرژي دريافتي در واكنش هاي متابوليكي نقشي حياتي دارند.
بنابراين بايد نه تنها به كميت بلكه به كيفيت انرژي دريافتي كودكان نيز توجه شود تا باتقسيم اين انرژي به وعده هاي اصلي و ميان وعده ها به تامين كالري لازم براي آنها كمك كنيم.
شايد تاكنون به جايگاه ميان وعده ها در اين گروه سني دقت زيادي نكرده باشيم ولي بايد بدانيم كه كبد تنها براي 4 ساعت ذخيره گليكوژن دارد و دريافت ميان وعده براي حفظ غلظت قند خون و تنظيم فعاليت ساختار عصبي و عملكرد مغز ضروري است.
متأسفانه امروز غذاهاي خانگي در نسل جديد مورد كم لطفي قرار گرفته است و سوسيس و كالباس هاي متنوع موجب محروم شدن از غذاهاي سفره مي گردد. علاوه بر اين تنقلاتي چون چيپس و پفك است كه براي سلامت جامعه بسيار مضر است.
طبق آمار 47 درصد كودكان 6 تا 12 ماهه و 90 درصد كودكان 12 تا 23 ماهه كشور در مناطق شهري و روستايي پفك مي خورند و با تبليغات رنگين و جوايز ويژه سرمايه گذاري هنگفتي بر روي بيماري افراد كرده و روز به روز
 سود بيشتري را نصيب تبليغ كنندگان و توليدكنندگان آن مي كنند.
اين در حاليست كه كشورهاي توسعه يافته با آموزش گسترده، مصرف نمك را تا حدود 2 تا 3 گرم در روز براي هر فرد محدود كرده اند ولي ما هنوز شوري را به بهاي گزافي رواج مي دهيم.
ميزان نمك موجود در پفك موجب عادت ذائقه كودك شده و در آينده زمينه ساز ابتلا به بيماري قلبي عروقي، سكته مغزي و قلبي است.
همچنين پفك با جذب 9 برابر آب، معده كوچك كودك را پر مي كند و احساس سيري كاذب در وي منجر به محروميت از غذاي سفره مي شود.
هنگام تهيه پفك، پودر ذرت پرس شده در حرارت بسيار بالا قرار گرفته تا به صورت حجيم درآيد و درنتيجه روغن آن سوخته و پراكسيد توليد مي كند. اين ميزان پراكسيد با ماندن پفك در شرايط نامطلوب حرارت و نور زيادتر شده و سلامت كودك را به خطر مي اندازد.
حال در مورد پفك هايي كه فاقد مارك معتبر يا پروانه ساخت هستند احتمال مشكلات ديگر مانند ذرت كپك زده هم به آن اضافه مي شود. از جمله تنقلات شور ديگر چيپس را مي توان نام برد كه شوري و روغن زياد آن مسئله ساز است. مضاف بر اين كه چنين فله اي معمولاً از روغن هاي سوخته و چندبار مصرف تهيه و سرطان زاست. يكي ديگر از عوامل افزايش ابتلا به بيماري هاي غيرواگير نوشابه هاي گازدار است كه علاوه بر مشكلات گوارشي با مقادير بالاي قند منجر به چاقي مي شود.
همچنين فسفات زياد آن جذب كلسيم را مختل كرده و بدن را با كمبود كلسيم مواجه مي سازد.
آمار مصرف سرانه نوشابه گازدار در كشور آمار 42 ليتر را نشان مي دهد و اين سؤال مطرح
مي شود كه چرا مصرف دوغ و شربت هاي خانگي كم كالري و بدون افزودني در كشور ما تا اين حد مورد بي مهري قرار گرفته است؟ در كنار نوشابه ها، سوسيس، كالباس با نگهدارنده هايي
 مانند نيتروزآمين (ماده اي سرطانزا) ديده
مي شود. علاوه بر اين شكلات و آدامس هاي خارجي كه اغلب از طريق غيرقانوني وارد كشور مي شوند نيز قابل توجه است.
اين در حالي است كه در حال حاضر ميان وعده هايي مانند گردو، بادام، نخودچي، كشمش، گندم برشته، برنجك، ذرت بوداده، عدس برشته، توت خشك، خرما، انواع ميوه ها،
حلواشكري، شيرين گندمك و انواع غذاهاي خانگي براي كودكان ما نانشناخته است، در حالي كه مي دانيد كمبود ريز مغذي هايي مانند آهن، روي، كلسيم و ويتامين A سلامت كودكان را به مخاطره مي اندازد و كاهش سرعت رشد، كم خوني فقر آهن، تأخير در بلوغ جنسي، كمبود كلسيم و متعاقب آن پوكي استخوان در بزرگسالان كاهش قدرت يادگيري و مقاومت بدن در مقابل بيماري ها از جمله عوارضي است كه به دنبال كمبود ريزمغذي ها ايجاد مي شود.
بنابراين با آموزش مي توان زمينه مناسبي را براي رشد كودك فراهم كرد و با رفتار درست تغذيه اي سلامتي را به كودكان هديه داد.

مايع ظرفشويي، ضدعفوني کننده مناسبي براي شستشوي ميوه نيست
رئيس انجمن متخصصان داخلي اظهار كرد: استفاده از مايع ظرفشويي به عنوان ضدعفوني کننده ميوه و سبزي تنها باعث پاک شدن چربي از سطح آنها شده و نقشي در ضد عفوني کردن ندارد.
دکتر خسرونيا گفت: ميوه هايي مانند توت فرنگي، خربزه و هندوانه که در سطح زمين رشد مي کنند، آلوده به ميکروب هاي متعددي هستند که اگر به طور کامل ضدعفوني نشوند، به محض ورود به دستگاه گوارش باعث بروز بيماري هاي روده اي مي شوند.
وي با بيان اينکه مايع ظرفشويي، ضدعفوني کننده مناسبي براي شستشوي ميوه ها نيست؛ افزود: برخي افراد براي ضد عفوني کردن ميوه ها و سبزیها فقط به استفاده از مايع ظرفشويي اکتفا مي کنند. مايع ظرفشويي تنها باعث از بين رفتن چربي هاي حاوي مواد غذايي آلوده و سموم
مي شود و نقشي در از بين بردن ميکروب ها ندارد.
خسرونيا تصريح کرد: با استفاده از مواد ضد عفوني کننده
مناسب مي توان از بروز بيماري هاي روده اي ناشي از مصرف سبزي و ميوه آلوده جلوگيري کرد.

 
 غذاهای چرب هورمون گرسنگی را فعال می کنند
پژوهشگران آمریکایی دریافتند که چربیهای موجود در غذاها هورمون گرسنگی را فعال می کنند و افزایش فعالیت این هورمون موجب ابتلا به چاقی می شود.
به گزارش مهر، محققان دانشگاه سینسیناتی در تحقیقات خود نشان دادند که "گرلین" که به هورمون گرسنگی شهرت دارد با چربیهای موجود در غذاهایی که افراد می خورند به خصوص سیب زمینی سرخ کرده، پنیر خامه ای و سس مایونز فعال می شود.
این سازوکار با هدف بهینه سازی متابولیسم مواد غذایی وارد عمل می شود و در ذخیره چربیهای بدن نقش دارد.
نتایج این تحقیقات که در تازه ترین شماره مجله "نیچر پزشکی" منتشر شده بر روی نقش آنزیم "گوت" در معده تمرکز کرده است. این آنزیم مسئول فعالیت هورمون گرسنگی است.
به گفته این دانشمندان، این کشف می تواند به عنوان یک هدف جدید برای درمانهای آینده بیماریهای متابولیکی و چاقی مفرط مد نظر قرار گیرد.
هورمون گرسنگی در مدت روزه داری و گرسنگی متراکم می شود و تمرکز آن کمی قبل از غذا خوردن بالا می رود.
این تحقیقات نشان می دهد که اسیدهای چرب لازم برای فعالیت این هورمون مستقیماً از لیپیدهای موجود در غذاها وارد بدن می شوند.
در این پژوهشها، دانشمندان آمریکایی از نمونه موشهای اصلاح ژنتیکی شده ای که دارای ژن خاموش کننده آنزیم "گوت" بودند استفاده کردند.
در این آزمایش دیده شد که این حیوانات حتی با یک رژیم غذایی پرچرب، اضافه وزن بسیار کمتری نسبت به موشهای عادی داشتند.

مصرف ماهي چرب، خطر پيشرفت بيماري چشم را كاهش مي دهد
دانشمندان تاكيد كردند: مصرف ماهي هاي چرب خطر پيشرفت بيماريهاي چشمي را كاهش داده و براي حفظ سلامت چشم مفيد است. به گزارش ايسنا، اين دانشمندان توصيه مي كنند: افرادي كه به بيماري «تحليل منطقه ماكولار چشم» (AMD) مبتلا هستند بايد حداقل دو نوبت در هفته ماهي چرب مصرف كنند تا از پيشرفت بيماري آنها جلوگيري شود. بيماري تحليل منطقه ماكولار چشم ناشي از بالا رفتن سن و بيماري دوران سالخوردگي است. پژوهشگران مي گويند؛ اسيدهاي چرب امگا3 كه در ماهي هايي چون ماهي آزاد و ماهي ماكرو به وفور يافت مي شود سرعت پيشرفت اين بيماري در مرحله ابتدايي بروز و در مراحل پيشرفته كندتر كرده و يا حتي متوقف
مي كند. در اين پژوهش محققان روي 3 هزار داوطلب مطالعه كردند. اين افراد در اين برنامه آزمايشي به لحاظ مصرف ويتامين ها و مكمل ها مورد بررسي قرار گرفتند. بر اساس اين پژوهش كه در مجله انگليسي «اوپتالموژي» منتشر شده، تقريبا500 هزار نفر در انگليس به بيماري تحليل ماكولار چشم مبتلا هستند. در اين بيماري ديد مركزي فرد مبتلا تخريب مي شود. كارشناسان پيش از اين مي دانستند كه امگا3 خطر ابتلا به AMD را در افراد سالم كاهش مي دهد. اما در تحقيق جديد معلوم شد: حتي افراد بيمار نيز مي توانند از فوايد اين چربي ها بهره مند
شود، چون حتي در صورت بيماري نيز با مصرف امگا 3 روند بيماري متوقف مي شود.

آبميوه هاي تقويت شده، سطوح امگا 3 در کودکان را افزايش مي دهند
آبميوه هاي تقويت شده مي توانند به عنوان جايگزين مناسب به جاي ماهي براي افزايش سطح امگا 3
در کودکان مصرف شوند. محققان دريافتند، آب پرتقال تقويت شده با اسيد چرب امگا 3 و اسيد دوکسا هگزان (DHA) قادر است سطح DHA خون را در کودکان 4 تا 12 ساله که به مدت 6 هفته از اين آبميوه استفاده کنند، بالا ببرد. البته در اين خصوص آنها اظهار کردند، هنوز به طور يقين اين موضوع به اثبات نرسيده است.
بر اين اساس DHA يکي از ضروري ترين اسيدهاي چرب بدن است که توسط بدن توليد نمي شود و تنها از طريق غذا دريافت مي شود. DHA در مغز به وفور يافت مي شود و نقش مهمي را در بينايي و فعاليت هاي مغز ايفا مي کند. بر اساس اين گزارش، چربي هاي ماهي که به صورت هاي گوناگون موجود است مورد علاقه کودکان نيست و بنابراين مي توان با استفاده از آبميوه هاي تقويت شده DHA مورد نياز کودکان را فراهم کرد.

صفحه 10--22تیر 88

 

روش های لاغر کردن کودک چاق
مریم سجادپور
جلوی چاقی را باید از همان ابتدای کودکی   گرفت، زیرا چاقی دوران کودکی، خطر چاقی در بزرگسالی را افزایش می دهد.
"بیشتر از نصف کودکان چاق در بزرگسالی چاق خواهند شد. "
همان طور که می دانیم چاقی با افزایش خطر بروز فشار خون بالا ، دیابت و بیماری قلبی در ارتباط است.
خطرات ناشی از چاقی در کودکان:
1 - تضعیف اعتماد به نفس
2 - افسردگی
3 - افزایش ابتلا به دیابت نوع 2
4 - افزایش فشار خون
5 - مشکلات استخوان ها و مفاصل
6 - بی خوابی
7 - طرد شدن توسط همسن و سال های کودک به خاطر چاقی

دلایل چاقی کودکان
یک عامل به تنهایی موجب چاق شدن
 نمی شود، بلکه عوامل مختلفی در این زمینه وجود دارد، از جمله:

*ژنتیک
اگر شما چاق باشید، خطر بیشتری برای چاقی فرزندتان وجود دارد.
*رژیم غذایی
اگر غذای ناسالم و غیر مغذی و زیادی دریافت کنید، در خطر چاقی قرار دارید.

*ورزش نکردن
کودکانی که مدت های طولانی پای تلویزیون، ویدئو و رایانه می نشینند و تحرکی ندارند.
خوشبختانه باید گفت که بعضی از این علل را می توان تغییر داد، چگونه؟ در زیر توضیحاتی در این رابطه داده می شود.
باید کودکان را با غذای سالم آشنا کنیم و این کار توسط بزرگترها انجام می شود. ما باید غذای سالم بخوریم تا کودک به این گونه غذاها عادت کند. این آموزش ها اثر نمی بخشد، مگر اینکه خود ما نیز غذای سالم و مقوی و مغذی بخوریم و اگر آموزش ما مداوم باشد، کودک هنگامی که بزرگتر می شود، تمایلی به خوردن غذاهای چرب و شیرین و شور ندارد.
سعی کنید مقدار شکر را در غذای کودک کم کرده و مقدار کلسیم دریافتی را زیاد کنید، در این خصوص لبنیات کم چرب بهتر است. دادن مقدار زیاد کلسیم برای رشد و نمو کودک کافی نیست، بلکه مهار وزن بسیار مهمتر می باشد.
اگر کودک شما بزرگ شده و هنوز هیچگونه آموزشی به او نداده اید، نگران نباشید. شما
می توانید به جای اینکه 3 عدد بیسکویت به کودک بدهید، این بار 2 عدد به او بدهید و همینطور کم کنید؛ مثلاً بگویید «به من هم بده و تکه کوچکی از بیسکویت را بردارید و بعد بگویید من که از این خوشم نیامد، بهتره الان یک میوه بخوریم". با این کار هم کودک را از غذاهای غیر مغذی دور کرده اید و هم او را با یک غذای مغذی آشنا کرده اید، یا می توانید به جای نوشابه که فقط از قند و آب تشکیل شده اند و به بدن ضرر می رساند، از آب میوه و یا شربت های طبیعی استفاده کنید.
اگر کودک شما به شیرینی علاقه دارد، او را از خوردن شیرینی منع نکنید، بلکه به او بگویید که یک روز در هفته یک میوه بخور تا 6 عدد شیرینی به تو بدهم و همین گونه و در هفته های
 بعدی به تدریج از تعداد شیرینی ها کم کنید و به تعداد میوه ها بیافزایید. این روش بسیار خوب است چرا که کودک ولع به خوردن شیرینی پیدا نمی کند، چون می داند که در هفته مجاز به خوردن 6 عدد شیرینی است و اگر در هفته، یک عدد میوه نخورد، نمی تواند شیرینی داشته باشد.
غالباً کودکان به شکل غذا اهمیت می دهند، پس بهتر است شکل غذا را طوری که کودک دوست دارد، درست کنیم.
وقتی در خانه میوه ندارید، کودکتان را همراه خود به میوه فروشی ببرید. با این کار شما به کودک خود یاد می دهید که میوه جزء غذاهایی است که خوردنش لذت بخش است و با توجه به اینکه خودش در انتخاب میوه کمک کرده، خودش هم به خوردن میوه تمایل پیدا می کند. همچنین شما اعتماد به نفس را در کودکتان تقویت کرده اید. دفعه بعد اگر در خانه میوه نداشتید، کودک به شما یادآوری می کند که برویم و میوه بخریم. سوپ یکی از غذاهایی است که اغلب بچه ها دوست دارند. یک بشقاب سوپ، هم به عنوان یک میان وعده است و هم اشتها آور، و از همه مهمتر اینکه کمک می کند کودک در وعده اصلی بیش از حد غذا نخورد و از اضافه وزن کودک جلوگیری می کند.
به کودک در آشپزخانه غذا دهید، زیرا اگر کودک کنار تلویزیون، رادیو، رایانه، در رختخواب و به طور کلی در محل های دیگر غذا بخورد، بیش از حد لازم غذا می خورد و میل کمتری به غذای اصلی دارد. پس بهتر است یک قانون بگذارید که غذا را باید در آشپزخانه خورد، خودتان نیز از این قانون اطاعت کنید.
منبع:تبیان

نخود فرنگي منبع غني از فوليک اسيد و برطرف کننده خستگي است
نخود فرنگي به دليل آن که مواد مغذي موجود در آن سلولهاي توليد کننده انرژي و ساختارهاي بدن را حمايت مي کند، براي رفع خستگي مهم است. نخودفرنگي از محدود حبوباتي است که هم بصورت پخته و خام، جزء سبزیهای تازه محسوب مي شود. اگرچه، تنها 5 درصد از نخود بصورت خام عرضه مي شوند، اما بقيه آنها يخ زده و يا کنسرو شده است. نخود يخ زده به اين دليل که طعم خود را حفظ کرده و سديم کمتري دارد، ترجيح داده مي شود. نخود فرنگي حاوي موادي است که براي سلامت استخوان مناسب است. اين سبزي منبع غني از ويتامين K1 و استئوکلسين که اصلي ترين پروتئين در استخوان است را فعال مي سازد. استئوکلسين مولکولهاي کلسيم درون استخوان را جذب مي نمايد. بنابراين بدون ويتامين K1 به اندازه کافي، ميزان استئوکلسين کافي نمي باشد و معدني شدن استخوان صورت نمي گيرد. در نخودفرنگي منبعي از فوليک اسيد و ويتامين B6 نيز است. اين دو ويتامين در کاهش ساخت هموسیستئين که مولکول خطرناکي است کمک مي کنند. هموسیستئين رگهاي خوني را تخريب مي کند و باعث گرفتگي رگها مي شود. بنابراين فوليک اسيد و ويتامينB6 در نخود فرنگي از سلامت ساختار قلبي - عروقي حفاظت مي کنند. نخود فرنگي منبعي خوب از ويتامين B1، B6، B2 و B3 است که همه اين ويتامينها براي سوخت و ساز چربي، پروتئين و کربوهيدرات ضروري هستند. همچنين منبعي غني از آهن و مواد معدني ضروري براي عملکرد طبيعي سلولهاي خوني است که کمبود آنها باعث
کم خوني، خستگي و کاهش ساختار ايمني بدن مي شود.
نخود فرنگي منبعي از ويتامين C است که بسياري از سلولهاي توليد کننده انرژي را از تخريب بوسيله راديکالهاي آزاد محافظت مي نمايد.
چگونگي انتخاب و نگهداري از نخود فرنگي
سعي کنيد نخود فرنگي انتخابي شما، لطيف و سفت و رنگ آنها بايد سبز و شفاف باشد. از خريد نخود فرنگي هايي که رنگ سبز آنها تيره و يا خيلي روشن و يا زرد رنگ با نقطه هايي خاکستري رنگ باشد خودداري نماييد. همچنين نخود فرنگي هايي را که پف کرده، آبکي و کپک زده
 هستند را نيز خريداري نكنيد. بهتر است نخود فرنگي ها را در فصل مناسب آنها تهيه و مصرف کنيد در غير اين صورت بايد آنها را سريع در فريزر قرار دهید. نخود فرنگي را به صورت شسته نشده و خارج از غلاف درون کيسه بريزيد و در فريزر نگه داريد، در اين حالت نخود فرنگي چندين روز مي تواند سالم باقي بماند.

نسخه هاي شفا بخش بلوط
و شاه بلوط
حسين غفراني
چنانچه مقداري برگ درخت بلوط تازه را کوبيده و له شده آنرا بر جراحات و زخمها ضماد نمايند از پيشرفت و وسعت جراحت و زخم جلوگيري کرده و در درمان و التيام آنها اثري فوري دارد.
اگر مقداري برگ خشک شده درخت بلوط را سوزانده و آنرا نرم ساييده و بر روي زخمهاي بدخيم و کهنه نظيرخوره و جذام بپاشند موجب بهبود و التيام اينگونه زخمها مي شود. چنانچه مقداري پوست نازک روي دانه بلوط که به جفت معروف است را نرم ساييده و با مقداري آب ميل کنيد در بهبود زخمهاي معده و روده بي نظير و موجب التيام زخمها و جراحات داخلي مي گردد.
خوردن روزانه چند عدد شاه بلوط پودر شده که با شربت به و شربت سيب مخلوط شده باشد علاوه بر چاق شدن به عنوان پادزهري موثر جهت رفع اثرات زهرو سموم نيز مصرف آن تجويز و توصيه مي شود.
چنانچه مقداري از پوست درخت بلوط را پخته و شب موقع خواب آنرا بر سر ببندند و صبح آنرا باز کرده و سر را با گل سرشوي بشويند ازريزش موها جلوگيري کرده و ريشه مو را محکم مي گرداند و موجب سياه شدن مو نيز مي گردد.
منبع:راسخون

خودداري کودکان زير سه سال از مصرف گيلاس و گوجه سبز
مصرف ميوه هاي ملين در کودکان مي تواند باعث ايجاد مشکل در هضم دستگاه گوارش آنها شده و آنها را با مشکلات بعدي مواجه کند.
سيد علي کشاورز استاد تغذيه دانشگاه علوم پزشکي تهران گفت: با توجه به حساس بودن دستگاه گوارش کودکان، مصرف ميوه هاي ملين مانند گيلاس، آلبالو و گوجه سبز توسط کودکان زير سه سال خطر مسموميت و ايجاد اسهال را ايجاد مي کند.
وي افزود: به دليل چيدن ميوه ها به صورت نارس و زودهنگام به خصوص در ميوه هايي چون گوجه سبز، چغاله بادام و سم پاشي زياد آنها که باعث آلودگي بيشتر ميوه مي شود، امکان هضم آن را در دستگاه گوارش کودک مشکل تر مي کند که با رشد بيشتر ميوه و حرارت خورشيد و شست و شوي تدريجي سم با آب بارندگي و آبياري، سطح تماس سم با ميوه کمتر مي شود که اين امر در ميوه هايي که به صورت رسيده مصرف مي شوند و ملين نيستند، به چشم مي خورد.
به گفته اين استاد تغذيه، در صورت بروز مسموميت در اثر مصرف اين نوع ميوه ها در کودک، بهتر است تا دو روز هيچ نوع ميوه اي به وي داده نشود و در صورت شدت مسموميت از سرم هاي خوراکي و در نهايت سرم هاي تزريقي استفاده شود.
وي در پايان يادآور شد: مصرف ميوه ها
 به ويژه ميوه هايي چون آلبالو و گيلاس که سرشار از ويتامين ها بوده و پيش ساز ويتامين A مي باشد براي بدن بسيار مفيد بوده و براي جبران كمبود آن مي توان از آب چنين ميوه هايي براي کودکان استفاده کرد.

 

صفحه 10--1 تیر 88

 

گیاه داروئی بابا آدم
ناصر مکاری

بابا آدم که فیل گوش و آراقیطون نیز نامیده می شود، گیاهی است علفی و دوساله که ارتفاع ساقه آن تا ۱/۵ متر می رسد. این گیاه بحالت وحشی در دشت ها و نواحی معتدل و مرطوب و سایه در اروپا و آسیا می روید. ساقه آن که شبیه پوست مار است، پوشیده از کرکهای خشن و زبر می باشد. برگهای آن بسیار بزرگ و پهن به حالت افتاده بر روی ساقه قرار دارد. رنگ برگها در قسمت چسبیده به ساقه سبز کم رنگ و هر چه بطرف انتهای برگ نزدیکتر می شویم تیره تر
می شود. ریشه گیاه دراز، دوکی شکل و مانند هویج به ضخامت انگشت دست بوده و دارای مقدر زیادی کربنات پتاسیم و نیترات پتاسیم است. پوست ریشه بابا آدم قهوه ای،
مغز آن سفید و طعم آن کمی شیرین است ولی بوی تهوع آوری دارد. میوه آن پس از رسیدن بصورت فندقه ای با ۳ یا ۴ سطح و به رنگ زرد حنایی ظاهر می شود .
در انتهای میوه تارهای زرد رنگی وجود دارد که در موقع عبور گوسفندان و جانوران به پشم های آنها می چسبد و موجب پخش تخم این گیاه به مناطق دیگر می شود. بابا آدم در بعضی از نقاط ایران بحالت وحشی می روید. از ریشه این گیاه استفاده طبی بعمل می آید. پس از خارج کردن ریشه بابا آدم از خاک آنرا بخوبی شسته و به قطعات کوچک سه سانتیمتری تقسیم کرده و در اثر حرارت خورشید یا در کوره های مخصوصی خشک می کنند.
گياه دارويي باباآدم، تصفيه كننده خون است و سموم را از بدن خارج مي كند.
اين گياه دارويي به هضم سريع غذا كمك مي كند و در درمان بيماري هاي پوستي مانند اگزما نقش مؤثري دارد.
اين گياه كه در نواحي معتدل و مرطوب مي رويد از جوشانده برگهاي آن در معالجه سرگيجه و رماتيسم استفاده مي شود.
همچنين جوشانده اين گياه به تنظيم قند خون كمك مي كند.
جوشانده تخم اين گياه براي درمان ذات الريه و ناراحتي هاي ريوي وگلودرد مؤثر است.
باباآدم به عنوان داروي ضد سم، هنگام نيش زدن جانوران سمي استفاده مي شود .
ترکیبات شیمیایی:
ریشه بابا آدم دارای ماده ای بنام اینولین، روغن فرار، تانن، رزین، قند، آهن، کلسیم و ویتامین C
 می باشد. دانه بابا آدم دارای روغنی است به رنگ زرد و طعم تلخ اسید لینولئیک و اسید اولئیک دارد.
مشخصات گیاه:
o نام علمی: Arctium lappa
o خانواده: Asteraceae
o سیكل زندگی: چند ساله
o ماندگاری اقتصادی: 2 سال
o روشهای تكثیر: بذر
o اندام مورد استفاده: بذر، برگ و ریشه
o تاریخ برداشت: برحسب اندام مورد استفاده
o فواصل كاشت: 60×40 سانتيمتر
o تاریخ گلدهی: خرداد ماه
o ارتفاع تقریبی گیاه: 100 - 60 سانتيمتر
o خواص عمده داروئی: التیام دهنده زخمها، كاهش دهنده قند خون و ضد رماتیسم
خواص داروئی:
از نظر طب قدیم ایران، ریشه بابا آدم سرد و خشک است.
۱) بهترین تصفیه کننده خون است و خون را تمیز کرده و سموم را از بدن خارج می کند.
۲) جوشهای صورت و کورک را برطرف می کند.
۳)ادرار آور و معرق است.
۴) ساختار لنف بدن را تمیز می کند.
۵) بیماریهای پوستی نظیر اگزما، گل مژه و زخمها را برطرف می کند.
۶) تورم را از بین می برد.
۷) تقویت کننده بدن است.
۸) جوشانده برگهای بابا آدم را در معالجه سرگیجه و رماتیسم بکار می برند.
۹) برای تنظیم قند خون و معالجه بیماری قند از جوشانده برگهای بابا آدم به مقدار سه فنجان در روز استفاده کنید.
۱۰) برای معالجه سرخک، برگهای بابا آدم را با کمی شکر بجوشانید و به مریض بدهید.
۱۱)جوشانده تخم بابا آدم ضد عفونی کننده است.
۱۲)تخم بابا آدم ضد کرم معده و روده است.
۱۳) در ناراحتی های ریوی و گلو درد از جوشانده تخم بابا آدم استفاده کنید.
۱۴) در معالجه ذات الریه بکار می رود.
۱۵) ریشه بابا آدم در برطرف کردن سرماخوردگی مؤثر است.
۱۶)تب حاصل از بیماری مخملک را برطرف می کند.
۱۷) در معالجه یبوست مؤثر است.
۱۸) بعنوان ضد سم در هنگام نیش زدن جانوران سمی استفاده می شود.
۱۹) برای معالجه کچلی، برگ بابا آدم را دم کرده و روی پوست سر بمالید.
۲۰) برای معالجه زخم ها و التیام جراحات، جوشانده برگ بابا آدم را با مقدار مساوی روغن زیتون مخلوط کرده و روی زخم ها و جراحات بمالید.
۲۱) ریشه بابا آدم علاج کم خونی و رنگ پریدگی است، زیرا دارای مقدار زیادی آهن است.
۲۲) برای معالجه رماتیسم و آرتروز مفید است.
۲۳) نقرس را برطرف می کند.
۲۴) در معالجه بیماریهای عفونی مؤثر است.
۲۵) درد سیاتیک را آرام می کند.
۲۶) در برطرف کردن کمر درد مؤثر است.
۲۷) آب آوردن بدن را درمان می کند.
۲۸) هضم غذا را تسریع می کند.
۲۹) ورم کلیه را دفع می کند.
۳۰) آنهایی که میل زیادی بخوردن شیرینی و شکر دارند، اگر صبح ناشتا از دم کرده این گیاه بنوشند بزودی این عادت رفع خواهد شد.
۳1)کهیر را برطرف می کند.
۳2) ریشه بابا آدم را له کرده و یا بجوشانید و آنرا روی کورک و یا اگزما بمالید تا آنرا برطرف کند.
۳3) برای جلوگیری از ریزش مو و تقویت آن جوشانده غلیظ ریشه بابا آدم را به سر بمالید.
۳4) برای برطرف کردن سوزش و درد گزیدگی زنبور با حشرات، برگ بابا آدم را له کرده و به محل گزیدگی بمالید .در صورت پیدا نکردن گیاه بابا آدم می توانید تنتور آنرا از فروشگاههای گیاهان دارویی و یا برخی از داروخانه ها خریداری کنید.
طرز استفاده
• دم کرده ریشه بابا آدم: مقدار 50 گرم ریشه بابا آدم را در یک لیتر آب جوش ریخته و به مدت 20 دقیقه دم کنید.
• جوشانده ریشه بابا آدم: مقدار 80 گرم ریشه بابا آدم را در یک لیتر آب جوش ریخته و بگذارید به مدت 10 دقیقه به آرامی بجوشد.
• دم کرده ریشه بابا آدم و شیرین بیان: 30 گرم ریشه باباآدم را با مقدار مساوی آن شیرین بیان در یک لیتر آب جوش ریخته و به مدت نیم ساعت دم کنید. این دم کرده تصفیه کننده خون است. برای این منظور از این دم کرده به مقدار سه فنجان در روز بنوشید.
منبع:راسخون

آب ميوه فوايد بسيار كمتري نسبت به ميوه دارد
برخلاف باور بسياري از مردم آب ميوه ها به خصوص انواع تهيه شده در منزل، داراي فوايد خيلي کمتري نسبت به ميوه ها
هستند، زيرا آب ميوه فاقد فيبر است و قسمت عمده اي از ويتامين ث موجود در آن نيز کاهش مي يابد.
دکتر رويا کليشادي، عضو هيات علمي دانشگاه علوم پزشکي اصفهان با بيان اين که رژيم هاي غذايي صحيح کودکان به ويژه آنهايي که در دوران رشد سريع قرار دارند، بايد حساب شده و داراي کالري کافي و سرشار از مواد مغذي باشند تا ضمن کاهش وزن به رشد آنها لطمه اي وارد نکند؛ گفت: بايد کودکان چاق وزن خود را به آهستگي کاهش دهند.
وي با اشاره به اينکه هدف از رژيم غذايي صحيح، گرسنه نگه داشتن کودک نيست؛ تأکيد کرد: برخلاف تصور همگان گرسنه ماندن باعث مي شود وزن بدن به دليل ذخيره سازي چربي افزايش يابد؛ بنابراين منظور از رژيم غذايي، گرسنه نگه داشتن کودک نيست بلکه استفاده از مواد غذايي در حد متعادل مي باشد.
کليشادي با بيان اينکه نخوردن صبحانه يک اشتباه بزرگ است؛ گفت: صرف صبحانه سالم نه تنها باعث افزايش انرژي و بازشدن فکر و ذهن مي شود بلکه موجب انتخاب و مصرف مناسب وعده هاي غذايي ديگر در طي روز خواهد شد؛ بنابراين صرف صبحانه موجب مي شود، کودک کالري کمتري در طي روز مصرف نمايد.
وي با تأکيد بر اينکه حذف صبحانه و شام يک اشتباه بزرگ است؛ گفت: هرگز هيچ يک از وعده هاي غذايي را در کودکان حذف نکنيد، بلکه به آنها آموزش دهيد به مقدار کمتر بخورند.
کليشادي در خصوص ارزش غذايي آب ميوه ها در
رژيم هاي غذايي گفت: هر چند به طور معمول آب ميوه ها نيز در گروه ميوه ها قرار دارند اما بايد بدانيم که برخلاف باور بسياري از مردم فوايد آب ميوه ها حتي انواع تهيه شده در منزل بسيار کمتر از ميوه است، زيرا آب ميوه فاقد فيبر است و به علاوه قسمت عمده اي از ويتامين موجود در ميوه به ويژه ويتامين ث آن کاهش مي يابد.
وي در پاسخ به سوال بسياري از والدين که آيا کودک بايد تمام غذاهايي را که حاوي مواد قندي و نشاسته اي هستند را کنار بگذارند؛ گفت: مقادير بالايي از اين مواد مورد نياز کودک شما نيست و بايد مصرف را در حد طبيعي نگه داريد بنابراين با رعايت يک رژيم غذايي متعادل به مقدار کافي و لازم از مواد قندي و نشاسته اي به کودک
 خواهد رسيد.
کليشادي در خصوص مصرف ميوه و لبنيات يادآور شد: بايد اين گروه از مواد غذايي به اندازه تعيين شده در رژيم غذايي مصرف شود، زيرا افراط در مصرف آنها نيز
چاق کننده است.
وي به والدين توصيه کرد: در صورت مصرف بيشتر از ميزان برنج و مواد قندي بايد مصرف نان موجود در رژيم غذايي کم شود.
وي در پايان تأکيد كرد: استفاده از داروهاي ضد چاقي براي کودکان خطرآفرين است؛ بنابراين هرگز مصرف اين نوع داروها توصيه نمي شود.

اختلالات پرخورى در شب
مترجم: فاطمه زرمهر
زمانى كه خسته از فعاليت روزانه به خانه برمى گرديد، اولين كارى كه مى كنيد روشن كردن تلويزيون و گوش دادن به اخبار يا يك گفتگوى خبرى است، ولى در اين بين خوردن يك غذاى سبك نيز اجتناب ناپذير است. و اين تعجب برانگيز است كه اين ميل از كجا سرچشمه مى گيرد.
شايد با يك احساس گرسنگى خفيف و درست در همين لحظه خود را در مسير آشپزخانه مى يابيد و اينقدر اين وسوسه قوى مى شود كه به شما فرصت فكر كردن
 نمى دهد. خوردن غذاى سبك هر از گاهى آن هم درآخر شب چندان نگران كننده نمى تواند باشد. اما پر خورى آن هم در اين موقع كمى نگران كننده است. متخصصان بر سر اين موضوع كه آيا اين عادت مى تواند ريشه يك مشكل اساسى باشد كه نياز به توجه دارد بر سر بحث هستند.
 دو نوع اختلال خوردن در شب
سندرم خوردن در شب، يك نوع بيمارى با درصد بالاى ابتلاست. افراد مبتلا اصولا در هنگام خوابگردى اقدام به خوردن مى كنند يا در يك وضعيت بين خواب و بيدارى. آنها معمولا راجع به اين كه چه كار مى كنند كاملا هوشيار نيستند و تنها بعد از بيدار شدن متوجه باقيمانده چيزهايى مى شوند كه خورده اند و در رختخواب خود ريخته اند مثلا كاغذ بسته بندى شكلات. ولى به خاطر نمى آورند كه چه زمانى اين اتفاق افتاده است.
اين اختلال از هر ۱۰۰ نفر انسان يك الى دو نفر را تحت تأثیر قرار مى دهد. اين اختلال اولين بار در دهه۱۹۵۰ كشف شد. محققين اخيرا كشف كرده اند كه اين اختلال با چاقى نيز پيوند دارد يعنى مى توان گفت ۹ الى۱۴ درصد افراد تحت درمان چاقى را تحت تأثیر قرار مى دهد.
اين اختلال در بيماران روانى شايع تر است. همچنين اغلب افراد مبتلا به اين اختلال به نوعى اعتياد دارند و اغلب آنها از افسردگى رنج مى برند. البته علت ارتباط اين اختلال با افسردگى و اعتياد هنوز مشخص نشده است. شايد اين سندرم باعث ايجاد اختلال در هورمون هاى تنظيم كننده اشتها، خلق و خو و خواب مى شود.
درمان
محققان به اين نتيجه رسيده اند كه بين خواب و خوردن ارتباط وجود دارد و به همين ترتيب كم خوابى و افزايش وزن به دنبال هم اتفاق مى افتد. پس داشتن خواب كافى مى تواند از دستبرد دير هنگام به يخچال جلوگيرى كند.
در صورت داشتن اين مشكل به پزشك روانشناس مراجعه كنيد تا از وجود يا عدم وجود ساير اختلالات روانى كه ريشه در اين عادت دارد مطمئن شويد.
هر نوع اختلال روانى نهفته مثل افسردگى و يا اضطراب را درمان كنيد. اين امر مى تواند عادت خوردن را بهبود بخشد. مطالعات اوليه ثابت كرده است كه داروهاى ضد تشنج مثل توپامكس و يا داروى ضدافسردگى مثل سرترالين به درمان اين عادت نيز كمك مى كند.
با يك متخصص تغذيه مشورت كنيد تا با دادن يك برنامه غذايى روزانه صحيح از پر خورى شب هنگام جلوگيرى كنيد.
تكنيك هاى كاهش اضطراب مى تواند از بروز اين عادت جلوگيرى كند.
 منبع:راسخون

صفحه 10--25خرداد88

 

تغذيه از ديدگاه قرآن كريم

از زماني كه سلول تخم در اثر لقاح در رحم مادر جايگزين مي شود و تقسيمات سلولي انجام مي گيرد پس از گذشت سه هفته شاهد تشكيل جفت در رحم و ايجاد ارتباط خوني بين مادر و جنين مي باشيم و در اين زمان كليه موارد غذايي لازم براي رشد و تكامل انسان از طريق جفت و جنين انتقال
مي يابد و مواد زائد و در اكسيد كربن از طريق جنين به بدن مادر انتقال يافته و دفع مي شوند. بنابراين انسان از اواخر ماه اول دوره جنيني (زماني كه در داخل شكم مادر قرار گرفته است) تا روز تولد ارتباط غذايي خود را با مادر
 حفظ مي كند.
 انسان از ابتداي خلقت تا لحظه مرگ نياز به مواد غذايي دارد و چون براي ادامه حيات تغذيه لازم و ضروري است، پروردگار در قرآن كريم ضمن بيان اهميت آن به چگونگي تغذيه سفارش فرموده و در بعضي موارد به مواد غذايي سرشار از ويتامين و حاوي مواد ارزشمند همانند عسل
 (نحل 69) زيتون (نحل -11 والتين -1) و شير (نحل -66) اشاره فرموده اند.ميزان انرژي مورد نياز در مردان و زنان در سنين مختلف متفاوت است. در سنين بالا مثلاً پس از 70 سالگي همانگونه كه قرآن كريم اشاره مي فرمايند كه در سن پيري اعضا دچار نقص و كمبود مي شوند بعلت كاهش توده عضلاني در ماهيچه هاي بدن و همچنين كاهش سوخت و ساز نسبت به دوره جواني به مواد غذايي كمتري نياز هست كه البته براي جلوگيري از سوء تغذيه و عوارض آن بايد از غذاهاي مناسب و حاوي ويتامين استفاده نمود.
تغذيه و غذا از ديدگاه قرآن خيلي حائز اهميت است زيرا اولا انسان شكر گزاري كرده و حمد و سپاس خداي را براي روزيهايي كه به او عنايت فرموده بجاي آورد و ثانياً براي تشويق و تنبيه مومنان و كافران نيز به مسئله تغذيه و غذا اشاره مي فرمايد كه اهميت موضوع و اثرات رواني آنرا مشخص
مي سازد. در زیر چند آيه كه در آن مسأله تشويق و تنبيه به نحوي با غذا و تغذيه مرتبط شده ذكر مي شود:
- پرهيزكاران در سايه درختان بهشت و كنار نهرهاي جاري و ميوه هايي از آنچه هوس كنند (مرسلات - 42)- بخوريد و بياشاميد گوارا به پاداش آنچه مي كرديد (الطور - 19)- شما را در آن (بهشت) ميوه فراوان است كه از آن مي خوريد (الزخرف -73)
همانطور كه مشاهد مي شود پرودگار از تغذيه بعنوان پاداش افراد صالح و نيكوكار نيز نام برده اند و انسان موظف است براي شكر نعمتهاي الهي حمد و سپاس خداي را بجا آورد و بطور خلاصه بايد گفت استفاده از غذاي مناسب و تغذيه كافي آنقدر اهميت دارد كه خداوند بعنوان يك پيام جهاني به همه انسانها استفاده از آنرا توصيه كرده اند و اين توصيه مكررا در قرآن كريم ديده مي شود. برنامه غذايي براي افراد سالم و رژيم براي بيماران است اگر بخواهيم در سه بعد كلي برنامه هاي
غذايي براي افراد سالم را طبقه بندي كنيم مي توانيم از ديدگاهي خاص به برنامه هاي زیر اشاره كنيم.
1 - گياهخواري: شامل مصرف بيشتر ميوه جات و نباتات مي گردد. اين برنامه به دليل كوتاه بودن روده انسان نسبت به حيوانات و همچنين عدم برآورده شدن احتياجات پروتئيني كامل نيست. در صورتي كه فرد صرفا گياهخوار باشد، بتدريج دچار كمبود ويتامين B12 و آهن مي شود كه نهايتا منجر به كم خوني مي گردد.
2 - گوشتخواري: بعلت مصرف بالاي گوشت ميزان رژيم غذايي كاهش يافته و فرد دچار يبوست مي گردد. همچنين بعلت كمبود ويتامينهاي B,C فرد دچار عوارض ناشي از كمبود ويتامين مي گردد، در ضمن بدليل بالا بودن پروتئين دريافتي و افزايش سوخت و ساز آنها براي تامين انرژي مورد نياز بدن شاهد توليد اسيداوريك و اوره بيشتري در بدن خواهد بود كه افزايش كار كليه ها را بدنبال خواهد داشت و ممكن است افزايش اسيداوريك منجر به نقرس گردد.همه چيز خواري كه شامل مصرف مناسب تمام گروههاي غذايي خواهد بود. اين برنامه غذايي در اسلام پشنهاد شده و استفاده از آن مورد تاكيد قرار گرفته است.پيامبر اكرم حضرت محمد (ص) فرموده اند (برحذر باد فرد سالم از تبعيت رژيم غذايي خاص و محروميت از برخي مواد غذايي) علم نوين تغذيه بر اين صحه گذاشته است كه فرد بايد از تمام گروههاي غذايي به ميزان مناسب دريافت كند و در صورت موجود بودن شرايط بيماري و خاص با جايگزين نمودن مواد غذايي مورد نياز از ديگر گروهها نسبت به تامين انرژي بدن خويش اقدام نمايد.
در قرآن كريم نيز مصرف تمامي مواد غذايي مورد اشاره و تاكيد قرار گرفته است.** اي مردم بخوريد از آنچه در زمين حلال پاك را... (بقره - 168) توصيه به مصرف تمام گروهها** حلال است براي شما شكار دريا و خوراك آن (مائده - 96) گروه گوشت * از باربرنده و غير باربرنده را بخوريد از آنچه روزي داده است شما را... (انعام - 142) برون شود از شكمهاي آنها (زنبور) نوشابه اي به رنگهاي گوناگون در آن است درماني براي مردم (نحل - 69) ويتامينها*... پس رويانديم بدان باغهايي و دانه هاي دروكردني (ق -9) گروه سبزيها و ميوه ها و غلات * رويانيديم بر او درختي را از كدو (الصافات - 146). برنامه غذايي همه چيز خواري كه در اسلام بدان سفارش شده است، باعث مي شود فرد بدليل نواقص گياهخواري يا گوشتخواري دچار كمبود مواد غذايي و بروز بيماريها نگردد. همچنين بدليل وجود فيبر در برنامه غذايي متعادل و اصولي (بنوعي همه چيز خواري) جذب قندها و چربي غذاها تعديل مي شود و قند بسرعت جذب نمي گردد و از افزايش قند خون جلوگيري مي شود.
جذب چربيها نيز كاهش يافته و افزايش چربي خون و متعاقب آن بيماريهاي قلب و عروق ايجاد نخواهد شد. فيبرهاي غذايي باعث دفع صفرا نيز مي شوند.

میان وعده برای همه ضروری است
دکتر سعید حسینی*
همان طور که می دانید، وعده های غذایی در تامین مواد مغذی و انرژی مورد نیاز بدن نقش به سزایی دارند و بهتر است به طور منظم و در محدوده ساعات معینی مصرف شوند. از این رو، ما به همه گروه های سنی توصیه می کنیم علاوه بر سه وعده غذایی، میان وعده ها را در برنامه غذایی روزانه خود بگنجانند. مصرف میان وعده ها
 یک اقدام پیشگیرانه است که باعث می شود وعده غذایی بعدی را کمتر بخورید. اگر شما بعد از صبحانه و در ساعات 10 تا 11 صبح یک میان وعده میل کنید، قند خونتان در حوالی ناهار افت پیدا نمی کند و می توانید روی مقدار و نوع غذایی که می خورید، نظارت داشته باشید، اما در روزهایی که بعد از صرف صبحانه تا ظهر و یا از ناهار تا هنگام شام هیچ میان وعده ای میل
نمی کنید، آنقدر گرسنه خواهید شد که به قصد
 سیر شدن به سوی غذا کشیده می شوید. به این دلیل ما برای همه افراد، مصرف میان وعده ها را صد درصد ضروری
می دانیم. شاید برایتان جالب باشد، اما تأکید ما برای آنهایی که چاق هستند، بیشتر از بقیه است. اگر یک فرد چاق که نیاز به انرژی بیشتری دارد، به موقع غذا نخورد، به سرعت متابولیسم بدنش افت می کند، اما در صورت عادت داشتن به مصرف میان وعده می تواند به کاهش وزن مطمئنتری امیدوار باشد. متاسفانه مواد غذایی با ارزش پایین تغذیه ای مثل چیپس، شیرینی خامه ای و یا نوشابه های گازدار در بین مردم و خصوصاً قشر جوانتر به عنوان میان وعده محبوبیت دارند. به همین دلیل است که چاقی، پُرفشاری خون و حتی دیابت رشد فزاینده ای پیدا کرده است.
  بهترین میان وعده از نظر ما میوه ها و سبزیها هستند. از این رو، با خودتان هویج، خیار حتی کاهوی شسته و انواع میوه را می توانید به محل کار ببرید و در میان روز میل کنید. به بچه ها هم بیاموزید که این خوراکی های
 مغذی چقدر می توانند انرژی بخش باشند و به حفظ سلامتی شان کمک کنند.
* متخصص تغذیه و رژیم درمانی
منبع: تبیان

 

صفحه 10--18خرداد88

 

اصلاح عادتهای غلط غذایی!
سمیه شرافتی
در دنیای پُر سرعت و پُر مشغله امروز، وقت گذاشتن برای حفظ عادت های سالم و مناسب غذایی، كار دشواری به نظر می رسد.غذا خوردن كه پیش از این، یك اولویت مهم محسوب می شد، امروزه به موضوعی جنبی تبدیل شده كه توجه زیادی به آن نمی شود و معمولا در لابه لای كارهای روزانه دیگر گنجانده می شود. علاوه بر این، برخی از عادت های غذایی كه تصور می كنید موجب كاهش وزن می شوند، در واقع ممكن است نتیجه كاملا برعكسی داشته باشند و منجر به افزایش وزن شوند.
در این مطلب به برخی از این عادت های نادرست غذایی پرداخته شده است.

نخوردن صبحانه:
نخوردن صبحانه یك اشتباه بزرگ است. صبحانه سالم، نه تنها باعث افزایش انرژی و بازشدن فكر و ذهـن می شود، بلكه موجب انتخاب و مصرف مناسب وعده های غذایی دیگر در طی روز خواهد شد. همچنین خوردن صبحانه ممكن است به شما در مـصرف كمتر كالری در طول روز كمك كند. یك تحقیق دانشگاهی نشان داده كه مصرف مقدار كالری مشخص در ابتدای روز، اثر سیركنندگی بیشتری نسبت به مصرف همان مقدار كالری در ساعت های بعدی روز خواهد داشت كه این امر موجب كاهش کل كالری مصرفی در روز می شود.
راه حل اشتباه آن است كه با خوردن صبحانه مناسب احتمال به كارگیری عادت های نادرسـت غذایی را در وعده های دیگر كاهش دهید. پس صبحانه را كامل صرف كنید. از شیر و لبنیات (پُرچرب نباشند)، تخم مرغ و نان های سبوس دار هم استفاده كنید.

غذا خوردن پیش از خواب:
اگر می خواهید خواب های شیرین ببینید، پیش از خواب از خوردن غذا پرهیز كنید. با اینكه نتایج قطعی ای مبنی بر افزایش وزن در اثر خوردن غذا پیش از خواب وجود ندارد، پرخوری، مصرف غذاهای ادویه دار و چرب، 1 تا 3 ساعت پیش از خواب منجر به كاهش كیفیت و مدت خواب و موجب كسالت، خـستگـی و كوفـتگی در روز بعد خواهد شد.
خوردن غذاهای چرب پیش از خواب سبب كند شدن تخلیه معده و تشدید سوءهاضمه شده و مصرف غذاهای ادویه دار باعث صدمات و سوزش های قلبی خواهد شد.سعی كنید حداقل 4 ساعت قبل از خواب ، غذا بخورید و چنانچه پیش از خواب احساس گرسنگی كردید، مقداری میوه تازه مصرف كنید.

سریع خوردن:
زندگی به سرعت می گذرد، ولی آیا دوست دارید زندگی شما نیز سریع تمام شود؟ بعید اسـت. دفعه بعد سعی كنید غذای خود را آهسته تر بخورید، چون سریع غذا خوردن كمكی به شما نكرده و برعكس باعث افزایش وزن می شود. از زمان شروع غذا تقریبا 20 دقیقه طول می كشد تا علائم سیری به مغز برسد، بنابراین اگر شما ظرف 5 یا 6 دقیقه غذای خود را تمام كنید، مغز فرصتی پیدا نمی كند كه به بدنتان بگوید سیر شده اید و این باعث پُرخوری خواهد شد.
آهسته غذا بخورید، آرام باشید، خوب غذا را بجوید و از مزه آن لذت ببرید. در این صورت مغز شما متوجه می شود كه در حال غذا خوردن هستید و بنابراین می تواند به بدنتان بگوید كه سیر شده اید.
گرسنه ماندن :
بر خلاف تصور، گرسنه ماندن باعث می شود وزن بدن، به دلیل ذخیره سازی چربی، افزایش پیدا كند. هنگامی كه برای مدتی طولانی غذا نمی خورید، بدن شما به دلیل محروم ماندن از مواد غذایی دچار آشفتگی می شود و هنگامی كه دوباره شروع به خوردن می كنید، بدن شما گمان می كند كه باید كالری مصرفی را به چربی تبدیل كند، چون نمی داند چقدر طول می كشد كه دوباره غذا بخورید، بنابراین چربی ها با شما باقی
 خواهند ماند.
اگر هدفتان از گرسنگی كشیدن، كاهش وزن است باید در برنامه رژیمی خود تجدید نظر كنید. به جای گرسنگی، یك برنامه مناسب ورزشی برای خود تعیین كنید و بـیشـتـر بـه باشگاه بروید. از میوه ها، سبزیها، حبوبات، گوشت های كم چرب و ماهی استفاده كنید. سعی كنید 4 یا 5 بار در هفته طبق یك برنامه منظم، ورزش كنید.
بهترین روش كاهش وزن، تمرینات ورزشی مرتب و رژیم غذایی مناسب است و نه محـروم كـردن بـدن از مواد غذایی مورد نیاز، آن هم به مدت طولانی.
 
انجام كاری دیگر حین غذا خوردن :
نه تنها پرداختن به كاری دیگر همزمان با غذا خـوردن، مـوجب ریخت و پاش آن در اطراف شما می شود، بلكه به پُرخوری و در نتیجه افزایش وزن نیز منجر خواهد شد. اگر هنگام تماشای تلویزیون ، صحبت با تلفن یا بازی ویدئویی، مشغول غذا خوردن شوید، این عوامل باعث می شوند شـما توجه كمتری به نشانه های
 سیری كه بیان كننده دست کشیدن از غذا هستند، كنید.
  به علاوه وقتی حین انجام كاری شروع به غذا خوردن می كنید، دیگر توان توقف نخواهید داشت، زیرا عمل خوردن تبدیل بـه حركتی غیر هوشیارانه و مكانیكی می شود.
سعی كنید در هر لحظه فقط روی یك کار تمركز كنید. چرخ زدن در آشپزخانه هـنگام صحبت با تلفن، ایده مناسبی نیست. اگر فقط می خواهـید دست یا دهانتـان مشغول باشد، سرگرمی غیر از مواد خوراكی پیدا كنید، مثلا آدامس بجوید یا سازی بنوازید.

پُرخوری :
شاید اگر پرخوری های رایج مربوط به سبزیها می شد، متخصصان تغذیه مشكلی با این نوع خوردن پیدا نمی كردند، اما متأسفانه پُرخوری معمولا در مورد غذاهای چرب و نشاسته دار نمایان می شود. زیاده روی در مصرف این نوع مواد غذایی منجر به افزایش وزن و نارضایتی شده و جنبه اجتماعی خوشایندی به دنبال نخواهد داشت.وعده های غذایی خود را به جای 3 وعده پر حجم به 5 یا 6 وعده كم حجم تر تقسیم كنید. خوردن غذاهای سالم و كم حجم حاوی كربوهیدرات های پیچیده و پروتئین در طول روز نه تنها اشتهای شما را مهار می كند، بلكه احتمال پرخوری را نیـز كـاهـش خواهـد داد. افزایش تعداد وعده های غذایی همچنین باعث سوختن مقدار بیشتری كالری می شود، زیرا با این کار، متابولیسم بدن همواره فعال خواهد بود.
آب نخوردن به اندازه كافی :
آب مایعی حیات بخش برای همه موجودات زنده از جمله انسان است. نكته جالب اینجاست كه نخوردن مقدار كافی آب در طول روز، متابولیسم (سـوخت و ساز) بدن را كنـد كرده و مـمكن است باعث اضافه وزن نیز شود. آب ماده ای ضروری برای فعالیت های متابولیك بدن، از جمله سوزاندن كالری است. تا زمانی كه در كویر زندگی نمی كنید، آب فراوانی اطراف شما وجود دارد و باید زیاد از آن بنوشید. چیزی حدود 8 تا 10 لیـوان و اگر ورزش می كنید حتی بیشتر از این مقدار، آب بنوشید. خوردن آب به جای انـواع نـوشـابه نیز بسیار مناسـب است. نوشابه ها معمولا زودتر احساس تشنگی را نسبت به آب از بین می برند و دارای كالری های بی ارزش بوده و باعث می شوند بعد از 30 دقیقه مجدداً احساس تشنگی كنید.

نخوردن میوه و سبزیها به مقدار كافی:
بسیاری از مواد غذایی مورد نیاز بدن در انواع میوه و سبزی وجـود دارند كه نخوردن آنها باعث كمبودها و مشكلاتی در بدن خواهد شد.تنها راه تامین مواد معدنی و ویتامین های مورد نیاز بـدن، مصرف میوه و سبزیهای تازه و سالم است. بنابراین باید سعی شود این مواد را جزء لاینفك رژیم غذایی قرار داده و همیشه به مقدار كافی از آنها استفاده كنید.

خوردن تنقلات هنگام گرسنگی :
خوردن تنقلات هنگام گرسنگی باعث ایجاد عادت های غذایی ناسالم می شود. استفاده از مواد غذایی كم ارزش و شكم پركن مانند شكلات، چیپس و پفك ، تنـها باعث به هم خوردن برنامه غذایی شده و مشكلاتی را برای بدن به همراه خواهد داشت.با شكم سیر از خانه خارج شوید. گرسـنگی ممكن است منجر بـه خریدن و خوردن تنقلات شود. شكلات، پفك و چیپس هیچ كدام نمی توانند جای یك صبحانه، ناهار و شام سالم را بگیرند؛ بنابراین خوب بخورید تا خوب زندگی كنید.
برنامه های غذایی ساده و استفاده از خوردنی های سبك و سالم می تواند تغییرات زیادی در برنامه غذایی ایجاد كند.
متناسب بمانید، انرژی خود را افزایش دهید و از غذا خوردن لذت ببرید.
منبع:تبیان

گیاهان دارویی انرژی زا
نیره ولدخانی
تعریف کلمه «انرژی» سخت است و حتی محققان مشهور درباره تعریف دقیق و صحیح آن اختلاف نظر دارند. اما تنها مسئله واضح این است که ما برای زنده ماندن، به انرژی نیاز داریم.
یک روش مقبول برای افزایش انرژی طبیعی بدن، استفاده از گیاهان دارویی است که بیشتر برای مصارف پزشکی و آشپزی، پرورش داده می شوند. آنها باعث حفظ گردش خون در بدن و عملکرد صحیح مغز می شوند.
گیاهان دارویی مشخص مانند جینسینگ و جینگو بیلوبا در افزایش انرژی بدن موثرند.
طی مراحل زیر، اطلاعات بیشتری در این زمینه کسب خواهید کرد:
1 - فلفل قرمز تند، باعث بهبود گردش خون در بدن می شود. همچنین تاثیر سایر گیاهان دارویی را در تقویت دستگاه گردش خون، افزایش می دهد. فلفل قرمز، میزان انرژی بدن را سریع تر افزایش می دهد.
2 - گیاه دارویی جینگو بیلوبا (ginkgo biloba)، جریان خون را به سمت مغز افزایش می دهد. همچنین میزان افسردگی را کم می کند. برای کسب بهترین نتیجه باید حداقل به مدت 2 هفته، هر روز از جینگو بیلوبا استفاده کنید.
3 - گیاه دارویی آب بشقابی (gotu kola)، ساختار عصبی مرکزی را تحریک می کند. همچنین با کاهش میزان افسردگی و خستگی باعث افزایش توان بدنی
 می شود.
4 - گیاه دارویی جینسینگ (ginseng) با تقویت ساختار ایمنی بدن و دفع عفونت ها و بیماری ها، باعث افزایش انرژی بدن می شود. پس سعی کنید هر روز مقداری از آن استفاده کنید.
5 - یک فهرست از گیاهان دارویی و اثرات درمانی آنها تهیه کنید (از طریق کتب یا اینترنت و...) تا گیاهان افزایش دهنده انرژی بدن را بشناسید.
تذکرات:
* اگر دچار خستگی و کمبود توان و انرژی شدید، به خاطر داشته باشید که این، علامت یک اختلال در بدن است، نه خود اختلال. بنابراین قبل از درمان، باید با یک پزشک مشورت کنید تا علت دقیق کمبود انرژی خود را دریابید.
* داروهای گیاهی می توانند میزان انرژی و توان بدن شما را افزایش دهند، ولی این نوع درمان ها، هنگامی که سلامت و زندگی شخص را به خطر می اندازند، نباید استفاده شوند. اگر دچار سرگیجه، سردرد، عدم هوشیاری، درد قفسه سینه و هذیان گویی شدید، فوراً با یک پزشک تماس بگیرید و یا به نزدیک ترین مرکز درمانی مراجعه کنید.
* بیماران قلبی، افراد مبتلا به فشار خون بالا و افت ناگهانی قند خون نباید از گیاه دارویی جینسینگ استفاده کنند، زیرا وضعیت بیماری آنها را بدتر می کند.
منبع: تبیان

 

صفحه 10--11خرداد88

 

شاتوت، شاهِ توت ها
زیبا کاوه یی

توت ها از بهترین میوه ها هستند که نه تنها طعم بسیار عالی دارند، بلکه حاوی فیتوکمیکال ها هستند که شگفتی می آفرینند و موجب بهبود و تعدیل سلامت می شوند.
توت ها دارای فیبر بالا و قند نسبتا پایینی هستند، بنابراین اگر در حد متعادل مصرف شوند، موجب تغییرات شدید انسولین نمی شوند. بهترین طریقه مصرف توت به صورت طبیعی و خام است، چرا که حرارت دادن و فریز کردن آن، به آنتی اکسیدان های آن آسیب می زند؛ البته بعضی از آنتی اکسیدان ها حتی پس از حرارت دادن و فریز کردن باقی می مانند. انواع گوناگون توت دارای مقادیر متفاوت از مواد مغذی هستند. شاتوت یکی از انواع توت هاست.
   شاتوت از نظر تاریخی، میوه ای به حساب می آید که از دیرباز شناخته شده است. جالب است بدانید در اروپا از سال های دور، مردم از این میوه برای درمان زخم های دهان و تخفیف دردهای مربوط به دندان استفاده می کرده اند.
استفاده از جوشانده برگ های این میوه برای برطرف کردن حالت تهوع از قدیم معمول بوده و ریشه آن برای درمان اسهال خونی استفاده می شده است. شاتوت میوه ای لذیذ و خوش طعم است که بر درختچه های کوتاه می روید. شاتوت را می توان به شکل های متفاوتی به صورت خام، پخته و یا به صورت مربا مورد استفاه قرار دارد. با داشتن مواد مغذی مختلف شاتوت به عنوان یک میوه سلامت مطرح است. وجود این مواد مغذی و نقش هم افزایی این مواد مغذی بر یکدیگر سبب شده است تا این میوه به عنوان منبعی خوب برای تامین نیاز روزانه به ریزمغذی های گوناگون مورد توجه قرار گیرد.
شاتوت برای حفظ سلامت
محققان انجمن تغذیه آمریکا، شاتوت را در مقایسه با 40 نوع میوه تازه دیگر، به عنوان اولین میوه از نظر فعالیت آنتی اکسیدانی قرار داده اند که دارای فیتوکمیکال های قوی مانند آنتوسیانین است. آنتوسیانین رنگدانه ای است که رنگ سیاه شاتوت از آن ناشی می شود.
شاتوت خواص مفیدی برای سلامت دارد، از جمله جلوگیری از عفونت های دستگاه ادراری، سرطان، بیماری های وابسته به سن و حملات سکته مغزی. شاتوت از ساخته شدن کلسترول بد که به بیماری ها و حملات قلبی منجر می شود، جلوگیری می کند. علاوه بر این، شاتوت دارای ویتامین هایA ، C و املاح روی، پتاسیم، آهن، کلسیم و منیزیم است.
سایر آنتی اکسیدان ها و فنول های موجود در شاتوت شامل موارد زیر هستند: الاژیک اسید، روتین، گالیک اسید، هیدروکافئیک اسید،
 پی کوماریک اسید سینامیک و آنتی اکسیدان های مشهور که آنها را به خوبی می شناسیم یعنی ویتامین های A و C.
وجود انواع آنتی اکسیدان های گوناگون در شاتوت، «درجه ظرفیت جذب رادیکال های آزاد» آن را که یک شاخص اندازه گیری تأثیر مواد غذایی در پیشگیری از سرطان است، به رقم 5350 در هر صد گرم رسانده است. این شاخص برای زغال اخته حدود 9350، برای تمشک حدود 12 هزار و برای سیب حدود 3100 است. محتوای متعادل تانن موجود در شاتوت به استحکام جداره رگ ها کمک کرده و از خون ریزی های پوستی جلوگیری می کند.
مصرف این میوه در موارد التهاب روده ای کمک کننده است.
مصرف منظم این میوه فرآیند پیرشدن را کند می کند و به دلیل وجود خاصیت ضد باکتریایی آن، به بهبود شرایط اسهال ناشی از باکتری ها کمک می کند.
مصرف عصاره شاتوت در افراد دچار واریس سبب کاهش نشت دیواره نازک رگ های خونی می شود. این عصاره دارای آنتی اکسیدان هایی به نام آنتوسیانیدین است. آنتوسیانیدین به بهبود بافت پیوندی آسیب دیده کمک می کند. مصرف میوه شاتوت نیز اثر مشابهی در رفع این مشکل دارد.
تحقیقی در ایران
گروهی از پژوهشگران دانشگاه علوم پزشكی لرستان طی پژوهشی دریافته اند که استفاده از عصاره برگ های زیتون و شاتوت در كاهش كلسترول خون و جلوگیری از رسوب چربی در رگ ها نیز تأثیر به سزایی دارد.
نتایج این بررسی نشان می دهد، مصرف عصاره دانه شنبلیله به همراه عصاره برگ های شاتوت و زیتون، اثر آنها را در كاهش كلسترول خون افزایش می دهد.
تولید و نگهداری
اگرچه میوه هایی مثل شاتوت در گستره وسیعی از مناطق جغرافیایی كشور به بار
می نشینند اما مشكلات موجود در پرورش و برداشت این میوه ها سبب می شود كه مقدار آنها برای استفاده در مصارف تولیدی كافی نباشد.وجود مواد مغذی مفید در شاتوت، این میوه را به یک میان وعده عالی تبدیل کرده است. در صورتی که شاتوت تازه به سرعت فریز شود، می تواند مواد مغذی خود را به خوبی حفظ کند. استفاده از روش سرد کردن سریع برای حفظ مواد مغذی این میوه در کشور هایی مانند آمریکا و کانادا به کار گرفته می شود.
منبع: تبیان

نسخه هاي شفا بخش
 خربزه و طالبی
حسين غفراني
خربزه و طالبي از ميوه هاي تابستاني هستند و طعم و بوي مطبوع دارند.انواع آنها داراي خواص مشابه منابع سرشاري از ويتامين هاي
A ، B کمپلکس، C،PP مواد از ته، مواد هيدروکربنه، مواد چرب و راديو اکتيو مي باشند آب خربزه و طالبي حاوي انواع ويتامين ها، مواد معدني،آنزيمها و بسياري از شکرهاي طبيعي مي باشند. طبيعت آنها معتدل اما خنک کننده و داروي هاضمه هستند و براي پوست و اعصاب مفيدند. قند خربزه گلوکز و لوولز است که فوراً جذب مي شوند بنابراین نيروی فعاليت سلولها را افزايش مي دهند و خستگي را برطرف مي سازند. خربزه و طالبي، اسيد اوريک و سموم خون و سنگ کليه را دفع مي کنند و به عنوان دارو و جهت رماتيسم و نقرس و ضعف کبد مصرف مي شوند.خربزه و طالبي داراي مواد يد دار نيز مي باشند و مقدار زيادي مواد معدني مثل پتاسيم، منگنز، فسفر، کلسيم و ماده پکتين در بردارند،کلسيم موجب تقويت عضلات و استخوان بندي و فسفر موجب تقويت سلولهاي مغزي و فعاليت اعصاب داراي خاصيت قليايي است و PH خون را بالا مي برد. اگر خربزه اي زياد شيرين را ناشتا به مدت چند روز مصرف کنند سبب حرارت کبد و کليه ها شده و ايجاد تب مي کند. خربزه با داشتن طعم و اسانسهاي مطبوع محرک خوبي براي دستگاه گوارش و اعصاب و روان مي باشد.و چون داراي آنزيمهاي فراوان است عمل هضم را سرعت مي دهد.سلولزهاي خربزه مواد زائد را از روده ها دفع مي کند و رنگ رخسار را جلا
مي دهد. خربزه و طالبي رطوبت بدن، يرقان،ورم و درد چشم و امراض سودايي را برطرف مي سازند اما براي افرادي که به امراض ديابت، ورم روده و سوء هاضمه دچار هستند مضر مي باشد.پوست خربزه و طالبي داراي خواص فوق مي باشد از اينرو ميوه را مي توان با پوست آب گرفت.آب خربزه و طالبي را بهتر است با مقداري سرکه يا آبليمو و يا آب انار توام نمود و ميل کرد.
منبع:راسخون

انرژی زاهای طبیعی
حتما برای شما هم اتفاق افتاده كه هر روز صبح را پر انرژی شروع كرده و تمام كارهای منزل و محیط كار را به خوبی انجام داده باشید بعد ناهار را در منزل یا پشت میز اداره میل كنید و دوباره بخواهید برنامه كاری خود را دنبال كنید، اما در ساعت 2 بعد از ظهر حس كنید تمركزتان كم شده و شدیدا دلتان می خواهد چرت بزنید.
در این شرایط چطور می توان به سرعت نیروی خود را تقویت كرد؟ به نوشابه های انرژی زا فكر نكنید! راه های طبیعی هم برای افزایش سطح انرژی وجود دارد.
به نظر می رسد احساس خستگی به حالت طبیعی و تنظیم بدن مربوط باشد. بسیاری از مردم حدود ساعت
 2 تا3 بعد از ظهر احساس خواب آلودگی می كنند. در بعضی فرهنگ ها خواب نیمروز وجود دارد و افراد معتقدند بعد از آن قدرت بازدهی آنها بیشتر می شود. متخصصان معتقدند در خواب آلودگی نیمروز همان اتفاقی می افتد كه درست قبل از خواب شب می بینیم؛ یعنی دمای مركزی بدن افت می كند و به مغز پیغام می دهد كه هورمون ملاتونین را ترشح كند. درست همین اتفاق در مقیاس كوچك در ساعت 2 تا 4 بعد از ظهر رخ می دهد و مغز احساس خواب آلودگی را تجربه می كند.
البته همه تقصیرها را نباید بر گردن حالت درونی بدن انداخت. درست است كه شما توسط این حالت خواب آلوده می شوید اما عادات غذاخوردن شما هم خستگی ایجاد
می كند طوری كه میزان انرژی دریافتی با روندی صعودی زیاد می شود. متأسفانه اكثر مردم در آغاز روز سوخت كافی به بدنشان نمی رسانند.
اگر اغلب بعد ازظهرها احساس سستی و كسالت می كنید این سؤالات را از خودتان بپرسید: آیا صبحانه خورده ام؟ چه خورده ام؟ (یك فنجان چای صبحانه به حساب نمی آید) ناهار چه خورده ام؟ فست فود یا پیراشكی و هله هوله؟! پاسخ شما مشخص می كند مشكل كار كجاست.
یك فنجان چای یا قهوه برای صبحانه و یك تكه شكلات برای ناهار ممكن است انرژی شروع و ادامه كار را فراهم كند اما سوخت طولانی مدتی كه در طول روز به آن احتیاج دارید، تامین نمی كند و تأثیر آنها كوتاه مدت است.
غذاهایی كه انرژی را تقویت می كنند
برای اینكه به خواب آلودگی و كسالت نیمروز دچار نشوید اولین اقدام صرف صبحانه ای با كیفیت بالاست. اكثر آدم ها در این مورد برای بچه ها موعظه و سخنرانی می كنند اما خودشان رعایت نمی كنند.
مقدار انرژی دریافتی در صبحانه برای خانم ها
 300 تا 400 كالری و در آقایان حدود 500 كالری است. برای صبحانه این فهرستها پیشنهاد می شود:
1 - غذاهایی كه از غلات (گندم، جو و...) تهیه شده و با شیر مصرف می شوند كه البته شیر باید كم چرب باشد.
2 - نان سبوس دار، كره بادام زمینی و موز
3 - كلوچه خانگی، املت، نان و پنیر كم چرب
4 - یك لیوان آبمیوه یا یك عدد میوه تازه هم پیشنهاد خوبی است.

آرامش روان با خوردن ماکارونی!
 یك متخصص تغذیه گفت: ماكارونی به دلیل داشتن ویتامین های گروه B، موجب آرامش بدن می شود و اثرات مثبتی بر روح و روان افراد به جای می گذارد. مرتضی صفوی افزود: ارزش تغذیه ای ماكارونی در اصل وابسته به آردی است كه در تهیه آن استفاده می شود. این ماده غذایی غنی از نشاسته است. از نظر عناصر معدنی به خصوص آهن و روی بسیار غنی است. 100 گرم ماكارونی همانند 100 گرم گندم، 250 كالری دارد.
   وی گفت: كیفیت آرد مصرفی در بالا بردن كیفیت ماكارونی بسیار حائز اهمیت است. بسیاری از املاح و ویتامین ها در فرآیند تولید ماكارونی از دست می روند و با غنی كردن آرد ماكارونی، میزان املاح ازدست رفته جبران می شود.این متخصص تغذیه اضافه كرد:
 در زمان پخت ماكارونی، اتفاق هایی رخ می دهد كه سبب بالا رفتن اندیس گلایسمی در آن می شود. بالا رفتن اندیس گلایسمی، نشانه بالا رفتن قند خون است، بنابراین ماكارونی برای بیماران دیابتی مناسب نیست.صفوی گفت: در ماكارونی املاحی مانند روی، كلسیم و فسفر وجود دارد. ماكارونی به دلیل داشتن آهن و روی می تواند برای كسانی كه كم خون هستند، مفید باشد. كسانی كه مشكل كمبود روی دارند نیز می توانند از این غذا استفاده كنند.

کودکان بي اشتها را مجبور به خوردن نکنيد
استاد تغذيه دانشگاه شهيد بهشتي تاکيد کرد: والدين نبايد هيچ گاه از رشوه دادن يا تهديد کردن و حتي تشويق بي رويه براي غذا دادن به کودک استفاده کنند. بهترين و مؤثرترين روش در مورد کودکان کم اشتها اين است که هرگز نسبت به غذا خوردن و نخوردن کودک واکنش نشان ندهند و حساسيت هاي او را تحريک نکنند.
دکتر مسعود کيمياگر گفت: کودکان غذا خوردن همراه با اجبار را دوست ندارند. گاهي اغلب پدر و مادرها از اين روش براي تغذيه کودکانشان استفاده مي کنند که پزشکان نيز با اين روش مخالف هستند.
وي افزود: قدرت تمرکز در كودكان کمتر و شيطنت در آنها بيشتر است. والدين ضمن آگاهي از اين نکته بايد به کودکان اجازه تحرک حين غذا خوردن را بدهند و تعداد وعده هاي غذايي آنها را بيشتر کنند؛ چرا که اين کار، معده کودک بي اشتها را فعال مي کند و عادت به خوردن را در کودک آموزش مي دهد. همچنين مي توان براي رفع
 بي اشتهايي، در محل غذا خوردن کودکان تغيير ايجاد کرد؛ به گونه اي که هميشه در يک جا غذا صرف نشود.
کيمياگر خاطرنشان كرد: گاهي اوقات بايد به کودکان حق انتخاب داده و به آنها اجازه دهند تا غذا را در هر ظرفي که دوست دارند، صرف کنند. همچنين کودکان را براي خريد مواد غذايي همراه خود ببرند.

صفحه 10--31اردیبهشت 88



غذا خوردن هم آدابی دارد
روزبه زعفرانی
غذا خوردن دارای آدابی است؛ آدابی که در هیاهوی زندگی شهری و سرعت حرکت متروها آن را گم کرده ایم. اغلب فراموش می کنیم که بخش مهمی از دوندگی های ما در زندگی، برای به دست آوردن لقمه ای نان و چیدن سفره ای برای صرف غذاست. انگار وظیفه داریم فقط غذا را فراهم آوریم و بعد از آن، کار را تمام شده فرض کنیم و بدون مراعات هیچ گونه آدابی، به خوردن رو آوریم. در صورتی که غذا خوردن هم برای خودش آدابی دارد. آدابی که پیشینیان ما آن ها را رعایت می کردند. اما به مرور زمان در حال کنار گذاشتن آنها هستیم و زندگی شهری را بهانه این کار قرار داده ایم. اما اگر با خودمان رو راست باشیم، متوجه می شویم که در بسیاری مواقع، یا آداب صحیح غذا خوردن را نمی دانیم و یا در این کار تنبلی و بی سلیقگی می کنیم.
مسعود کیمیاگر، متخصص تغذیه و عضو هیات علمی دانشگاه شهید بهشتی در مورد آداب غذا خوردن، به سؤالات زیر پاسخ داده اند. در هر کجا هم که لازم بوده از کتاب درخشان "مستطاب آشپزی" نجف دریا بندری کمک گرفته ایم.

موقع غذا خوردن حرف بزنیم؟
یکی از این باورها این است که هنگام غذا خوردن به فرزند خود می گوییم "حرف نزن بچه، غذاتو بخور، آدم که موقع غذا خوردن حرف نمی زنه". شاید این جمله قبلا کاربرد داشته، اما در زندگی امروزی که در بسیاری مواقع فرزند خانواده، پدر و مادر خود را فقط سر سفره غذا در کنار هم می بیند، خیلی کارایی نداشته باشد. بنابراین در هنگام غذا خوردن کمی با هم حرف بزنید و خاطرات خوبی را که در طول روز داشته اید، با یکدیگر در میان بگذارید. فقط یادتان باشد در این کار زیاده روی نکنید و همچنین آرام و بدون هیجان صحبت کنید؛ مثلاً تعریف صحنه تصادفی که در خیابان دیده اید، در هنگام صرف غذا خیلی کار درستی نیست.

با چه کسی غذا بخوریم؟
با کسی غذا بخورید که از مصاحبت با او لذت می برید. تحقیقات نشان می دهد هنگامی که ما از غذا خوردن لذت می بریم، هورمون هایی در بدن مان ترشح می شوند که جذب غذا را افزایش می دهند و اضطراب ما را کم می کنند. سفره ی غذا، مقدس است. جایی است برای در کنار هم بودن و لذت بردن از مصاحبت با یکدیگر.
غذا، یک ابزار قوی جهت برقراری دوستی است. در بسیاری از مواقع بزرگ ترین قراردادهای سیاسی و اقتصادی سر میز غذا بسته می شود، چون افراد در شرایطی که غذا می خورند، حال بهتری دارند و بهتر می توانند با دیگران تفاهم داشته باشند.

سفره را کجا پهن کنیم؟
به محیطی که در آن غذا می خورید، اهمیت بدهید. سفره غذا را باید در جایی پهن کنید که آرامش بخش و اشتها برانگیز باشد و شما را سرذوق آورد و باعث شود که شما از غذا خوردن لذت ببرید. کیمیاگر در این خصوص پیشنهادهایی خواندنی دارد:
* سفره را در نورگیرترین جای ممکن پهن کنید. نور تأثیر شگفت انگیزی در تحریک اشتها و ایجاد نشاط دارد.
* تابلوهای نقاشی به دیوار آویزان کنید. سفره را بهتر است در جایی پهن کنید که چند تابلوی زیبا از مناظر طبیعت به دیوار آن آویزان باشد تا موجب آرامش درونی در شما شود.
* به موسیقی ملایمی گوش کنید. تحقیقات نشان می دهد که گوش دادن به موسیقی ملایم موجب ترشح هورمون هایی می شود که جذب غذا را افزایش می دهند.
* وقت کافی به غذا خوردن اختصاص دهید. غذا خوردن حداقل به 30 دقیقه  زمان نیاز دارد. غذا خوردن یک فعالیت اجتماعی و محور جمع شدن افراد است.

چه ساعتی غذا بخوریم؟
غذا خوردن ما باید از یک نظم خاصی پیروی کند، اما نه در حدی که باعث ایجاد وسواس شود. برای ساعت غذا خوردن باید یک محدوده ی
 زمانی در نظر بگیریم.
صبحانه را باید با فرصت بخوریم و هرگز آن را فراموش نکنیم. اگر هر روز ده دقیقه زودتر از خواب بیدار شویم، حتما فرصت کافی برای صرف صبحانه پیدا خواهیم کرد. بین شام خوردن تا خوابیدن هم بهتر است 5/1 تا 2 ساعت فاصله باشد تا غذا از معده تخلیه شود.

سالاد قبل از غذا یا بعد از غذا؟
هیچ چیز نمی تواند سفره ما را به اندازه یک ظرف سالاد که با سلیقه ای خاصی تزیین شده است، زیبا کند و اشتهای ما را برای غذا خوردن تحریک نماید. اما قانون خاصی برای بهترین وقت صرف سالاد وجود ندارد. فقط باید همراه غذا سالاد بخوریم.
سالاد معمولاً به عنوان یک پیش غذا استفاده می شود، چون برخی عقیده دارند که سالاد اشتها برانگیز است. برخی هم
می گویند در این حالت غذای کمتری
 می خورند و کمتر چاق می شوند.
هرگز نباید سالاد را که معمولاً سرد است، روی غذای گرم ریخت، چون باعث پژمردگی اجزای سالاد و برخی آسیب های غذایی به آن می شود. در ضمن سالاد خوب سالادی است که دارای گوجه فرنگی، حبوبات و سبزیجات تازه باشد. خوردن ماست و خیار را نیز فراموش نکنید.
هم زمان با غذا، میوه بخوریم؟
بسیاری از خانواده ها عادت دارند که یک ظرف میوه هم روی سفره غذا قرار دهند و هم زمان با غذا خوردن، میوه هم میل کنند. این کار اصلا صحیح نیست، زیرا خوردن میوه همراه با غذا باعث ترشح آنزیم هایی می شود که جذب غذا را مختل می کنند. در ضمن چون خود میوه ها
دارای کالری هستند، بهتر است به عنوان میان وعده مصرف شوند.

با غذا آب مصرف کنیم یا نه؟
حتماً شما هم شنیده اید که می  گویند بهتر است همراه با غذا آب ننوشید. اما کیمیاگر معتقد است این موضوع در مورد همه غذاها صدق نمی کند و می گوید: "برخی ها عقیده دارند که در اثر نوشیدن آب، شیره معده رقیق
 می شود، اما این دلیل خیلی منطقی نیست، چون روزانه معده، دو سه لیتر شیره ترشح می کند. بنابراین نوشیدن آب با غذاهای خشک، در حد یک لیوان اشکالی ندارد. البته معده نباید سرد و گرم شود، بنابراین همراه غذا، آب یخ و خیلی سرد ننوشید. خوردن نوشیدنی هایی مثل دوغ نیز توصیه می شود."

با غذا ماست بخوریم؟
با روش ها و کارهای خیلی ساده ای می توانید تغذیه سالم تری داشته باشید. خوردن سالاد و لبنیات (ماست و دوغ) و سبزی همراه غذا ضروری است. برخی می گویند لبنیات را همراه با غذا نخورید، چون جذب آهن را کم می کند. اگر چه این موضوع درست است، اما در مواقعی رخ می دهد که ما بیش از حد ماست مصرف کنیم. خوردن حدود 150گرم ماست با غذا اشکالی ندارد، چون اگر همراه با غذا ماست نخوریم، معمولاً فرصت دیگری برای خوردن ماست پیش نمی آید.
علاوه بر ماست، برای هر کسی باید یک پیش دستی سبزی هم اختصاص دهیم، چون وقتی سبزی را در یک ظرف بزرگ در وسط سفره قرار می دهیم، دست خیلی از افراد به آن نمی رسد و از خیر خوردن آن می گذرند.

منبع: تبیان

کشف فضاهای مغزی در پیگیری رژیمهای غذایی خاص
پژوهشگران فضایی از مغز را کشف کردند که مسئول توانایی مهار فرد در دنبال کردن رژیمهای غذایی خاص است.
دانشمندان مؤسسه فناوری کالیفرنیا دریافتند که ماندن در رژیم غذایی به عملکردهای مغز وابسته است و به همین علت تمام افراد قادر نیستند رژیم خاصی را دنبال کنند.
توانایی مهار پالسهای گرسنگی، تصمیم گیری در مورد غذاهایی که خورده می شوند، دنبال کردن مواد مغذی سالم، علاقه به یک طعم خاص و کاهش مقدار غذاهای لذیذ همه وابسته به فعالیت فضاهای خاصی
 از مغز هستند. این فضاها کورتکس جلو پیشانی بطنی جانبی و کورتکس جلوپیشانی پشتی نام دارند.
نتایج این تحقیقات که در مجله علمی ساینس منتشر شده است، نشان می دهد کورتکس جلو پیشانی بطنی در فرایندهای ارزیابی پیشگیری از اتخاذ تصمیمات دخالت دارد و فعالیت کورتکس جلو پیشانی پشتی پالسهای احساسی را تنظیم کرده و در افرادی که دارای یک خودمهاری مشخص هستند، دخالت می کند.
در این تحقیقات به گروهی از داوطلبانی که همگی دارای رژیم غذایی خاصی بودند تصاویری از 50 غذای مختلف از نوع غذاهای شور و پرکالری، غذاهای اشتها آور و غذاهای رژیمی نشان داده شد.
سپس از شرکت کنندگان خواسته شد که ارزیابی خود را از هر غذا اظهار کنند. در ادامه از آنها خواسته شد که غذاها را برپایه مفید بودن آنها طبقه بندی کنند. سرانجام داوطلبان از میان تصاویر یک غذا را انتخاب کردند.
در این آزمایش، فعالیت مغزی شرکت کنندگان از طریق رزونانس مغناطیسی وارسی و سطح اکسیژن در خون بعضی از فضاهای مغز اندازه گیری شد.
محققان با این روش توانستند 19 فرد را با توانایی خودمهار شناسایی کنند که در آنها انتخابها به غذاهای مغذی و سالم گرایش داشت حتی اگر این غذاها طعم خوبی نداشتند. سپس 18 فرد شناسایی شدند که کمبود قدرت خود مهاری را در مقابل ارزش غذایی نشان می دادند.
با مقایسه اسکنهای فعالیت مغزی این دو گروه، نورولوژیستها کشف کردند که در مورد افراد با کمبود قدرت خودمهاری، کورتکس جلوپیشانی بطنی جانبی فعال شد اما تصمیمات خود را تنها برپایه طعم غذاها اتخاذ کرد. در گروه دوم، تصمیمات هم برپایه طعم و هم برپایه تأثیرات سلامتی غذا گرفته شد.
در این گروه از افراد، پالسهای احساسی از طریق مداخله ناحیه مغزی کورتکس جلوپیشانی پشتی اتخاذ شد.
گام بعدی این دانشمندان، بررسی روشی خواهد بود که از طریق آن، این فضای مغزی در افراد با کمبود توانایی خودمهاری نیز تحریک می شود.

چه تخم مرغی را بخوریم؟ 
تخم مرغ محلی یا دو زرده؟ تاریخ دار یا بدون تاریخ؟ بزرگ یا كوچك؟
آیا واقعا این عوامل در كیفیت تخم مرغ تأثیر گذارهستند؟
    متخصصان می گویند، در واقع رنگ پوسته تخم مرغ به نژاد مرغ بستگی داشته و تأثیر چندانی بر كیفیت تخم مرغ ندارد و باید بیشتر به تازگی تخم مرغ توجه كرد تا رنگ پوسته آن.
از سوی دیگر اخیرا تخم مرغ هایی به بازار آمده اند كه روی بسته بندی آنها نوشته شده: «همراه با امگا 3». در صورتی كه غذای مرغ با بذر كتان غنی شده باشد، آنگاه تخم مرغ های آن حاوی 225 میلی گرم اسید های چرب امگا 3 و ویتامین E خواهند بود.
البته متخصصان معتقدند كه بهتر است تأمین امگا 3 بدن از طریق مواد خوراكی نظیر ماهی های چرب باشد كه به طور طبیعی حاوی امگا 3 هستند.
 تخم مرغ محلی بهتر است یا ماشینی؟
پزشكان به طور متفق القول تخم مرغ محلی را توصیه
 می كنند كه از مرغ هایی به دست آمده كه در محیط باز پرورش یافته و غذای طبیعی خورده اند. به عقیده آنها نوع غذای مرغ و محل زندگی آن به طور مستقیم بر كیفیت تخمی كه می گذارد، تأثیر گذار است. در موقع خرید تخم مرغ هم باید به تازگی و سالم بودن آن توجه كرد.تخم مرغ های
 ترك دار یا شكسته برای مصرف خوب نیستند. علاوه بر این، با توجه به گرم شدن هوا، خطر فاسد شدن تخم مرغ هم افزایش می یابد.
 یك راهكار ساده برای اطمینان از سالم بودن تخم مرغ این است كه آن را در ظرفی حاوی آب و نمك شناور كنیم؛ تخم مرغی كه ته آب برود، سالم است و تخم مر غی كه روی آب می ماند، کهنه یا خراب است. همچنین تخم مرغ های تاریخ دار هم تا حدود زیادی به تشخیص تازگی یا ماندگی آن كمك می كنند.

نسخه هاي شفا بخش غوره
حسين غفراني
غوره انگور فخري و عسکري از ساير غوره ها بهتر و مرغوب تر هستند. طبيعت غوره سرد است و به علت داشتن اسيدهاي آلي نظير اسيد اسکوربيک و اسيد تارتاريک و اسيدهاي آلي ديگر هم به صورت غذا و هم به عنوان دارو مصرف مي شود.از دانه غوره و يا از پودر خشک شده آن نيز استفاده مي شود.غوره ضد صفرا و غلبه خون بوده،ترشح و دفع صفرا را آسان مي کند و ازغلبه خون در افراد مبتلا به اين ناراحتي جلوگيري مي نمايد. غوره در اثر داشتن اسيد تارتاريک براي مداواي پادردهايي که جزء روماتيسم گرم مزاج مي باشند، مفيد است و توليد گرماي زياد را در کبد نقصان مي دهد.آب غوره عطش را کم مي کند.افرادي که به زخم معده و زيادي اسيد معده مبتلا هستند و يا ششهاي آنها ناراحت است خوردن آب غوره براي آنها جايز نيست، غوره همانند انگور داراي ويتامينهاي C،B2،B1،A و مقدار فراواني کاني مي باشد.
آب غوره تصفيه کننده بسيار خوب خون مي باشد.

منبع:راسخون

 

صفحه 10--21 اردیبهشت 88

 

کاهو، آهن خوراکی
مجید مکاری
كاهو يكي از قديميترين سبزيهای دنيا است و منشاء آن در هندوستان و آسياي مركزي مي باشد. كاهو طبق مداركي كه بدست آمده از شش قرن قبل از ميلاد در ايران مصرف مي شده است و يك قرن قبل از ميلاد به روم راه يافته و غذاي مهمي براي روميان بوده است. كريستف كلمب تخم كاهو را به دنياي جديد برد بطوريكه از اوائل قرن پانزدهم ميلادي كاهو در هائيتي و باهاما كشت مي شده است. كاهو گياهي است يكساله كه داراي برگهاي پهن و دراز و سبز رنگ مي باشد و با طعم كمي شيرين .
انواع مختلف كاهو كه در حال حاضر در آمريكا كشت مي شود حدود 16 نوع مي باشد كه در تمام طول سال وجود دارد. روي هم رفته دو دسته كاهو وجود دارد:
1 -كاهوي پرورشي و اهلي كه در سالاد استفاده مي شود كه كاهوي گرد Head Lettuce
و كاهوي ايراني Romano Lettuce از انواع مهم آن است.
2 - كاهوي وحشي يا كاهوي خودرو.
كاهوي ايراني از نظر مواد غذايي از كاهوي گرد بهتر است. كاهوي گرد ارزش غذايي چنداني ندارد زيرا داراي مقدر زيادي الياف است كه توليد گاز و نفخ در معده مي كند.
اين ماده غذايي بويژه حاوي ويتامين C است كه ضد اسكوربوت است. كاهو ارزش غذايي چندانی ندارد، اما از لحاظ درماني
 فوق العاده است. چون مملو از نمكهاي معدني است كه خاصيت قليايي دارند. بنابراين، سبب تصفيه خون مي شود و به حفظ هوشياري مغز و سلامت بدن كمك مي كند. برگهاي بيروني كاهو ارزش خوراكي بسياری دارند.
اين برگها بيشتر در معرض نور آفتاب قرار مي گيرند
و نسبت به برگهاي داخلي كه فشرده ترند ويتامين بيشتري دارند. هرچه كاهو سبزتر باشد ويتامين بيشتری دارد.
كاهو محتوي چند ماده مهم و شفابخش بوده و براي بدن مفيد است. به مغز، دستگاه عصبي و ريه ها
 كمك مي كند. آب كاهو، خنك و شادابي بخش است. ميزان فراواني منيزيم در آب آن وجود دارد كه سبب تقويت بافت عضلاني، اعصاب و مغز مي شود. آب كاهو جنبه درماني دارد.
بهتر است، برگهاي سبز تيره آن مصرف شوند. برگهاي داخلي يا مغز كاهو كه روشن تر و سفيدترند را مصرف نكنيد. برگهاي سبز محتوي كلروفيل و مواد مغذي هستند در حالي كه مغز كاهو اين مواد را ندارد. كاهو مملو از سلولز است كه حجم مواد داخل روده و حركات روده را افزايش مي دهد، بنابراين، در درمان يبوست بسيار مفيد است. كاهو در درمان بي خوابي مؤثر است. چرا كه ماده خواب آوري به نام لكتوكاريوم دارد كه سه درصد يا كمتر كربوهيدرات دارد. پس ماده غذايي مناسبی براي درمان ديابت است.
افراد ديابتي مي توانند به راحتي از آن استفاده كنند. كاهو ميزان قابل توجهي آهن دارد و بنابراين هموگلوبين ساز است. براي درمان كم خوني مفيد است، ميزان آهن قابل جذب از اين طريق بسيار بيشتر از جذب آهن غير آلي است.
تركيبات شيميايي:
در صدگرم كاهوي ايراني، مواد زير موجود است :
آب 94 گرم
انرژي 18 كالري
پروتئين 1/2 گرم
موادنشاسته اي 1 گرم
كلسيم 65 ميلي گرم
فسفر 25 ميلي گرم
آهن 1/5 ميلي گرم
چربي 2 گرم
كلسيم 18 ميلي گرم
سديم 10 ميلي گرم
پتاسيم 250 ميلي گرم
ويتامين آ 500 واحد
ويتامين ب 1 0/5 ميلي گرم
ويتامين ب 2 0/8 ميلي گرم
ويتامين ب 3 0/4 ميلي گرم
ويتامين ث 10 ميلي گرم
ارسنيك 2 ميلي گرم
اسيد اگزاليك 3 ميلي گرم
كاهو ضمناً داراي مواد معدني مانند نيكل، كبالت، سولفور و مس مي باشد.
   مواد شيميايي كاهو عبارتند از : لاكتوكاروم Lactucarum ( كه ماده اي است مخدر ) موم، رزين، ماليك اسيد و سوكسي نيك اسيد، لاكتوم كاروم خواب آور و مسكن است.
از لاكتوم كاروم بعنوان داروي خواب آور و مسكن و نيز در چشم پزشكي براي گشاد كردن مردمك چشم استفاده مي شود.
از كاهو همچنين ماده اي بنام تريداس Thridace گرفته مي شود
كه مسكن و ضد درد است. براي تهيه تريداس ساقه كاهو رسيده را تكه تكه كرده وشيره آنرا با فشار خارج مي سازند. اين شيره را سپس حرارت داده تا در اثر حرارت مواد آلوميني آن منعقد مي شود در نتيجه مايعي صاف بدست مي آيد. اين مايع را تحت درجه حرارت كم و در خلاء حرارت داده كه تريداس بدست مي آيد. اين مايع را مي توان خشك كرد و بصورت پودر درآورد.
فواید کاهو برای سلامتی بدن :
كاهو از نظر طب قدیم ایران سرد و مرطوب است. دانشمندان علم تغذیه و گیاه شناسی برای کاهو خواص متعددی را بیان کرده اند که در زیر به تعدادی از آنها می پردازیم:
1 - کاهو، یک داروی تسکین دهنده و آرام بخش طبیعی است، زیرا شامل مقدار کمی از یک ماده شیمیایی به نام لاکتوسین (LACTUCIN) است که وقتی به مقدار زیاد مصرف گردد، موجب سستی در بدن می شود.
2 - کاهو خون را صاف و تمیز می کند و در این رابطه امام صادق (ع) فرمود: کاهو بخورید، زیرا خون را صاف می کند.(بحارالانوار/ج14)
     3 - کاهو بویژه نوعی از آن که دارای برگ های زرد است، غذایی زودهضم است و خواب آرامی را به دنبال دارد. از این رو رسول خدا(ص) فرمود: کاهو، خواب آور و برای هضم غذا مفید است. (بحارالانوار/ج14)
4 - امام رضا (ع) به شیعیان خود توصیه می فرمودند: تامی توانید کاهو بخورید، زیرا کاهو رقت خون را از بین می برد و بهتر از سایر سبزی ها، خون را تصفیه می نماید.
5 - کاهو دارای آهن فراوان است که برای خونسازی در بدن لازم است. بنابراین از مؤثرترین و طبیعی ترین درمان های کم خونی است.
   6 - کاهو، بینایی را تقویت می کند.
7 - کاهو موی سر را به رنگ سیاه زیبایی در می آورد، به خصوص اگر ناشتا خورده شود.
8 - كاهو خواب آور و آرام بخش است.
9 - كاهو برای ضعف اعصاب مفید است.
10 - کاهو سرشار از آب (بیولوژیک) می باشد و املاح معدنی نیز دارد.
   11 - کاهو، ضدیبوست و خشکی مزاج است.
12 - کاهو، چهره انسان را با طراوت و در گونه های صورت، سرخی زیبایی پدید می آورد.
کاهو خون را صاف و تمیز می کند. همچنین به علت داشتن آهن فراوان، برای درمان کم خونی مفید است.
13 - اگر كاهو را با سكنجبین یا سركه بخورند، اشتها آور است.
14 - شصت گرم کاهو را اگر در یک لیتر آب به مدت یک ساعت با شعله ملایمی بجوشانید، جوشانده ای به دست می آید که خواب آور و بطور ملایم ملین (نرم کننده) است و کبد را از سموم پاک می کند.
15 - جوشانده فوق، در هنگام اختلالات کبدی بخصوص یرقان (زردی) مفید و مؤثر است.
16 - كاهو زخم های مجاری ادرار و مثانه را درمان می كند.
17 - كاهو قوای جنسی را تقویت می كند.
18 - برای برطرف كردن درد سینه كاهو را بپزید و بخورید.
19 - زنان شیرده اگر می خواهند كه شیرشان زیاد شود، باید كاهوی پخته بخورند.
20 - کاهو ضد تورم است و ورم غدد لنفاوی را برطرف می كند.
   21 - چنانچه کاهو مخلوط با عصاره هویج خورده شود، بر خاصیت آن افزوده می گردد.
22 - به علت اینکه تمام انواع کاهو سبزینه(کلروفیل) دارند،
می توان شیره تمام انواع آن را گرفت. بهترین قسمت برای گرفتن شیره، برگ های خارجی کاهو است که بالاترین کلروفیل را دارد.
23 - کاهو یک طبیعت آرام دهنده دارد و درد معده را تسکین می دهد.
    24 - كاهو ملین و ادرار آور است و برای بهبود بند آمدن ادرار تجویز می شود.
25 - کاهو برای معالجه یرقان، انسداد مجاری طحال و کبد مفید است.
    26 - کاهو برای اشخاص عصبانی و پریشان مفید است، زیرا خواب راحت و آرامی ایجاد می کند، بنابراین اشخاصی که مبتلا به تپش قلب و بی خوابی هستند باید هنگام شب، قبل از خواب کاهو بخورند.
  27 - اگر کاهوی سوخته را به صورت پودر درآورید و بر روی جوش ها
 و زخم ها بپاشید، برای التیام جراحات و ترمیم آنها مفید است.
   28 - مصرف کاهو، انزال منی بطور دائم، احتلام مکرر، تکرر ادرار را شفا می بخشد، بدین منظور باید مقدار 7 گرم تخم کاهو را به صورت گرد یا جوشانده تناول کنید.
29 - برگ های سبز کاهو بیشتر از برگ های سفید دارای ویتامین C است و علاوه بر آن مقدار نسبتاً زیادی ویتامینA و ویتامین E دارد.
  30 - هر 28 گرم کاهو، 3 کالری ارزش انرژی زایی دارد.
مهمترین خواص دارویی کاهو
-  درمان آفتاب سوختگی: کمپرس و ضماد پخته کاهو درمان آفتاب سوختگی است.
- تقویت ریشه مو: نوشیدن مخلوطی از عصاره های کاهو، هویچ و یونجه، ریشه مو را تقویت می کند.
- برطرف کردن سرخی صورت: برگهای سبز کاهو را بکوبید و به مدت نیم ساعت روی قسمتهای سرخ صورت قرار بدهید سپس صورتتان را بشویید. این کار را چند بار تکرار کنید تا مقصود حاصل شود.
   خواص تخم کاهو
- تخم کاهو مخرب و خواب آور است.
- خوردن تخم کاهو زکام را برطرف می کند.
- تخم کاهو برای درد سینه مفید است.
- خوردن تخم کاهو برای دستگاه ادراری نافع است و آنهایی که قطره قطره ادرار می کنند باید تخم کاهو بخورند.
مضرات
اگر در خوردن کاهو افراط نکنید این گیاه به هیچ وجه مضر نیست زیاده روی در خوردن کاهو باعث کم شدن قدرت جنسی، فراموشی و کم شدن حافظه، ضعف دید چشم و نفخ شکم می شود. برای برطرف کردن این عوارض می توان کاهو را با نعناع، کرفس و زیره میل کرد.
منبع: راسخون

خوردن انجیرو بوی  بد دهان
نتایج تحقیقات نشان می دهد، انجیر میوه ای مقوی و شیرین است كه موجب از بین رفتن بوی بد دهان می شود.
بررسی ها نشان می دهد؛ درخت انجیر از سال چهارم شروع به میوه دادن كرده و تا بیست سالگی نیز میوه می دهد. انجیر با داشتن پتاسیم، تأمین كننده سلامت كودكان ضعیف، كم خون و كم اشتها بوده و موجب افزایش وزن آنها می شود. همچنین انجیر ضد سرطان است و اگر با عسل مخلوط شود مصرف آن در تسكین زخم معده بسیار مفید خواهد بود.

 

کاهش افسردگی با خوردن موز
نیره ولدخانی
میلیون‏ها نفر در سراسر دنیا مبتلا به افسردگی هستند و ثابت شده است که بعضی درمان‏های خانگی می‏توانند علائم افسردگی را برطرف کنند. موز دارای ویتامین‏ها و املاح شگفت انگیزی است که از نظر علمی معلوم شده است می‏تواند افسردگی، بیماری‏های قلبی، دردهای قاعدگی، گرفتگی عضلات پا و دریافت انرژی را بهبود بخشد. موز یکی از منابع غنی تریپتوفان (یک نوع اسیدآمینه و پیش ساز پروتئین) است. تریپتوفان در بدن تبدیل به سروتونین می شود. سروتونین یک ناقل عصبی است که باعث ایجاد آرامش می شود. سایر غذاهای غنی از تریپتوفان شامل شیر، عسل، گوشت بوقلمون، سفیده تخم مرغ و ماهی تن است.
بر اساس تحقیقات مشخص شده است که کمبود سروتونین در بدن باعث افسردگی می شود.

روش های مصرف موز:
ما به شما می‏گوییم که چگونه با خوردن موز از افسردگی رها شوید:
   1 - پوست موز را جدا کنید. سپس این پوست را به تکه‏های خیلی کوچکی خرد کنید. آن را با آب میوه ، شیر یا سایر میوه‏ها مخلوط کنید تا بتوانید بخورید. همچنین می‏توانید آن را همراه با یخ خرد شده در مخلوط کن بریزید تا نرم‏تر شود. پوست موز، علائم افسردگی را کاهش می‏دهد.
2 - صبح که از خواب بلند شدید، یک موز از یخچال بردارید و پوست آن را جدا کنید. موز را با چاقو چند قسمت کنید و در بشقاب قرار دهید. اگر دوست داشتید می‏توانید کمی عسل هم روی آن بریزید. سپس به آرامی آنها را بخورید تا از طعمشان لذت ببرید.
3 - هر روز یک عدد موز کامل بخورید. حداقل به مدت یک ماه این کار را انجام دهید تا اثراتش را در کاهش هر نوع درد و ناراحتی ناشی از افسردگی مشاهده کنید.
4 - اگر شاغل هستید، هر روز یک عدد موز با خودتان سر کار ببرید. هر موقع اضطراب داشتید یا هر نوع فکر یا موضوع ناراحت کننده‏ای سراغتان آمد، برای مدت 5 دقیقه استراحت کنید و یک عدد موز بخورید.
خواهید دید که استراحت و تغذیه، افسردگی شما را کم می‏کند.
   5 - از پزشک معالج خود درباره فواید موز سؤال کنید. او به شما می‏تواند بگوید که چگونه این میوه را در برنامه غذایی روزانه خود مصرف کنید. همچنین تحت نظر پزشک می‏توانید مکمل‏هایی را از داروخانه بخرید و روزانه در کنار غذاها مصرف کنید.
منبع: تبیان

صفحه 10--14 اردیبهشت 88

 

شیرین بیان، جادوی جوانی
مجید مکاری
شيرين بيان (Licorice) نوعي گياه با دوام است كه طول آن به  3 نا  7 پا مي رسد و ريشه پرشاخ و برگي دارد. ريشه هاي
 آن مشتمل بر بخش هاي مستقيم چوب چين و چروك دار و اليافي بلند و سيلندري شكل است و به طور افقي در زيرزمين رشد مي كند. ريشه هاي اين گياه در بيرون از زمين به رنگ قهوه اي و در زير خاك به رنگ زرد است.
شيرين بيان اسپانيايي (Glycyrrhiza glabra) به صورت خودرو در برخي از نقاط اروپا و آسيا مي رويد. "گلي سيريزين" (Glycyrrhizin) به عنوان ماده اي فعال در ريشه شيرين بيان پنجاه برابر از شكر شيرين تر است.
اين ماده حاوي تركيبي به نام "اسيد گلي سيريزيك" مخلوط با نمك هاي پتاسيم و كلسيم است. گلي سيريزين و اسيد گلي سيريزيك براي درمان زخم هاي گوارشي مفيد است. فرآورده هاي
 حاصله از شيرين بيان از ريشه ها و ساقه هاي زيرزميني گياه فراهم مي آيند. گلي سيريزين و اسيد گلي سيريزيك مهمترين مواد موجود در اين گياه هستند.
ريشه هاي اين گياه حاوي كومارين، فلاون، روغنهاي فرار و استرول گياهي نيز هست. از شيرين بيان براي درمان انواع سرفه ها و نيز به عنوان يك داروي مسكن در پوست، اسپاسم و تورم، برونشيت، روماتيسم و ورم مفاصل و به عنوان ملين استفاده مي شود. بسياري از پزشكان فرآورده هاي تهيه شده از ريشه اين گياه را براي درمان زخم گوارشي و التهاب معده مزمن تجويز مي كنند (گاستريت مزمن).
برخي ديگر ريشه اين گياه را براي نارسايي اوليه فوق كليه تجويز مي كنند. البته هميشه بايد شيرين بيان را با احتياط مصرف کرد. چون ماده گلي سيريزين و اسيد گلي سيريزيك موجود در آن مي تواند به غدد فوق كليه آسيب رساند.
شیرین بیان گیاهی است چندساله و از خانواده بقولات (Fabaceae) که ارتفاع آن به 1 تا 2 متر می رسد. برگ های آن به فرم شانه ای مرکب فرد می باشند که برگچه های آن دارای حالت چسبناکی هستند. گل های شیرین بیان به رنگ های آبی یا آبی متمایل به ارغوانی و گاها زرد دیده می شوند. میوه این گیاه از نوع نیام است که معمولاً هر میوه دارای 3 تا 6 عدد دانه لوبیایی شکل می باشد. ریشه ها و ریزوم های این گیاه دارای پوستی قهوه ای رنگ هستند که پس از جدا کردن این پوسته خارجی به سایر قسمت های ریشه می رسیم که به رنگ زرد دیده می شوند و دارای طعم شیرینی می باشند.
زمان ظهور گلها اوایل تابستان است. ریشه شیرین بیان نسبتاً قطور بوده و طویل می باشد بطوریکه از 30 تا 200 سانتیمتر طول دارد.
شیرین بیان انواع مختلفی دارد که به شرح زیر هستند:
1 - واریته اسپانیایی "G. typical” که میوه آن صاف و بدون کرک و به قطر 6 تا 18 میلیمتر می باشد.
2 - واریته روسی "G. glandulifera” که پیکره رویشی آن چسبناک و دارای ریشه های متعدد به ضخامت 5 سانتیمتر، پوست ریشه فلس دار و قهوه ای رنگ و دارای شیرینی ملایم می باشد.
3 - واریته ترکی "G. pallida” که ضخامت ریشه آن حدود 8 سانتی متر است.
4 - واریته ایرانی "G. violacca” که ریشه های آن نیز بسیار ضخیم است.

خواص دارویی:
شيرين بيان از نظر طب قديم ايران معتدل است.
شيرين بيان را بصورت قطعات كوچك به قطر 5 سانتيمتر و طول 1/5 سانتيمتر بفروش مي رسانند.
1) مهمترين خاصيت شیرين بيان كه جديداً كشف شده است و در آلمان و اروپا و آمريكا استفاده مي شود درمان كننده زخم معده و سرطان معده است. براي اين منظور شربت شيرين بيان را تهيه كرده و هر روز به مقدار يك قاشق غذا خوري قبل از غذا به مريض بدهيد و اگر اين عمل را تا 4 ماه تكرار كنيد شخص معالجه خواهد شد. 
2)براي تقويت عمومي بدن مفيد است.
3) خوردن آن از پيري جلوگيري مي كند.
4) براي نرم كردن سينه مؤثر است.
5) زخم ها و تاول هاي پوست را با چاي شيرين بيان شستشو دهيد تا زود خوب شود.
6) ملين است و معمولاً آنرا با گياهان ديگر مخلوط مي كنند كه انقباضات را كم مي كند.
7) ادرارآور و عرق آور است.
8) براي برطرف كردن زخم و التهاب دهان ريشه شيرين بيان
 را بمكيد.
9) سرفه را برطرف مي كند.
10) ورم معده را برطرف مي كند.
11) تنگي نفس را تسكين مي دهد.
12) براي درمان سوء هاضمه مفيد است.
13) براي از بين بردن نفخ شكم مفيد است.
14)چشم را تقويت كرده و رفع سردرد مي كند. براي اين منظور از فرمول زيراستفاده كنيد :
2 گرم ريشه شيرين بيان را پودر كرده و با يك گرم شكر و يك گرم رازيانه مخلوط كنيد سپس آنرا در آب خيس كرده و هر روز بخوريد.
15)براي درمان موخوره چاي شيرين بيان را به سر بماليد.
16)براي رفع بوي بد زير بغل و پا از برگ هاي شيرين بيان پماد درست كرده و در اين قسمت ها بگذاريد .
طرز تهیه دم كرده شيرين بيان : مقدر 50گرم ريشه بدون پوست شيرين بيان را آسياب كرده و در يك ليتر آب جوش بريزيد و بگذاريد مدت 10 دقيقه دم بكشد.
طرز تهیه جوشانده شيرين بيان : 20 گرم ريشه شيرين بيان بدون پوست را آسياب كرده و در 100 گرم آب ريخته و آنقدر بجوشانيد كه دو سوم آن باقي بماند.
طرز تهیه شربت شيرين بيان : ريشه شيرين بيان بدون پوست را آسياب كرده و با آب مخلوط كرده و آنقدر بجوشانيد تا غليظ شود همچنین تكه هاي شيرين بيان را
 می توانید مانند آب نبات در دهان گذاشته و بمكيد.

مضرات:
استفاده زياد از شيرين بيان براي طحال مضر است و اگر مي خواهيد از شيرين بيان براي برطرف كردن بيماري و براي مدت طولاني استفاده كنيد بهتر است آنرا با كتيرا بخوريد .
پراکنش و نیازهای اکولوژیکی

شیرین بیان در اکثر مناطق جهان بخصوص میان دو عرض جغرافیایی 30 و 45 درجه در نیمکره شمالی زمین می روید. این گیاه در کشورمان نیز پراکنش بسیار وسیعی دارد و در استان هایی
 چون خراسان (شمالی و رضوی)، آذربایجان شرقی و غربی، زنجان، گلستان، کردستان، فارس، اصفهان، تهران و ... مشاهده می شود. شیرین بیان بطور کلی گیاهی نورپسند است که در طول رویش به هوای گرم و رطوبت متوسط نیاز دارد.

کاشت، داشت و برداشت
تکثیر رویشی (تقسیم ریزوم و ریشه) روش تجاری تکثیر شیرین بیان می باشد اما این گیاه را بوسیله بذر نیز می توان تکثیر نمود که در اینجا به تکثیر رویشی این گیاه می پردازیم. در فصل پائیز (آبان ماه) ریزوم گیاهان 3 تا 4 ساله را پس از خروج از خاک به قطعات 15 تا 25 سانتیمتری تقسیم می کنند. این قطعات را در ردیف هایی با فاصله 60 تا 80 سانتیمتر و با فاصله ی30 تا 40 سانتیمتر از یکدیگر کشت می نمایند. پس از کاشت بایست به سرعت آبیاری صورت بگیرد. شیرین بیان یکی از گیاهان دارویی است که بیشتر بصورت بهره برداری از طبیعت به بازار مصرف می رسد و کمتر مورد کشت و کار قرار می گیرد و جالب است که بدانیم ریشه این گیاه بصورت خشک شده یا عصاره، یکی از مهمترین اقلام صادراتی کشورمان در بخش گیاهان دارویی است و در بسیاری از کشورهای اروپایی نظیر انگلیس، بلژیک، فرانسه و ... مورد کشت وسیع قرار می گیرد.
برداشت ریشه های این گیاه در فصل پائیز سال سوم یا چهارم صورت می گیرد. این عمل در سطوح کوچک با استفاده از بیل و در سطوح وسیع توسط ماشین های مخصوص انجام می شود.
فرآوری
قسمت مورد استفاده ریشه های این گیاه هستند که دارای ترکیبات مختلفی می باشند. مهمترین ترکیب موجود در ریشه های این گیاه اسید گلیسریزیک است که 50 بار از شکر شیرین تر می باشد و مقدار آن با توجه به شرایط محیطی و واریته گیاه بین 5 تا 20 درصد می باشد.
منبع : راسخون

براي کاهش بيماريهاي قلبي عروقي، روغن زيتون را جانشين روغن هاي جامد کنيم
محمدحسین ماندگار تأكيد كرد: روغن زيتون به علت بهبود وضعيت چربي هاي خون مي تواند يکي از گزينه هاي
 مناسب براي جانشيني روغن هاي جامد باشد.
 محمد حسين ماندگار جراح قلب و استاد دانشگاه علوم پزشکي تهران مصرف بيش از حد روغن هاى جامد را از عوامل خطرزاى بيمارى هاى قلبى - عروقى خواند و گفت: جهت پيشگيري از پيدايش بيماري هاي قلبي عروقي و مرگ و مير و ناتواني هاي ناشي از آن بايد سعى کنيم با نظارت بر عوامل خطرزا از قبيل چربي خون، احتمال ابتلا به اين بيمارى را کاهش دهيم. وي با اشاره به تحقيقاتي که در خصوص روغن زيتون صورت گرفته است، گفت: انواع چربي روغن زيتون از اسيدهاي چرب غيراشباع با يك باند دو گانه (Mufa) مي باشد كه به دليل تأثیر آن در بهبود وضعيت چربي هاي
 خون مي تواند يکي از گزينه هاي مناسب براي جانشيني روغنهاي جامد باشد. اين جراح و متخصص قلب ضمن يادآوري رژيم غذايي كشورهاي حوزه درياي مديترانه كه روغن زيتون يكي از مواد اصلي آن محسوب مي شود، گفت: روغن زيتون از مدتها قبل براي سلامتي انسان خصوصا در كاهش خطر بيماري هاي قلبي عروقي، مفيد تشخيص داده شده بود و تجربيات باليني نيز بر اين موضوع اذعان دارد. البته بسياري از مردم ما آشنايي چنداني با شيوه هاي متعدد مصرف آن ندارند و تصور مي کنند که اين روغن فقط مي تواند روي سالاد استفاده شود اما بايد گفت در صورت درست استفاده کردن، حوزه عمل آن به مراتب بيش از اين خواهد بود. وي در پايان ضمن توصيه به ضرورت توجه به اصلاح الگوي مصرف روغن در جامعه، مراقبت از رژيم غذايي  صحيح را زمينه ساز مهار بسياري از بيماري ها از جمله بيماري هاي قلبي عروقي دانست.

ماهي غذاي مغز است
محققان در بررسي هاي اخير خود اطمينان حاصل كردند كه ماهي غذاي مغز است و ضريب هوشي انسان را بالا
 مي برد. پژوهشگران مي گويند: پسران 15 ساله اي كه حداقل يك نوبت در هفته ماهي مي خورند در تست هاي ضريب هوشي امتيازات بيشتري كسب مي كنند. محققان سوئدي در اين پژوهش نزديك به چهار هزار نوجوان را مورد آزمايش و مطالعه قرار داده و نتايج بررسي هاي خود را در نشريه «آكتا پادياتريكا» منتشر كرده اند. محققان دريافته اند كه خوردن يك نوبت ماهي در هفته كافي است كه توانايي هوشي اين نوجوانان هم به لحاظ شفاهي و هم به لحاظ بصري به طور متوسط تا شش درصد افزايش دهد. در اين مطالعات محققان سوئدي نتايج بررسي هاي خود را با يافته هاي مربوط به تحقيق ديگري بررسي كردند. در آن تحقيق 3 هزار و 972 مرد بالغ در پژوهشي از نظر امتيازات ذهني و ادراكي مورد مطالعه قرار گرفتند و اطلاعات مربوط به اين پژوهش تا سه سال بعد به ثبت رسيد. دكتر كجيل تورن، پژوهشگر آكادمي «سان گرن اسكا» در دانشگاه گوتنبرگ در بيانيه اي اعلام كرد: با اين مقايسه ها ما به وجود يك ارتباط مستقيم و آشكار بين مصرف مكرر ماهي و افزايش ضريب هوشي بويژه در دوران نوجواني پي برديم. اين محققان تأکید كردند وقتي نوجوانان بيش از يك نوبت در هفته ماهي مصرف مي كنند اين تأثیر مثبت و تقويت كننده تقریباً تا دو برابر افزايش مي يابد.

صفحه 10--7 اردیبهشت 88

 

مصرف نوشابه و غذاهاي آماده زمينه ساز بروز سوءهاضمه هستند
يك فوق تخصص بيماري هاي گوارشي بر عادتهای غذايي مناسب تأکید كرد و گفت: از آنجا كه نداشتن نمونه تغذيه مناسب، مصرف غذاهاي آماده، مصرف نوشابه ها در بروز سوء هاضمه
 نقش مهمي دارند بنابراین با عادتهای غذايي مناسب مي توان از سوء هاضمه به طور قابل توجهي جلوگيري كرد.
دكتر حسن سلماني روغني ضمن بيان اين مطلب، خاطرنشان كرد: سوء هاضمه را مي توان به كليه اختلالاتي كه در ناحيه بالاي شكم و در فاصله بين ناف و استخوان جناغ اتفاق مي افتد اطلاق كرد. وي ضمن تعريف سوء هاضمه گفت: اين عارضه بر حسب فرهنگ و ميزان سواد در افراد مختلف متفاوت است و به صورت هاي مختلفي همچون سوزش سر دل، ترش كردن، احساس سنگيني بعد از مصرف غذا وجود دارد.
سلماني روغني ادامه داد: سوء هاضمه انواع مختلفي دارد كه براي سهولت كار به 4 دسته تقسيم مي شود. وي يادآور شد: در گذشته ترش كردن (رفلاكس) و بيماري اسيد را جزء سوء هاضمه به حساب مي آوردند كه امروزه مشخص شده است با توجه به فيزيولوژي بيماري، اسيد و علائم كاملاً مجزاي آن اين بيماري جزء سوء هاضمه به شمار نمي رود.
وي سوء هاضمه را به 4 دسته سوء هاضمه شبه زخم، سوء هاضمه همراه با مشكل حركتي، سوء هاضمه همراه با افزايش حجم گاز كه بيمار ناچار به آروغ زدن مي شود و سوء هاضمه دسته چهارم سوء هاضمه غير اختصاصي است كه با تقسيمات قبلي تفاوت دارد.
عضو هيئت علمي دانشگاه علوم پزشكي شهيد صدوقي يزد افزود: اگر بيمار كمتر از 10 روز مبتلا به سوء هاضمه باشد بيماري از نوع حاد مي باشد و چنانچه اين بيماري بيش از 3 ماه بيمار را در گير كند مزمن تلقي مي شود كه قابل پيشگيري و درمان مي باشد.
وي ضمن اشاره به نحوه برخورد با اين بيماري، سن بيمار را بهترين عامل درماني دانست و گفت: در افراد زير 50 سال با بررسي هاي آزمايشگاهي و فيزيكي مي توان شروع به درمان كرد.
سلماني روغني در ادامه در خصوص نحوه درمان سوء هاضمه شبه زخم توضيح داد: اين بيماري با داروهاي كاهنده اسيد قابل درمان است. وي همچنين خاطرنشان كرد: سوء هاضمه اي كه همراه با اختلالات حركتي مي باشد نيز با داروهاي كاهنده اسيد و پيش رونده حركات دستگاه گوارش درمان مي شوند.
اين فوق تخصص بيماريهاي گوارشي عنوان كرد: در صورتي كه در افراد زير50 سال آزمايشات انجام شده نتايج غيرطبيعي ديگري را نشان دهد بايد ابتدا به بررسي علت پرداخته شود. همچنان كه در بعد از سن 50 سالگي نيز در سوء هاضمه مزمن قدم اول تشخيص علت بيماري است و درمان قبل از آن جايز نيست.
وي مصرف بعضي از داروها را نيز در ايجاد سوء هاضمه مؤثر دانست و گفت: در صورت بروز اين مشكل با مصرف دارو بايد داروها قطع شده و يا توسط پزشك معالج جايگزيني صورت گيرد.
وي توصيه كرد: افرادي كه دچار سوء هاضمه هستند و داروهايي همچون آسپرين، ايبوپروفن، ديكلوفناك، ايندومتاسين، داروهاي بيماري هاي قلبي عروقي، آسم، پوكي استخوان مصرف مي كنند بهتر است توسط پزشك معالج جايگزين دارو صورت گيرد.
اين فوق تخصص بيماري هاي گوارشي در يزد بر عادتهای غذايي مناسب نيز تأکید كرد و گفت: نداشتن نمونه تغذيه مناسب، مصرف غذاهاي آماده، مصرف نوشابه ها در بروز سوء هاضمه نقش مهمي دارند و با عادتهای غذايي مناسب مي توان از سوء هاضمه به طورقابل قبولي جلوگيري كرد.

مادران سلامتي را بر سر ميز بياورند

دكتر ماشاءالله فرخنده با بيان اين كه داشتن همه چيز در زندگي بدون بهره مندي از سلامت معنا ندارد، افزود: اگر زماني فرا برسد که ما به ريشه و اصل خود برگرديم و به طبيعت اعتماد كنيم، از زندان بيماري ها نجات پيدا مي كنيم.
اين محقق و پژوهشگر علم تغذيه ادامه داد: به طور كلي علت اغتشاش و ناهماهنگي در بدن چيزي نيست جز به هم خوردن تعادل شيميايي كه تمام هستي و بدن ما را در بر گرفته است.
وي با اشاره به اين نكته كه طبيعت سرمايه و ثروت عظيمي را براي ما به ارمغان مي آورد، گفت: ما در اثر ندانم كاري و تغذيه غلط مواد قليايي و شيرين بدن را به ماده قندي، ترش و اسيدي تبديل مي كنيم. وجود سيل عظيمي از داروهاي ضد اسيدي در داروخانه گوياي اين واقعيت است كه انسان به شدت تعادل اسيد و باز بدن خود را به هم زده است. وي تأکید كرد: اگر كسي مي خواهد سالم باشد بايد اين تعادل را برقرار كند، به عبارت ساده از غذاهاي اسيدساز از جمله مواد حيواني، گوشت، لبنيات و تمام غذاهاي پخته استفاده نكند. وي با اشاره به اين كه نام ديگر سرطان كشنده
 بي صداست، افزود: نبايد خوشحال باشيم از اين كه بدن هيچ علامت بيماري را نشان نمي دهد چرا كه سرطان شاه و گدا
نمي شناسد و ميلياردها انسان با شيوه هاي متداولي كه ما هم با آنها سر و كار داريم، تندرستي و سلامت خود را از دست داده اند. دكتر فرخنده تأکید كرد: تندرستي از قفسه داروخانه بيرون نمي آيد، بلكه نتيجه يك زندگي سالم و تغذيه طبيعي است كه در آن قوانين طبيعت جاي داشته باشد. وي ادامه داد: تا وقتي كه قوانين طبيعت را فراموش كرده و به آنها پشت كرده ايم طبيعي است كه بايد بيمار باشيم. فرخنده كه شخصاً مبتلا به سرطان بوده و با تغيير شيوه زندگي و تغذيه بر اين بيماري غالب شده است، در اين باره گفت: من با ابتلا به سرطان زمين گير شدم، شيمي درماني را شروع كردم در حالي که تمام دست ها و بدنم پر از سرم و سوزن بود، پزشك ها
 به من گفته بودند تا 8 ماه ديگر بيشتر زنده نمي مانم ولي من با خواندن يك كتاب شيوه زندگي ام را تغيير داده و سلامتي ام
را به دست آوردم. اين پژوهشگر علم تغذيه ادامه داد: بيماري كه پزشك ها و متخصصان دنيا از درمان آن عاجز بودند، به اين ترتيب با بازگشت من به زندگي طبيعي درمان شد و من اگر اين راز طبيعت را زودتر مي فهميدم اين همه رنج و بيماري را تحمل
 نمي كردم. وي با بيان اين كه مادران بايد سلامتي را بر سر ميز بياورند، افزود: تا وقتي خانم ها و مادران متحول نشوند صحبت از سلامتي و تندرستي و بازگشت به تغذيه طبيعي تأثیر چنداني ندارد.

كليد موفقيت در امتحان يك ليوان آب است
آب بازده ذهني دانش آموزان را بهبود مي بخشد .
يك پژوهش جديد نشان داد: كليد موفقيت كودكان و دانش آموزان در امتحانات مدرسه «يك ليوان آب»
 است.
بر اساس جديدترين پژوهشي كه در انگليس انجام گرفته، دانش آموزاني كه قبل از شروع آزمون يك ليوان آب مي نوشند بهتر از عهده امتحان برمي آيند و نتيجه كارشان حداقل تا يك سوم مطلوب تر مي شود.
پژوهشگران در اين باره خاطرنشان كردند: هرچند علت اين تأثیر هنوز مشخص نشده است، اما مي توان پيش بيني كرد كه وقتي آب به خوبي و به مقدار كافي به سلولهاي مغزي برسد جريان اطلاعات بين اين سلولها آسان تر مي شود. براي دستيابي به اين نتيجه محققان دانشگاه ايست لندن در انگليس روي تأثیرات آب بر بازده و كارايي 60 دختر و پسر دانش آموز در گروه هاي سني بين 7 و 9 ساله مطالعه و تحقيق كردند.
50 درصد از اين كودكان قبل از امتحان 250 ميلي ليتر آب نوشيدند و 20 دقيقه بعد از هر دو گروه خواسته شد در امتحان شركت كنند. نتيجه نشان داد: دانش آموزاني كه آب نوشيده بودند 34 درصد نتايج امتحاناتشان بهتر شد.
محققان تأکید كردند: بر اساس اين يافته مصرف آب براي كارايي ذهني كودكان مفيد است.

 
 
افراد گياهخوار در معرض خطر اختلالات تغذيه اي هستند
پژوهشگران آمريكايي هشدار دادند: افراد گياه خوار در معرض خطر ابتلا به اختلالات تغذيه اي هستند.
محققان مي گويند، افراد گياه خوار تمايل دارند كه رژيم هاي
 غذايي سالم تر و مناسب تري داشته باشند و احتمال افزايش وزن و ابتلا به چاقي در اين افراد بسيار كمتر است. اما از سوي ديگر افراد گياه خوار بيشتر در معرض ابتلا به اختلالات تغذيه اي قرار دارند.
در اين تحقيق، متخصصان دانشگاه هاي مينسوتا، تگزاس و سنت جان گياه خواري، وزن، نوع رژيم غذايي و رفتارهاي مهار وزن را در گروهي از افراد داوطلب مورد تجزيه و تحليل قرار دادند. اين افراد شامل 2500 زن و مرد در گروه هاي سني 15 تا 23 سال بوده اند.
محققان دريافتند، افراد گياه خوار از نظر مصرف ميوه و سبزي ها و مقدار چربي مصرفي روزانه رژيم غذايي سالمتري دارند اما در برخي از نوجوانان و جوانان گياه خوار عدم مهار صحيح مصرف مواد غذايي و گاهي هم رژيم هاي غذايي افراطي ممكن است آنها را دچار اختلالات تغذيه اي كند. از اين رو محققان توصيه مي كنند كساني كه تمايل به رژيم گياه خواري دارند بهتر است با متخصص تغذيه مشورت نمايند تا شيوه اصولي تر و بي خطري را در اين زمينه بكار ببندند.

کاکائو خاصيت ضد سرطاني دارد
افزودن شکر و چربي به کاکائو، خواص مفيد آن را از بين مي برد يک متخصص تغذيه با برشمردن خواص مفيد کاکائو مثل ضدسرطاني بودن آن، اضافه کردن مواد افزودني به کاکائو را موجب از بين رفتن خواص کاکائو دانست. دکتر کورش جعفريان متخصص تغذيه و عضو هيئت علمي دانشگاه علوم پزشکي تهران، تيرگي رنگ و تلخي را دو مشخصه اصلي کاکائو دانست و افزود: متأسفانه اکثر کاکائوها در بازار بصورت تصفيه شده و داراي افزودني هاي
کاذب است که اين امر خاصيت کاکائو را از بين مي برد. وي با تاکيد بر خاصيت ضد سرطاني کاکائو، مهار فشار خون، بهبود ساختار گردش خون، تقويت ساختار قلب و عروق، اثر ضد سرفه و ضد اسهالي را از ديگر خواص کاکائو دانست. اين متخصص تغذيه در خصوص مضرات استفاده زياد از کاکائو گفت: بروز چاقي به علت چربي کاذب افزودني هاي غير مجاز به کاکائو، کاهش ضريب هوشي در کودکان به دليل بالا بردن ميزان سرب و اشکال در جذب مواد در بدن به علت بالا بودن مس در كاكائو از مضرات استفاده زياد از کاکائو است. وي در توضيح خاصيت شير کاکائو افزود: اگر براي از بين بردن تلخي کاکائو در شير، از شکراستفاده نشود مي توان هم از خاصيت شير بهره برد و هم از خاصيت کاکائو. جعفريان در پايان به مصرف کنندگان کاکائو توصيه کرد: هنگام خريد کاکائو حتماً توجه کنيد که از چه نوع افزودني هايي در کاکائو استفاده شده و در صورت عدم قيد نوع افزودني ها از خريد کاکائو خودداري كنيد.

مصرف سوپ مرغ، فشار خون را كاهش مي دهد
متخصصان علوم پزشكي در تحقيقات جديد خود دريافته اند كه سوپ مرغ مي تواند به پايين آوردن فشار خون كمك كند. محققان ژاپني مي گويند، سوپ مرغ كه به طور معمول راهي براي بهبود و كاهش علائم سرماخوردگي است درعين حال براي پايين آوردن و فشار خون نيز راه كاري مناسبي است.
دكتر «آي سايگامي» و دستياران وي در بررسي هاي قبلي دريافته بودند كه گوشت سينه مرغ حاوي پروتئين هاي غضروفي است كه اين پروتئين تأثیراتي شبيه به بازدارنده هاي ACE دارد. به گفته محققان؛ بازدارنده هاي ACE ماده تشكيل دهنده
 داروهايي هستند كه براي درمان فشار خون بالا مورد استفاده قرار مي گيرند. اما به گفته پژوهشگران؛ سينه مرغ حاوي مقادير اندكي از پروتئين مزبور است به طوري كه نمي توان از آن براي توليد محصولات غذايي و دارويي ضد فشار خون بالا بهره گرفت. با اين وجود مصرف سوپ مرغ به كاهش فشار خون كمك مي كند. اين محققان خاطرنشان كردند: پاي مرغ كه معمولاً در كشوري مثل آمريكا دور ريخته مي شود و مصرف ندارد، منبع مناسبي براي تهيه سوپ هستند. محققان ژاپني با خارج كردن غضروف از پاي مرغ و آزمايش آن پروتئيني را شناسايي كردند كه خاصيت بازدارنده ACE را دارد.

 

صفحه 11--31 فروردین 88

 

سلول هايمان گرسنه اند!

هميشه عجله داريم، گاهي با يک دست فرمان را گرفته ايم و با يک دست سعي مي کنيم ساندويچي را که «قوت غالب»مان شده، گاز بزنيم. اين تنها روايت زندگي شهري نيست.
حتي روستايي ها هم ذائقه شان تغيير کرده. همگي غذا مي خوريم اما بدون توجه به حفظ سلامت.مي گويند سوءتغذيه ريزمغذي ها در حال حاضر بزرگترين مانع مساله تغذيه اي كشور است.
مي گويند كمبود ريزمغذي ها بيشتر طبقات آسيب پذير و كم درآمد جامعه را در معرض آسيب قرار مي دهد و در دراز مدت بر سلامت، توانايي يادگيري و توليد آنان اثر مي گذارد. مي گويند جامعه به دليل ميزان بالاي بيماري ها و فقدان غم انگيز توانمندي انسان ها متحمل هزينه هاي كلان مي شود. اما چه بايد كرد؟
در يك روز سرد زمستاني، میهمان دکتر ربابه شيخ الاسلام، مدير مؤسسه تغذيه، سلامت و توسعه و يكي از مجريان طرح پژوهشي وضعيت ريزمغذي هاي ايران(پورا) در دفتر ايشان مي شويم و در مورد اين بررسي مهم و نتايج آن و اقدامات انجام شده براي حل مشکل ريزمغذي ها در کشور به گفتگو مي نشينيم.
دكتر شيخ الاسلام، سال ها مدير دفتر بهبود تغذيه وزارت بهداشت بوده؛ دفتري كه اغلب مطالعاتي كه درباره وضعيت سوءتغذيه ايرانيان انجام شده با نظارت آن صورت گرفته است.
***
خانم دكتر، اين كمبود ريزمغذي ها كه از آن صحبت مي كنيم، از آن چيزهايي به حساب مي آيد كه ما در دنيا رتبه اول آن را داريم؛ مثل آلودگي هوا و ميزان تصادفات و...؟
خوشبختانه نه. حدود 2 ميليارد نفر در جهان کمبود آهن دارند و مثلا بيش از يک ميليارد نفر از کمبود يد رنج مي برند.
كم خوني فقر آهن، كمبود ويتامين A و اختلالات ناشي از كمبود يد از شايع ترين کمبود ها هستند و از بين آنها كم خوني فقر آهن، گسترده ترين و شايع ترين نوع كمبود ريزمغذي ها در جهان است و تقريبا يك سوم جمعيت جهان را گرفتار كرده است نزديك به 250 تا 500 ميليون كودك در جهان دچار كمبود ويتامين A هستند كه500 هزار نفر از اين كودكان كور مي شوند و برخي از آنان مدتي بعد مي ميرند. كمبود ويتامين A عامل بيش از يك ميليون مرگ قابل پيشگيري در كودكان است.
بيش از 650ميليون نفر در دنيا مبتلا به گواتر هستند و 20 ميليون نفـر
هـم دچـار اختلالات ذهني (به دليل كاهش شديد IQ ناشي از كمبود يد) هستند.
كمبود ريزمغذي ها در ايران به چه صورت است؟
در كشور ما علاوه بر سه ريزمغذي آهن، يد و ويتامين A كمبود ريزمغذي هاي ديگري از جمله كلسيم، ويتامين B2، ويتامين D و روي هم شايع است.
اين ريزمغذي ها چه چيزي هستند؟
سلول هاي بدن براي رشد، اعمال حياتي و ترميم بافت ها نياز به مواد مغذي (Nutrient) دارند و غذاهايي كه مي خوريم اين مواد را در اختيار سلول هاي بدن قرار مي دهند. اين مواد مغذي از درشت مغذي ها و ريزمغذي ها تشكيل شده اند.
به كربوهيدرات، چربي و پروتئين درشت مغذي مي گويند و به انواع ويتامين ها و املاح معدني مثل يد، كلسيم، روي و آهن ريزمغذي مي گويند. در حقيقت ريزمغذي ها بـه مقدار كم مورد نيازند، ولي وجود آنها براي انجام اعمال حياتي بدن بسيار ضروري است.
كمبود ريزمغذي ها را گرسنگي پنهان يا گرسنگي سلولي هم مي نامند. چون كمبودها معمولا از چشم فرد و جامعه و حتي مسئولين سلامت در كشورها پنهان مي ماند.
چرا پنهان مي ماند؟
فقر، عدم دسترسي به مواد غذايي متنوع، آب و محـيـط آلـوده، شيوع بيماري هاي انگلي و عفوني، و فقر ريزمغذي ها در خاك هاي كشاورزي همه عواملي هستند كــه منجر به كمبود ريزمغذي ها مي شوند و نتيجه اين سوءتغذيه افزايش مرگ و مير و ابتلاء به بيماري ها به دليل ضعف ساختار ايمني بدن، ناتواني هاي جسمي، كاهش بهره هوشي، كاهش قدرت يادگيري و افت تحصيلي، تغييرات رفتاري به صورت بي حوصلگي، بي تفاوتي و انزواطلبي است كه روند توسعه كشورها را به مخاطره مي اندازد.
اما همه اين تغييرات كه خيلي هم مهم هستند، به مرور زمان ايجاد مي شوند و براي همين، خيلي مورد توجه قرار نمي گيرند. ما عادت كرده ايم مشكلات حاد را بزرگ ببينيم، ولي خيلي وقت ها مشكلات مزمن هم خيلي خيلي بزرگ هستند.
خب، حالا بايد چه كار كرد؟
براي پيشگيري و مهار كمبود ريزمغذي ها بايد با توجه به شرايط سني جمعيت مبتلا، راهكار هايي را انتخاب كرد، ولي برنامه هاي پيشگيري كشوري معمولا عبارتند از: مكمل ياري، غني سازي مواد غذايي، آموزش تغذيه، اصلاح عادات غذايي و اقدامات بهداشت عمومي به منظور پيشگيري و مهار بيماري هاي عفوني و آلودگي هاي انگلي.
به كارگيري هر يك از روش هاي پيشگيري از كمبود ريزمغذي ها با توجه به وسعت مشكل، گروه هاي در معرض خطر، فايده- اثربخشي، ميزان اعتبارات و شرايط هر كشور تعيين مي شوند.
كمي وارد راهكارهاي عملياتي شويم. شما به كمبود ريزمغذي هاي خاك اشاره كرديد.
مثلاً در اين زمينه مي توان كاري كرد؟ مي خواهم بگويم بخشي از اين مشكلات نمي تواند ناشي از شرايط اقليمي كشور ما باشد؟
چرا نمي توانيم درباره خاك كاري بكنيم؟ البته متولي اصلي وزارت كشاورزي است. اگر براي خاك هاي كشاورزي از كود هاي مناسب استفاده نشود و فقط از كود هاي نيتراته استفاده شود خاك به تدريج از املاح مورد نياز خالي مي شود و گياهان خود دچار كمبود و يا فاقد مواد مغذي مورد نياز مي شوند و نتيجه اينکه دام و انساني که از گياهان استفاده مي کنند دچار کمبود مي شوند.
در شوراي سلامت در سال 1382 هم تصويب شد که براي جلوگيري از کمبود ريزمغذي ها در خاک بايد از کودهاي ميکرو استفاده شود.
بايد به اهميت مسأله پي ببريم و برايش برنامه ريزي كنيم. بر اساس محاسبات بانك جهاني در حالي كه كمبود ريزمغذي ها ساليانه بيش از 5 درصد درآمد ناخالص ملي (GDP) كشورها را كاهش مي دهد، راه حل هاي كامل و مستمر براي غلبه بر آن معادل 3/0 درصد GDP است.
بنابراين صرف هرگونه هزينه در بهبود شاخص هاي بهداشتي تغذيه اي در واقع سرمايه گذاري در جهت افزايش بهره وري جامعه و توليد ناخالص ملي است.
در كشور ما نيز، با شيوع 20درصد كم خوني فقر آهن، ساليانه در حدود 575 ميليون دلار به كشور ضرر و زيان وارد مي شود، كمبود يد 5/2 ميليون سال زندگي از دست رفته به دليل ناتواني، به جهان تحميل مي كند، اثرات اقتصادي اختلالات ناشي از كمبود ويتامين A و روي نيز بسيار گسترده است و در مورد كمبود كلسيم و پوكي استخوان، بر اساس محاسبه سال 1373 سالانه هزينه اي معادل 900 ميليارد ريال به دليل شكستگي هاي گردن و استخوان ران به بودجه كشور تحميل مي شود.
ما تا به حال در زمينه مبارزه با كمبود ريزمغذي ها كاري كرده ايم؟
مي توانم بگويم يکي از موفق ترين برنامه هاي کشوري در زمينه پيشگيري از کمبود يد در كشور انجام شد كه نتايج درخشاني داشت.
بررسي کشوري گواتر در سال 1368 كه در گروه سني 6 تا 18 ساله
و در سطح كل كشور انجام شد، نشان داد که ما در کشور با شيوع بالاي گواتر (تا 70 درصد) در 8 استان و شيوع كمتر آن (تا 35 درصد)
در بقيه استانهاي كشور روبرو هستيم. با توجه به آمار فوق، اقدامات سريعي زير نظر کميته کشوري در برنامه کار قرار گرفت، از جمله استفاده از محلول تزريقي روغني يد و غني سازي نمك.
تلاش هاي بسيار زيادي براي يددار کردن نمک صورت گرفت که در نتيجه اجراي برنامه و پيشگيري و مهار اختلالات ناشي از كمبود يد در كشورمان، در طول سال هاي اجراي برنامه، 145 ميليون واحد ضريب هوشـي كـودكـان كشـور افــزايش يافته است و سالانه حدود 900 هزار نوزاد در برابر كمبود يد محافظت مي شوند.
به نظر شما راز موفقيت اين تجربه چه بود؟
رمز موفقيت برنامه پيشگيري از کمبود يد در کشور همکاري تنگاتنگ اداره کل نظارت بر مواد غذايي، آزمايشگاه کنترل غذا و داروي اداره کل بهداشت محيط و توليدکنندگان نمک در بخش خصوصي و همکاري رسانه ها بود. در حقيقت هيچ برنامه تغذيه اي بدون همکاري و هماهنگي متوليان مختلف و درگير قابل پياده شدن در سطح ملي و کشوري نيست.
ما در کنار هم و با کمک هيأت علمي توانستيم در مدت كوتاهي دسترسي همه مردم كشور به نمك يددار را فراهم کنيم و بر اساس آخرين بررسي کشوري که در زمان مديريت من با کمک مرکز تحقيقات غدد دانشگاه شهيد بهشتي در سال 1382 انجام شد نشان داد که خوشبختانه شيوع گواتر در كل كشور بسيار کاهش يافته و حدود 10درصد شده است كه نشان دهنده موفقيت اين برنامه است.
از اين تجربه مي شود براي برنامه هاي بعدي هم استفاده كرد.
اين برنامه هاي بعدي چه هستند؟
براي پيشگيري و مهار كمبود ريزمغذي ها، چهار راهكار عمده وجود دارد: مكمل ياري (يعني دادن شربت يا قرص به گروههاي هدف)، غني سازي مواد غذايي (يعني به غذاهايي که مردم بطور معمول مي خورند ريزمغذي مورد نظر اضافه شود)، آموزش تغذيه به منظور بهبود رژيم غذايي و تشويق به مصرف متنوع مواد غذايي از جمله انواع سبزي و سيفي و ميوه و انواع گوشت و بالاخره، ارتقاء سطح سلامت عمومي و مهار بيماري هاي عفوني و انگلي.
البته بهتر است در هر برنامه پيشگيري، ترکيب متعادلي از اين راهکار ها مورد عمل قرار گيرد.

تغذیه در دوران یائسگی
گردآوری: معصومه صفاری*
هر یک از زنان در دوران یائسگی علائم مختلفی از قبیل گر گرفتگی، تحریک پذیری و گاهی سردرد، تهوع یا تعریق شبانه را تجربه می کنند. با به کار گیری روشهای تغذیه ای صحیح می توان سالهای یائسگی را راحت تر طی کرد. همچنین به زنان توصیه می شود از چندین سال قبل از یائسگی این غذاها را در تغذیه خود بگنجانند تا نتیجه بهتری به دست آورند.
تا می توانید سویا مصرف کنید
سویا باعث تسکین گر گرفتگی می شود همچنین با کاهش کلسترول بد خون، از قلب و عروق محافظت می کند.
میوه و سبزی بیشتری مصرف کنید
میوه و سبزیها علاوه بر داشتن فیبر، ویتامین و املاح آن در یائسگی نقش مهمتری دارند، زیرا دارای فیتواستروژن- نوعی ماده شیمیایی گیاهی- است که بسیار شبیه استروژن عمل می کند بنابراین علائم یائسگی را که به دلیل کاهش سطح استروژن در بدن رخ می دهد، می تواند تا حد زیادی تسکین دهد.
حبوبات را بیشتر از قبل مصرف کنید
حبوبات برای حفظ سلامت بدن ضروری هستند. حبوبات سرشار از فیبر و همچنین فیتواستروژن هستند و در ضمن منبع خوبی از ویتامین ها و املاحی مانند کلسیم، اسید فولیک و ویتامین B6 و پروتئین می باشند.
مصرف چربی مانعی ندارد اما چربی خوب
در تمام دوران زندگی به ویژه در دوران یائسگی نباید غذای پرچرب به خصوص چربی اشباع شده مصرف شود. ولی چربی خوب که در حال حاضر اسیدهای چرب امگا 3 را شامل می شود در ماهی، روغن زیتون و روغن های گیاهی یافت می شود و برای بدن بسیار مفید می باشند که باید در غذای روزانه گنجانده شوند.
مایعات مصرف کنید
حداقل در طول روز 8 لیوان آب نوشیده شود تا عملکرد کلیه ها در این دوران مطلوب باشد. به جای قهوه و نوشابه های گازدار هر روز از آب میوه استفاده شود به ویژه آب مرکبات که سرشار از ویتامین C و اسید فولیک است.
تعداد وعده های غذایی را زیاد کنید و صبحانه را فراموش نکنید
تحقیقات نشان داده است با افزایش تعداد وعده های غذایی و کاهش حجم آن در هر وعده، کالری بیشتری سوزانده می شود و وزن بدن مهار می شود. در چنین رویه ای، کاهش گلوکز خون اتفاق نمی افتد و کار معده نیز راحت می شود بنابراین علائم تهوع و سوزش سر دل کاهش می یابد.
هر روز از غذاهای پر کلسیم استفاده کنید
با افزایش سن به ویژه در خانم ها، مصرف کلسیم ضرورت بیشتری دارد. خانمها در این دوران باید روزانه 1000 تا 1500 میلی گرم کلسیم مصرف کنند. بهترین منبع کلسیم، شیر است که بهتر است کم چرب یا بدون چربی باشد. کلم بروکلی، سبزیهای برگ سبز و حبوبات هم حاوی کلسیم هستند.
در این دوران مصرف غذاهای پرچرب و شیرین به حداقل رسانده شود
در دوران یائسگی بیش از هر دوران باید کالری اضافی به حداقل برسد بنابراین غذاهای پرچرب و شیرین باید محدود شود؛ چرا که مصرف مواد شیرین باعث افزایش ناگهانی قند خون می شود و این امر منجر به ترشح مقدار زیادی از هورمون انسولین شده که افزایش انسولین، تبدیل کالری به چربی را سرعت می بخشد در نتیجه افزایش وزن را به دنبال خواهد داشت.
ورزش کنید، ورزش کنید، ورزش کنید
در دوران یائسگی ورزش جز ضروری زندگی است. ورزش در این دوران باعث کاهش کلسترول خون، افزایش توده استخوانی، بهبود توانایی بدن در مهار اضطراب، بهبود گردش خون و کارکرد قلب شده و افزایش توان بدن برای استفاده از اکسیژن و مواد غذایی را به دنبال خواهد داشت. روزانه در دو وعده صبح و عصر به مدت 30-15 دقیقه ورزش کنید و آن را در هیچ صورت ترک ننمایید.
* کارشناس ارشد سلامت زنان دانشگاه علوم پزشکی شیراز

 

صفحه 10--24 فروردین 88

 

تغذیه در سالمندی
گردآوری: م- ص*
با توجه به پیشرفت های پزشکی و بهداشتی، متوسط عمر انسان افزایش یافته و در کشورهای پیشرفته، این میانگین بیشتر است. فرایند پیر شدن با کاهش تدریجی فعالیت های فیزیکی و افزایش بیماری های مزمن همراه است و به نظر می رسد که بهبود وضعیت تغذیه تا حد زیادی قادر است از این مشکلات پیشگیری کند یا آنها را تخفیف دهد. به همین دلیل یکی از مسائل مهم سالمندان، مسائل پزشکی و بهداشتی از جمله وضعیت تغذیه آنهاست. با افزایش سن، نیاز سالمندان به انرژی کاهش می یابد و تمایل به مصرف غذا کمتر می شود. در این حال اگر انتخاب غذا درست صورت نگیرد، میزان دریافت مواد مغذی ضروری در این گروه سنی پایین تر
 از حد مطلوب خواهد شد. در این مطلب به بررسی بعضی از مشکلات تغذیه ای
 سالمندان و نیازهای تغذیه ای آنها خواهیم پرداخت.
عوامل مؤثر در ایجاد مشکلات تغذیه ای سالمندان
   1 - عوامل جسمانی: مانند کاهش کل انرژی مورد نیاز، بیماری های مزمن، بی اشتهایی، تغییر در حس چشایی، خرابی دندان ها، بی تحرکی، ناتوانی جسمی، مشکلات گوارشی، تداخلات دارویی و یا تداخل غذا و داروها.
2 - مشکلات روحی و روانی: افسردگی، تنهایی و غم از دست دادن همسر.
3 - مشکلات اقتصادی: درآمد کم، کمبود امکانات برای تهیه و طبخ غذای مناسب و زندگی در آسایشگاه.
نیازهای تغذیه ای سالمندان
انرژی
با افزایش سن، میزان نیاز به انرژی کاهش می یابد که می تواند به دلیل کاهش فعالیت جسمی و کاهش توده عضلانی بدن باشد. در صورت دریافت انرژی بیش از حد نیاز مشکلات و عوارضی مانند چاقی، فشار خون، بیماری های قلبی- عروقی برای سالمند ایجاد می شود. میزان نیاز به انرژی برای هر سالمند متفاوت است و بر اساس وزن، قد، شرایط فیزیکی و سلامتی وی محاسبه می شود.
پروتئین
با افزایش سن، علاوه بر کاهش توده عضلانی، ذخیره پروتئینی بدن نیز کاهش می یابد و میزان نیاز به پروتئین با افزایش سن نه تنها کاهش نمی یابد، بلکه ثابت مانده یا افزایش می یابد، به ویژه در صورت ابتلا به بعضی بیماری ها و یا عفونت ها.
 16-14 درصد از انرژی دریافتی روزانه سالمندان باید از پروتئین ها به ویژه پروتئین های با کیفیت بالا تأمین شود. بعضی از سالمندان ممکن است به دلیل مشکلات مالی، پروتئین کافی دریافت نکنند که این مسئله باید مورد توجه قرار گیرد. البته میزان نیاز به پروتئین ها نیز در اشخاص مختلف با توجه به شرایط بدنی آنها متفاوت است و گاهی در بعضی از سالمندان بیمار، ممکن است نیاز به کاهش پروتئین دریافتی باشد.
مایعات
مصرف مایعات در سالمندان باید به مقدار کافی باشد. علایم کمبود آب در بسیاری از سالمندان ممکن است به صورت خشکی لب ها، گود افتادن چشم ها، تب، یبوست، کاهش حجم ادرار و تهوع باشد که این مسئله در مورد سالمندانی که در مناطق گرم زندگی می کنند بیشتر شایع است. استفاده از داروهای ادرارآور نیز از عوامل مؤثر در ایجاد کم آبی در سالمندان می باشد.
ویتامین ها و مواد معدنی
اغلب سالمندان علاقه زیادی به مصرف مکمل های ویتامینی دارند که باید از مصرف بیش از حد نیاز این مکمل ها
 خودداری شود.
در مورد ویتامین های محلول در آب، ویتامینهای خانواده B و C معمولاً کمبودی در سالمندان دیده نمی شود. مگر در سالمندان الکلی که کمبود ویتامین B1
می تواند وجود داشته باشد یا سالمندانی که دچار سوء تغذیه هستند. همچنین ممکن است بعضی از سالمندان به علت مشکلات دندان و یا مشکلات گوارشی از خوردن انواع سبزی و میوه پرهیز کنند، در حالی که این منابع غذایی تأمین کنند ویتامین C هستند. مصرف زیاد آنتی بیوتیک ها می تواند باعث کمبود ویتامین K شود.
کمبود ویتامین D ممکن است در سالمندان به ویژه در کسانی که از نور مستقیم آفتاب بی بهره هستند به وجود آید.
در مورد مواد معدنی باید گفت با رعایت یک برنامه غذایی صحیح می توان مواد معدنی مورد نیاز سالمندان را تا حد زیادی تأمین کرد. فقط باید به میزان کلسیم دریافتی که معمولاً مقدار مصرف آن در سالمندان به میزان توصیه شده نمی رسد توجه شود. عوامل متعددی در کمبود کلسیم در سالمندان نقش دارند. از جمله میزان جذب روده ای کلسیم، کار کلیه ها، متابولیسم استخوان ها، تداخل غذا و دارو، کم تحرکی و عدم مصرف کافی لبنیات به دلیل عدم تحمل لاکتوز. در صورتی که شیر و لبنیات به مقدار کافی مصرف نشود ممکن است نیاز به مصرف مکمل کلسیم باشد که البته تشخیص آن باید توسط پزشک و متخصص تغذیه صورت گیرد. مصرف سدیم هم باید در سالمندانی که مبتلا به فشار خون، مشکلات قلبی، کلیوی و دیابت هستند، محدود شود.
اساساً سالمندان عزیز باید اصول کلی زیر را مد نظر داشته باشند:
1 - مراجعه به موقع به پزشک و متخصص تغذیه جهت بررسی وضعیت سلامتی و تغذیه خود و پیروی از یک برنامه غذایی صحیح
2 - توجه و رسیدگی مناسب و به موقع، به بهداشت دهان و دندان
3 - مصرف 8-6 لیوان آب در روز
4 - استفاده از تمام گروه های غذایی و ایجاد تنوع غذایی در برنامه روزانه
5 - مصرف مقادیر کافی میوه و سبزی
6 - استفاده از نان های سبوس دار
7 - محدود کردن مصرف غذاهای چرب و شیرینی
8 - مصرف کافی لبنیات مثل شیر و ماست (حداقل 2 لیوان شیر یا ماست در روز)
   9 - سالمندانی که دچار بی خوابی هستند، از مصرف قهوه و چای در بعدازظهر و شب خودداری کنند و یک فنجان شیر گرم قبل از خواب مصرف کنند.
10 - از مصرف چای تا 2 ساعت بعد از غذا اجتناب نمایند و در صورت امکان از لیموترش تازه در کنار غذا جهت جذب بهتر آهن غذا استفاده کنند.
11 - قرار گرفتن در معرض نور آفتاب به مدت نیم ساعت در روز و استفاده از لباس های رنگ روشن برای تأمین ویتامین D
لازم توصیه می شود.
12 - به کلیه سالمندان محترم توصیه می شود با توجه به شرایط بدنی خود، نرمش و تحرک روزانه را هر چند به مقدار کم آغاز کنند. حتی 20 دقیقه پیاده روی سبک در هوای آزاد
 می تواند در ایجاد نشاط و سلامت سالمندان بسیار مؤثر واقع شود و برای انجام فعالیت های سنگین هم بهتر است ابتدا با پزشک خود مشورت کنند.
خانواده های سالمندان با توجه به حساسیت این دوران از نظر وضع جسمی، روحی و تغذیه ای با حمایت عاطفی از سالمندان و همچنین تهیه غذاهای مطبوع و خوش طعم، همکاری در خرید و تهیه غذا و توجه به مشکلات احتمالی دیگر، می توانند شرایط مطلوبی را برای سالمندان فراهم آورده و میزان مشکلات این دوران را تا حد امکان کاهش دهند.

* کارشناس ارشد معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی شیراز

 

صفحه 10--17 فروردین 88

 

غذا، بخشي از لذت سفر است
مينا شهني
غذا بخشي از فرهنگ هر قوم است، غذاهاي بومي و محلي حكايت گر سليقه، ذائقه و بخشي از فرهنگ مردم سرزمين مان هستند.
حتي اگر آدم پرخوری نباشيد، به هر حال خوردن غذاهاي گوناگون برايتان يك لذت بي نظير است كه انكارش ناممكن مي نمايد.براساس آنچه در سفرنامه ها آمده يكي از جذابيت هاي سفر براي بشر از ديرباز تاكنون چشيدن طعم خوراكي هاي سرزمين هاي مختلف است.اين كه مردم كدام منطقه چه غذايي را بهتر مي پزند يا اينكه در كدام ناحيه از كشور چه غذايي از محبوبيت بيشتر برخوردار است، مي تواند زمينه اي براي شناخت روحيه مردم نواحي مختلف كشورمان باشد.مواداوليه غذاها معمولاً از جمله مواد خوراكي است كه درمنطقه به راحتي در دسترس است.اگر در تعطيلات نوروز به نواحي مختلف كشور سفر مي كنيد، سعي كنيد آشنايي با خوراكي هاي مخصوص منطقه را در برنامه تان بگنجانيد.
هرگز سعي نكنيد در بازگشت از سفر مقدار زيادي خوراكي بومي و محلي را براي سوغات يا نگهداري در خانه به همراه بياوريد، به نظر مي رسد بزرگ ترين ضرر اين كار صرف پول و انرژي باشد، چرا كه خوراكي هاي خاص هر منطقه در همان محل به نظر خوشمزه تر و گواراترند، هر چه خوراكي ها از سرزمين شان دور مي شوند انگار مزه و حس و حال شان را از دست مي دهند.
شايد هم قرار گرفتن در مناطق آب و هوايي مختلف سبب مي شود تا اشتهاي ما براي خوردن خوراكي مخصوص آن منطقه تحريك شود و ميل زيادي به خوردن خوراكي هاي بومي داشته باشيم، اما پس از ترك محل هنگامي كه به خوراكي كه از سفر آورده ايد نگاه مي كنيد شوق چنداني به خوردنش نخواهيد داشت.چند بار پيش آمده كه در سفر به استان هاي شمالي كشور كلوچه و مرباي زيادي خريده و با خود به شهرتان آورده باشيد اما در روزمرگي زندگي پس از سفر هرگز ميلي به خوردن كلوچه نداشته  ايد و مربايتان هفته ها در يخچال مانده است.البته اين يك حكم قطعي نيست و نيازي نداريد تا براي نقض اين نظريه به حافظه تان زيادي فشار بياوريد تا بتوانيد ثابت كنيد كه هميشه هم اوضاع اينگونه نيست، پذيرفتني است كه در برخي موارد خوراكي هايي كه با خود از سفر آورده ايد با استقبال دوستان و آشنايان روبه رو شده باشد كه اين البته مي تواند از خوش شانسي شما باشد.5 منطقه از كشور بيش از ساير جاها مسافران نوروزي را پذيرايي مي كنند.استان هاي شمالي و جنوبي كشور، اصفهان، خراسان و فارس بيشترين گردشگران نوروزي را جذب مي كنند.
خوردن غذاهاي بومي به هنگام سفر شايد يكي از بزرگ ترين لذت هاي سفر به شمار بيايد، نترسيد كه به شما بگویند پرخور، با خيال راحت تلاش كنيد تا غذايي را كه با ذائقه تان سازگار است بيابيد و لذت سفرتان را كامل كنيد.براي اين كار لازم است تا پيش از سفر چيزهايي درباره غذاهاي بومي بدانيد تا برنامه ريزي سفر نوروزيتان كامل شود.گاهي هم شايد بتوان اطلاعات لازم را از روزنامه ها
يا مجله ها به دست آورد، شايد بهتر باشد تا رسانه ها
در كنار ساير اطلاعاتي كه به مسافران نوروزي
 مي دهند به معرفي غذاها هم بپردازند تا به اين وسيله به بقاي آشپزي بومي كمك كنند.
هر چند پهنه استان هاي جنوبي بسيار گسترده است و حتما غذاها و خوراكي هاي بسيار متنوعي دارند اما توضيح دادن درباره تمامي غذاها در يك صفحه روزنامه ناممكن است پس ما ناچاريم در هر استان به يكي- دو غذا اكتفا كنيم،  اگر بيشتر مشتاق بوديد خودتان سررشته كار را به دست بگيرد و تا ته ماجرا برويد.
ماهي را فراموش نكنيد
براي گذراندن تعطيلات نوروز به شمال يا جنوب كشور مي رويد تا آن جا كه مي توانيد ماهي بخوريد البته سعي كنيد حتما ماهي تازه بخوريد.
يكي از بهترين غذاهايي كه جنوبي ها با ماهي مي پزند همان قليه ماهي معروف است كه خورشتي از تركيب ماهي، سير، كمي تمرهندي و صدالبته ادويه و فلفل فراوان است.ماهي قليه را معمولاً ماهي سنگ سر استفاده مي كنند هر چند كه در يكي- دو دهه اخير پاي ماهي هاي ديگر هم به قابلمه قليه باز شده اما مطمئن باشيد بهترين ماهي همان  سنگ سر است شايد مهمترين دليلش كله بزرگ ماهي باشد كه مي تواند به راحتي در ميان خورشت خودنمايي كند.نكته مهم اين غذا در اين نهفته است كه آشپز بايد با مهارت خاصي ماهي را با سبزي و پياز و سير تفت بدهد به طوري كه تكه هاي
 ماهي ها له نشوند و شكل اوليه شان را حفظ كنند.يك نكته كليدي براي بهتر خوردن ماهي در استان هاي جنوبي  كشور اين است كه به جاي اين  كه از ابتكارات خودتان بهره ببريد به دست هاي
 ميزبان تان توجه كنيد.جنوبي ها مهارت ويژه اي
 در خوردن ماهي دارند، آن قدر كه هميشه از ميهمانان غيرجنوبي شان جلوترند.بيشتر جنوبي ها
 ماهي را با دست پاك مي كنند، شما هم بهتر است دست به كار شويد و براي لذت بردن از غذا با دست خارهاي ماهي را جدا كنيد و گلويتان را در امان نگه داريد.
ماهي تنوري(صبور)
هيچ كس به درستي نمي تواند نظر بدهد كه نام اين ماهي را با «س» بايد نوشت يا با «ص» هر چند گروهي دليل آورده اند كه چون خوردن اين ماهي به صبر زياد نياز دارد پس بايد آن را صبور نوشت.
صبور به ضم «ص» ماهي اي است كه در تنور، فر يا روي منقل پخته مي شود و هيچ كس تا كنون اين ماهي را به روش ديگر ماهي ها در ماهي تابه سرخ نكرده، اگر كسي اين كار را كرده باشد مسلماً يك غيرجنوبي بوده كه انواع ماهي را نمي شناسد.
ماهي صبور را به شكل درسته در بازار
مي فروشند، به عبارتي اين ماهي را هرگز تكه تكه نمي كنند، فقط محتويات شكمش را با مهارت خارج كرده و مي شويند.مخلوطي از سير، پياز، سبزي ماهي و آب تمر هندي را به شكم ماهي
 مي مالند و آن را در تنور مي  گذارند تا پخته شود، اين روزها در غيبت تنور از فر هم استفاده مي  كنند،
پيش تر از اين گروهي نيز صبور را در توري كباب مي گذاشتند و روي ذغال كباب
 مي كردند.
خوردن صبور آداب ويژه دارد، معمولاً براي هر نفر يك ماهي آماده مي كنند و آن را در سيني گرد كوچكي روي سفره، مقابلش مي  گذارند، صبور حتي سر سفره هم تكه تكه نمي شود. جنوبي هاي اصيل تمام گوشت ماهي را به راحتي از پوست جدا
 مي كنند و پوست ماهي را درسته كف سيني برجاي مي گذارند، شما هم بهتر است به دست هاي
 ميزبان تان اعتماد كنيد و از او بخواهيد كه ماهي تان را پاك كند. يادتان باشد بعد از خوردن ماهي صبور دم كرده چاي با ليمو عماني بخوريد.
  آوازه سالاد شيرازي در ايران
استان فارس ديدني هاي بسياري دارد اما صرف نظر از آثار تاريخي اش آنچه معمولاً از اين استان در ذهن مي ماند،  طعم به ياد ماندني فالوده شيرازي است كه بي نظير است و همچنین سالاد شيرازي كه آوازه اش تمام ايران را برداشته و خوردنش به يكي از لذت هاي خوراكي تبديل شده است. و همچنین از غذاهای رایج شیراز کلم پلو است که نوع شیرازی آن با کلم پلوهای معمولی متفاوت می باشد.
برياني
سفر به اصفهان تنها به ديدن ميدان نقش جهان و چهل ستون و منارجنبان خلاصه نمي شود،
 نمي توانيد تمام طول سفر را به تماشاي پيچ و خم
 زاينده رود بنشينيد.وقتي  چشمتان از هنر و صنايع دستي و استادان صنعت كار سير شد، در مي يابيد كه سخت گرسنه ايد، آن وقت
مي توانيد رد بوي خوش غذا را بگيريد و برويد تا به يك برياني فروشي برسيد.اگر ذائقه تان با گوشت سازگار است از برياني(بريوني) اصفهان نگذريد.
  اين غذا كه تركيبي چرب و گوشتي دارد در بسياري از مناطق اصفهان پخته و فروخته
مي شود. كفگيرهاي بزرگ با دسته هاي بلند حكايت از روش پخت متفاوت بريوني دارد، طول دسته اين كف گيرها به اين دليل بلند است كه به هنگام پخت غذا دست آشپز از آتش در امان بماند. براي درست كردن اين غذا گوشت چربي دار گوسفند را همراه با جگر سفيد و قلوه گاه با پياز نسبتا زياد كاملا مي پزند.بعد از پخت، در آبكش مي ريزند و پس از جدا كردن استخوان ها تمامي تركيب پخته شده را در چرخ گوشت
مي اندازند.
ماده اوليه به دست آمده را در كفگير ها مي ريزند
 و در آتش تنور نگه مي دارند، در تمام مدت زمان پخت در تنور آشپز كفگير محتوي بريوني را در دست دارد و كمي كه پخته شد بريوني را از يك كفگير در كفگير ديگر بر مي  گرداند اين كار ممكن است چند بار تكرار شود تا بالاخره بريوني آماده خوردن شود، اگر هوس كرديد اين غذا را بخوريد يادتان باشد كه نگاه كردن به سرعت عمل آشپز در برگرداندن يك كفگير روي كفگير ديگر از لذت هاي
 بريوني خوردن در اصفهان است.
بدون دغدغه سير بخوريد
در استان هاي شمالي عطر ماهي سرخ شده با برنج اعلا در هم مي آميزد و حتماً مقاومت شما را براي پيگيري هر نوع رژيم در هم خواهد شكست، در اين مناطق هر چقدر دلتان مي خواهد سير ترشي بخوريد.
ترش تره
ترش تره تركيبي از سبزي و آردبرنج و تخم مرغ است كه البته سير هم به اندازه كافي در آن وجود دارد.براي درست كردن ترش تره، ابتدا سبزي را پخته و در حالي كه هنوز آب دارد، سير تفت داده شده را به آن اضافه مي كنند و در همان حال روي اجاق نگه مي دارند، تخم مرغ ها را در تابه سرخ
مي كنند و همراه با فلفل و نمك به ديگ آرد  و سبزي اضافه مي كنند، پخت غذا تا زمان جا افتادن ادامه پيدا مي كند، آب نارنج، ترشي اصلي اين غذاست كه بعد از تخم مرغ ها به ديگ مي رود.
فسنجان رشتي
رشتي ها فسنجان را با مرغابي مي پزند، هيجان انگيز
 آن است كه مرغابي فسنجان را درسته پخته و سر سفره مي آورند، همين ويژگي فسنجان رسمي رشت را از ديگر فسنجان هايي كه تا حالا خورده ايد
جدا مي كند.البته رب انار نيز در اين شهر از انار ترش (ترش انار) درست مي شود كه به دليل ترشي انار، فسنجان كدبانوهاي رشتي معمولاً ترش است. البته به جز فسنجان غذاهای دیگری مانند
 كته كباب، باقلاقاتوق، كباب ترش و
ميرزا قاسمي هم در كنار انواع ماهي در بيشتر رستوران هاي شمال به راحتي
 در دسترس است.

سالاد هم می تواند چاق کند!
این روز ها خیلی مد شده است كه افراد به بهانه پیروی از رژیم لاغری، ابتدا یك بشقاب بزرگ سالاد میل می كنند و بعد به سراغ غذا می  روند. آنها به این امید كه سالاد خورده اند و چاق نمی  شوند تا آنجا كه می  توانند غذا
می  خورند، اما متخصصان تغذیه می  گویند: مصرف سالاد تنها زمانی به لاغر شدن كمك می  كند كه جایگزین بخشی از حجم غذایی شود كه فرد قصد خوردن آن را دارد.
   به بیان دیگر با توجه به اینكه سالاد فیبر زیادی دارد، خوردن آن قبل از غذا معده را پُر
می  كند، اما زیاده روی در مصرف آن به همراه غذا
می تواند به بزرگ تر شدن حجم معده و در نتیجه افزایش اشتها بینجامد.از سوی دیگر سالاد هایی
 كه معمولاً به همراه سس فراوان و دیگر افزودنی ها در رستوران ها ارائه می شوند، چندان هم رژیمی نیستند و برخی از انواع آنها تا 1000 كالری انرژی دارند. متخصصان می گویند یك سالاد ساده كاهو به همراه خیار،
گوجه فرنگی، فلفل دلمه ای، هویج، کلم یا جوانه كه با آبغوره یا آبلیموی تازه خورده شود، نه تنها در لاغر شدن مؤثر است، بلكه ویتامین های مورد نیاز بدن را نیز تأمین می  كند.

توليد داروي مؤثر ضد سرطان پوست از كلم
تحقيقات نشان مي دهد، مصرف كلم بروكلي و كلم پيچ
براي مقابله با سرطان پوست مفيد است. در پژوهش جديدي كه روي موشهاي آزمايشگاهي انجام گرفته معلوم شد؛ در سبزيهای سبزرنگ مانند كلم پيچ و بروكلي تركيباتي وجود دارد كه مي توانند دارويي بالقوه براي مقابله با سرطان ملانوم باشند. ملانوم نوعي سرطان پوست است. اين مطالعات حاكي است؛ وقتي اين مواد با سلنيوم تركيب شوند، ماده اي كه حاصل مي شود مي تواند به شيوه اي
بي خطرتر و مؤثرتر از روشهاي متداول، تومورهاي پوستي را مورد هدف قرار داده و نابود سازد.
دكتر گاوين روبرت سان، استاديار فارماكولوژي،  پاتولوژي و درماتولوژي در دانشكده پزشكي پن استيت در اين باره اظهار داشت: در حال حاضر هيچ داروي مشخصي وجود ندارد كه پروتئين هاي مولد سرطان ملانوم را مورد حمله قرار دهد. وي افزود: ما در تحقيقات خود داروهايي را از اين تركيبات طبيعي موجود در سبزيهای فوق توليد كرده ايم كه مي توانند50 تا 60 درصد در اندازه های بسيار پايين مانع از رشد تومورهاي سرطاني در موشهاي آزمايشگاهي شوند.
  روبرت سان و دستياران وي پيش از اين در مطالعات خود نشان داده بودند كه مقابله با پروتئين AKT3 يك شيوه درماني بالقوه براي توقف رشد ملانوم است. پس از اين كشف، دكتر سان و دستياران وي تصميم گرفتند كه داروي مقابله با AKT3 را پيدا كنند. آنها در طول بررسي هاي خود گروهي از تركيبات موسوم به ايزوتيوسيانات ها را شناسايي كردند. اين تركيبات به طور طبيعي در سبزيهای سبزرنگ يافت مي شوند كه به لحاظ داشتن خواص ضد سرطاني شناخته شده هستند. از آنجا كه تأثير تركيبات در اين سبزي ها به طور طبيعي پايين است محققان براي افزايش اثرگذاري مواد فوق به آنها سلنيوم اضافه كردند. با اين شيوه توان مقابله تركيبات گياهي كشف شده با پروتئين سرطاني افزايش پيدا كرد.

 

صفحه 10--19 اسفند 87

 

سردرد هاي ناشي از تغذيه
 فرزانه غلامي
بسياري از افراد طي يك دوره طولاني و به صورت مستمر از سردرد رنج مي برند. آنها به پزشكان مختلف هم مراجعه مي كنند، اما با كمال ناباوري متوجه مي شوند هيچ دليل فيزيكي خاصي از سوي پزشكان براي سردرد آنها تشخيص داده نشده است.
پزشكان در عين حال داروهاي مختلفي را براي درمان اين بيماران تجويز مي كنند و از آنها مي خواهند تا در زمان احساس درد آن را مصرف كنند. بيماران نيز در راستاي توصيه هاي
 پزشك مصرف داروها را آغاز
مي كنند اما در ميانه راه به اين نتيجه مي رسند كه داروهاي تجويز شده فقط درد را آرام مي كند كه آن زمان هم پس از اتمام تأثیر دارو با بازگشت درد مواجه شده و چه بسا شدت سردرد دو چندان نيز خواهد شد. بدون ترديد تمام داروها داراي عوارض منفي هستند، لذا بايد راه حل بسياري از بيماريها و از جمله سردرد را در رژيم هاي غذايي جستجو كرد.
  تعجب نكنيد، ممكن است غذا عامل اصلي سردردهاي مزمن افراد باشد، پس بازنگري در غذاهاي مصرفي و رژيم غذايي روزانه مي تواند عامل مهمي در خلاصي يافتن از شر میهمان ناخوانده اي به نام سردرد باشد.
حتي اگر غذا تنها عامل اصلي سردرد نباشد يكي از عوامل مهم آن است، بويژه اگر پزشك معالج هيچ عامل فيزيكي خاصي را در بروز درد تشخيص نداده باشد. از ديرباز فشارهاي عصبي، اضطراب، كم خوابي، تابش نور فراوان، تغييرات آب و هوايي و بالاخره عطرهاي قوي، عوامل ايجاد و يا تشديد سردرد تشخيص داده شده اند، اما هنوز بسياري از مردم نمي دانند كه همان غذاي معمولي مصرفي شان مي تواند عامل سردرد باشد. اين در حالي است كه توقف مصرف برخي از موادغذايي مي تواند در جلوگيري و درمان قطعي سردرد نقش داشته باشد، بدون اينكه بيمار مجبور به مصرف داروهاي مختلف و درگيري با عوارض جانبي آن شده باشد.
البته كارشناسان تغذيه برنامه غذايي خاصي براي درمان سردرد طراحي كرده اند كه بر پايه توقف مصرف برخي از خوراكي ها تنظيم شده است. در خلال اين برنامه برخي از اصول صحيح تغذيه نيز گنجانده شده است، به طوري كه از طريق رعايت برنامه فوق افراد مي توانند به راحتي غذاهايي كه عامل سردردند را بشناسند.
چه غذاهايي سردرد مي آورند؟
فهرست غذاهاي مؤثر در ايجاد سردرد شامل مجموعه اي بزرگ و متنوع است كه در اين مجال تنها به آنهايي پرداخته خواهد شد كه داراي بيشترين تأثیر هستند، زيرا ممكن است برخي افراد به انواع متنوعي و برخي ديگر به چند نوع جزيي از اين غذاها حساسيت داشته باشند. براي اينكه فرد مبتلا به سردرد بتواند از اين فهرست استفاده بهينه نمايد ابتدا بايد داروهاي مصرفي سردرد خود را قطع كند و سپس بتدريج انواع غذاهاي مؤثر در ايجاد سردرد را كنار بگذارد تا بيماري او رفته رفته و به طور كامل بهبود يابد. او بايد پس از اين مرحله و بتدريج مصرف غذاهاي ممنوع را يكي پس از ديگري آغاز كند تا بدين وسيله نوع خاص غذايي را كه به آن حساسيت دارد بيابد.
البته بايد به هر غذايي براي اينكه تأثیرش را نشان دهد فرصت داد زيرا تأثیر آني در ايجاد سردرد معمولاً 7ساعت و يا بيشتر پس از زمان مصرف غذا مشخص خواهد شد. ممنوعيت هايي
 هم كه در زير آمده براي كساني است كه سردردهاي ناشي از موادغذايي دارند، نه همه افراد؛
    سبزيهای ممنوع: حبوبات (عدس، لوبيا، ماش)، انواع ترشي، فلفل هاي بسيار تند و زيتون.
سبزيهای مجاز: ديگر انواع سبزيجات به صورت كنسرو، خشك و يا فريزر شده، و آب اين سبزيها. البته به خاطر داشته باشيد كه مصرف گوجه فرنگي و پياز را در طول روز به نصف برسانيد.
ميوه هاي ممنوع: انواع خشكبار، به خصوص انجير و خرماي خشك
ميوه هاي مجاز: انواع تازه ديگر ميوه ها، كنسرو و يا منجمد شده آنها و آب ميوه ها. توجه داشته باشيد مصرف نارنگي، پرتقال، ليمو، گريپ فروت،
 موز، آناناس را به نصف فنجان در روز برسانيد.
انواع نان: هر گونه محصولي كه محتوي خمير تازه بوده و مستقيماً از فر خارج شده باشد كه اين نوع خمير در اغلب نانها انواع پيتزا و شيريني ها يافت مي شود. شما مي توانيد نان باگت را به شرطي كه يك روز كامل از پخت آن گذشته باشد مصرف كنيد. همچنين مصرف نانهايي كه از آرد سفيد يا گندم كامل تهيه شده باشد و همچنين نان فرانسوي و ايتاليايي مجاز مي باشد. همچنين گرم كردن دوباره اين نانها مانعي ندارد، به شرطي كه محتوي آن خامه، كره و شكلات نداشته باشند.
لبنيات و تخم مرغ: انواع پنير، شيرهاي پرچرب، شكلاتهاي شيري و سرشير سردرد مي آورند. اما شما
مي توانيد تخم مرغ، شير بدون چربي، پنير خامه اي و ماست بدون چرب را به مقدار نصف فنجان در هر روز مصرف كنيد.
نوشيدني ها: مصرف آب ميوه و سبزيها، نوشيدنيهاي بدون كافئين و بدون قندهاي صنعتي و مصرف چاي، قهوه به میزان 2 فنجان در روز مجاز است.
انواع شيريني: مصرف شكلاتها، بستني و شيريني هايي كه محتوي خشكبار و يا خامه باشند، ممنوع است در عوض مصرف كيك، بيسكويت و ميان وعده هاي شبيه به اين دو، به شرطي كه محتوي مواد ممنوعه نباشند بلامانع است. توجه داشته باشيد مصرف موادي مثل سس سويا و سركه به جز سركه سيب و سركه سفيد نيز ممنوع است. همچنين مصرف جوز هندي، سس مايونز، روغن زيتون و افزودنيهاي محتوي سركه توصيه نمي شود.
اما مصرف انواع مربا و عسل مجاز است.
مصرف انواع خاويار، گوشت هاي
بسته بندي شده، دل و قلوه ممنوع است.
    مصرف انواع گوشت تازه، مرغ و ماهي چه به صورت تازه و چه كنسرو شده، بدون اشكال است.
لازم است، بدانيد ذكر نكات فوق و نام بردن از انواع غذاهاي ممنوع و مجاز به اين معني نيست كه غذا تنها عامل سردرد است، اما مشورت با پزشك براي شناخت دليل اصلي اين عارضه بسيار اهميت دارد.
رعايت رژيم غذايي مذكور در صورتي به شما توصيه مي شود كه پزشك معالج هيچ عامل خاص فيزيكي براي بيماري پيدا نكرده باشد.
   متأسفانه تحليل پزشكي مشخصي در مورد تأثیر برخي غذاها بر ايجاد سردرد وجود ندارد، لذا نمي توان چنين نظريه اي را به طور قطع اعلام كرد، اما فرد مي تواند با هوشياري و با برقراري ارتباط بين غذاهاي مصرفي و نوبتهاي سردردش در درمان بيماري خود موفق عمل كند.
   چرا برخي غذاها سردرد
 مي آورند؟
در واقع تمام غذاهاي مؤثر در ايجاد سردرد نقطه مشتركي ندارند، اما برخي معتقدند كه سردردهاي ناشي از غذا از وجود حساسيت در فرد نشأت مي گيرد كه اين نظريه مورد توافق بيشتر كارشناسان نيست.
آنان مي گويند: اين موادغذايي محتوي مواد خاصي هستند كه عامل سردرد را نيز تشكيل مي دهند كه اين مواد يا از طريق تغيير در مقدار سيروتين مغز و يا از راه تأثیرگذاري بر مويرگهاي مغزي تأثیر خود را بروز مي دهند.
در مجموع اغلب كارشناسان مشروبات الكلي را از عوامل اصلي بروز سردرد تشخيص داده اند و مصرف قهوه را البته به مقدار كافي و معقول يك درمان طبي خوب و مؤثر براي سردرد مي دانند كه بايد توجه داشت در مصرف آن زياده روي نشود، چون زياده روي در مصرف قهوه خود عامل سردرد مي باشد.
دليل اين مسأله نيز از وجود كافئين در قهوه ناشي مي شود، چون كافئين به عنوان يك عامل ايجاد سردرد تشخيص داده شده است.
پس بايد به اين جمله ايمان داشت كه غذا خود درمان است، اگر مصرف آن صحيح باشد.

غذاهای شادی آور

این روزها کمتر کسی را می بینیم که از وضعیت زندگی اش خرسند باشد. هر که را می بینی از فامیل، دوست و همکار و از اوضاع موجود نالان است و به گونه ای خود را در گرداب افسردگی گرفتار می بیند. به رغم مشکلات موجود نباید این موضوع را نادیده انگاشت که خود بیماری افسردگی پیامدهایی به همراه خواهد داشت که بر اختلالات روحی فرد افزوده و او را در مسیری مخالف زندگی قرار می دهد. چندی پیش تحقیقات جالبی در مجله ایتالیایی Panorama به چاپ رسید که در آن به معرفی غذاهای شادی آور پرداخته بود. یکی از خوراکی هایی که در صدر جدول این غذاها نوشته شده بود نان و غذاهای حاوی کربوهیدرات بود. بنابر آنچه در این مجله آمده نان و دیگر غذاهای سرشار از کربوهیدرات اثر ژرفی بر بهبود خلق و خو دارند و از میزان عصبانیت، تحریک پذیری و افسردگی در افراد تا حد زیادی می کاهند. غذاهای پرکربوهیدرات مانند غلات، نان، برنج، جو و پاستا یکی از مهم ترین قسمت های برنامه غذایی محسوب می شوند. این مواد نه تنها منبع ویتامین ها و مواد معدنی ضروری هستند، بلکه حاوی کربوهیدرات هایی هستند که منبع اصلی انرژی برای انجام فعالیت بدنی، عملکرد متابولیک طبیعی، رشد سالم و عملکرد مناسب مغز محسوب می شود. تحقیقات نشان می دهد این خوراکی ها سطح سروتونین مغز را بالا برده و از آنجا که این ماده شیمیایی نقش مؤثری مشابه داروهای ضدافسردگی نوین را ایفا می کند، گنجاندن این غذاها در رژیم غذایی افراد بسیار توصیه می شود. سروتونین یک ماده شیمیایی ناقل عصبی که بسیاری از داروهای ضدافسردگی آن را هدف قرار می دهند، پاسخ های پرخاشگرانه اجتماعی را مهار می کند.از غذاها و خوراکی های دیگری که سبب بهبود خلق و خوی افراد می شود و نامشان در این فهرست آمده باید به چای اشاره کرد که به عنوان «فنجان شادی بخش» شناخته شده و کافئین موجود در آن، به طور محسوسی انرژی را افزایش می دهد. نکته دیگری که برای دوری از خلق افسرده در این مقاله به آن اشاره شده افزایش مصرف غذاهای پروتئین دار نظیر غذاهای دریایی، مرغ و گوشت کم چرب است. قرار دادن پروتئین در هر سه وعده غذایی باعث افزایش تیریپتوفان خون شده که این ماده نیز نهایتاً تبدیل به سروتونین می شود. کلوچه حاوی آرد جو دوسر، نان شیرینی حلقوی یا یک تکه نان گندم حدود سه الی چهار ساعت بعد از هر وعده غذایی از دیگر خوراکی هایی است که به دلیل نقشی که ترشح تریپتوفان در مغز دارد در بهبود خلق و خوی بسیار اهمیت دارد. از آنجا که به گفته محققان اسیدآمینه اصلی مورد نیاز برای ساخته شدن سروتونین در بدن تنها از طریق رژیم غذایی به دست می آید، آگاهی داشتن از انواع غذاهایی که مانع از اختلالات خلق و خوی در افراد
می شود به بیماران مبتلا به افسردگی و اختلالات اضطرابی کمک می کند تا بتوانند با بهره گیری از یک رژیم غذایی سالم و حاوی غذاهای شادی آور تا حدودی از شر افکار ناراحت کننده و مزاحم خلاصی یابند.
در ادامه 10 ماده غذایی مفید برای کاهش روان چالشی و فشارهای روحی معرفی می شود که در این مجله عنوان غذاهای شادی آور را لقب گرفته اند:
   1. بادام: این ماده کمک بسیار زیادی به کاهش اضطراب می کند و حاوی ویتامینB2، ویتامینE، روی و منیزیم است که به تولید سروتونین که تعدیل کننده اعصاب و از بین برنده اضطراب است کمک می کند. مشاهده شده روی نیز تا حدی با بعضی اثرات منفی اضطراب مقابله می کند. ویتامینE هم جزو آنتی اکسیدان هایی است که رادیکال های آزادی را که منجر به روان چالشی و بیماری های قلبی می شود از بین می برد هر چند، نباید زیاد از آن استفاده کنید چون چربی بالایی دارد و با اینکه از نوع چربی غیر اشباع و سالم است باز ممکن است به اضافه وزن منجر شود.
2. ماهی : اکثر انواع ماهی ها حاوی همه ویتامین های
 مهمB هستند، به ویژه انواع ضد اضطراب آن یعنیB6 و B12. در واقع ویتامین B12 یکی از مهم ترین ویتامین هایی است که در ترکیبات شیمیایی مغز، عامل شادی بخش سروتونین تولید می کند. کمبود این ویتامین حتی ممکن است به افسردگی نیز منجر شود. برای ناهار می توانید از ساندویچ یا سالاد ماهی تن استفاده کنید. ماهی آزاد کبابی همراه با سبزیهای تازه نیز انتخاب خوبی برای شام است.
3. گل کلم (کلم بروکلی ): کلم بروکلی نیز یکی دیگر از مواد غذایی است که سرشار از
ویتامین هایB است. همچنین حاوی اسید فولیک است که یکی دیگر از اعضای خانواده ویتامین های B
 می باشد. اسید فولیک به از بین بردن، اضطراب، ترس و حتی افسردگی کمک می کند.
 می توانید از این ماده غذایی در کنار مرغ یا ماهی استفاده کنید.
4. برنج یا پاستای تمام غله : امروزه باز، خوردن کربوهیدرات به رژیم های غذایی باز گشته و همه متوجه شده اند که آن رژیم های فاقد کربوهیدرات های گذشته هیچ کارایی ندارند. کربوهیدرات ها میزان سروتونین را در بدن بالا
می برد و تاثیری آرامش بخش دارند. کربوهیدرات های
 عادی مثل نان سفید و پاستری (نوعی شیرینی) فقط تاثیری موقتی و زودگذر دارند و می توانند باعث اضافه وزن شما شوند اما کربوهیدرات های تمام غله، بسیار آرام تر هضم می شوند و اثری نشاط آور و پر دوام تری دارند.
5. سوشی: علاوه بر فوایدی که برای ماهی در بالا ذکر شد جلبک های دریایی موجود در ماکی نیز خواص ضد اضطرابی دارند وحاوی منیزیم و پانتوتنیک اسید و ویتامینB2 است که همه به از بین بردن اضطراب کمک می کنند. پانتوتنیک اسید ماده بسیار مهمی است که در سلامتی غده آدرنال نقشی اساسی دارد و کمک شایانی به از بین بردن اضطراب می کند. در مواقع اضطراب کمبود این ماده می تواند منجر به اضطراب و خستگی های
 مزمن هم شود.
6 . شیر : شیر علاوه بر ویتامین های B2 وB12، حاوی آنتی اکسیدان هایی است که رادیکال های آزاد ایجاد کننده اضطراب را از بین می برد. برای صبحانه می توانید شیر بنوشید،
 می توانید گهگاه به آن کمی کاکائو هم اضافه کنید.
 7. طالبی و پنیر : طالبی یکی از منابع سرشار ویتامین C است که بسیار به از بین بردن اضطراب و فشارهای روحی کمک می کند. در واقع اضطراب برای ساعت های متمادی میزان ویتامینC را در غده آدرنال کاهش می دهد و به همین خاطر بهتر است از مواد غذایی حاوی ویتامینC استفاده شود. پنیر هم که یکی از منابع خوب ویتامینB2 وB12 است و ترکیب آن با طالبی برای صبحانه یا غذاهای میان وعده ای
می تواند اضطرابتان را کاهش دهد.
8. گوشت گاو: گوشت گاو نیز حاوی آهن، روی و ویتامین های B است که اضطرابتان را کاهش می دهد. البته درست است گوشت گاو حاوی میزان زیادی چربی اشباع غیرسالم هم هست که می تواند منجر به بیماری های قلبی شود، برای مقابله با این مشکل می توانید از قسمت های کم چربی گوشت استفاده کنید.
9. سیریال صبحانه: این روزها، سیریال های
 صبحانه حاوی میزان زیادی ویتامین و مواد معدنی است. از این رو می توانند به عنوان یکی از منابع ویتامین های B، اسید فولیک، ویتامینC و فیبر، ضدسرطان باشد.
10. زغال اخته: این میوه های کوچک سرشار از ویتامینC هستند که تقلیل دهنده اضطراب و فشارهای روحی هستند. علاوه بر این خاصیت، کم کالری هم هستند و باعث اضافه وزن نمی شوند. ذغال اخته همچنین منبع خوبی برای فیبر هم به شمار می رود که از یبوست و دل دردهایی که در زمان اضطراب ایجاد می شود جلوگیری کند.

ميوه و آبميوه، راه رگ را باز نگه مي دارد
با نزديك شدن به فصل تابستان، انواع و اقسام ميوه هاي
 تازه و رنگارنگ هم در دسترس قرار مي گيرند كه حتي ديدن شان هم روح انسان را تازه مي كند. اما اين ميوه ها غيراز حظ بصر، فوايد ديگري هم براي ما دارند كه يكي از آنها را مطالعه جديدي نشان داده است. در اين مطالعه مشخص شده كه مصرف آبميوه هاي تازه و طبيعي، مي تواند در كاهش خطر رسوب چربي در عروق و تنگي يا انسداد آنها مؤثر باشد. به اين ترتيب مي توان اين آبميوه ها را، دارويي جهت پيشگيري از سكته قلبي و مغزي محسوب كرد.به گزارش
بي بي سي، اين محققان، در دانشگاه مون پليه فرانسه، ۲ نوع ميوه را براي پژوهش شان انتخاب كردند؛ سيب و انگور بنفش.آنها موش هاي آزمايشگاهي مشابهي را انتخاب كردند، به هر گروه از آنها مقدار مشخصي از اين آبميوه ها خوراندند، ضمن اينكه رژيم غذايي پرچربي اي نيز برايشان آماده مي كردند.به يك گروه هم آبميوه ندادند. بررسي ها نشان داد در يك گروه از اين موش ها، ميزان بروز تصلب شرائين، با وجود استفاده از رژيم غذايي پرچربي، بسيار كمتر از گروه هاي ديگر است. اين ميزان، تقريباً معادل 3 ليوان آب اين ميوه ها براي انسان محاسبه شده است. در موش هايي كه از آبميوه استفاده كرده بودند، ميزان تجمع چربي در بدن و همچنين مواد اكسيداتيو اضطراب، از مواد زايد حاصل سوخت وساز بدن، و نيز سطح چربي خون، كمتر ازگروهي بود كه آبميوه در برنامه شان وجود نداشت. به گفته اين محققان، آنتي اكسيدان هاي موجود در اين آبميوه ها، به خصوص گروه فنل ها، عامل اصلي اين تأثیر شفابخش و معجزه آسا در آنهاست. ساير آنتي اكسيدان ها، از قبيل ويتامين C و نيز كارتنوئيدها نيز، عامل احتمالي اين تأثیر معرفي شده اند. در اين ميان، انگور بنفش، حاوي بيشترين مقدار آنتي اكسيدان و مؤثرترين ماده براي مهار رسوب چربي در رگ ها معرفي شده است. اما اين اولين و آخرين مطالعه در مورد تأثیر شفابخش ميوه ها و آبميوه هاي تازه نيست و نخواهد بود. به عنوان مثال، سال گذشته در همين روزها، نتايج مطالعه اي منتشر شد كه نشان مي داد آب سيب، مي تواند در كاهش ابتلا به آسم در كودكان مؤثر باشد.در آن مطالعه مشخص شده بود يك بار مصرف آب سيب، مي تواند اين احتمال را به نصف كاهش دهد. در اين بررسي نيز وجود فيتوكميكال ها وآنتي اكسيدان هايي مانند فلاونوئيدها و فنل ها، علت اصلي اين تأثیر معرفي شده بودند.

سبز و قرمز را با هم بخورید!
خوردن همزمان گوجه فرنگی و بروکلی در یک وعده غذایی، به پیشگیری از سرطان پروستات در مردان کمک می کند. مطالعات جدید حاکی از آن است که وقتی این دو ماده غذایی با هم خورده شوند، خاصیت ضد سرطانی آنها بیشتر شده و اثر بیشتری در متوقف کردن رشد تومور نسبت به زمانی که جداجدا خورده شوند خواهند داشت.  سرطان پروستات یکی از رایج ترین انواع سرطان در بین مردان است و یک مورد از هر 4 مورد سرطان را در انگلیس شامل
می شود. هرسال حدود 32000 مورد از ابتلا به این بیماری در مردان شناسایی می شود که بیشتر از 10000 مورد آن به مرگ منجر می شود. دانشمندان دانشگاه لینوس، معتقدند که ترکیبات مختلف موجود در سبزیها وقتی با هم خورده شوند به سلولهای سرطانی از راههای گوناگونی حمله می کنند، از اینرو در مهار سرطان کارآمدتر خواهند بود. آنها همچنین توصیه می کنند که مردان به شکل منظم سه برش بروکلی خام و دو تا سه عدد گوجه فرنگی باید مصرف کنند تا اثرات ضد سرطانی آنها آشکار شود. دکتر جان اردمان - متخصص تغذیه- می گوید: "مردان باید 3 تا 5 وعده از سبزیها را در هفته مصرف کنند چرا که مطالعات نشان داده است مردانی که به شکل منظم از گوجه فرنگی تازه در برنامه غذایی خود استفاده می کنند تا 40 درصد خطر ابتلا به سرطان پروستات درآنها کاهش می یابد. از سوی دیگر ترکیبات سولفوره ای در بروکلی شناخته شده است که طی سازوکارهای بیوشیمیایی از رشد سرطان جلوگیری می کند. ترکیبات موجود در این دو ماده غذایی کاملاً متفاوت است و افراد مجبور نیستند که آنها را با هم بخورند، اما این مواد اثرتکمیل کنندگی بر هم داشته و در صورت مصرف توام کارآمدتر خواهند بود."در مطالعه ای که در مجله پزشکی آمریکا به چاپ رسیده است، محققان از رژیم غذایی حاوی 10 درصد پودر گوجه فرنگی و 10درصد پودر بروکلی به طور همزمان برای تغذیه موشهای آزمایشگاهی که سرطان پروستات داشتند استفاده کردند، در این آزمایش به موشهای دیگر هم از همان مواد و به همان میزان اما به شکل جداگانه داده شد، بعد از22 هفته و پس از بررسی نتایج دریافتند که موشهایی که این مواد غذایی را به شکل همزمان دریافت کرده بودند؛ تومورها کوچکتر بود. پزوفسور اردموند می گوید: گوجه فرنگی های پخته از انواع خام مؤثرتر است اما همچنان پیروی از یک رژیم غذایی حاوی میوه ها و سبزی های مختلف بهترین روش مبارزه با سرطان به شمار می آید چرا که مواد مفید موجود در آنها از روش های مختلفی با سرطان مقابله می کنند.

 

نوشیدن آب سرد با غذا مضر است
بررسی ها نشان داده، نوشیدن آب سرد با غذا می تواند موجب بروز بیماری های قلبی و گوارشی شود. محققان چینی اعلام کرده اند مصرف آب یا نوشیدنی گرم با غذا به مراتب بی ضررتر است. نوشیدن آب سرد با غذا یا بلافاصله بعد از غذا می تواند چربی موجود در آن را تبدیل به توده های
سفتی کند که شبیه حالت منجمد است.این عمل فرآیند هضم غذا را کند کرده و نیز زمانی که با اسید معده ترکیب می شود تجزیه و به سرعت توسط روده جذب می شود؛ حتی سریعتر از غذای جامد. از طرفی چربی موجود در غذا که به واسطه مصرف آب سرد سفت تر شده سطح روده را می پوشاند و مانع تماس مستقیم و مؤثر پرزهای روده با غذا شده و به تدریج بخشی از غذا در جدار روده باقی می ماند که همین امر می تواند موجب بروز توده های انسدادی و حتی سرطانی در برخی افراد شود.کارشناسان معتقدند بهتر است با غذا از مایعات گرم مانند سوپ یا نوشیدنی گرم استفاده شود. در حال حاضر مردم مناطقی از کشورهای آسیای شرقی نیز چنین می کنند.

چرا فلفل تند است؟
سوزشی که پس از خوردن فلفل حس می کنید، ناشی از ترکیبات شیمیایی به نام کاپسایسینوئیدها است.
این مواد بی بو و بی رایحه در گوشت سفید درون فلفل قرار دارند.
هنگامی که شما یک فلفل را درون دهانتان می گذارید، این مواد شیمیایی به گیرنده هایی که به درد ناشی از حرارت در دهان و گلو پاسخ می دهند، متصل می شوند.
مغز پیام را می گیرد و به "آتش نشانی بدن" می فرستند تا ماده سوزاننده را بزدایند، در نتیجه گردش خون افزایش می یابد (سوخت و ساز تشدید می شود)، تعریق تشدید
می شود و واکنش معمول به هر ماده محرک ظاهر می شود
 (آبریزش از بینی و اشک ریزش از چشم).
این درد همچنین به آزادی آندورفین ها (مواد طبیعی ضددرد در بدن) منجر می شود، که در فرد احساس نشاط ایجاد می کند.بنابراین این اشک ها در واقع اشک های شادی هستند.همه فلفل ها به یکسان این اثر را ایجاد نمی کنند.شیمیدان ویلبر اسکویل در سال 1912 معیاری را برای "تندی" فلفل ایجاد کرد که آزمون ارگانولپتیک اسکویل نامیده می شود.
تند و تیزی فلفل بر حسب تعداد 100 واحدی ها اندازه گیری می شود که به مقدار آب قندی اشاره دارد که برای رقیق کردن عصاره فلفل تا حدی لازم است که مزه کنندگان نتوانند تندی آن را احساس کنند.
به این ترتیب تندی فلفل شیرین در این مقیاس صفر و تندی فلفل قرمز 2500 تا 8000 است.

آب میوه های تیره شفابخش تر هستند
محققان می گویند: آب سیب تیره، چهار برابر بیشتراز آب سیب شفاف از ابتلا به سرطان وبیماری های آب میوه های تیره شفاف از ابتلا به بیماری های قلبی- عروقی می کاهد.
البته بیشتر مصرف کنندگان نوشیدن آب میوه شفاف را ترجیح می دهند، چرا که فکر می کنند چون شفاف تر است، سالم تر هم است، اما محققان دریافته اند که آب میوه های
 حاوی گوشت میوه (پالپ) مواد مغذی بیشتری داشته بنابراین در پیشگیری از سرطان و بیماری های قلبی-عروقی
 کارآمدترند. آنها معتقدند که وجود پلی فنول ها
 و آنتی اکسیدان ها در آب میوه های کامل بر خاصیت درمانی آنها می افزاید.دانشمندان با تحقیق بر میزان پلی فنول ها در نمونه های مختلف آب سیب دریافته اند
که انواع تیره آن که مقدار زیادی پالپ میوه هم دارد، چهار برابر سایر انواع آب سیب از این ماده مغذی
 دارا هستند.
این محققان بر اساس مطالعات انجام شده در دانشگاه کشاورزی راکلا در هلند دریافته اند که روند تولید آب میوه های شفاف، باعث از بین رفتن مواد ضداکسیدکننده ای موسوم به پروسیانیدین ها می شود.چرا که درروند شفاف سازی ،سیب های آب گیری شده، تحت تاثیر آنزیمهای مختلفی قرار می گیرند، همچنین انجام عمل سانتریفیوژ بر آنها منجر به پاک سازی پالپ میوه از این آب میوه ها می شود.
   نویسندگان این مطلب در "مجله علمی غذا و کشاورزی" نیز معتقدند که تفاوت عمده ای که در میزان پروسیانیدین های آب میوه های تیره و شفاف وجود دارد ،ظرفیت آنتی اکسیدانی آنها را به شدت تحت تأثیر
 قرار می دهد.
لوسی اد- کارشناس یکی از کارخانه های معتبر تولید آب میوه- در این زمینه می گوید:"آب میوه های کامل (تیره) علاوه بر طعم بهتر،از بافت بی نظیری هم برخوردارند و در بیشتر مواقع حس کردن پالپ میوه در دهان، حین نوشیدن آب میوه برای افراد خوشایند است ."
این در حالی است که محققان در سال گذشته دریافتند، مصرف آب میوه و سبزی ها بیشتر از سه بار در هفته خطرابتلابه آلزایمر را به طرز چشمگیری کاهش می دهد.
محققان کانادایی همچنین دریافته اند که نوشیدن یک لیوان آب زغال اخته در روز با افزایش هشت درصدی در میزان کلسترول خوب (HDL) از سکته قلبی پیشگیری می کند.

آب سیب، سپر دفاعی سکته قلبی
ضرب المثل "یک سیب در روز شما را از دکتر بی نیاز می کند" را به "یک لیوان آب سیب در روزشما را از مراجعه به متخصص قلب، بی نیاز می کند"، تغییر دهید.
 چرا که گروهی از محققان دانشکده پزشکی یوسی در ایالات متحده آمریکا دریافته اند که نوشیدن آب سیب از ابتلا به بیماری های قلب و عروق و نهایتاً سکته های قلبی، پیشگیری می کند.
دانشمندان این اثرات مثبت را وجود فیتو نوترینت ها می دانند. بررسی های متعدد دانشمندان، حاکی از آن است که فیتونوترینت ها در کاهش ldl (کلسترول بد) بسیار کارآمدند واز اکسید شدن آن جلوگیری می کنند و درواقع خاصیت آنتی اکسیدانی دارند.
چرا که زمانی که ldl اکسید می شود، موادی به نام "پلاک" را به وجود می آورد که پلاک ها با چسبیدن به دیواره عروق، باعث تنگ شدن دیواره رگها شده،
تصلب شرائین و سکته های قلبی می شوند.
دایان هیسون- متخصص تغذیه و رئیس گروه تحقیق -
 می گوید:" تحقیقات قبلی نیز نشانگر آن بود که مصرف میوه و سبزی از خطر ابتلا به بیماری های قلبی و عروقی می کاهد، اما این اولین تحقیق کلینیکی است که به بررسی ترکیبات فعال و سودمند در آب سیب و میوه سیب
می پردازد.
"جالب است بدانید که این بررسی ها نشان داد که تنها پس ازشش هفته نوشیدن آب سیب، اثرات سودمند آن ظاهر می شود.خانم هیسون، معتقد است که "تنها با ایجاد این تغییرکوچک دررژیم غذایی وگنجاندن میزان متوسطی از آب سیب (1 لیوان آب سیب خالص یا دو عدد سیب کامل) در برنامه غذایی روزانه قادر به کاهش خطر ابتلا به بیماری های قلبی و عروقی به طرز چشمگیری خواهیم بود.

 

صفحه 11--10 اسفند 87

 

چقدر
 نمک بخوریم؟!

کم کردن مصرف نمک، این رایج ترین چاشنی غذایی، برای برخی افراد ضروری است اما نه برای همه. سال هاست که در محافل پزشکی در مورد مصرف نمک مباحثات داغی در جریان بوده است و پرسش محوری هم این بوده است؛ آیا باید نمک کمتری بخوریم؟از یک طرف گروهی از متخصصان اظهار
می کنند که همه افراد باید مصرف نمک شان را کم کنند و این کار به میزان قابل توجهی از بروز بیماری های قلبی پیشگیری می کند. در مقابل گروه دیگری معتقد بوده اند که توصیه همگانی به کاهش مصرف نمک تأثیر ناچیزی بر سلامتی عمومی دارد و محروم کردنی بی دلیل برای اغلب افراد به شمار می رود.آیا نمک بلوری است شیطانی؟ یا چاشنی بی ضرری برای لذت ذائقه ما؟ یا چیزی بین این دو؟ در این مورد نیز مانند بسیاری چیز های دیگر در پزشکی، پاسخ سرراستی وجود ندارد. اینکه نمک چگونه بر فشارخون شما تأثیر بگذارد، به ژن های شما، سن شما و وضعیت پزشکی شما بستگی دارد.
نمک در گردش خون
نمک از دیدگاه یک شیمیدان هر ماده ای است که هنگام درهم فرو رفتن اوربیت های یون های
 مثبت و منفی به وجود می آید. اما برای اغلب ما نمک همان کلرید سدیم است؛ بلورهای سفیدی که هنگام بخار شدن آب دریا به جای می ماند و این سدیم موجود در نمک است که اغلب مشکلات را به وجود می آورد.یک قاشق چایخوری از کلرید سدیم (همان نمک خوراکی ما) حاوی ۲۳۰۰ میلی گرم سدیم است. بدن انسان نمی تواند بدون مقداری سدیم به حیات خود ادامه دهد. سدیم برای انتقال تکانه های عصبی، انقباض و انبساط رشته های عضلانی (از جمله عضلات قلب و دیواره رگ های خونی) و حفظ تعادل مایعات در بدن لازم است.مقدار نمک لازم برای این کار آنقدرها زیاد نیست. مردمان یانومومو در جنگل های بارانی آمازون تنها ۲۰۰ میلی گرم سدیم در روز دریافت می کنند (تقریباً معادل سدیم موجود در 1/0 یک قاشق چایخوری نمک).
در مقابل یک امریکایی متوسط ۳۴۰۰ میلی گرم (یعنی حدود 5/1 قاشق چایخوری نمک) در روز دریافت می کند و در شمال ژاپن مصرف روزانه نمک به مقدار شگفت آور ۲۶۰۰۰ میلی گرم (بیش از ۱۱ قاشق چایخوری نمک) می رسد.هنگامی که سدیم به بدن کم برسد، مجموعه ای از پیام های شیمیایی و هورمونی به کلیه ها و غدد عرق فرمان می دهند که سدیم را در بدن حفظ کنند. هنگامی که شما سدیم را بیشتر از نیازتان مصرف می کنید، کلیه ها زیادی آن را با ترشح ادرار بیشتر یا غلیظ تر دفع می کنند.اما اگر چنین کاری ممکن نشود، نمک در مایع بین سلول ها تجمع می یابد. آب به طور گریزناپذیری سدیم را دنبال می کند و هنگامی که این مایع افزایش می یابد، حجم خون نیز بالا می رود. نتیجه این است که قلب باید کار بیشتری انجام دهد و فشار بیشتری روی عروق خونی می آید.در طول زمان این امر به سخت شدن دیواره عروق می انجامد، در نتیجه فشار خون بالا، حمله قلبی یا سکته مغزی رخ می دهد. در درازمدت ممکن است نارسایی قلبی به وجود آید.حتی شواهدی وجود دارد که نمک می تواند به طور مستقیم بر قلب، آئورت و کلیه ها نیز اثر بگذارد، بدون اینکه لزوماً فشار خون بالا رفته باشد.
برخی افراد به شدت به مصرف نمک حساس هستند (فشار خون آنها در نتیجه اثر مستقیم نمکی که می خورند، بالا و پایین می رود). اما برخی افراد دیگر به نظر نمی رسد اصلاً تحت تأثیر قرار گیرند. متاسفانه آزمون ساده ای برای تعیین افراد حساس به نمک وجود ندارد.صدها تحقیق به ارتباط بین مصرف نمک و فشار خون، بیماری قلبی، سکته مغزی و مرگ و میر پرداخته اند. به طور کلی این تحقیقات نشان می دهد که کم کردن مصرف نمک فشار خون را کاهش می دهد و از احتمال بروز حمله قلبی و سکته مغزی می کاهد. اما مشکل این تحقیقات این است که هر کدام آنها دچار نقایصی هستند؛ یا مدت بررسی کوتاه بوده یا تعداد افراد مورد بررسی کم بوده اند یا عواملی غیر از سدیم روی نتایج آنها تأثیر گذاشته اند. برای همین نمی توان بر مبنای آنها به نتیجه گیری قاطعی دست یافت.بنابراین توصیه یکسانی در مورد مصرف نمک یا سدیم برای همه وجود ندارد. برخی افراد یقیناً از مصرف کمتر نمک سود می برند. اما در مورد دیگران تفاوت چندانی در میزان فشار خون به وجود نخواهد آمد.
اگر شما کمتر از ۵۰ سال دارید، و فشار خون تان در حد طبیعی است (کمتر از ۱۲۰ روی ۸۰)، و وضع سلامتی تان خوب است، دلیلی وجود ندارد که در حال حاضر نگرانی در مورد نمک غذایی تان داشته باشید. البته بهتر است ذائقه تان را به نمک زیاد عادت ندهید.رژیم غذایی کم نمک برای افرادی مناسب است که مسن تر هستند، مبتلا به فشار خون بالا هستند یا دیابت دارند یا فشار خون شان به تدریج در حال بالا رفتن است.انجمن قلب امریکا توصیه می کند مصرف سدیم (نمک) روزانه بیش از ۲۳۰۰ تا ۲۴۰۰ میلی گرم در روز نباشد. اگر دچار نارسایی قلبی هستید مصرف نمک ممکن است ورم تان را زیاد کند. در چنین وضعیتی مصرف زیاد نمک ممکن است پزشک را مجبور کند که برای دفع مایع اضافی شما را بستری کند تا با داروهای قوی داخل وریدی تحت درمان قرار گیرید. معمولاً توصیه می شود افراد دچار نارسایی قلبی مصرف سدیم روزانه شان را به زیر ۲۰۰۰ میلی گرم در روز محدود کنند. افراد دچار بیماری کلیوی نیز باید پرهیز مشابهی را رعایت کنند.
نمکی که می خوریم از کجا می آید
مقدار ناچیزی از نمکی که مصرف می کنیم از نمکی که به غذا می افزاییم یا از نمکی که بر سر میز به آن اضافه
 می کنیم، منشأ می گیرد. بسیاری از خوراکی ها خودشان دارای نمک هستند. از طرف دیگر انواع مختلف غذاهای آماده، چاشنی ها
و تنقلاتی که مصرف می کنیم نیز سرشار از نمک هستند. بنابراین بسیار مهم است که صنایع غذایی را با وضع مقررات به ذکر میزان نمک (سدیم) موجود در فرآورده های تولیدی شان وادار کرد. اما تا زمانی که چنین امری محقق شود، خودتان باید میزان مصرف نمک تان را مهار کنید.برچسب روی مواد غذایی را بخوانید و غذایی را انتخاب کنید که میزان سدیم (نمک) کمتری داشته باشد. مصرف غذاهای کنسروشده، منجمد یا آماده شده کارخانه ای را محدود کنید. هنگامی که در بیرون غذا می خورید
غذاهای کم نمک را انتخاب کنید و غذاهایتان را با ادویه و گیاهان معطر به جای نمک بپزید.به یاد داشته باشید که سدیم یا نمک تنها یکی از عواملی است که بر فشار خون و سلامتی قلب و عروق شما مؤثر است. برای مهار فشار خون و حفظ سلامت قلب و عروق تان باید رژیم غذایی سالمی داشته باشید، ورزش کنید، مراقب وزن تان باشید و از اضطرابهایتان بکاهید.

جیب خالی، غذای عالی

توصیه های متخصصان تغذیه به خانواده های کم درآمد. ضیاءالدین مظهری، متخصص تغذیه
می گوید: " توانایی مالی برای داشتن یك برنامه غذایی مناسب شرط لازم است، ولی كافی نیست.
البته استطاعت مالی برای خرید مواد غذایی، یكی از اولین شروط داشتن تغذیه سالم است، اما در كنار آن شرایط دیگری هم هستند از قبیل:
* دسترسی به مواد غذایی مختلف در فصول سال
    * انتخاب بهتر مواد غذایی در هنگام خرید كه بستگی به دو عامل قیمت مواد غذایی و آگاهی فرد انتخاب كننده دارد.
نگهداری صحیح مواد غذایی خریداری شده و جلوگیری از فساد آنها
* نگهداری مواد غذایی پخته شده تا زمان صرف غذا
* توزیع مناسب غذا بین اعضای خانواده با در نظر داشتن افراد بیمار و دارای وضعیت فیزیولوژیكی خاص."
    این طور كه مظهری می گوید اگر در خانواده ای
 تمام این شرایط رعایت شوند، می توانیم مطمئن باشیم كه اعضای خانواده از نظر تغذیه در وضعیت مناسبی هستند.
آگاهی از پول مهم تر است
بیماری هایی كه ممكن است افراد كم درآمد را در اثر سوء تغذیه درگیر خود كنند، قبل از هرچیز چاقی یا كمبود وزن هستند. تعجب نكنید چون افراد كم درآمد هم چاق می شوند، علتش استفاده بیش از حد از مواد نشاسته ای ارزان قیمت مثل نان، به جای مواد پروتئینی است. علاوه بر این، كم خوری یا پُرخوری بی رویه برخی مواد غذایی و حذف تعدادی مواد غذایی دیگر می تواند باعث ابتلا به بیماری های
 ناشی از تضعیف ساختار ایمنی بدن شود و افراد را برای ابتلا به بیماری های دیگر مستعد كند.
مظهری می گوید: "مهمترین عامل در رعایت اصول تغذیه، داشتن آگاهی و اطلاع مناسب از این اصول است. اگر جامعه این آگاهی را داشته باشد، همه مردم چه مرفه و چه غیرمرفه می توانند به تناسب درآمدشان از مواد غذایی در دسترسشان بهره مند
 شوند. سلول های بدن روزانه به 13 ویتامین و 15 ماده معدنی و 20 اسیدآمینه و تعداد بی شمار دیگری از مواد شیمیایی ثانویه احتیاج دارند كه باید توسط غذاهای متنوع تأمین شوند."
او معتقد است افراد كم درآمد هم اگر از نیازهای بدن آگاه باشند و خصوصیت موادغذایی مختلف را بشناسند می توانند یك برنامه غذایی ارزان و قابل اجرا برای خودشان تدارك ببینند.
هله هوله نخورید
گام اول برای داشتن تغذیه خوب، دست برداشتن از عادت های غلط تغذیه ای است. مظهری یكی از این عادت ها را گرایش به مصرف تنقلات بی ارزش می داند و می گوید: "باید هله هوله را از برنامه غذایی حذف كرد و پولش را به خرید موادغذایی مفید اختصاص داد. از طرف دیگر می شود هزینه خرید پوشاك را كم كرد و مبلغ بیشتری را به تأمین نیازهای تغذیه ای و حفظ سلامتی افراد خانواده اختصاص داد و با این كار در هزینه های درمانی هم صرفه جویی کرد. در مورد نوزادان هم توصیه می كنیم كه حتما در شش ماه اول تولد از شیر مادر استفاده شود و تا دو سالگی این كار را همراه با غذاهای كمكی ادامه داد تا در هزینه شیرخشك صرفه جویی شود. بچه هایی كه در دو سال اول تولد از شیر مادر تغذیه می شوند كمتر از بقیه بچه ها
دچار بیماری های ریوی و گوارشی می شوند و هزینه درمان كمتری را به خانواده تحمیل
 می كنند." نکته مهمی كه خانواده های كم درآمد باید یاد بگیرند، هنر و دانش تلفیق مواد  غذایی مختلف برای زیاد كردن ارزش های غذایی آنها و جایگزین كردن مواد غذایی ارزان قیمت مناسب به جای مواد گران قیمت است.
ترکیبی غذا بخورید
پروتئین یكی از مواد لازم برای افزایش قدرت دفاعی بدن در مقابل عوامل بیماری زاست. منابع غذایی پروتئین عبارتند از: انواع گوشت، تخم مرغ، شیر و لبنیات و حبوبات. غنی ترین منبع پروتئینی، تخم مرغ است كه نسبت به گوشت ها یك محصول ارزان قیمت به حساب می آید. تخم مرغ از نظر کفایت پروتئینی نمره 100 را دارد.
برای افزایش ارزش و کفایت پروتئین مواد غذایی ارزان قیمت، می توان آنها را به طور مخلوط با هم مصرف کرد؛ مثل: مخلوط تخم مرغ و سیب زمینی - شیر و آرد گندم - تخم مرغ و سویا - تخم مرغ و گندم - تخم مرغ و شیر - شیر و سیب زمینی - تخم مرغ و ذرت - تخم مرغ و لوبیا - لوبیا و ذرت.
با این حساب غذاهای سنتی مثل كوكوی سیب زمینی، شیربرنج، سوپ جو، آش و آبگوشت، نان و لوبیا، نان و عدسی، نان و پنیر، عدس پلو، ماش پلو و لوبیا پلو می توانند منابع غنی پروتئینی باشند. مظهری توصیه می كند كه به سالاد سبزیجات، یك تخم مرغ رنده شده، چند قاشق لوبیا و ذرت پخته اضافه کنید تا بسیاری از نیازهای تغذیه تان تأمین شود. او همچنین پیشنهاد می كند كه برنج را با حبوبات مثل عدس و لوبیا مصرف كنید تا کاملاً جایگزین گوشت شود. ترکیب برنج و سویا هم یک منبع خوب پروتئینی به حساب می آید.
مخلوط ذرت با انواع حبوبات به خصوص لوبیا، لوبیا همراه با گندم و ذرت، سویا با گندم و برنج، سویا با گندم و كنجد و بادام زمینی هم از منابع غنی پروتئین هستند. دكتر مظهری خرید میوه و سبزیجات با قیمت مناسب را از میادین میوه و تره بار شهرداری توصیه می كند و استفاده از شیر پاستوریزه یارانه ای را به عنوان منبع قابل اعتماد در دسترس افراد مناسب می داند.
همچنین جمع آوری و خشک کردن تخمه کدو حلوایی، هندوانه، خربزه و طالبی می تواند یكی از منابع ارزان و ارزشمند پروتئین و مواد معدنی باشد.

صفحه 10--21 بهمن 87

 

بهترین غذاها در هوای آلوده

شاید شما هم شنیده اید که می گویند باید شیر و ماست زیاد بخوریم تا اثرات سربی که از طریق هوای آلوده وارد بدنمان می شود، خنثی شود.
اما این که می گویند لبنیات اثرات مضر آلودگی هوا را کم می کند، چقدر صحت دارد و اصلاً تغذیه با اثرات آلودگی هوا ارتباطی دارد یا نه؟
قبل از این که سراغ سئوال اصلی، یعنی کاهش اثرات مخرب آلودگی هوا به وسیله غذاها برویم، باید ببینیم آلودگی هوا چه تأثیری روی بدن ما می گذارد و تغییرات فیزیولوژیکی که در بدن به خاطر آلودگی هوا به وجود می آید، کدام است.
وقتی می گوییم هوا آلوده است، اغلب به این معنی است که هیدروکربورهای ناشی از سوخت ناقص مواد سوختی در هوای تنفسی ما پخش شده اند. این هیدروکربورها سرطان زا هستند.
از طرف دیگر در ترکیبات نفتی مثل بنزین و گازوییل، معمولاً انواع فلزات سنگین مثل سرب وجود دارند که با سوختن این مواد، در هوا منتشر می شوند. اگرچه در سال های اخیر بنزین بدون سرب وارد بازار شده ولی هنوز هم گازوییل و نفت کوره که در صنایع استفاده می شوند، سرب دارند که سرطان زا هم است.
البته از گاز خطرناک مونواکسیدکربن هم نباید غافل شویم، همان گاز بی رنگ و بی بویی که در فصول سرد هر سال، جان تعدادی از افراد را می گیرد و مدام توصیه می کنند که باید با لوله بخاری مناسب، آن را بیرون بفرستید. این گاز که در فضای بسته باعث مسمومیت شدید و مرگ می شود، حتی وقتی با لوله بخاری هم بیرون فرستاده می شود باز می تواند خطرناک باشد؛ به این خاطر که این همه بخاری هایی که در خانه ها می سوزند، مونوکسیدکربن را در هوا منتشر می کنند و در اثر پدیده گلخانه ای در فصل سرما، این گاز به اضافه بقیه گازهای مضر به سطح زمین برمی گردند و وارد ریه های ما می شوند.
خلاصه، زندگی شهرنشینی این دردسرها را دارد و اگر ما می خواهیم در این هوای آلوده سالم بمانیم، باید مورادی را رعایت کنیم که یکی از این موارد، نوع تغذیه مان است.
بهترین برنامه غذایی
اگر آلودگی هوا خیلی شدید باشد، مشکل می توان از اثرات سوء آن در امان ماند، ولی درباره آلودگی که به طور معمول در همه شهرهای بزرگ و صنعتی از جمله تهران وجود دارد، می توان با مصرف بعضی از غذاها اثرات مضر آلاینده ها را کم کرد.
دکتر سید علی کشاورز، متخصص تغذیه و مدیر گروه تغذیه و بیوشیمی دانشگاه تهران، برای کم شدن مضرات آلودگی هوا، مصرف منابع غذایی ویتامین E و ویتامین D را پیشنهاد می کند. این ویتامین ها می توانند اثرات مسموم کننده گازهای آلاینده را خنثی کنند.
ویتامین E در روغن های گیاهی، گردو، بادام، زیتون، جوانه گندم، جگر و سبزیجات دارای برگ سبز وجود دارد. منابع مناسب ویتامین D هم شیر، کره و زرده تخم مرغ هستند که باید در برنامه غذایی روزانه تان باشند. البته می توانید با تجویز متخصص، مکمل های ویتامین E و D را هم مصرف کنید. علاوه بر این ویتامین ها، کشاورز مصرف غذاهایی را توصیه می کند که حاوی
 آنتی اکسیدان های سلنیوم و بتاکاروتن اند. سبزیهایی مثل طالبی، انبه، کدو تنبل، فلفل، اسفناج، کلم و زردآلو بتاکاروتن دارند. سلنیوم را هم می توانید در غذاهای دریایی، مرغ، نان و غلات سبوس دار پیدا کنید. وی می گوید:
«ویتامین C هم می تواند به دفع سربی که با هوای آلوده وارد بدن ما شده، کمک کند. شیر و لبنیات به خصوص پنیر و ماست هم به خاطر کلسیمی که دارند می توانند جذب عناصر سنگین مثل سرب را کاهش دهند.
پس به طور کلی بهتر است مردم از سبزی ها و میوه ها و لبنیات بیشتر استفاده کنند تا اثرات مخرب هوای آلوده را کاهش دهند.»
بدترین برنامه غذایی
چه عادتهای  نادرست غذایی می توانند اثرات مخرب آلودگی هوا را در بدن ما بیشتر کنند؟
دکتر کشاورز در این باره می گوید: «مصرف تنقلات کم ارزش مثل چیپس و پفک و نوشابه های
گازدار، به دلیل ایجاد اختلال در جذب عناصر مفید در بدن، می توانند اثرات سوء آلودگی هوا را دو برابر کنند. موادی مثل سوسیس و کالباس به دلیل داشتن مواد افزودنی و نگهدارنده، علاوه بر این که به خودی خود مضر و سرطان زا هستند، مصرف آنها برای افرادی که در معرض آلودگی هوای شهرها قرار دارند، به هیچ وجه توصیه نمی شوند.
به طور کلی ما مردم را به مصرف مواد غذایی تازه و طبیعی و غیرصنعتی تشویق می کنیم تا سلامتی شان در مواجهه با عوامل خطرناکی مثل آلاینده های هوا محفوظ بماند.»
کشاورز یادآوری می کند که کودکان، سالمندان، بیمارن قلبی عروقی و بیماران ریوی، از
 آسیب پذیرترین گروه ها در مقابل آلودگی هوا هستند و بهتر است خانواده ها بیشتر مراقب غذاهای مصرفی این افراد باشند. 

تفاوت نظارت بر اشتها در مردان و زنان

در اغلب خانواده های ایرانی این خانم ها هستند كه آقایان را وادار یا تشویق می كنند كه وزن خود را مهار كرده و غذای كمتری مصرف كنند تا دچار مشكل چاقی و عوارض ناشی از آن نشوند. با این وجود اگر به دور و بر خود نگاه كنیم مردانی را خواهیم یافت كه برای فرار از نخوردن غذا و سرزنش های خانواده، در بیرون از غذاهای فست فود استفاده می کنند. حال جالب است بدانید كه در سایر نقاط دنیا این روند برعكس است.
طبق این بررسی در غذا خوردن، زنان و مردان رفتاری متفاوت دارند و در عین حال زنان كمتر
 می توانند اشتهای خود را مهار كنند.
نتیجه این تحقیق كه توسط یك گروه پزشكی به رهبری دكتر ژان ژك ونگ در دانشگاه نیویورك صورت گرفته باعث تعجب فراوان این گروه شده است و آنها مصمم به پیدا كردن پاسخ این سؤال شده اند كه هنگامی كه ممنوعیت غذایی وجود دارد، چه ناحیه ای از مغز فعال می شود كه زنان قادر به مهار اشتهای خود نیستند؟
آن ها امیدوارند كه با كشف این جواب بهتر بتوانند چگونگی ایجاد برخی از انواع چاقی و این كه چه عاملی باعث ایجاد احساس سیری می شود را درك كنند.
مشاهده های پزشكی نشان می دهد هنگامی كه برای خانم ها رژیم لاغری توصیه می شود، گرایش بیشتری به غذاهای ممنوعه پیدا می كنند.
تحقیقات روی 23 نفر صورت گرفت كه 13 نفر از آنها زن و بقیه مرد بودند. در این تحقیق رفتارهای متفاوتی بین مردان و زنان دیده شد.
افرادی كه در این تحقیق انتخاب شده بودند، چاق نبودند، هرگز مشكل غذایی نداشته و از سلامت كامل برخوردار بودند و هرگز رژیم لاغری نداشته اند. آن ها در مرحله اول غذاهایی را آماده كردند كه اصلاً رژیمی نبودند مانند ساندویچ کالباس با پنیر، همبرگر، پیتزا، لازانیا، گوشت کباب شده، بستنی خامه ای و شیرینی شكلاتی.
مدت رژیم یك روز بود و حین این آزمایش محققان نواحی مختلف مغزی دو گروه را بررسی كردند و دریافتند كه كلیه نواحی مغزی مردان و زنان، از جمله قسمت هایی كه هیجانات و احساسات را نظارت می كنند، با دیدن ظرف غذاهای مورد علاقه شان فعال می شوند.
در مرحله دوم این عمل تكرار شد و از افراد خواستند كه با وجود داشتن اشتها برای خوردن این غذاها، آنها را از رژیم غذایی خود حذف كنند. به این مرحله "منع آگاهانه" گفته می شود. نتیجه از این قرار بود كه در مردان نقاط فعال مغز تقریباً به همان اندازه دفعه اول فعال شدند.
ولی در زنان، با وجود این كه اظهار داشتند اشتهایی برای خوردن ندارند، تحریك نواحی مغزی بیشتر شد و این نشان داد، در زمانی كه لازم است افراد از رژیم خاصی برای حفظ سلامت خود، پیروی كنند، بر خلاف تصورات قبلی، زنان رغبت بیشتری به خوردن غذاهای ممنوعه، نشان می دهند.
حال این سئوال مطرح شده که آیا این تفاوت بین زنان و مردان، می تواند منبع هورمونی داشته باشد؟ این پرسشی است كه محققان در آینده به آن پاسخ خواهند داد.

وابستگي به گوجه فرنگي
براي اينكه به گوجه فرنگي وابسته شويد، 3 دليل خوب وجود دارد. به خصوص اگر از رژيم هاي لاغري پيروي مي كنيد، بايد بدانيد كه هر عدد گوجه فرنگي متوسط تنها 14 كالري دارد. همچنين ماده معروفي به نام ليكوپن در گوجه فرنگي وجود دارد كه به همراه آنتي اكسيدانت ها به جنگ بيماري هاي قلبي و سرطان مي رود. از همه مهمتر اينكه يك گوجه فرنگي متوسط تا 4 درصد نياز روزانه به ويتامينC را برطرف مي كند. پزشكان توصيه مي كنند كه علاوه بر گوجه فرنگي خام كه به همراه غذا و سالاد مصرف مي شود، از گوجه فرنگي پخته، رب و سس هاي كچاب كه ماده اصلي تشكيل دهنده آن گوجه فرنگي است به مقادير كافي استفاده شود.بنا بر باور كارشناسان، خواص گوجه فرنگي پخته به مراتب بيشتر از نوع خام آن است

معجزه آووكادو در سالاد ها
سبزيها، منبع غني آنتي اكسيدانت هستند و تا حدود بسيار زيادي نياز بدن به ويتامين و املاح معدني را تأمین مي كنند. علاوه بر كاهو، خيار و گوجه كه پاي ثابت سالاد ها
محسوب مي شوند، افزودن هويج و فلفل دلمه اي كه سرشار از بتاكاروتين هستند نيز به بدن كمك مي كند تا كمتر در معرض بيماري هاي قلبي و ريسك سرطان قرار گيرد.
با اين حال، بدن براي جذب آنتي اكسيدانت ها به چربي نياز دارد و اين همان جايي است كه آووكادو مي تواند معجزه كند. تحقيقات دانشمندان نشان مي دهد كه خوردن سالاد كاهو، اسفناج و هويج به همراه آووكادو تا 15 برابر ميزان جذب بتاكاروتين را افزايش مي دهد.
پزشكان توصيه مي كنند كه به همراه يك ظرف سالاد، نصف آووكادو مصرف شود تا فوايد زياد آن به بدن برسد.
گفتني است آووكادو داراي اسيد هاي چرب امگا 3 است كه براي سلامتي قلب مفيداست. خوردن يك ظرف سالاد به همراه آووكادو نه تنها از بيماري هاي قلبي جلوگيري مي كند، بلكه ريسك ابتلا به سرطان و بيماري هاي چشمي را كاهش مي دهد.

تأثیر آدامس انسولین دار بر دیابت
محققان دانشگاه سایراکوز با بررسی پروتئین های محافظ بدن، در حال تولید آدامس انسولین دار به منظور انتقال مستقیم انسولین به جریان خون افراد دیابتی هستند. یافتن شیوه هایی آسانتر برای انتقال انسولین به جریان خون یکی از مهم ترین شیوه های مهار بیماری دیابت خواهد بود. این بیماری که در کشورهای در حال توسعه رو به افزایش است، شیوع زیادی دارد.
  یکی از برترین شیوه هایی که بیماران دیابتی همیشه آن را به دیگر شیوه های رنج آور برتری می دهند، استفاده از قرص های انسولین است، اما به دلیل اینکه انسولین به سرعت و تحت تأثیر دستگاه گوارشی از بین می رود، استفاده از چنین شیوه ای تا به حال ممکن نشده است. شیوه ای دیگر که در سال 2006 و ایالات متحده ارائه شد، استفاده از انسولین در یک ساختار تنفسی بود که به دلیل هزینه بالا، استفاده از آن متوقف شد.
با توجه به تمامی شیوه های ذکر شده، یکی از شیمیدانان دانشگاه سایراکوز در نیویورک شیوه ای جدید و جالب توجه را برای حل این مشکل ارائه کرده است.
به اعتقاد رابرت دویل، بدن انسان سازوکارهای منحصر به فردی برای محافظت و جذب مولکول های با ارزشی دارد که در دستگاه گوارشی می روند؛ برای مثال ویتامین B12 توسط یک پروتئین بزاقی به نام هاپتوکورین محافظت می شود که در دهان با ویتامین ترکیب شده و در دستگاه گوارشی از آن محافظت می کند. زمانی که این پروتئین به معده رسید، عامل شیمیایی دیگری ویتامین را گرفته و وارد جریان خون می کند. دویل با توجه به این ساختار حفاظتی، اعتقاد دارد که ترکیب انسولین با ویتامینB12 می تواند راه حلی مؤثر برای انتقال انسولین به خون بیمار به حساب آید، زیرا انسولین تحت حمایت پروتئین محافظ ویتامین B12 از مسیرهای خطرناک دستگاه گوارشی گذشته و وارد جریان خون خواهد شد. آزمایش های اولیه این شیوه بر روی موش ها امید محققان را در عملی بودن این شیوه افزایش داده است.بر اساس گزارش نیوساینتیست، موش های تحت آزمایش، انسولین را از طریق مایع دریافت کردند، اما دویل بر این باور است که استفاده از آدامس می تواند
 در انسان مؤثرتر واقع شود، زیرا جویدن آدامس میزان قابل توجهی بزاق را در دهان تولید کرده و این میزان بزاق پروتئین مورد نیاز برای محافظت از انسولین را تولید می کند. در این صورت انسولین به راحتی و در کمال اطمینان مسیر خود را به سمت جریان خون خواهد یافت.

 

صفحه 10--13 بهمن 87

 

توصيه هاي غذايي براي زنان و دختران

دختران و زنان به علت نياز بيشتر به آهن، در صورتي كه نياز آنها تأمين نشود به سرعت در معرض خطر كم خوني فقر آهن قرار مي گيرند. براي پيشگيري از كم خوني فقر آهن، دختران و زنان بايد در برنامه غذايي روزانه از منابع غذايي آهن دار مثل گوشت قرمز، مرغ يا ماهي، حبوبات مثل عدس و لوبيا، سبزي هاي سبز تيره مثل اسفناج و جعفري استفاده كنند و با مصرف ويتامين C كه به طور طبيعي در انواع سبزي هاي تازه و ميوه ها وجود دارد، جذب آهن موجود در منابع غذايي را افزايش دهند.
بنابراين مصرف آب ليمو و يا آب نارنج در سالاد شامل گوجه فرنگي، فلفل سبز دلمه اي، كلم، گل كلم و سبزي خوردن همراه با غذا موجب مي شود كه آهن غذا بيشتر جذب شود، خودداري از صرف چاي بلافاصله پس از صرف غذا نيز موجب مي شود آهن غذا بيشتر جذب شود، زيرا چاي مي تواند از جذب آهن غذا جلوگيري كند و اين عادت غلط غذايي يكي از دلايل بروز كم خوني فقر آهن در كشور ما است.
خانم هاي باردار بايد حتماً از پايان ماه چهارم بارداري تا 3 ماه پس از زايمان روزانه يك عدد قرص فروسولفات فرو (قرص آهن) مصرف كنند تا از بروز كم خوني فقر آهن در دوران بارداري جلوگيري شود. در اين دوران به علت نياز زياد جنين به آهن، مصرف مكمل آهن ضروري است.
براي پيشگيري از بروز كم خوني فقر آهن در كودكان زير 2 سال كه بسيار مستعد ابتلا به كم خوني هستند نيز، مادران عزيز بايد از پايان ماه ششم كه غذاي كمكي را شروع مي كنند تا 24 ماهگي، روزانه 15 قطره آهن به كودك خود بدهند.
براي پيشگيري از پوكي استخوان در دوران سالمندي، دختران بايد در دوران كودكي و نوجواني كلسيم كافي دريافت كنند. با مصرف روزانه شير و لبنيات، كلسيم مورد نياز بدن تأمين مي شود. در دوران نوجواني با مصرف يك ليوان شير و يك ليوان ماست و 60- 45 گرم پنير (يك قوطي كبريت) كلسيم بدن تأمين مي شود.
در دوران بارداري و شيردهي، به علت افزايش نياز بدن به كلسيم، بايد روزانه به عنوان مثال، 1 ليوان شير، 2 ليوان ماست و 60 - 45 گرم پنير مصرف شود. توجه به اين نكته نيز حائز اهميت است كه پيروي از رژيم هاي غذايي سخت براي لاغري در اغلب موارد، منجر به كمبود دريافت كلسيم مي شود و اگر كلسيم دريافتي روزانه كم باشد ممكن است سرعت تخريب استخواني افزايش يابد.
براي پيشگيري از پوكي استخوان علاوه بر توجه به رژيم غذايي و مصرف شير و لبنيات، فعاليت هاي ورزشي نيز مهم است، پياده روي روزانه حتي به ميزان كم، سبب كاهش سرعت تخريب استخوان مي شود. انجام فعاليت هاي ورزشي مثل پياده روي تند و دوچرخه سواري نه تنها براي سلامت استخوان ها بلكه براي قلب و ماهيچه ها نيز بسيار مفيد است.
به خانم ها و مادران عزيز توصيه مي شود براي حفظ سلامت خود و ساير اعضاي خانواده ازروغن ماهي استفاده كنند. اثرات زيان آور و مصرف بي رويه چربي هاي اشباع شده كه در روغن هاي جامد و روغن هاي حيواني وجود دارد، درايجاد امراض قلبي و عروقي به اثبات رسيده است و از آن جايي كه اثرات نامطلوب مصرف بي رويه كلسترول از زمان كودكي آغاز مي شود بنابراین در تنظيم برنامه غذايي كودكان بايد دقت شود، كلسترول به مقدار فراوان در چربي هاي حيواني، زرده تخم مرغ و ميگو وجود دارد. مصرف تخم مرغ به تعداد 3 عدد درهفته براي بزرگسالان محدود شود.
براي كودكان،4 تا 5 تخم مرغ درهفته مانعي ندارد.
درضمن درهنگام استفاده از روغن مايع بايد دقت شود كه ازحرارت دادن زياد و طولاني روغن مايع خودداري شود، روغن ها به ويژه روغن مايع بايد درمحل خنك و دور از نورآفتاب گذاشته شوند.
سرپوش روغن مايع را پس از مصرف به طور كامل بسته و درجاي خنك و دور ازنور نگه داري کنید. از مصرف دوباره روغن حرارت ديده خودداري گردد و به هنگام طبخ با روغن از حرارت كم استفاده شود. حتي الامكان از سرخ كردن غذاها خودداري و درصورت سرخ كردن، از روغن مایع مخصوص سرخ كردن استفاده شود.
دختران نوجوان بايد بدانند كه رژيم هاي سخت غذايي و استفاده از روش هاي غلط مهار وزن موجب مي شود بدن آنها كه در اين دوران جهش رشد را طي مي كند، ازمواد مغذي مورد نياز محروم شود و درنهايت، سوء تغذيه به صورت اختلال در رشد قدي، كاهش يادگيري، كاهش تمركز حواس، كمبودهاي ويتاميني و املاح به ويژه آهن، روي و كلسيم بروز كند.
 رژيم هاي غذايي بايد با كمك متخصص تغذيه تنظيم شود. با كاهش مصرف مواد چرب، سرخ كردني ها، مواد قندي مثل كيك، انواع شيريني هاي خامه اي، شكلات و نوشابه هاي گازدار كه حاوي مقادير زيادي قند هستند،
مي توان از افزايش وزن و چاقي جلوگيري كرد. در ضمن مصرف انواع متنوع سبزي و ميوه هم چنين انجام ورزش هايي مانند پياده روي تند، دويدن، دوچرخه سواري و شنا نيز به كاهش وزن كمك مي كند.

كنسرو ماهي تون در روغن

فرآورده اي است از گوشت يك يا چند گونه از ماهي هاي تون كه پس از پخت اوليه و پُر شدن در قوطي و افزودن روغن و نمك به آن، دربندي و فرآيند حرارتي را گذرانده باشد.
گوشت تكه:
به قطعاتي از گوشت كنسرو ماهي تون اطلاق مي شود كه كوچك ترين بعد آن از 2/1 سانتي متر كمتر نباشد.
گوشت خرده:
به قطعاتي از گوشت كنسرو ماهي تون اطلاق مي شود كه بزرگ ترين بعد آن از 2/1 سانتي متر بيشتر نباشد.
ويژگي هاي استاندارد مواد اوليه:
ماهي:
ماهي هاي مورد استفاده در تهيه اين فرآورده، بايد سالم، بدون عيب، تميز و
 حتي المقدور از يك گونه باشند. دارا بودن پوستي با درخشندگي شفاف و طبيعي، با بوي ماهي تازه صيد شده، عضلات سفت و ارتجاعي، چشم هاي روشن و شفاف و طبيعي، نشان دهنده كيفيت خوب اين ماهي ها است. ماهي هاي مورد مصرف در تهيه اين كنسرو مي تواند تازه يا منجمد باشد. در صورت استفاده از ماهي هاي منجمد حتماً بايد زمان ماندگاري و نحوه انجماد آن در سردخانه، طبق مشخصات مندرج در استاندارد ملي مربوط باشد.
روغن:
روغن مورد مصرف در تهيه كنسرو ماهي تون بايد روغن هاي مايع مجاز خوراكي مانند (روغن زيتون تصفيه شده) باشد و در زمان مصرف، با مشخصات مندرج در استانداردهاي ملي مربوط خود منطبق باشند.
نمك:
نمك مورد مصرف در تهيه كنسروماهي تون بايد با ويژگي هاي مندرج در استاندارد ملي مربوط مطابقت داشته باشد.
آب:
آب مورد استفاده براي شستشوي ماهي ها بايد آب آشاميدني بوده و مورد تأييد مقامات بهداشتي قرار گرفته باشد.
ظروف بسته بندي (قوطي):
ويژگي هاي قوطي هاي مورد مصرف بايد با استاندارد ملي مربوطه مطابقت داشته و سطح خارجي آن در برابر خوردگي احتمالي مقاوم باشد.
لاك ها:
لاك هاي مصرفي در اين قوطي ها كه در تماس مستقيم با مواد غذايي است، بايد در مقابل هر يك از مواد درون قوطي مقاوم باشد.
فرآيند توليد:
ماهي پس از صيد(مرگ) در اثر فعاليت باكتري ها و آنزيم ها به سرعت ويژگي هاي خود را از دست داده و پس از مدتي علايم فساد در آن ظاهر مي گردد. بنابراین جهت افزايش زمان ماندگاري آن بر اساس اصول نگهداري مواد غذايي مراحل زير در مورد آن انجام مي گيرد:
1 - از بين بردن ميكروارگانيسم هاي موجود در حد امكان يا جلوگيري از فعاليت آنها به وسيله پخت اوليه(Pre-cooking) به كمك بخار يا هواي داغ.
2 - توقف يا كاهش سرعت فعاليت آنزيم ها
و جلوگيري از دستيابي به اكسيژن، جهت ممانعت از فعل و انفعالات شيميايي از طريق جاگذاري ماهي ها در قوطي و خالي كردن نسبي هواي قوطي ها قبل از دربندي.
3 - حفاظت محصول مورد نظر از آلودگي مجدد، از طريق دربندي قوطي ها و اعمال فرآيند حرارتي نهايي به مدت 65 دقيقه در دماي 121- 110 درجه سانتي گراد.
پختن ماهي تا حد نرم شدن استخوان ها و غيرفعال كردن تمامي باكتري ها و آنزيم هايي است كه ممكن است در قوطي وجود داشته باشند كه با اصطلاح "استريليزاسيون تجارتي" بيان مي گردد و عبارت است از فرآيندي كه در پايان آن هيچ ارگانيسم بيماري زاي زنده اي با روش هاي معمول قابل جستجو نبوده و تعداد ساير ميكروارگانيسم هاي باقيمانده عامل فساد نيز به قدري كم باشد كه در شرايط معمول نگهداري(بدون استفاده از يخچال) قادر به رشد و فعاليت نباشند.
ارزش غذايي:
مواد مغذي در 100 گرم كنسروماهي تون(Tuna) در روغن به شرح زير
 است:
آب: 6/52 گرم انرژي: kcal       پروتئين: 2/24گرم
چربي: 5/20گرم خاكستر: 4/2 گرم ساير: مواد معدني و ويتامين ها.
در حال حاضر سرانه مصرف ماهي در كشور حدود 5 كيلوگرم است كه در مقايسه با متوسط سرانه دنيا(22 كيلوگرم) ميزان كمي است كه يكي از علت هاي آن مي تواند فسادپذيري بيش از حد ماهي باشد، چرا كه مصرف ماهي فاسد، مسموميت و حساسيت شديد براي مصرف كننده به دنبال دارد. بنابراين با مصرف كنسرو ماهي ضمن تأمين انرژي مورد نياز بدن، به نوعي كمبود يا فقدان ماهي در سبد غذايي نيز جبران مي گردد.
ويژگي هاي استاندارد فرآورده نهايي:
     - قوطي پرشده اين فرآورده بايد عاري از زنگ زدگي، باد كردگي، لحيم شدگي، ضرب ديدگي در ناحيه سربسته با علائم نشت و يا ساير آثار ناشي از فساد محتويات درون آن باشد.
- محتوي گوشت موجود در فرآورده، بايد بدون زوايد غير گوشتي مانند پوست، فلس، استخوان، باله، دم وامعاء واحشاء و دلمه خون آشكار باشد.
- چنانچه محصول تحت عنوان "كنسرو ماهي تون با گوشت تكه اي" عرضه مي شود، ميزان گوشت خرده در آن بايد بيش از 50 درصد وزن كل محتوي قوطي آبكش شده باشد.
- بافت گوشت ماهي در فرآورده بايد سفت و محكم بوده و متلاشي نشده باشد.
- رنگ گوشت ماهي در فرآورده بايد روشن يكدست بوده و با آنچه كه بر روي برچسب قوطي قيد مي شود، مطابقت داشته باشد.
- اين فرآورده بايد بو و طعم طبيعي داشته و عاري از هر گونه طعم و بوي ناشي از علائم فساد محتويات آن باشد.
- استفاده از هر گونه ماده افزودني، در اين فرآورده مجاز نمي باشد.
نشانه گذاري:
بر روي قوطي هاي كنسرو ماهي تون موارد زير بايد به طور خوانا نشانه گذاري شده باشد:
- نام محصول و نوع عرضه(مثلاً با گوشت تكه اي يا خرده يا...) بدون گوشت تيره يا همراه گوشت تيره.
- ذكر اجزاء به كار رفته در فرآورده، با قيد مقدار
    - شماره پروانه ساخت وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي.
- شماره سري ساخت
- تاريخ توليد و انقضاي مصرف
- وزن خالص محتويات در ساختار متريك
- قيمت براي مصرف كننده

ويتامين بخوريم يا نه؟
نتيجه تحقيقات اخير دانشمندان، ميليون ها نفر از مردم جهان را كه روزانه از انواع قرص ها و كپسول هاي
 ويتامين استفاده مي كنند، در حيرت فرو برده است. محققان به تازگي اعلام كرده اند كه در واقع هيچ مدرك مستندي وجود ندارد كه نشان دهد آنتي اكسيدانت ها،ويتامين A و D و ديگر مواد معدني كه به صورت كپسول و قرص عرضه مي شوند، با مشكلات مربوط به بالا رفتن سن مبارزه كرده و عمر را طولاني تر مي كنند.
حتي به گفته آنها مصرف برخي از انواع ويتامين هاو بتاكاروتئين ها موجب مي شود كه احتمال مرگ زودهنگام در افراد،16 درصد افزايش يابد. البته آنها اين نكته را خاطر نشان مي كنند كه اين تهديد متوجه آن دسته از افرادي است كه در مصرف قرص هاي ويتامين زياده روي مي كنند. از سوي ديگر پزشكان همچنان تأكيد دارند كه استفاده از ويتامين هاي طبيعي بر انواع مصنوعي ارجحيت دارد.به گفته آنها مواد غذايي نظير هويج، اسفناج، جگر، تخم مرغ، گوجه فرنگي و فلفل قرمز منبع غني ويتامين A هستند. همچنين مقادير قابل توجهي از ويتامين C در فلفل هاي سبز و قرمز، توت ها، پرتقال و گريپ فروت پيدا مي شود. بهترين منبع ويتامين E هم دانه و روغن آفتابگردان، آووكادو،تخم مرغ و كلم بروكلي است.

تأثیر ترب در بهبود ناراحتي کليه
در کتاب هاي طب سنتي با نام «فجل» و «فجل مزروع» از آن نام برده مي شود. به فرانسوي Radis و به انگليسي Radish گفته مي شود.
گياهي است از خانواده Cruciferae و نام علمي آن Rephanus Sativusl است.
دو قسم ترب اهلي، يا فجل مزروع معمول است:
1. تربچه يا ترب تابستانه،
2. ترب سياه يا ترب زمستانه.
1. تربچه به رنگ هاي مختلف قرمز و سفيد، قرمز که در انتها سفيد و زرد است، با اشکال مدور و دراز وجود دارد. تربچه را در تمام فصول مي توان کاشت، البته در هواي آزاد زمستان قابل کشت نيست. ارقام زودرس آن پس از يک ماه قابل برداشت است.
2. ترب سياه يا ترب زمستانه در اواسط تابستان کاشته مي شود و محصول آن در پاييز برداشت مي گردد.
خواص دارويي
بر اساس کتاب هاي گياهي طبي کاربرد دارويي ترب عبارت است از:
مخلوط ريشه، برگ، گل و تخم آن ضمادي به دست مي آيد که براي تسکين درد روماتيسم مؤثر است. عصاره ريشه را براي تسکين سرفه، تشديد تعريق و بهبود اسهال استفاده مي کنند. دياستاز موجود در آن به هضم غذاهاي نشاسته اي کمک مي کند. ريشه ترب، بادشکن و نيرو دهنده است. پس از اين که گياه به ميوه نشست و ميوه آن رسيد، جوشانده اي که از غده هاي مغزدار ترب (پوک نشده باشد) تهيه مي شود براي قطع اسهال خوني بسيار نافع است. اين جوشانده را در چين با گوشت قرمز مي پزند و سوپ آن را براي قطع سرفه و استسقا مصرف مي کنند.
ريشه و تخم ترب براي نرم کردن سينه و ازدياد ترشح ادرار و تقويت معده مفيد است. استعمال خارجي آن به هنگام ورم سينه در مادران شيرده بسيار مفيد و مؤثر است.

رژيم در فست فود
براي آن دسته از افرادي كه به سلامتي خود اهميت مي دهند، خوردن فست فود ها نوعي عذاب وجدان ايجاد مي كند كه لذت خوردن مواد غذايي خوشمزه آن را از بين مي برد. اين در حالي است كه مي توانيم هر از گاهي كه به رستورانهای فست فود سر مي زنيم با چند ابتكار ساده از مضرات خوردن فست فود بكاهيم. متخصصان توصيه مي كنند كه به همراه فست فود ها حتماً از سالاد استفاده شود تا زود تر حجم معده پر و به جاي همه غذا، نيمي از آن استفاده شود.همچنين در مورد ساندويچ ها مي توان از حجم نان فانتزي كه ارزش غذايي زيادي ندارد، كاست و بيشتر محتويات آن را مصرف كرد. همچنين مي توان ساندويچ را بدون سس سفارش داد و يا دست كم از اضافه كردن سس هاي مايونز به آن كه بسيار چرب هستند، خودداري كرد.همچنين توجه داشته باشيد كه معمولاً رستوران هاي فست فود بيشتر از ساير رستوران ها به غذاي خود نمك اضافه مي كنند.پس افزودن نمك به اين غذا ها، تنها شانس ابتلا به بيماري هااز جمله فشار خون و بيماري هاي قلبي را افزايش مي دهد.علاوه بر اين، مي توانيم به جاي نوشابه يا  نوشابه هاي رژيمي به سادگي يك بطري آب سفارش دهيم تا ثابت كنيم كه خوردن فست فود بدون نوشابه هم امكان پذير است.

بروكلي را با سس گوجه فرنگي بخوريد
تحقيقات نشان مي دهد كه كلم بروكلي و سس گوجه فرنگي از جمله مواد غذايي هستند كه خاصيت ضد سرطاني دارند. اما هنگامي كه بروكلي را به همراه سس گوجه فرنگي بخوريد، خواص ضد سرطاني آن چندين برابر مي شود.به عنوان مثال آزمايش ها نشان داده است كه خوردن كلم بروكلي به تنهايي تا 40 درصد و خوردن سس گوجه فرنگي به تنهايي تا 3 درصد شانس ابتلا به سرطان را كاهش مي دهد. اما هنگامي كه هر دو همراه با هم مصرف شوند اين ميزان به 50 درصد مي رسد.به گفته پزشكان افراد بالغ در روز به 100 گرم بروكلي و نصف فنجان سس گوجه فرنگي نياز دارند تا تأثیر واضح ضد سرطاني آن را در خود مشاهده كنند. از سوي ديگر در صورتي كه كلم بروكلي در سس گوجه فرنگي پخته شود، آنتي اكسيدانت هاي آن بهتر جذب بدن مي شوند. البته بايد توجه داشته باشيد كه در صورتي كه به كلم بروكلي بيش از حد حرارت داده شود، خواص آن از بين مي رود و بهترين راه، بخارپز كردن آن است.

فواید غذا خوردن در کنار خانواده
حتماً این اصطلاح را زیاد شنیده اید که اغلب راجع به افراد مثبت با خصلت  های خوب به  کار برده می  شود که "سر سفره خانواده اش بزرگ شده است".
حتماً این جمله هم مثل خیلی از نکات و ضرب المثل های قدیمی، بی حکمت نبوده است.
روان شناسان غربی هم این جمله را تأیید می کنند و به خانواده  ها توصیه می کنند غذا خوردن در کنار هم را یک مسئله تربیتی جدی به حساب بیاورند.
غذا خوردن خانواده در کنار هم، به غیر از آثار مثبت تغذیه ای برای افراد خانواده فواید دیگری هم دارد.
مطالعات نشان داده اند بچه هایی که در کنار خانواده  شان غذا می خورند:
* در مدرسه موفق تر هستند.
* کمتر به سمت دخانیات و مواد مخدر می روند.
* کمتر از بقیه بچه ها شرارت نشان می دهند و دعوا می کنند.
   این روزها زندگی پُرمشغله و پدر و مادرهای شاغل و بچه هایی که مُدام از این کلاس به کلاس دیگر می روند، کمتر اجازه می دهد که خانواده وعده های غذایی را دور هم صرف کنند. توجه به نکات زیر به پدر و مادرها کمک
می کند تا این مشکل را کمی برطرف کنند.
خیلی سخت نگیرید
اگرچه غذا خوردن در کنار خانواده، مطمئن  ترین و بهترین روش داشتن یک تغذیه سالم است، اما به نظر دکتر "دیوید لودویگ"، استاد بخش اطفال دانشگاه هاروارد، یک غذای خانوادگی لزوماً به معنی این نیست که همیشه پدر و مادر و بچه ها رأس یک ساعت معین در تمام روزهای هفته دور میز کنار هم بنشینند و غذا بخورند.
با وجود این که گفته می  شود مصرف غذا در مقابل تلویزیون می  تواند مضراتی مانند پُرخوری را به دنبال داشته باشد، ولی تحقیقات نشان داده است بچه هایی که در خانه و حتی جلوی تلویزیون غذا خورده اند، از بچه هایی که در تنهایی غذا خورده اند زندگی سالم  تری داشته  اند.
اهمیت این موضوع در این نکته اساسی است که وقتی خانواده در کنار هم غذا می  خورند و وقتی احساس غذا خوردن در کنار یک جمع به کودک دست می  دهد، او بهتر و سالم  تر غذا می  خورد، حتی اگر غذای مصرف شده از غذاهای آماده مثل پیتزا باشد، اثر کاملاً متفاوتی از خوردن یک پیتزا در تنهایی دارد. دکتر "لودویک" پیشنهاد می  کند که حتی اگر پدر و مادرها وقت غذا درست کردن را ندارند و غذای آماده تهیه کرده اند، اضافه کردن کمی سالاد، سبزی خوردن یا چند افزودنی سالم و خوردن آن می  تواند مانند یک غذای خانگی آثار مثبتی داشته باشد.
به عقیده او وقتی با هم غذا می  خورید، موجب
می  شود غذا خوردن بیشتر طول بکشد و زمان در کنار هم بودن خانواده بیشتر باشد.
به برنامه خود پایبند باشید
حتماً لازم نیست تا غذای خانوادگی، یک وعده کامل و پرتشریفات مانند ناهار باشد. اگر وقت ناهار خوردن کنار یکدیگر را ندارید، یک برنامه دیگر بریزید. صبحانه، شام، یا حتی وعده های غذایی روز جمعه را برای خانواده کنار بگذارید. وقتی در طول هفته نمی  توانید وعده های غذایی را کنار خانواده باشید، حتماً یک روز خاص در هفته را برای این کار در نظر بگیرید و به هیچ وجه برای آن روز برنامه ریزی نکنید.

    با هم حرف بزنید
خوردن غذا با کودک  موجب می  شود تا در مشکلات او هم شریک شوید. پس از غذا خوردن یا حتی در حین آن، با فرزندتان راجع به اتفاقات روزانه صحبت کنید. توجه به غذا خوردن موجب می  شود فرزندتان با آرامش بیشتری و بدون خجالت راجع به مسایلش با شما
صحبت کند.
پس از تمام شدن غذا زود از سر سفره یا میز بلند نشوید و سعی کنید زمانی را برای حرف زدن اختصاص بدهید. خوردن سالاد پس از صرف غذا ضروری است.
اگر عادت به حرف زدن در حین غذا خوردن را ندارید، زمان خوبی است تا به این وعده غذایی هویت یک جلسه خانوادگی دوست داشتنی را بدهید.
فرزندتان را تنها نگذارید
حتی اگر فرزندتان گرسنه نیست از او بخواهید تا در کنار شما بنشیند. اگر کودکتان اصرار دارد که حتماً جلوی تلویزیون غذا بخورد، برایش وعده غذایی مشخصی تهیه کنید و سعی کنید شما هم در کنار او قرار بگیرید تا به  تدریج توجهش از تلویزیون به طرف شما جلب شود.

 

مركبات حاوى ويتامين C را با چاقوى تيز برش دهيد
با توجه به ميزان مصرف مركباتى از جمله پرتقال، ليموشيرين و نارنگى در اين فصل، متخصصان تغذيه توصيه مى كنند هنگام استفاده از مركبات، آنها را با چاقوهاى تيز برش دهيد تا ويتامين C بيشترى در اين ميوه ها حفظ شود.
دكتر محمدرضا وفا متخصص تغذيه و رژيم درمانى و استاد دانشگاه علوم پزشكى ايران گفت: به علت حساسيت بالاى ويتامين C به عواملى مثل نور و اكسيداسيون، بهتر است تا هنگام مصرف ميوه هاى حاوى اين ويتامين، آنها را با چاقوى تيز برش دهيد چرا كه برش با چاقوهاى كند منجر مى شود تا مدت زمان بيشترى ويتامين C در معرض هوا قرار گرفته و باعث ايجاد تروما يا همان ضربه به بافت ميوه ها شود كه اين نيز باعث خواهد شد تا ويتامين C مدت زمان بيشترى را در معرض هوا و مواد اكسيد كننده قرار گرفته و ارزش اصلى غذايى خود را از
 دست بدهد. وى افزود: آب ميوه هاى حاوى پرتقال و ليموشيرين و نارنگى نيز بايد زودتر مصرف شوند چرا كه ماندن آنها در معرض نور و هوا باعث تجزيه اين ويتامين و از دست رفتن مواد غذايى در آنها مى شود.
دكتر وفا در پايان خاطرنشان كرد: ويتامين C علاوه بر تقويت ايمنى در استحكام دندان ها و رسوب املاح در استخوان و پيشگيرى از آب مرواريد نيز مؤثر است.
 

صفحه10 -- 7 بهمن 87

غذا خوردن با چوب هاي ژاپني به كاهش وزن كمك مي كند

 

خواص طبیعی سیر

 

خواص عسل

 

چه بخوريم؟ چگونه؟

 

اسفناج پخته شده را همان روز مصرف کنيد

 

ادامه نوشته

صفحه 10--23دی 87

خوشمزه های خطرناک

 

 

ميوه و سبزي را جايگزين مولتي ويتامين كنيد

ادامه نوشته

صفحه 10--16 دی 87

 

شما آن چيزي هستيد كه مي خوريد!

يك برنامه غذايي خوب، هسته مركزي سلامتي است.  اينكه كدام مواد غذايي در وعده هاي روزانه، مي تواند بهترين انتخاب براي داشتن رژيمي مناسب باشد را همه شما كمابيش مي دانيد اما نكته اساسي اينجاست كه عدم رعايت بهداشت در انتخاب غذاهايي كه مي خوريد، مي تواند به سلامتي شما آسيب بزند و اين مهمترين موضوعي است كه بايد به آن توجه كنيد چرا كه بنا به يك ضرب المثل انگليسي، شما آن چيزي هستيد كه مي خوريد!
در اين ميان به دليل تنوع مواد غذايي كه هر يك شيوه خاص نگهداري خود را دارد، بهتر ديديم كه به مهمترين مواد غذايي كه ممكن است در برنامه روزانه شما وجود داشته باشد، بپردازيم.ميوه ها و سبزي ها اولين گروهي هستند كه به آنها مي پردازيم چراكه براساس توصيه متخصصان تغذيه بهتر است 5 وعده ميوه و سبزي در برنامه غذايي روزانه شما وجود داشته باشد. مهمترين نكته در رابطه با ميوه ها و سبزي ها هم به دقت در شستشوي آنها برمي گردد.
 در رابطه با ميوه ها بهتر است شستشو طوري صورت بگيرد كه ميوه هايي نظير سيب، هلو، زردآلو و خرمالو را بتوان با پوست خورد تا از ويتامين ها و مواد مغذي موجود در لايه هاي
 نزديك به سطح در آنها بهره مند شد. در مورد ميوه هايي مثل پرتقال، كيوي و انار كه پوستشان كنده مي شود هم باز بايد سطح ميوه با آب، تميز شود تا آلودگي ها در تماس با دست فرد و گوشت ميوه به بدن انتقال نيابد. در اين ميان تنها خيار است كه همه كارشناسان معتقدند بهتر است به دليل تجمع يافتن سموم در پوست آن، بدون پوست مصرف شود.
سبزي ها و به خصوص انواعي از آنها كه تازه مصرف مي شوند (مثل سبزي خوردن) از جمله مواد غذايي بسيار مفيدي هستند كه بايد در رژيم غذايي خانواده ها وجود داشته باشند. در مورد سبزي هاي خام، اگر مراحل ساده ضدعفوني طي شود، مشكلي پيش نخواهد آمد؛ براي اين كار هم لازم است ابتدا گل و لاي سبزي ها جدا شود، سبزي ها به  مدت چند دقيقه در آب حاوي چند قطره مايع ظرفشويي قرارداده شوند (اين كار به  دليل كم كردن كشش سطحي آب، تخم انگل ها را جدا خواهد كرد) و پس از آبكشي كه كف آنها بيرون رفت مقداري مايع ضد عفوني (محلول پركلرين يا ساير مواد مشابه كه در داروخانه ها موجود است)  به آن اضافه شود (به  مدت نيم ساعت در اين حالت بماند)، سپس
 مي توانيد سبزي را دوباره آبكشي كرده و مصرف كنيد. البته اين نكته را هم بايد يادآور شويم كه هرگز از چاقويي كه از آن  براي بريدن گوشت استفاده كرده ايد براي خردكردن سبزي استفاده نكنيد و براي سبزي ها چاقوي جدا داشته باشيد. حتي  الامكان در مسافرت هايي كه فرصت كافي براي انجام اين  كار نداريد، يا از سبزي پخته استفاده كنيد يا از سبزيجات بسته بندي
 شده بهداشتي كه تاريخ مصرف و پروانه بهداشت روي آنها درج شده است. درصورتي كه به سبزي بهداشتي و مواد ضدعفوني كننده دسترسي نداريد از مصرف سبزي خودداري كنيد. در اين ميان، چنانچه سبزي به خوبي پخته شود هيچ جاي نگراني وجود ندارد. توصيه تغذيه اي هم كه در اين زمينه وجود دارد اين است كه اگر سبزي ها آب پز مي شوند بهتر است در ظرف در بسته باشد و آب آن هم مصرف شود؛ چرا كه برخي از مواد مغذي نظير پتاسيم محلول در آب بوده و اگر اين آب دور ريخته شود، هدر مي روند.نكته ديگر اين است كه اگر مي خواهيد از سبزي ها و ميوه هاي خشك استفاده كنيد، حتماً به داشتن تائيديه بهداشتي اين محصولات توجه كنيد؛ چراكه سبزي ها و ميوه هايي كه به روش هاي
 غيربهداشتي و در مكان هاي آلوده تهيه مي شوند، ممكن است به انواع و اقسام تخم انگل ها
و ميكروب ها آلوده باشند.
احتياط سفيد و سرخ
گوشت  ها دسته ديگري از مواد غذايي هستند كه بايد به بهداشت آنها توجه ويژه شود. براي انتخاب انواع گوشت، مرغ و ماهي بايد به رنگ، بو و وضعيت ظاهري آن به دقت توجه كنيد. رنگ گوشت قرمز بايد صورتي رنگ يا قرمز كمرنگ، بدون كبودي يا رگه هاي بنفش باشد. به هيچ وجه نبايد بسته هاي گوشت قرمز، مرغ يا ماهي را كه از سوپر ماركت ها مي خريد، به همان شكل فريز كنيد. اين بسته ها مناسب فريز كردن نيستند، چون پوشش پلاستيكي روي آنها بسيار نازك است و اين باعث
 مي شود كه رطوبت طبيعي ماده غذايي از بين برود. از طرفي مواد غذايي داخل اين بسته ها شسته شده و بهداشتي نيستند و باعث آلوده شدن فريزر مي  شوند و آلودگي آنها به مواد غذايي ديگر هم منتقل مي شود. در مورد گوشت مرغ نيز بهتر است كه به اين نكات توجه كنيد: گوشت مرغ تازه رنگ وبوي طبيعي دارد و پوست آن عاري از چروكيدگي است.
گوشت مرغ فاسد، تيره، پرخون يا كبود است(گوشت مرغ در اثر نگهداري در شرايط نامناسب به تدريج خاكستري و گاهي سبز رنگ مي شود كه بايستي در اين مواقع از مصرف آن خودداري كرد). البته لكه هاي سفيد رنگ روي پوست و عضلات مرغ به علت انجماد آب زير پوست وعضلات بوده و مصرف چنين گوشتي مشكلي ايجاد نمي كند. ماهي ها هم قوانين مخصوص به  خودشان را دارند، بنابراين هرگز از دوره گردها ماهي نخريد و از فروشگاه هاي معتبر يا ميادين ميوه و تره بار ماهي را تهيه كنيد. ماهي تازه بايد در كنار يخ يا در يخچال نگهداري شود. در يك نگاه، ابتدا وضعيت نگهداري ماهي را در فروشگاه بررسي كنيد. قبل از انتخاب نهايي ماهي، مطمئن شويد كه ماهي، باله و دم سالمي دارد. براساس قوانين شيلات، آماده و قطعه قطعه كردن ماهي قبل از درخواست مشتري، ممنوع است. از خريد ماهي هاي فيله يا استيك شده اي كه برچسب معتبر شركت يا تاريخ توليد و انقضا و كد بهداشتي سازمان دامپزشكي را ندارند، خودداري كنيد. ماهي تازه را حداكثر تا 2 روز مي توان در يخچال و 2 ماه در فريزر نگه داشت. ماهي يخ زده را به محض بازشدن يخ، بايد مصرف كرد. گذاشتن دوباره اين ماهي در يخچال بي فايده است.
 دور از نور و در جاي خنك نگهداري شود!
شير يكي از كامل ترين غذاهاست كه سرشار از ويتامين ها، مواد معدني و پروتئين هاست كه با نوشيدن آن بسياري از مواد مغذي مورد نياز روزانه تأمين خواهد شد؛ بنابراين هر گونه تغيير در كيفيت شير نه تنها اين هدف را تأمين نمي كند بلكه عاملهاي خطرزاي موجود در آن، سلامت گروه هاي حساس مصرف كننده را به شدت تهديد مي كند چراكه درصد بالايي از مصرف كنندگان شير را كودكان، زنان باردار و افراد مسن تشكيل مي دهند كه نسبت به افراد عادي حساسيت بيشتر و استعداد بالاتري در ابتلا به مسموميت و بيماري دارند. متأسفانه تغيير در طعم شير در مراحل اوليه هم چندان قابل استناد نيست. همچنين به بعضي از محصولات لبني مثل دوغ ممكن است اسانس هايي
 افزوده شود كه طعم طبيعي محصول را بپوشاند. نوزادان و افراد مسن نيز قدرت چشايي افراد عادي را ندارند و حتي گاهي توجهي به اين مطلب ندارند.بنابراين دقت به سلامت
بسته بندي، تاريخ انقضا، پاستوريزه يا استريزه بودن شير و محصولات لبني، از واجبات اوليه خريد آنها به شمار مي آيد. نكته ديگري كه بايد در رابطه با شير به آن توجه كنيد، اين است كه شير، حاوي مقدار مناسبي از ويتامين ب2 است. اين ويتامين حساسيت زيادي به نور دارد و اگر شيري كه خريداري مي كنيد در بسته هاي كدر نباشد و مثلاً در شيشه هاي روشن كه نور به راحتي از آنها عبور مي كند عرضه شده باشد، به خودي خود، ارزش تغذيه اي آن كاهش يافته است. نكته ديگر اينكه هر چه درصد چربي فرآورده بالاتر باشد حساسيت آن در برابر فساد بيشتر است. بنابراين هنگام خريد محصولات پرچربي، به توجه بيشتري نياز داريد.
 شرايط حمل لبنيات به منزل نيز حائز اهميت است؛ بنابراين سعي كنيد تا محصولات لبني را دور از نور آفتاب و در محل تاريك و خنكي مثل يخچال نگهداري كنيد. توجه كنيد كه نورهاي فلورسنت و روشنايي آشپزخانه نيز همانند نور خورشيد قدرت تخريبي دارند.

شکلات چیست؟

شکلات شامل ترکیباتی است که بر فیزیک انسان اثر می گذارد و ممکن است باعث آرامش و خواب آلودگی شود. شکلات (بصورت خام یا فرآوری شده)ماده غذایی است که از دانه درخت گرمسیری کاکائو به دست می آید. اولین استفاده ثبت شده از شکلات به سال 1100 قبل از میلاد باز می گردد. در ابتدا اقوامی مانند مایا ها و آزتک ها از شکلات نوشیدنی می ساختند که به آن نامی به معنای "آب تلخ" داده بودند. دانه درخت کاکائو مزه بسیار تلخی دارد و حتماً باید جوشانده شود تا طعمش تغییر یابد.
اواخر قرن 18 بود که این ایده مطرح شد که می توان از شکلات به عنوان شیرینی یا چاشنی دسرها استفاده کرد. اروپایی ها (بریتانیایی ها) اولین کسانی بودند که این کار را ابداع کردند.پس از آن شیرینی فروشی های سوییس و دانمارک و ایتالیا نیز از شکلات به عنوان شیرینی استفاده نمودند.
شکلات بصورت شیرینی اولین بار در سال 1847 در کافی شاپ استفاده شد. شکلات در آن زمان تلخ و شیرین بود و ریچارد کدبری اولین جعبه آن را آورد. شیر شکلات قیمت این محصول را پایین آورد چون کره کاکائو کمتری استفاده می کرد و به دلیل طعم کرم مانندش مشتریان آن را دوست داشتند و می خریدند.
در اوایل 1900 آمریکایی ها شروع به مخلوط کردن مواد دیگر در شکلات کردند و در تنسی اولین نوع این مخلوط به نام گوگو کلاسترز مخلوطی از بادام زمینی و کارامل با رویه ای از شیرکاکائو به بازار آمد.
در همان دوره ماشین آلات صنعتی برای تولید شکلات پیشرفت کرد، ماشینها می توانستند شکلات را بسیار سریعتر از کارگران درون کاغذ بپیچند و به همین دلیل قیمت شکلات بسیار ارزانتر شد و مردم معمولی قادر به خرید آن شدند. با این همه محبوبیت و فراوانی شکلات بعد از جنگ جهانی اول به دست آمد، زیرا شکلات جیره اصلی و میان وعده سربازها در میادین جنگ بود. وقتی سربازها به خانه برگشتند از شکلات تعریف می کردند و به این ترتیب در سال 1930 چهل هزار نوع شکلات تولید شد. در جنگ جهانی دوم شکلات برای نیروهای خارج از کشور فرستاده می شد تا به این ترتیب به جیره آنها کمکی شده باشد. بعضی از مردم می پرسند آیا شکلات سفید واقعا شکلات است؟ تنها ترکیبی که از شکلات گرفته می شود و نبودش علت سفیدی شکلات است، لیکور می باشد (که الکل نیست) در نتیجه شکلات سفید نه طعم و نه رنگ شکلات را خواهد داشت.شکلات اکثراً در سه حالت تیره، شیری و سفید می آید و انواع دیگر آن مغزدار، جویدنی، ترش، خامه ای، میوه ای و ... است و میتوان شامل روکشی از شکلات تیره، سفید یا شیری باشد. یکی دیگر از افزودنی هایی که امروزه به شکلات اضافه
می شود و قیمت آن را پایین می آورد موم پارافین است، شاید تشخیص آن به سادگی میسر نباشد اما یکی از نشانه های این افزودنی نامطلوب این است که شکلات به سرعت در دهان آب نمی شود. شکلات شامل ترکیباتی است که بر فیزیک انسان اثر می گذارد و ممکن است باعث آرامش و خواب آلودگی شود، اما همین ترکیبات در بدن بعضی حیوانات مانند سگ و گربه تولید سم می کند و برای آنها مضر است. از میان شکلاتها، شکلات تیره برای سلامتی مفید تر است زیرا به دلیل آنتی اکسیدان مانع تولید رادیکال های آزاد در بدن می شود.

بستني، افسردگي را كاهش مي دهد
احساسات دروني به خصوص افسردگي از جمله عواملي هستند كه روي اشتها تأثیر مي گذارند.
به عنوان مثال گاهي افسردگي موجب كاهش يا از بين رفتن اشتها مي شود و گاهي نيز اشتها را چندين برابر مي كند.اما اگر مي خواهيد ميزان افسردگي خود را كاهش دهيد، علاوه بر ورزش و خورد و خوراك سالم، مصرف بستني را فراموش نكنيد.متخصصان مي گويند، ماده اي در بستني وجود دارد كه به كاهش افسردگي در بدن كمك مي كند، البته موجب درمان آن نخواهد شد.
با وجود اين، توجه داشته باشيد كه در بستني مقادير زيادي شكر و چربي وجود دارد و در صورتي كه به ديابت يا بيماري هاي ديگري كه پرهيز خوراكي دارند مبتلا هستيد،  براي مصرف بستني با پزشك خود مشورت كنيد.

روش نگهداری و مصرف گریپ فروت صورتی
ترشی نشاط آور، پرآبی و كالری جزیی گریپ فروت  موجب شده است كه گریپ فروت صورتی، به صبحانه ای مورد علاقه و یكی از مواد خاص سالاد در آید.
امكان دارد گریپ فروت از پیوند پرتقال و دارابی عمل آمده باشد. دارابی از مركبات بسیار ترش، پُر دانه و پوست كلفت به حساب می آید، اما پرورش دهنده های گریپ فروت، طعم و بافت آن را بهبود بخشیده اند. به طور تقریبی از یك صد سال پیش، رشد انواع بی هسته  این میوه آغاز شده و نتیجه این عمل منجر به تولید میوه ای آمیخته از تندی و شیرینی گردیده است. از آن جایی كه گریپ فروت تنها زمانی چیده می شود كه به طور كامل رسیده باشد، بنابراین نباید نگران باشید كه كال آن به دست شما برسد. تحت برخی از شرایط رشد و نمو، پوست صورتی یا زرد میوه، بعد از رسیدن احتمالا سبز می شود، اما به هیچ وجه از شیرینی اش كاسته نمی شود.
شیوه  انتخاب گریپ فروت صورتی
سعی كنید گریپ فروت های گرد، صاف و سنگین را بردارید (چون آبدارند). گریپ فروت هایی كه پوستشان زبر بوده، یا پفی و نرم هستند و یا یك طرفشان نوك تیزست، نامرغوب هستند. گریپ فروت های براق كه دو طرفشان اندكی صاف باشند، مرغوب ترند. رنگ حنایی یا سایر كاستی های پوستی گریپ فروت بی اهمیت است و در كیفیت میوه تأثیر ندارد. امكان دارد در دمای اتاق بتوانید بوی خوش، دل نواز و ملایم میوه مورد نظر را تشخیص دهید، ولی چنان چه میوه سرد باشد، رایحه  مزبور به مشام نمی رسد.
روش نگهداری گریپ فروت
گریپ فروت را می توان تا یك هفته در دمای اتاق نگه داشت و در صورتی كه به جای سرد كردن، آن را گرم كنید، پُر آب تر می شود. چنانچه بخواهید میوه را برای مدت طولانی تری نگه داری كنید، آن را باید در جامیوه ای بگذارید. در این صورت بین 6 تا  8 هفته سالم می ماند. قبل از آب گرفتن یا خوردن، گریپ فروت را در دمای اتاق قرار دهید.
آماده سازی برای مصرف
گریپ فروت را اول بشویید، بعد ببرید. اگر گریپ فروت را با پوست تعارف می كنید، آن را از پهنا نصف كنید. قاشق مخصوص گریپ فروت را كه سرش دندانه دندانه باشد، به كار گیرید تا تكه های میوه را در آورد به علاوه برای آماده ساختن میوه از كارد تیز پوست كنی یا كارد
 قوس دار مخصوص گریپ فروت استفاده كنید، به این ترتیب كه آن را بین هر قسمت گوشت میوه و غشا
«دیواره ها» فرو برید.
 همچنین می توانید گریپ فروت را مثل پرتقال پوست بگیرید، برای این منظور از دستان خود استفاده كرده یا پوست میوه را با كارد تیزی در آورید، سپس تكه ای از پوست را از بالای میوه ببرید، آن گاه تكه ها را رو به پایین و دور میوه پوست بگیرید یا پوست را مثل پوست سیب به صورت مارپیچ در آورید. پس از آن قاچ ها را با دستانتان جدا كنید و در صورت لزوم غشاها را از هر قسمت بیرون آورید.
گریپ فروت سفید این نوع میوه به خاطر رنگ گوشت، نه پوستش كه زرد رنگ است، « سفید» نام دارد (سایر اقسام گریپ فروت ها هم به سبب رنگ گوشت خود، « قرمز»، «صورتی» یا «یاقوتی» نامیده می شوند). انواع گریپ فروت های سفید كه تخم دارند، بیشتر برای تهیه عصاره استفاده
 می شوند. تمام دانستی های مربوط به گریپ فروت صورتی از قبیل «ویژگی ها»، «شیوه  انتخاب»، «روش نگه داری» و «آماده سازی برای مصرف» در مورد گریپ فروت سفید نیز صادق است.

مردان، ميوه و سبزي بيشتري بخورند
تا كنون هميشه تصور بر اين بوده كه زنان به ميوه و سبزي بيشتري نياز دارند، اما با وجود اينكه مصرف سبزيها براي همه ضروري است تازه ترين تحقيقات نشان مي دهد كه مردان بايد بيشتر ميوه و سبزي بخورند. بنا بر گفته كارشناسان، مردان در مقابل برخي از بيماري ها از جمله بيماري هاي قلبي آسيب پذير تر هستند و به همين دليل بايد تا مي توانند ميوه و سبزي مصرف كنند.
توصيه كارشناسان بر اين است كه مردان بايد روزي 9 وعده ميوه و سبزي مصرف كنند و اين در حالي است كه اين ميزان براي زنان به 7 وعده كاهش مي يابد.
ميوه و سبزي ها حاوي مقادير زيادي ويتامين، فيبر و مواد معدني هستند كه احتمال ابتلا به سرطان، بيماري هاي قلبي و عروقي و فشار خون را كاهش مي دهد.
اما چگونه مي توان مصرف سبزي ها را در رژيم غذايي روزانه افزايش داد؟ به گفته متخصصان، مصرف ميوه قبل از صبحانه، اضافه كردن سالاد به وعده هاي ناهار و شام و استفاده از ميوه و سبزي به عنوان ميان وعده از جمله روش  هايي است كه كمك مي كند مصرف ميوه و سبزي افزايش يابد.

آلوده  ترين مواد غذايي
آيا تا به حال فكر كرده بوديد كه تخم مرغ يكي از آلوده ترين مواد غذايي است كه بايد هنگام مصرف حتماً پوسته آن را به خوبي شست وشو داد.
به گفته محققان پوسته تخم مرغ در صورتي كه پاستوريزه نباشديا ترك ها و لكه ها روي آن مشهود باشد، مي تواند به انتقال بيماري ها كمك كند.
همچنين نظريه مشابهي هم در مورد هلو وجود دارد. هلو يكي از زيبا ترين ميوه هاست، اما گفته مي شود كه پرز هاي موجود روي پوست آن محل مناسبي براي تجمع باكتري ها به شمار مي آيد. از سوي ديگر هنگام بريدن هندوانه نيز مراقب باشيد.
پوست هندوانه بسيار آلوده است و بايد قبل از برش دادن آن را با آب و مايع ظرفشويي شست و شو داد. در صورتي كه هندوانه شسته نشود، ميكروب ها و آلودگي ها همراه با چاقو وارد ميوه مي شوند و آن را آلوده مي كنند.

دوستان و دشمنان حافظه
همه ما در فيلم هاي سينمايي يا زندگي روزمره مشاهده كرده ايم كه حافظه تاچه حد در زندگي نقش دارد و ضعيف شدن آن مشكلات بسيار جدي براي فرد  ايجاد مي كند.
اين در حالي است كه نوع تغذيه بر حافظه تأثیر مستقيمي دارد. به گفته كارشناسان، نمک، شکر و چربی های اشباع، دشمنان حافظه هستند. مواد غذایی خیلی شیرین تعادل هورمون انسولین را در بدن بر هم زده و موجب ایجاد بیماری و کاهش قدرت ذهنی می شوند.
اسیدهای چرب اشباع نیز با رسوب بر دیواره رگ ها باعث سفت شدن و تنگی آنها شده و با ايجاد اختلال در جريان خوني كه به مغز مي رسد، قدرت یادگیری و ذهنی فرد را کاهش می دهند.اما اگر به دنبال تقويت حافظه هستيد مصرف سبزي هاي خام و تازه، روغن ماهي، تخم مرغ، توت فرنگي، تمشك، شاتوت، كلم قرمز، آلو، آلبالو و انگور را فراموش نكنيد.اين مواد غذايي با در اختيار داشتن مقادير خوبي از آنتي اكسيدانت يا اسيد هاي چرب امگا3 ، موجب تقويت حافظه مي شوند.

مسكن هاي طبيعي
آيا شما هم جزو آن دسته از افرادي هستيد كه بلافاصله پس از شروع درد، سراغ قرص و كپسول مي رويد؟
دانستن اين نكته جالب است كه بسياري از مواد غذايي خاصيت ضد درد دارند و در صورت شناسايي آنها مي توان درد هايي نظير سردرد را تسكين داد. يكي از مسكن هايي كه به طور طبيعي در مواد غذايي وجود دارد، كافئين است.
اگر دچار سردرد شد ه ايد، يك فنجان قهوه مي تواند به كاهش درد كمك كند. همچنين درصورتي كه دچار سوختگي خفيف روي پوست تان شده ايد، مي توانيد از عسل استفاده كنيد.اگر پماد سوختگي در دسترس نيست يا ترجيح مي دهيد از مواد شيميايي استفاده نكنيد، مقداري عسل را روي محل سوختگي بماليد تا سوزش آن فروكش كرده و به تدريج محل سوختگي التيام پيدا كند.

چربي، ويتامين را بي خاصيت مي كند
اگر تا به حال فکر مي کرديد چربي بيش از حد براي بدن مضر است، چون در ديواره عروق رسوب مي کند و باعث تنگي و گرفتگي آنها و در نتيجه سکته قلبي و مغزي مي شود،اگر تا به حال فکر مي کرديد چربي هاي اضافي فقط از آن جهت بد هستند که وزن شما را بالا مي برند و بر روي زانوها، قلب و تنفس شما بار اضافه تحميل مي کنند، اگر تا به حال تصورتان اين بود که چربي زياد در رژيم غذايي باعث چاقي و بيشتر شدن خطر ديابت و فشار خون بالا مي شود، اين بار محققان بررسي هايي کرده اند و متوجه شده اند که مشکل چربي ها به همين جا محدود نمي شود. محققان به تازگي فهميده اند چربي زياد در رژيم غذايي ممکن است باعث شود اثر آنتي اکسيداني ويتامين C از بين برود و ديگر نتواند به عنوان يک عامل مقابله با سرطان و پير شدن سلول هاي بدن عمل کند.
در اين مطالعه که کار پژوهشگران دانشگاه گلاسگوي بريتانياست، سعي شده شرايط شيميايي و مکانيکي داخل معده در آزمايشگاه بازسازي شود. آنها مي گويند وقتي مخلوط بزاق و مواد غذايي وارد معده  شده و با آن مخلوط مي شود، ويتامين C يا همان آسکوربيک اسيد موجود در مواد غذايي گوناگون مي تواند راديکال هاي آزاد، يعني همان مواد زيان آوري که خطر بروز سرطان را بالا
مي برند، از بين ببرد؛ راديکال هاي آزادي مانند نيتريت که در مواد غذايي آماده و کنسروي، مانند سوسيس و کالباس به وفور وجود دارند.  اما وقتي به همين مخلوط معدي، مقدار بيشتري چربي اضافه شد، محققان متوجه شدند که ديگر اين اتفاق نمي افتد و آسکوربيک اسيد نمي تواند اين واکنش شيميايي را در معده انجام دهد. يک کارشناس تغذيه در مرکز تغذيه بريتانيا درباره نتايج اين تحقيق مي گويد:
 «البته سرطان بيماري است که در طي سال ها و در اثر حضور انواع و اقسام عوامل ژنتيکي و محيطي به وجود مي آيد و پيشرفت مي کند و نمي توان انگشت اتهام را تنها به سمت يکي از اين عوامل گرفت و از بقيه عاملها و تأثيرشان صرف نظر کرد. با اين حال شناخت اين عوامل و سعي در رفع آنها يا به حداقل رساندن تأثير آنها، ممکن است تا حد زيادي بتواند از بروز اين بيماري در جوامع انساني جلوگيري کند. نتايج اين تحقيق هم از همين بابت قابل توجه است.» اين محققان که گزارش تحقيقات خود را در نشست سالانه انجمن زيست شناسي تجربي ارائه مي کردند، درباره نتايج مطالعه خود مي گويند: «ممکن است ويتامين هاي محلول در چربي و پيش سازهاي آنها، مثل بتاکاروتن که پيش ساز ويتامين A است، چنين حساسيتي به حضور چربي ها نداشته باشند و در رژيم هاي
 پرچربي هم بتوانند خاصيت آنتي اکسيداني خود را داشته باشند. به اين ترتيب اهميت اين توصيه کارشناسان که تأکيد دارند حتماً روزي 5 وعده از انواع گوناگون متنوع سبزي و ميوه تازه مصرف کنيم، غذاهاي کم چربي بخوريم و کمتر غذاها را سرخ کنيم، مشخص مي شود.»

 

صفحه 10--9 دی 87

 

تغذيه مناسب در وقت امتحان
تغذيه، يكي از مهمترين عوامل براي احساس آرامش و آمادگي ذهني است. بهتر است در فصل امتحانات توجه بيشتري به اين موضوع شود.
صبحانه: از آنجايي كه فاصله بين شام تا صبحانه بين 10 تا 12 ساعت متغير است، بنابراين صبحانه براي كودكان مخصوصاً دانش آموزان بسيار مهم است. طفره رفتن از خوردن صبحانه، مخصوصاً به دليل اضطراب ناشي از امتحان، يكي از مشكلات شما، والدين است اما با تهيه صبحانه اي اشتها برانگيز موفق خواهيد شد.
   مواد غذايي كه مي توانيد با آنها صبحانه اي كامل و اشتهاآور فراهم كنيد، شامل:
- نان روغني يكي از نان هاي خوشمزه و انرژي زا است. خوردن مقدار كمي از آن، حداقل تا 40 دقيقه، انرژي مورد نياز بدن را کاملاً تأمین مي كند. بنابراين چند تكه نان روغني به همراه پنير و گردو، صبحانه اي مقوي و مفيد است.
- يك ليوان شير (بهتر است گرم باشد، كه البته معمولاً بچه ها آن را دوست ندارند!) به همراه دو قاشق عسل يا چند حلقه موز.
- سيب و جوانه گندم به تنهايي صبحانه كاملي است. براي جلوگيري از ايجاد حالت تهوع، بهتر است چند تكه نان و پنير و گردو نيز مصرف شود.
- يك كاسه عدسي (لوبيا توصيه
 نمي شود) به همراه كمي كره در آن، صبحانه مفيدي است.
سرشير يا خامه يا عسل به همراه كمي چاي يا يك ليوان شير.
- نان و پنير به همراه خيار يا گوجه فرنگي و يك استكان چاي شيرين، صبحانه اي مفيد و انرژي زاست.
- تخم مرغ، منبع كاملي از پروتئين و ساير موارد مورد نياز بدن است و به هر شكل كه مصرف شود (آب پز، نيمرو، پخته) مفيد است و تا مدتي طولاني كودكان را سير نگه مي دارد.
از خوردن غذاهاي پر حجم به عنوان صبحانه، مثل قورمه سبزي يا قيمه باقيمانده از شب قبل، آبگوشت و... بپرهيزيد. اين غذاها، حجم معده را افزايش داده و احساس سنگيني و خواب آلودگي ايجاد مي كنند و در روزهاي امتحان اصلاً توصيه نمي شوند. به طور كلي صبحانه اي مفيد و مغذي است كه در عين كم حجم بودن، غني بوده و حداقل 2 تا 3 ساعت كودك را سير نگه دارد و مهمتر اينكه انرژي مورد نياز او را تأمین كند. خوردن صبحانه را فراموش نكنيد. معده خالي اجازه تفكر در جلسه امتحان را از انسان مي گيرد.
ميان وعده: به دليل اينكه اكثر مدارس، ساعت هاي درسي را در روزهاي نزديك به امتحان با برگزاري كلاس های تقويتي افزايش مي دهند، از اين رو حتماً نياز است تا براي زنگ تفريح، مخصوصاً ساعت هاي پاياني، خوراكي مغذي به بچه ها داده شود ولي اين خوراكي ها
 نبايد اشتهاي كودكان را براي ناهار از بين ببرند. بنابراين بهترين خوراكي هاي زنگ هاي تفريح، انواع ميوه، ساندويچ هاي بسيار كوچك (به غير از سوسيس و كالباس) و تنقلاتي مثل انواع آجيل خام است.
ناهار: اگر فرزند شما بعضي غذاها را دوست ندارد، اما براي او مفيد است، سعي كنيد آن غذا را با چاشني هاي مفيد، خوشمزه كنيد.
انواع غذاهاي دريايي مخصوصاً ماهي، انتخاب بسيار خوبي براي ناهار، خصوصاً در زمان امتحانات است. فسفر موجود در ماهي بهترين ماده مغذي براي مغز است. اما متأسفانه اغلب بچه ها، ماهي دوست ندارند و علت آن بوي ماهي است. از اين رو، ماهي را طوري بپزيد كه بوي آن از بين برود.
غذاهاي سبزي دار، مثل انواع خورشت (كرفس، قورمه سبزي، نعناع، جعفري و...)، خوراك مرغ به همراه هويج، كلم و... غذاهاي مفيد و عالي براي كودكان هستند.
از پختن غذاهاي پر حجم مثل آبگوشت در دوران امتحانات بپرهيزيد. اين قبيل غذاها، حجم معده را افزوده و احساس خواب، سستي و نفخ شديد را ايجاد مي كنند. اين قبيل غذاها، حداقل 4 تا 5 ساعت زمان لازم دارند تا كمي هضم شوند.
در دوران امتحان، از فرزند خود بخواهيد تا غذاهاي مورد علاقه اش را به شما بگويد. شما نيز تا حد امكان همان غذاها را تهيه كنيد. اين مسئله اشتهاي فرزندتان را برانگيخته و او با اشتياق غذا ميل مي كند و همين امر نتايج مثبتي به دنبال خواهد داشت.
سالاد، سبزي خوردن، ماست و ... مواد غذايي خوبي براي تحريك اشتها هستند. آنها را فراموش نكنيد.
عصرانه: پس از صرف ناهار و اندكي استراحت، كودكان و حتي بزرگسالان، نياز به تجديد نيرو دارند. اين مسئله مخصوصاً در بچه ها
 و در دوران امتحان، نمود بيشتري دارد. مغز به عنوان فرمانده بدن، هر چند ساعت يك بار نياز به تجديد قوا دارد و اين زماني مهمتر جلوه
مي كند كه از مغز كار بيشتري طلب كنيم، اما يك عصرانه خوب چيست و چه ويژگي هايي دارد.
   از بين خوراكي ها، آنهايي را كه مفيدترند، در رأس برنامه عصرانه قرار بدهيد.
خريد خوراكي هاي مفيدي چون انواع
آجيل هاي خام، انواع ميوه (مخصوصاً آنها را كه فرزندتان بيشتر دوست دارد)، شير با طعم هاي مختلف (اگر در منزل شير با ميوه ها مخلوط شود بهتر است) و... را فراموش نكنيد.
نان و پنير و گردو، كره و عسل، كيك ساده عصرانه به همراه چاي، شير با آب ميوه (ترجيحاً در منزل تهيه شود) عصرانه مفيدي است. توجه كنيد؛ از آنجايي كه اوج ساعت هاي مفيد درس خواندن و مرور مطالب براي امتحان روز بعد، بين ساعت 5 عصر تا 9 شب است، بنابراين در اين فاصله، هر يك ساعت تا يك ساعت و نيم، يك بار خوراكي مفيدي به فرزندتان بدهيد. (بهترين ساعت براي عصرانه، پس از استراحت فرزندتان و قبل از شروع مطالعه و همچنين در ميان ساعت هاي مطالعه است.)
شام: اگرچه پزشكان، عقيده به حذف شام از برنامه غذايي خانواده (مخصوصاً براي خانواده هايي
كه استعداد چاقي دارند) دارند، اما در زمان امتحان، كمي بايد اين رژيم تغيير كند. اگر قبلاً شام بسيار سبكي تهيه مي ديديد، بهتر است اين يكي، دو هفته برنامه را كمي تغيير دهيد. اگر فرزندتان عصرانه كافي خورده و ميلي به شام ندارد، به او اصرار نكنيد. شايد پرخوري، باعث ناراحتي او شده و در اثر ناراحتي ناشي از پرخوري فردا نتواند سر جلسه حاضر شود.
براي تهيه شام، از فرزندتان كمك بخواهيد و غذايي را كه او دوست دارد تهيه كنيد.
جگر، دل و قلوه، يك كاسه سوپ و غذاهايي از اين دست، اگر چه كم حجم هستند، اما مفيد و مقوي اند. نگذاريد فرزندتان به جاي شام از تنقلات بي فايده مثل چيپس و پفك، شكلات و... استفاده كند. برنامه غذايي براي وعده شام را زياد تغيير ندهيد، بلكه بكوشيد تا از غذاهاي مقوي و كم حجم استفاده كنيد. نكته آخر: شب امتحان با شب هاي ديگر فرقي ندارد. هيجان را كنار بگذاريد (اگر چه سخت است، ولي سعي كنيد)، از خوردن تنقلات غير مفيد و احتمالاً بيماريزا بپرهيزيد و به ياد داشته باشيد كه با توكل به خدا موفق خواهيد شد.

تغذيه و دندان هاي سالم کودک

چه نوع تغذيه اي براى داشتن دندان هاى سالم و محکم توصيه مى شود؟
کودکان براى حفظ رشد مناسب و سلامتى خود، بايستى از تمامى گروه هاى اصلى غذايى استفاده کنند که اين گروه ها شامل پنج گروه اصلى نان و غلات، ميوه ها، سبزى ها، شير و لبنيات و گروه گوشت و حبوبات است. مصرف زياد و بيش از حدّ مواد کربوهيدرات دار باعث خرابى دندان ها مى شود.
 مواد کربوهيدراتى شامل انواع کيک، آب نبات، کلوچه، شير و ساير غذاهاى شيرين، نوشيدنى هاى شيرين، مواد نشاسته دار مثل چيپس و برشتوک است.  علت اصلى پوسيدگي دندان ها ، باقى ماندن مواد کربوهيدراتى بر روى آنهاست.
براى حفظ سلامتي بيشتر دندان کودکان ،
 توصيه هايى را در مورد انتخاب صحيح و مصرف غذاها براى شما بيان مى کنيم:
1 - ميوه و سبزي فراوانى در يخچال داشته باشيد و به عنوان ميان وعده ، به جاى مواد کربوهيدرات دار، به کودک خود بدهيد.
ميوه و سبزى هايى را به کودک خود بدهيد که آب زيادى داشته باشد مثل هلو، هندوانه، طالبي، خربزه، کرفس و خيار . موز و کشمش را کم مصرف کنيد زيرا نسبت به ساير ميوه ها
داراى قند بيشترى هستند، اگر هم مصرف کرديد بلافاصله مسواک بزنيد.
2 - به همراه ناهار يا به عنوان ميان وعده، پنير مصرف کنيد.
مصرف انواع پنير به خصوص پنير کهنه مثل پنير چدار باعث ترشح بزاق مى شود و بزاق
 تکه هاى غذا را از دندان ها دور مى کند.
3 - مواد غذايي چسبنده را که نياز به جويدن زيادى دارند، مصرف نکنيد.
کشمش، انجيرخشک، کلوچه، پاستيل، عسل، شيره، شکلات هاى چسبنده و شکلات کاکائويى به دندان مى چسبند و بزاق نمى تواند آنها را از دندان جدا کند.اگر کودک شما چنين مواد غذايى را مصرف کند، بايستى بلافاصله دندان هاى خود را مسواک بزند.
4 - خوراکى هاي شکردار را با وعده هاى غذايى مصرف کنيد نه به عنوان ميان وعده.
اگر مى خواهيد به عنوان دسر به کودک خود شيرينى بدهيد، آن را بلافاصله بعد از خوردن وعده غذايى اصلى به او بدهيد، زيرا در مواقع صرف وعده هاى غذايي، بزاق زيادى در دهان وجود دارد که تکه هاى غذا را از دندان ها
 جدا مى کند.نوشيدن مايعات بعد از غذا هم خرده هاى غذا را از دندان ها دور مى کند.
5 - کودک خود را عادت دهيد تا جايى که ممکن است به دفعات کم، ميان وعده مصرف کند، زيرا دفعات زياد ميان وعده ها بيشتر از مقدار غذاى مصرف شده در هر ميان وعده، در پوسيدگى دندان ها مؤثر است. در فاصله ى بين وعده هاى غذايى ، بزاق خرده هاى غذا را از دندان ها پاک مى کند، در نتيجه از عمل باکتري ها
 جلوگيرى مى کند. مصرف مکرر ميان وعده ها بدون فاصله زمانى ومسواک نکردن دندان ها، غذاى مورد نياز باکترى هاى مولد پوسيدگى را فراهم کرده، در نتيجه با ايجاد پلاک هاى دنداني، پوسيدگى دندان را تسريع مى کند.
بنابراين تا حدى که امکان دارد تعداد ميان وعده ها را کاهش دهيد، طورى که بيشتر از يک يا دو بار در روز نشود. بعد از مصرف ميان وعده - مخصوصاً اگر خوراکى شيرين و چسبنده بود- حتماً دندان خود را مسواک بزنيد.
 6 - مواد غذايى شيرين را که روىدندان باقى مى مانند، مصرف نکنيد.آب نبات هاى
سفت، نقل و شکلات باعث مىشوند همواره يک لايه قندى روى دندان ها وجود داشته باشد و باعث پوسيدگى دندان مى شود.
7 - مواد غذايى را که شکر ندارند ، مصرف کنيد.
     8 - هرگز موقع خواب يک شيشه حاوى شير، شيرخشک، آب ميوه يا نوشيدنى شيرين ديگر را به دست کودک خود ندهيد. اين نوشيدنى ها حاوى شکرهستند.اگر موقع خواب بايد به کودک يک شيشه حاوى نوشيدنى بدهيد، آن را از آب سالم پر کنيد که هم دندان ها را از ذرات غذا تميز
 مى کند و هم شکر ندارد، در نتيجه از پوسيدگى دندان ها جلوگيرى مي کند.
9 - از منابع غذايي کلسيم دار در برنامه غذايى کودک خود استفاده کنيد که باعث استحکام دندان ها مي شود. منابع غنى از کلسيم عبارتند از شير، ماست، پنير، ماهى و سبزيجات سبز رنگ مثل کلم، کلم بروکلى ، اسفناج و جعفري.

ساير توصيه ها:
1 - اگر کودک آدامس مصرف مى کند، آدامس هايى را که شکر ندارند يا شيرين کننده آن گزيليتول (xylitol) است، به او بدهيد. گزيليتول باکترى هاى دهان را کاهش
 مى دهد و عمل جويدن، ترشح بزاق را افزايش مى دهد.
2 - براى سالم نگه داشتن دندان هاى کودک، از محلول فلورايد، مسواک و نخ دندان استفاده کنيد. بهترين راه براى جلوگيرى از پوسيدگى دندان ها، استفاده روزانه از خمير دندان فلورايد دار در هنگام مسواک زدن است.
فلورايد به داخل دندان ها نفوذ مى کند و از پوسيدگى دندان جلوگيرى مى کند. حداقل دو بار در روز و بعد از هر وعده غذايى يا ميان وعده، دندان هاى کودک خود را مسواک کنيد يا به او بگوييد مسواک بزند.
اگر امکان مسواک زدن دندان ها در بين وعده هاى غذايى وجود ندارد، حداقل دهان را چندين بار با آب بشوييد.حداقل يک بار در روز از نخ دندان استفاده کنيد تا ذرات غذايى را از بين دندان ها و زير لثه پاک کند.
3 - بعد از دادن دارو به کودک خود، دندان هاى
 او را مسواک کنيد. داروهايى مثل شربت سرفه حاوى قند است که باکترى موجود در دهان آن را به اسيد تبديل مى کند. اين اسيدها باعث از بين رفتن ميناى دندان ( لايه محافظ و سخت روى دندان ) مى شوند.
4 - به طور منظم به دندانپزشک مراجعه کنيد تا از سلامت دندان هاى کودک خود مطمئن شويد. اولين بار که بايد کودک خود را نزد دندانپزشک ببريد، در سن يک سالگى يا شش ماهگى است که کودک شروع به دندان در آوردن مى کند . مراجعه مرتب به دندانپزشک باعث مى شود که اگر کوچکترين مشکل و پوسيدگى در دندان ها پيدا شود، سريعاً آن را برطرف کنيد.

آووكادو، سبزي چرب ضد كلسترول
آووكادو يك ميوه نيست، بلكه يك سبزي سرشار از مواد مغذي و اسيدهاي چرب مورد نياز براي بدن است.
آووكادو يك نوع سبزي چرب است (يك آووكادوي متوسط حاوي حدود 30 گرم چربي است).
آووكادو داراي انواع مختلفي است، يك نوع آن سبز و براق است و چربي كم و وزني در حد 900گرم دارد.
انواع متوسط آن گلابي شكل هستند از نظر نوع روغن بسيار شبيه به زيتون است (يعني دارنده اسيد چرب ضروري مورد نياز بدن كه بدن قادر به ساخت آن نيست و بايد از منابع غذايي دريافت شود).
اين چربي از نوع مفيد است كه نه تنها تأثيري در افزايش كلسترول بدن ندارد، بلكه باعث كاهش ميزان كلسترول خون نيز مي شود.
تحقيقات باليني نشانگر آن است كه مصرف آووكادو در افراد با كاهش چشمگيري در ميزان كلسترول خون آنها، همراه بوده است.
همچنين آووكادو حاوي ميزان زيادي پتاسيم است كه مصرف پتاسيم نقش بسيار ارزنده اي در كاهش فشار خون بازي مي كند. همچنين يكي از عوامل بسيار تأثيرگذار در بهبود خون مردگي هاي زيرپوست (كبودي ها) پس از جراحي هاست.
همچنين حاوي اسيدفوليك (عامل درمانگر انواعي از كم خوني) است و مصرف اين سبزي مي تواند جبران كننده كمبود اين ماده مغذي باشد.
از ساير مواد مغذي موجود در آووكادو مي توان به ويتامين هايA، C، E و ويتامين هاي B6 و B5 اشاره كرد.
بايد ذكر كرد ويتامين B5 موجود در آن بر پوست و طراوت و شادابي آن اثر خاصي دارد، مانع خشكي بيش از اندازه و پوسته پوسته شدن پوست می شود و بهبودي زخم را مخصوصاً بعد از جراحي، تسريع مي كند.
همچنين حاوي مس است كه براي استحكام ناخن ها و مو و حفظ رنگ آنها ضرورت دارد. ميزان مصرف آووكادو در كشور ما بسيار پايين است، اما استفاده از آن به دليل دارا بودن مواد مغذي بي شمار بسيار توصيه مي شود. آووكادو را بايد خام مصرف كرد، زيرا پس از پختن مزه تلخي به خود مي گيرد. به نظر مي آيد كه اولين بار آووكادو در ايران امروز و آمريكاي جنوبي كشت داده مي شده است و سپس به ديگر نقاط جهان برده شده است.

ماكاروني؛ محبوب مهد كودك ها
همين چند وقت پيش بود كه ايتاليايي ها در اعتراض به افزايش قيمت ماكاروني كه از نان شب هم برايشان واجب تر است، دست به تحريم اين رشته هاي زرد رنگ و خوشمزه زدند اما موج گراني ماكاروني كه به مواد اوليه آن باز مي گردد، خيلي زود به كشور هاي ديگر و حتي ايران هم سرايت كرد. شايد خود مخترع ماكاروني هم تصور نمي كرد كه اختراعش تا اين اندازه بين مردم محبوب شود كه به خاطرش دست به تظاهرات بزنند.
بايد اعتراف كرد كه محصول اختراعي او از هر نظر با ذائقه افراد از نژاد ها و مليت هاي گوناگون هماهنگي دارد. گفته مي شود تاريخچه توليد ماكاروني به سال ۲۰۰۰ قبل از ميلاد كه چيني ها نوعي غذاي پاستا مانند را مصرف مي كردند، باز مي گردد.
بر خلاف تصور عام، ماركوپولو پاستا را به ايتاليا نياورده است، بلكه حتي ۱۶۰۰ سال قبل از متولد شدن ماركوپولو، ايتاليايي ها ماكاروني مي خورده اند.
هر چند ماكاروني در ايران يك غذاي وارداتي به شمار مي آيد، اما طرفداران آن كم نيستند و تقريباً مي توان گفت كه اين ماده غذايي، مطلوب همه بچه ها و البته مهد كودك هاست. در واقع در فهرست غذايي اكثر مهدكودك ها، ماكاروني مصرف مي شود آن هم چند بار در هفته. اين در حالي است كه اين ماده غذايي به تنهايي سرشار از نشاسته است و تنها تركيب آن با ديگر مواد غذايي از جمله گوشت و سبزيها آن را به يك غذاي كامل تبديل مي كند. امروزه همزمان با پيشرفت صنايع غذايي، كارخانه هاي
 توليد كننده ماكاروني آن را به صورت غني شده و با طعم هاي مختلف به بازار ارائه مي كنند. حتي ماكاروني هاي رنگي هم به بازار آمده اند كه جلوه زيبايي به سفره مي دهند. از سوي ديگر اين روزها علاوه بر قابلمه مي توان ماكاروني را در دستگاه هاي ويژه پخت ماكاروني طبخ كرد. ماكاروني يك غذاي ساده است كه به سرعت آماده مي شود و به همين دليل سرانه مصرف آن در اغلب كشور ها
 بالاست؛ البته بايد توجه داشت كه مصرف زياد ماكاروني همانند ديگر غذا هاي نشاسته اي توصيه نمي شود.

لاغري با سويا
اگر به دنبال تغيير رژيم غذايي و ايجاد تنوع در آن، ضمن تلاش براي كاهش وزن هستيد، سويا را به برنامه غذايي خود اضافه كنيد.
سويا در مقايسه با ديگر انواع پروتئين ها، چربي اشباع شده و كالري كمتري دارد و در مقابل حجم فيبر موجود در آن بالاتر است.
يكي از دلايلي كه سويا در رژيم هاي لاغري گنجانده مي شود اين است كه اين دانه با وجود اينكه جايگزين غذا هاي پر كالري مي شود، اما در عين حال بدن را دچار فقر پروتئين نمي كند و در عين حال مدت زمان احساس سيري در فرد را افزايش مي دهد.
جالب است كه سويا همانند پروتئين هاي حيواني، يك پروتئين كامل به شمار مي آيد كه به گفته پزشكان مصرف روزانه 25 گرم از آن به سلامت قلب كمك
 مي كند. همچنين سويا از كاهش توده استخواني و دچار شدن به برخي سرطان ها جلوگيري مي كند.
هرچند برخي، طعم سويا را نمي پسندند، اما امروزه محصولات تهيه شده از سويا با انواع طعم ها در بازار موجود است و مي توان در بين آنها محصولي هماهنگ با ذائقه فردي را پيدا كرد.
به ياد داشته باشيد براي آن دسته از افرادي كه به شير حيواني حساسيت دارند، مصرف شير سويا توصيه مي شود و اين دسته از افرادمي توانند پروتئين مورد نياز خود را از اين طريق تأمين كنند.

خوردن غذاي ژاپني به نفع شماست
 غذاهاي ژاپني علاوه بر اينكه به خاطر غني بودن از سويا، ماهي و جلبك  به سلامت شما كمك مي كنند، يك مزيت بسيار مهم ديگر هم دارند: كوچك بودن اندازه.
خريدن غذا در ژاپن به طور خودكار كالري دريافتي شما را كاهش مي دهد: در حاليكه سفارش دادن يك وعده سيب زميني سرخ كرده مك دونالد حداكثر تا 529 كالري وارد بدن مي كند، سفارش مشابه در آمريكا 570 كالري خواهد داشت. پل ياماگوچي نويسنده گزارش هاي متعدد درباره تغذيه ژاپني مي گويد، در ژاپن پدر و مادرها به كودكان مي آموزند تا جايي كه جا دارند نخورند و بدون احساس پري شكم از غذا لذت ببرند. مادر خود ياماگوچي به او مي گفت: " فقط 80 درصد معده ات را پر كن. "
حتي خوردن از ظرف برنج سنتي ژاپني هم اندازه وعده غذايي را كوچك نگه مي دارد، چرا كه غذا از يك ظرف جمعي براي هر فرد كشيده مي شود. به اين ترتيب به قول ياماگوچي: "ما همه چيز را در يك بشقاب در جلوي فرد نمي گذاريم، بنابراين آنچه در بشقاب شما قرار مي گيرد بسيار كمتر خواهد بود. "نوامي موراياما نويسنده كتاب "زنان ژاپني پير و چاق نمي شوند" مي گويد، مادرش به او آموخت در بشقاب غذايي كه براي خوردن مي كشد، جاي خالي بگذارد. به رغم اندازه كم او با اين غذا سیر مي شود. او مي گويد: "غذا هيچوقت نبايد تا لبه بشقاب را پر كند. من مقدار كمي غذا دارم كه مزه اي فوق العاده دارد نه شكم پركني كه طعمي ندارد. "پژوهشگران دانشگاه مينه سوتا گزارش مي كنند كه يك فرد ژاپني متوسط نسبت به همتاي آمريكايي خود در روز 200 كالري كمتر مصرف مي كند. جاي تعجبي نيست كه تنها 3/2 درصد ژاپني ها چاق هستند، در حاليكه اين رقم در آمريكا به 32 درصد مي رسد.

كاهش مصرف نمك
نمك اثرات مختلفي در بدن دارد. مصرف مداوم غذاهاي نمك سود احتمال بروز سرطان معده را مي افزايد و از طرفي در ايجاد فشار خون و بروز پوكي استخوان نيز نقش دارد.
چاشني ها و غذاهاي آماده، كنسروها و غذاي رستورانها، معمولاً خيلي بيشتر از غذاهاي خانگي نمك دارند.
آوردن نمکدان سر سفره نيز از عاداتي است كه موجب افزايش خطرات ناشي از نمك مي شود. بياد داشته باشيد كه حداكثر مقدار جايز مصرف نمك روزانه كمتر از يك قاشق مرباخوري است بهمين دليل بهتر است به تدريج مصرف آنرا كاهش دهيد.

 گوجه فرنگی بخورید
گوجه فرنگی دارای مقدار زیادی آنتی اکسیدان با نام لیکوپن است که ماده بسیار مهمی است که به ترمیم سلول های آسیب دیده بدن کمک می کند.
بنظر می رسد بر اساس مطالعاتی که صورت گرفته بزودی ضرب المثل یک گوجه فرنگی در روز جایگزین یک سیب در روز می شود.
در تحقیقات متعددی که اخیراً انجام شده دانشمندان به این نتیجه رسیده اند که لیکوپن آنتی اکسیدانی است که باعث جلوگیری از ابتلا به انواع سرطان ها به ویژه سرطان پروستات و بیماری های قلبی می شود.
همچنین تحقیقی که به تازگی در دانشگاه نورت کارولینا انجام گرفت چربی 2379 مرد را که گرفتار حمله قلبی شده بودند با مردان سالم مقایسه کردند، آزمایشها نشان دادند که لیکوپن افراد سالم دو برابر افراد مبتلا به بیماریهای قلبی بود. در تحقیق دیگری که در دانشگاه هاروارد انجام گرفت 47000 مرد مورد آزمایش قرار گرفتند و مشخص شد در افرادی که مقدار لیکوپن در خون آنان بالاتر بود احتمال ابتلا به سرطان پروستات به میزان قابل توجهی در آنان کاهش یافته بود. مطالعات اخیر ثابت کرده که این آنتی اکسیدان برای ممانعت از ابتلا به نوعی از بیماری پوستی که در پی آن در سطح پوست لکه های قهوه ای رنگ ایجاد می شود نیز بسیار مؤثر است. اگر چه لیکوپن در گوجه فرنگی به وفور یافت می شود این آنتی اکسیدان در هندوانه، گریپ فروت (تو سرخ ) نیز وجود دارد. با این همه گوجه فرنگی غنی ترین منبع لیکوپن است، اما شکل استفاده آن نیز در جذب این ماده بسیار مؤثر است مثلاً یک گوجه فرنگی خام حدود 8 میلیگرم لیکوپن دارد ولی مصرف گوجه فرنگی حرارت دیده موجب جذب آسانتر این ماده توسط جگر، ششها، غده پروستات و پوست می شود. مؤثرترین طریقه جذب لیکوپن موجود در گوجه فرنگی استفاده از آب و یا سس آن می باشد.

ترش يا شيرين
بسياري از مردم معتقدند انار درمان كننده بسياري از بيماري ها و دردهاست. اين اعتقاد درستي است؛ انار بسياري از بيماري ها را درمان مي سازد.نكته جالب اينكه اين خواص حياتي و درماني در انار شيرين به مراتب بيشتر و كامل تر است زيرا انار شيرين، اناري است كه كاملاً رسيده و تركيبات شيميايي آن، كامل شده است و به طور طبيعي به تكامل مواد مغذي موجود رسيده است.در انار ترش كه مواد قندي آن كمتر است، مواد اسيدي مانند اسيد ماليك و اسيدسیتريك وجود دارد كه در بعضي از افراد ايجاد ناراحتي خواهد كرد . انار براي سلامتي پوست بسيار نافع است. نكته مهم اين است كه با مصرف انار، سموم بدن دفع مي شود.اين خود در ايجاد فرح و نشاط بسيار تأثيرگذار است. كبد كه وظيفه پاكسازي سموم از بدن را دارد با مصرف انار تقويت مي شود.مصرف انار براي سلامت پوست و رفع لك هاي صورت بسيار مفيد است، همين طور براي رفع خستگي و آرامش اعصاب بسيار كارآمد است.انار در حقيقت يك ميوه نيست بلكه يك پزشك و يك درمان كننده بيماري هاي كبد، مسوميت هاي خون، خستگي جسمي و عصبي و بالاخره رفع كننده سرماخوردگي و بيماري هاي عفوني و انگل هاي دستگاه گوارش است.

 

صفحه 10--2دی 87



سويا؛ محدوديت مفيد  
ابراهيم جوان
آيا سويا مي تواند جايگزيني سالم براي گوشت باشد؟
ايـــن روزها شايد کمتر فروشگاه مواد غذايي را بتوان يافت که در آن خبري از فراورده هاي سويا نباشد. حتي در بسياري از غذاهاي آماده نيز از فراورده هاي سويا براي بهبود کيفيت و افزايش ارزش پروتئيني آن استفاده مي شود.
انواع مختلف لوبياي سبز سويا داراي 30 تا 40 درصد پروتئين است که با فرآوري آن از طريق کاهش يا حذف مواد غيرپروتئيني از قبيل آب، روغن و کربوهيدرات ها سه فرآورده عمده از آن به دست مي آيد: پروتئين سويا که فراورده اي است با 50 تا 65 درصد پروتئين خالص، کنسانتره سويا که 65 تا 90 درصد پروتئين دارد و بالاخره ايزولات سويا که ميزان پروتئين آن بيش از 90 درصد است. به طور کلي محصولات سويا را مي توان به دو دسته بزرگ محصولات تخميري و غيرتخميري تقسيم کرد. لوبياي سبز سويا، تنقلات سويا مثل آجيل سويا، جوانه ها، شير سويا و تافو از جمله محصولات غيرتخميري سويا است؛ در حالي که محصولاتي از قبيل سس سويا، تمپه، ميسو، ناتو و تافوي تخميري ازدسته محصولات تخميري سويا به حساب مي آيند و به شکل هاي مختلف مورد استفاده قرار مي گيرند.
تحقيقات اخير نشان داد که لوبياي سويا تنها حبوباتي است که پروتئين موجود در آن در مقايسه با ساير حبوبات بسيار شبيه به پروتئين هاي حيواني بوده و مي تواند به عنوان جايگزين مناسبي براي گوشت مورد استفاده قرار گيرد. پروتئين هاي موجود در سويا شامل اغلب اسيد هاي آمينه اصلي مورد نياز انسان است.
همچنين اين دانه غذايي منبع سرشاري از ليزين است که يک اسيد آمينه ضروري براي تغذيه انسان به حساب مي آيد. سويا همچنين حاوي مقادير قابل توجهي از املاح معدني شامل کلسيم، آهن، سديم، پتاسيم، روي و فسفر است. همچنين پروتئين سويا منبع سرشاري از ترکيباتي موسوم به ايزوفلاون ها است که در پيشگيري از سرطان ها، جلوگيري از پوکي استخوان و جلوگيري از وقوع بيماري هاي قلبي- عروقي نقش بسيار مهمي دارد.
سويا و کاهش بيماري هاي قلبي- عروقي
طي سال هاي 1990 تا 1999 نظريه اي
 مطرح شد مبني بر اينکه جايگزيني محصولات حيواني با سويا سبب افزايش نوع خوب کلسترول در بدن مي شود. اين نظريه در سال 1999 به اثبات رسيد و در همين سال بود که سازمان غذا و داروي آمريکا با انتشار اطلاعيه اي اعلام کرد که با مصرف روزانه 25 گرم پروتئين سويا به عنوان بخشي از رژيم غذايي که داراي ميزان کم اسيد هاي
 چرب اشباع شده و کلسترول است، خطر بيماري هاي قلبي-عروقي کاهش مي يابد.
به دنبال انتشار اين اطلاعيه FDA حق ترويج و تبليغ سويا را بر روي برچسب هاي غذايي بلامانع اعلام کرد و تقريبا در همين زمان بود که سويا به عنوان يک رژيم غذايي مناسب براي بيماران قلبي معرفي شد.
پژوهش هاي انجام شده طي سال هاي گذشته نشان داد که پروتئين سويا سبب کاهش کلسترول تام خون،کاهش کلسترول بد خون(LDL)، کاهش تري گليسريد ها و همچنين افزايش سطح کلسترول خوب خون(HDL) مي شود و اثر آن در کاهش کلسترول و پيشگيري از بيماري هاي قلبي - عروقي شبيه به اثر داروهاي سنتتيک است.
همچنين در تحقيقات ديگري معلوم شد که پروتئين سويا با داشتن ايزوفلاون هاي جنستاين، ددزاين و Glycitein قادر است خطر وقوع بيماري هاي قلبي-عروقي را به ميزان قابل توجهي کاهش دهد. از سوي ديگر پروتئين سويا داراي مقدار زيادي اسيد هاي آمينه گليسين و آرژنين است که تمايل به کاهش سطح انسولين خون داشته و در نهايت منجر به کاهش سنتز کلسترول مي شوند. در همين رابطه بايد گفت که پروتئين هاي حيواني داراي مقادير بالاي اسيد آمينه ليزين مي باشند که تمايل به بالا بردن سطح انسولين خون داشته و بدين ترتيب سبب افزايش سنتز کلسترول مي شوند. از سوي ديگر نسبت بالاي اسيد آمينه آرژينين به ليزين در پروتئين سويا اين اطمينان را ايجاد مي کند که اسيد آمينه آرژنين اثر افزايش دهندگي کلسترول توسط اسيد آمينه ليزين را خنثي کند.
پژوهش هاي انجام شده همچنين نشان داد که ساپونين هاي موجود در سويا ممکن است به دليل شباهت ساختمان شيميايي با کلسترول، جذب آن را مهار کرده و سبب افزايش دفع کلسترول از بدن شوند. از طرف ديگر در تحقيق جداگانه اي معلوم شد که فيتو استرول هاي موجود در سويا از طريق رقابت با جذب کلسترول روده اي قادرند ميزان کلسترول خون را کاهش دهند.
کاهش دهنده فشار خون
تحقيقات نشان داد که بسياري از رژيم هاي غذايي حاوي محصولات گياهي در کاهش فشار خون مؤثر است. بر اساس پژوهش هاي انجام شده، غذاهاي حاوي سوياي ايزوله و غني شده از کلسيم مي توانند مکمل هاي مناسبي براي بيماران فشار خوني باشند. همچنين مطالعات انجام شده در اين زمينه نشان داد که محصولات تخميري سويا نظير ناتو و ميسو حاوي پپتيدهايي هستند که با انبساط عروق قادرند از بالا رفتن فشار خون جلوگيري کنند.
همچنين نتايج تحقيقات انجام شده در نقاط مختلف جهان حکايت از آن دارد که پروتئين سويا به دليل داشتن مقادير زيادي از ايزوفلاون ها که يک نوع آنتي اکسيدان مؤثر در جلوگيري از ايجاد غدد سرطاني در پروستات است، مي تواند سبب بهبود عملکرد پروستات شود.
در همين رابطه مطالعات آماري انجام شده در ميان مردان ژاپني نشان داد که شيوع بيماري هاي بد خيم پروستاتيک در ميان مرداني که داراي رژيم هاي غذايي مبتني بر سويا بوده اند به ميزان قابل توجهي کمتر از ساير افراد بوده است. همچنين بر اساس يک فرضيه ايزو فلاون هاي موجود در سويا مي توانند به عنوان استروژن هاي ضعيف براي مهار کردن گيرنده هاي استروژن در پروستات در مقابل استروژن هاي قوي تر به کار روند.
گفتني است در صورتي که استروژن هاي قوي اين گيرنده ها را در پروستات تحريک کنند، سبب بزرگ شدن پروستات مي شوند که به نظر مي رسد ايزوفلاون هاي موجود در سويا مانع از اين عمل خواهند شد.
خواص ضد سرطاني سويا
برخي از کارشناسان مي گويند دليل اينکه مردم آسيا خيلي کم در معرض ابتلا به سرطان هستند اين است که در طول عمرشان به مصرف مواد غذايي حاوي سويا مي پردازند. تحقيقات انجام شده نشان داد که وجود محصولات مبتني بر سويا در رژيم هاي غذايي بر روي عامل تشکيل دهنده سرطان يا MNNG که تحريک کننده سرطان معده در حيوانات است، يک اثر محافظتي دارد. همچنين گفته مي شود که برخي محصولات سويا از قبيل تافو، پروتئين ايزوله سويا، عصاره سويا و ميسو قابليت مهار کردن تشکيل نيتريت ها که به عنوان يکي از عوامل سرطانزا شناخته شده است را دارد. در همين رابطه چندين ترکيب در لوبياي سويا شناسايي شده که داراي خواص ضد سرطاني است.
اين ترکيبات عبارتند از: بازدارنده هاي پروتئاز، فيتات ها، ساپونين ها، فيتو استرول ها، اسيد هاي چرب امگا3 و ايزو فلاون ها که در اين ميان ايزوفلاون ها از اهميت بسياري برخوردار است. فعاليت ضداستروژنيک، بازدارندگي آنزيم  هاي سرطاني، فعاليت هاي آنتي اکسيداني و افزايش مصونيت ساختمان سلولي از جمله خواصي است که به ايزوفلاون ها نسبت داده اند.
بررسي ها نشان مي دهد که احتمال بروز سرطان در 45 درصد از زنان به دليل مصرف مواد غذايي حاوي سويا تا حدي کاهش مي يابد. در همين رابطه بررسي هاي آزمايشگاهي حاکي از آن است که فيتو کميکال هاي شبيه به استروژن موجود در سويا مي تواند به گيرنده هاي هورمون استروژن موجود در بدن متصل شود و اين امر تا حدود زيادي جلوي پيشرفت سلول هاي سرطاني سينه را مي گيرد.
از سوي ديگر فيتو کميکال هاي موجود در سويا از رشد سلول هاي سرطاني موجود در پروستات هم جلوگيري مي کند. طي اين تحقيقات همچنين مشخص شد که مصرف سويا به ميزان 20 الي 50 درصد از خطر ابتلا به سرطان هاي پروستات، سينه و رحم جلوگيري مي کند. البته در اين بين مصرف سويا بايد با مهار ميزان وزن و چاقي، مصرف سبزي ها، کاهش ميزان مصرف گوشت قرمز و انجام ورزش هاي منظم همراه باشد تا نتيجه مطلوب تري را فراهم کند.
در واقع ترديدي که امروزه دانشمندان نسبت به تأثیر مصرف سويا و نقش آن در کاهش خطر ابتلا به سرطان دارند به زمان مصرف اين نوع ماده غذايي مربوط مي شود. بيشترين تأثیر مصرف سويا در کاهش خطر ابتلا به سرطان سينه زماني است که قبل از بلوغ جنسي مصرف شود، زيرا در اين سن و سال مصرف سويا در رشد سلول هاي بافت سينه تأثیر مي گذارد در حالي که اگر مصرف اين ماده غذايي در زنان خيلي دير شروع شود بايد محدوديت هاي خاصي براي آن در نظر گرفت.
برخي محدوديت ها در مصرف سويا
به رغم فوايد بسيار متعدد لوبياي سويا و محصولات آن، اين لوبياي سبز داراي برخي خواص نه چندان مطلوب نيز هست که بعضاً ممکن است محدوديت هايي را براي مصرف آن ايجاد كند. از جمله اين محدوديت ها مي توان به ايجاد ناراحتي و نفخ شکم در هنگام مصرف لوبياي سويا و محصولات حاصل از آن اشاره کرد که علت آن وجود دو قند استاکيوز و رافينوزاست. هر چند که مطالعات اخير برخي اثرات مفيد از قبيل جلوگيري از يبوست و اسهال، محافظت از کبد در هنگام سم زدايي، اثرات ضد سرطاني و همچنين خاصيت کاهش فشار خون را نيز به اين دو قند نسبت داده است.
همچنين طعم مختصر لوبيايي محصولات سويايي از جمله مواردي است که بعضاً در مصرف آن محدوديت هايي ايجاد کند هر چند که امروزه توليد کنندگان محصولات سويايي با بکارگيري فناوري هاي جديد و تنوع محصولات سعي در به حد اقل رساندن و مطلوب کردن چنين طعمي دارند.
از سوي ديگر به عقيده بسياري از کارشناسان تغذيه ، سويا به تنهايي نمي تواند به عنوان يک وعده غذايي معجزه آسا مطرح باشد بلکه بايد توجه داشت که اين ماده غذايي نيز همانند بسياري از مواد غذايي ديگر مي بايست با مقادير کافي ميوه، سبزي های تازه و ساير گياهان فيبردار و غذاهاي کم چرب مورد استفاده قرار گيرد.

روغن كانولا

روغن كانولا، روغني گياهي و سرشار از اسيدهاي چرب اشباع نشده است كه مضرات روغن هاي حيواني مثل انسداد عروق را ندارد.
اين روغن نه تنها باعث افزايش كلسترول نمي شود بلكه مي تواند در كاهش خطر ابتلا به بيماري هاي قلبي- عروقي هم مؤثر باشد چون با ماده گیاهی به نام فيتوسترول تركيب شده و باعث جذب كلسترول خون مي شود.
هرچند خاستگاه گياه كانولا ايران است اما اولين بار اين اروپايي ها بودند كه پي به خواص آن بردند. اين گياه نخستين بار 700 سال پيش براي توليد روغن چراغ به لهستان برده شد.
زماني كه استفاده از نيروي بخار متداول شد، روغن آن كه در اروپا به نام روغن كلزا شناخته مي شد، به عنوان مايع لغزنده بين فلزات به كار رفت. در سال 1945 اين گياه به كانادا رفت و روي آن تحقيقاتي انجام و به روغن خوراكي تبديل شد. اولين روغن خوراكي حاصل از دانه كلزا در كانادا سال 57-1956 توليد شد.
پس از آن بود كه كشاورزان كانادايي به كاشت آن روي آوردند و در حال حاضر يك محصول عمده است كه پس از گندم بيشترين درآمد را براي كانادا به همراه دارد.
نقطه جوش اين روغن 220 درجه سانتيگراد است كه تا 200 درجه سانتيگراد حرارت هيچگونه پراكسيدي توليد نمي كند و نمي سوزد. همچنين تحقيقات نشان داده است كانولا حاوي امگا 3 است.
يك ليتر از اين روغن پنج برابر روغن معمولي مصرف مي شود يعني پنج بار مصرف مجدد، مشكلي براي بدن ايجاد نمي كند و تغيير رنگ و بو نخواهد داشت.
مقاومت كانولا در برابر نور بسيار زياد است و تغيير پراكسيدي آن در مقايسه با روغن هاي ديگر تقريباً صفر است.
از مزاياي ديگر اين روغن آن است كه به علت داشتن لينولئيك بالا باعث رشد غشاي مغز كودكان زير 2 سال مي شود و رشد مطلوب را ايجاد مي كند. كنجاله كانولا، يكي از بهترين مواد اوليه تشكيل دهنده خوراك دام و طيور محسوب مي شود. در سايت اينترنتي رژيم غذايي ايراني آمده است: «كشت كلزا از سال 78 در ايران آغاز شده است و تقريباً در تمام استان هاي كشور برنامه ريزي براي توسعه كشت كلزا (كانولا) انجام شده است.»
اين كار دو دليل عمده دارد: «اول آن كه كشت كلزا يا كانولا در حد فاصل دو كشت برنج صورت مي گيرد و بدين ترتيب مي تواند درآمد اضافي براي زارع به همراه آورد و دوم آن كه برخلاف ديگر دانه هاي روغني كشت آن پاييزه است و مي تواند در تناوب كشت با گندم يا ذرت قرار بگيرد و بدين ترتيب افزايش عملكردي حدود 37 درصد براي گندم و حدود 15 درصد براي ذرت ايجاد مي كند.»

سبزی بیشتر بخورید
به جای خوردن سبزی های همیشگی قدیمی که آماده کردن آنها مدت زیادی طول می کشد، تنوع و راحتی را در انتخاب سبزی ها در نظر داشته باشید
راههای آسانی برای وارد کردن مقدار زیادی سبزی در رژیم غذایی­تان وجود دارد:
* سبزی های تازه آن فصل را بخرید که در اوج رایحه خود هستند و اغلب قیمت کمتری دارند.
* مقدار کافی سبزی های منجمد را برای پختن سریع و ساده در مایکروویو نگهداری کنید.
* به دنبال سبزی های بسته بندی شده و آماده باشید، مانند هویج شسته و پوست کنده شده، سبزی های آماده و پیش شسته و سالاد و سبزی های خردشده.
* با پختن سیب زمینی در مایکروویو به جای اجاق گاز در وقت صرفه جویی کنید.
* انواع مختلف سبزی و شیوه های متفاوت پختن را امتحان کنید. مثلاً آنها را به صورت خام و ترد یا به صورت بخارپزشده امتحان کنید.

آیا مایکروویو مواد مغذی غذا را از بین می برد؟
اجاق های مایکروویو مواد مغذی خوراکی ها را از بین نمی برند، اما سبزیهایی که آب پز می شوند، به سرعت محتوای ویتامین های خود را از دست می دهند.
در یک بررسی در دانشگاه کورنل در آمریکا، هنگامی که اسفناج درون مایکروویو پخته شد، اغلب  ویتامین های آن حفظ شد. اما هنگامی که سبزیهای دارای برگ های سبز که غنی از اسیدفولیک - نوعی ویتامینB - را آب پز کردند، 77 درصد اسید فولیک خود را از دست دادند.
گوشتی که با مایکروویو پخته شده بود، نیز نسبت به گوشت سرخ کرده در ماهیتابه بیشتر مواد مغذی خود را حفظ کرد.
در یک بررسی دیگر در اسپانیا در سال 2003، کلم بروکلی که با مایکروویو آب پز شده بود، بیشتر مواد آنتی اکسیدان خود را از دست داد، اما پختن کلم بدون آب یا بخارپز کردن آن به حفظ ویتامین های آن کمک می کند.

 خواص ترشي
ترشي يكي از چاشني هاي بسيار معروف است كه خيلي از خانواده هاي ايراني آن را در كنار برخي غذاهاي سنتي نظير آبگوشت و لوبياپلو قرار داده و از طعم دلچسب آن لذت مي برند.
برخي معتقدند كه سابقه ترشي انداختن به 4 هزار سال پيش از ميلاد مسيح باز مي گردد و حتي از 2 هزار سال پيش در هند ترشي شور و خيار شور مصرف مي شده است. اغلب ترشي ها از سبزيهای مختلفي نظير گل كلم، هويج، كلم پيچ، خيار و... تشكيل شده اند كه البته برخي از ويتامين هاي آن بر اثر محيط اسيدي ترشي، به مرور زمان تخريب مي شود.
با اين حال مصرف ترشي در بين خانواده هاي ايراني بسيار فراگير است و خيلي از خانواده ها در منزل اقدام به تهيه آن مي كنند.
انواع كارخانه هاي ترشي هم مشتريان زيادي دارند. امروزه ترشي هاي شيشه اي حتي انواعي كه فكر تهيه آنها به ذهن هم خطور نمي كند، مانند ترشي قارچ يا خرما در فروشگاه ها به فروش مي رسد.
درعين حال بايد هنگام خريد به تاريخ مصرف و رنگ ترشي توجه كرد. با وجود اينكه ترشي هاي خوشمزه و اشتها آور طرفداران زيادي دارند اما متخصصان خاطرنشان مي كنند كه اگر سبزيها به صورت خام و تازه مصرف شوند، مواد مغذي بيشتري در اختيار فرد قرار مي گيرد.
همچنين پزشكان هشدار مي دهند كه مصرف
 بي رويه ترشي و خیارشور احتمال ابتلا به سرطان معده را افزايش مي دهند. ترشي و خیارشور تنها يك چاشني در كنار غذاست و هرگونه افراط درمصرف، موجب وارد آمدن آسيب هاي جدي به ساختار گوارشي مي شود.

کساني که ماهي زياد مي خورند کمتر افسردگي مي گيرند
تحقيقات در فنلاند نشان مي دهند کساني که ماهي بيشتري مي خورند کمتر علائم افسردگي نشان مي دهند. بسياري از ماهي ها اسيدهاي چرب غيراشباع دارند که دوکوساکنيوئيک اسيد يکي از آنها است که براي عمل طبيعي مغز لازم است. کمبود اين اسيد باعث بروز علائم رواني افسردگي مي شود.  اين تحقيق دليل ديگري است بر اينکه ماهي بايد در رژيم غذايي افراد مبتلا به مشکلات رواني اضافه شود. اين تحقيق نشان داده که امکان ابتلا به افسردگي متوسط تا شديد 31 درصد در بين کساني که کمتر از 2 بار در ماه ماهي مي خورند بيشتر است.

غذاهای تشدیدکننده سوزش سردل
احساس ناراحتی و سوزش در قفسه سینه پس از غذای حجیم، درازکشیدن یا خوردن برخی از غذاها را سوزش سردل (heartburn) می گویند.
از جمله غذاهایی که سوزش سردل را تشدید می کنند، می توان به این موارد اشاره کرد:
* قهوه و سایر فرآورده های حاوی کافئین و
نوشابه های گازدار.
* مرکبات، پیاز و شکلات.
* گوجه فرنگی و فرآورده های حاصل از آن.
* نعنا و سایر فرآورده های با رایحه نعنا.
* غذاهای چرب یا ادویه دار.

 ایرانی ها؛ نوشابه خورترین ملت جهان
امـروزه مصرف نوشابه های گازدار بطور فزاینده ای میان مـردم رایج شده است. پــژوهشگران پـوسیدگی دندان ها، چاقی، سوء تغذیه، تأثیر منفی بر روی كلیه ها، پوست و استخوان ها را از جمله مضرات مصرف نوشابه های گازدار می دانند. 
طبق آمارهای به دست آمده سرانه مصرف نوشابه های گازدار در ایران 42 لیتر است. مقایسه این آمار با آمار دیگر کشورهای جهان نشان می دهد که ما در سرانه مصرف نوشابه هاى گازدار مقام اول را در جهان پیدا کرده ایم. برای این که بیشتر تعجب کنید، بد نیست بدانید که میانگین مصرف نوشابه های گازدار در دنیا برای هر فرد 10 لیتر است. در بیست سال اخیر، مصرف نوشابه هاى گازدار در كشور، نزدیك به 15 درصد رشد داشته، در حالی که مصرف شیر و لبنیات، تنها حدود یك دهم درصد رشد كرده است. سرانه مصرف لبنیات در ایران كمتر از یك سوم استاندار جهانی است.
طبق آمار، 90 درصد كودكان بیست و چهار ماهه تا دوازده ساله کشورمان، روزانه حداقل یك بار پفك و نوشابه مصرف می کنند. 25 درصد از كودكان ایرانى به نوعی با سوءتغذیه دست به گریبانند.
یک سوم از مرگ و میرهای کشور به علت بیماری های قلبی- عروقی است كه یکی از عوامل اصلی بروز آن، تغذیه غلط در بین مردمان کشور می باشد.
به خاطر داشته باشید كه بیماری ها در طول یك شب پدیدار نمی گردند، بلكه در طی سال ها بر اثر پیروی از رژیم های غذایی نامناسب ایجاد می شوند.
بنابراین مصرف نوشابه های گازدار را به حداقل ممكن برسانید و در عوض به نوشیدن آب و آب میوه های طبیعی روی آورید. هرگاه هم كه هوس مصرف نوشابه های گازدار را كردید حتماً از نی استفاده كنید تا از تماس مستقیم نوشابه با دندان ها جلوگیری كرده باشید.

رژیم پرکربوهیدرات به فکر سرعت مي دهد
بررسی جدید نشان می دهد رژیم غذایی کم کربوهیدرات/ پرچربی و یک رژیم غذایی پرکربوهیدرات/ کم چربی هر دو در کاهش وزن، بالا بردن خلق و فکر کردن سریع مؤثرند. رژیم غذایی پر کربوهیدرات تأثیر مفید بيشتري از لحاظ سرعت پردازش شناختی دارد.
گرانت برنیک  ورث سرپرست این تحقیق گفت:
 "در افراد دچار چاقی یا دارای اصافه وزن به دنبال یک برنامه غذایی با محدودیت انرژی دریافتی برای کاهش وزن بدون توجه به اینکه ترکیب آن از لحاظ مواد مغذی اصلی چه باشد، خلق و خو بهبود پیدا می کند. "
او افزود با اینکه به نظر می رسید هر دو رژیم غذایی کم کربوهیدرات و پر کربوهیدرات سرعت فرایند شناختی را می افزایند، "نتیجه جالب این بود که افرادی که رژیم غذایی کم کربوهیدرات داشتند نسبت به افراد با رژیم غذایی پر کربوهیدرات بهبودی کمتری داشتند. "
برینک ورث و همکارانش در بخش تغذیه انسانی سازمان پژوهش های علمی و صنعتی مشترک المنافع در شهر آدلاید در استرالیا، خلق و خو و کارکرد شناختی را در گروهی از مردان و زنان 24 تا 64 ساله دارای اضافه وزن مورد مقایسه قرار داده بودند. این افراد در طول 8 هفته یکی از دو رژیم فوق را دنبال کردند.
البته این پژوهشگران تأکید می کنند که پژوهش بیشتری مورد نیاز است تا معلوم شود آیا رژیم های غذایی مشابه در مدت طولانی تر هم همین تأثیر را دارند یا نه.

کیفیت پروتئین ها
اين باور كه بعضي پروتئين ها براي مصرف ما مناسبتر هستند بيش از 80 سال قدمت دارد، اما متأسفانه مدتها معيار مناسبي براي آن وجود نداشته است. براي مثال معياري كه در آمريكا مورد استفاده بوده است بر اساس احتياجهای رشدي موشها تنظيم شده بود.
پروتئين ها يكي از چهار دسته مواد غذايي اصلي هستند كه در گوشت، مرغ، لبنيات، حبوبات و به ميزان كمتري در غلات وجود دارند. در اوايل دهه نود ميلادي سازمان بهداشت جهاني معيار جديدي براي بررسي كيفيت غذايي پروتئين ها ارائه كرد كه، هضم پذيري و مطابقت با نيازهاي انسان را نيز علاوه بر تركيب تشكيل دهنده، مد نظرقرار مي دهد. بر اساس اين معيار سفيدة تخم مرغ، شير و برخي عصاره هاي سويا از مرغوبيت بيشتري نسبت به گوشت برخوردارند و حبوباتی مانند لوبيا، عدس و بادام زميني در رده هاي پايين تري قرار مي گيرند.

فست فود می خورید؟
فست فودها یا غذاهای فوری بسیار محبوب هستند، دقیقاً به خاطر سریع بودن تهیه آنها اما فست فودها اغلب مملو از چربی، کالری و نمک هستند و در صورتی که به طور مکرر آنها را بخورید، ممکن است سلامتی خود را به خطر بیندازید.
رعایت این نکات می تواند به شما کمک کند تا فست فودهای سالمتری را انتخاب کنید:
* پیتزای با پنیر کمتر و حاوی سبزیها سفارش دهید.
* ساندویچ های نیم پرس یا پرس کودک سفارش دهید که حاوی گوشت بی چربی و مقدار زیادی سبزی، نان متشکل از غلات سبوس دار و بدون مایونز و سایر سس ها باشند.
* یک همبرگر با گوشت گاو بی چربی به همراه کاهو و گوجه فرنگی گزینه سالمتری است. از پنیر و سوس بپرهیزید و به سوی سیب زمینی سرخ کرده هم نروید.
* سالادهای حاوی سس های کم چربی یا آب لیمو را انتخاب کنید.
* به عنوان یک قاعده کلی از غذاهای با مقدار زیاد نان یا سیب زمینی سرخ کرده و نیز خامه و سس بپرهیزید.

 

صفحه 10--25 اذر 87

 

تأثیر روغن زيتون در جلوگیری از بيماري ها
روغن زيتون و سرطان:
سرطان يکي از علل عمده مرگ و مير در کشورهاي توسعه يافته است. انواع سرطان رابطه نزديکي با رژيم غذايي دارد. در سرطان هاي روده  بزرگ و راست روده و سینه کاملاً مشخص شده که نوع چربي مصرف شده، يکي از عوامل مهم در ايجاد اين سرطان هاست و مقدار چربي تأثیر چنداني در بروز آنها ندارد.
مطالعات نشان داده که روغن  زيتون ميزان آسيب هاي سرطاني را کاهش داده و تعداد تومورهاي توسعه يافته را به شکل آشکاري  کاهش مي دهد و اين تومورها تهاجم کمتر و درمان پذيري بيشتري دارند. اين اثر مربوط به وجود اسيد لينولئيک است که يک اسيد چرب امگا 6 مي  باشد. اين اسيد چرب در توليد پروستاگلاندين هايي مؤثر است که از ايجاد و توسعه تومورها جلوگيري مي کنند. اکسيداسيون درون سلولي، عامل مهمي در ايجاد سرطان است و مواد آنتي اکسيدان موجود در روغن زيتون، مقاومت سلول ها را در برابر اکسيداسيون و سرطان افزايش مي  دهد.
روغن زيتون و فشار خون:
فشارخون بالا زماني تعريف مي  شود که ميزان آن به طور دائم بالاتر از 90/140 ميلي  متر
 جيوه باشد. مصرف روغن زيتون به صورت منظم، هر دو فشار خون سيستولي و دياستولي را کاهش مي  دهد و مقدار دوز داروهاي لازم براي کاهش فشارخون را در بيماران کم
 مي  کند.
روغن زيتون و بيماري هاي قلبي:
سخت شدگي ديواره  رگ هاي خوني در اثر تجمع کلسترول، با شيوه زندگي ارتباط مستقيم دارد. شيوه زندگي مجموعه اي از عادتهای فردي و ميزان فعاليت بدني و نوع رژيم غذايي است. پايين ترين ميزان مرگ و مير از بيماري هاي قلبي و عروقي در کشورهايي وجود دارد که از روغن زيتون به عنوان تنها منبع چربي در رژيم غذايي خود استفاده مي  کنند. روغن زيتون به علت داشتن اسيدهاي چرب غيراشباع مي  تواند ميزان کلسترول خوب (HDL) را افزايش و کلسترول بد (LDL) را کاهش دهد و به اين ترتيب از رسوب کلسترول در رگ ها و سخت شدگي عروق جلوگيري مي  کند.
روغن زيتون و التهاب روماتيسمي:
التهاب روماتيسمي از بيماري هاي عفوني مزمن است که در مفاصل ايجاد مي  شود. عوامل عفوني، ژن ها، هورمون ها و رژيم غذايي در بروز آن نقش دارند. مصرف منظم روغن زيتون باعث تسکين علائم اين بيماري مي  شود. افرادي که ميزان کمي روغن زيتون مصرف مي  کنند، 5/2 برابر افرادي که رژيم غذايي سرشار از اين روغن را دارند به التهابات روماتيسمي مبتلا مي  شوند. ساختار اين عمل هنوز مشخص نشده است، ولي اين اثر احتمالاً به آنتي اکسيدان هاي موجود در روغن زيتون مربوط مي  شود.
روغن زيتون و دستگاه گوارش:
روغن زيتون، صفرا بر است و باعث تخليه کيسه صفرا مي  شود، به اين ترتيب که انقباض کيسه صفرا و توليد نمک هاي صفراوي را در کبد تحريک کرده و در نتيجه دفع کلسترول را از طريق صفرا افزايش مي  دهد و از ايجاد سنگ هاي صفراوي جلوگيري مي  کند.
روغن زيتون به علت داشتن سيتواسترول ها
مانع جذب کلسترول در روده کوچک مي  شود و جذب عناصر معدني مثل کلسيم، منيزيم و آهن را افزايش مي   دهد. روغن زيتون ملين است و از يبوست جلوگيري مي  کند همچنين اين روغن، انگل ها و کرم هاي روده را از بين مي برد.
روغن زيتون و احساس درد:
ماده اي به نام اوله آکانتال در روغن زيتون وجود دارد که اثري مشابه قرص هاي مسکن مانند ايبوپروفن در کاهش درد دارد. آنزيم  مخصوصي در بدن وجود دارد که سبب آغاز درد مي  شود و ماده اوله آکانتال جلوي فعاليت اين آنزيم را مي  گيرد، در نتيجه فرآيند احساس درد متوقف مي  شود. با مصرف روزانه 50 گرم روغن زيتون، حدود 9 ميلي  گرم اوله آکانتال به بدن مي  رسد، اين مقدار يک دهم ميزان داروي ايبوپروفني است که براي کاهش درد يک فرد بزرگسال تجويز مي  شود.
روغن زيتون و چاقي:
در کشورهاي غربي، چاقي مشکل بزرگ سلامت مردم است، زيرا ميزان کالري دريافتي از طريق غذاهاي مختلف افزايش يافته، ولي ميزان فعاليت روز به روز کاهش مي  يابد، در نتيجه چاقي اتفاق مي  افتد.
روغن زيتون مانند ساير چربي ها، 9 کيلو کالري انرژي دارد و به نظر مي  رسد که مصرف آن باعث چاقي مي  شود. ولي ثابت شده رژيم غذايي غني از روغن زيتون بيشتر از غذاهاي کم چرب به کاهش وزن کمک
مي  کند. در واقع آنچه در بروز چاقي مؤثر است، نوع چربي مصرف شده است، نه مقدار چربي موجود در غذا.
از طرفي روغن زيتون کشش ماهيچه هاي حلقوي را در پايين معده کاهش مي  دهد و در حرکت توده غذا به سمت روده تأخير ايجاد مي  کند، در نتيجه محتويات معده به آهستگي و به تدريج وارد دوازده مي  شود و احساس سيري مدت بيشتري طول مي  کشد و با کاهش اشتها فرد مي  تواند غذاي کمتري مصرف کند.
روغن زيتون و تغذيه نوزاد
رشد نوزاداني که مادران آنها روغن زيتون مصرف مي  کنند، از نظر قد و وزن و رفتارهاي روان شناختي بهتر است. همچنين نوزاد براي جلوگيري از اکسيداسيون مواد در اثر ورود اکسيژن هوا، به ويتامين E نياز دارد. اگر چه ميزان اين ويتامين در روغن زيتون زياد نيست، ولي براي جلوگيري از اثرات اکسيداسيون کافي است.
     اين ويتامين در مدت شيردهي در سینه ها تغليظ مي  شود و مادر بايد ذخيره کافي از آن را در بدن خود داشته باشد تا مقدار مورد نياز اين ويتامين براي نوزاد در شير ترشح شود.
مصرف ميزان کافي ويتامين E در نوزادان داراي نارسايي لوزالمعده و کليه ضروري است. به علاوه روغن زيتون، اسيدهاي چرب مورد نياز براي رشد نوزاد را فراهم مي  کند و نسبت اسيد لينولئيک به اسيد لينولنيک آن مشابه شير مادر است. مصرف روغن زيتون در سنين رشد، سبب بهبود حافظه و بالا رفتن قدرت يادگيري در کودکان مي  شود.
روغن زيتون و پيري:
بسياري از بيماري هاي دوران پيري مثل پوکي استخوان و آلزايمر تحت تأثیر رژيم غذايي قرار دارند. روغن زيتون با کمک به جذب کلسيم، باعث رسوب آن در استخوان ها شده و از پوکي استخوان جلوگيري مي  کند.
روغن زيتون از بروز فراموشي و آلزايمر در افراد مسن جلوگيري مي  کند، ولي ساختار عمل آن ناشناخته است. به نظر مي  رسد اسيدهاي چرب غيراشباع موجود در روغن زيتون
 مي  تواند باعث حفظ ساختار غشاي سلول هاي
 مغزي شوند.
فرآيند پير شدن در انسان با آسيب  تدريجي و تغيير ساختمان پوست همراه است. تغييرات پوست مثل ضخيم شدن و از دست دادن قابليت ارتجاعي لايه هاي پوست، به علت تجمع کلاژن باعث مي  شود که پوست در برابر عوامل خارجي مثل تشعشعات خورشيدي که راديکال هاي آزاد را ايجاد مي  کنند حساس شده و روند پيري تسريع شود. مواد آنتي اکسيدان خصوصاً ويتامين E موجود در روغن زيتون از ايجاد راديکال هاي آزاد و فرآيند اکسيداسيون در سلول هاي پوستي و ايجاد سرطان هاي پوست جلوگيري مي  کند و کمک مي  کند تا سلول هاي پوست
 انعطاف پذيري خود را حفظ کرده و عوارض پيري ديرتر ظاهر شود.
روغن زيتون و پوست:
ويتامين E موجود در روغن زيتون براي حفظ سلامت و زيبايي پوست و مو ضروري است. مصرف مداوم آن، پوست را شاداب نگه مي  دارد. ماساژ پوست با روغن زيتون، تعريق را کاهش داده و مژه و ابرو را تقويت مي  کند. کمپرس پوست با روغن زيتون در موارد آفتاب  زدگي و سرمازدگي ، گزش مار و عقرب و نيش حشرات باعث التيام آن مي  شود. همچنين سوزش و درد ناشي از سوختگي را تسکين داده و از بروز تاول جلوگيري مي  کند.
براي برطرف کردن خشکي و ترک پوست مي  توان از مخلوط روغن زيتون با گليسيرين به نسبت مساوي استفاده کرد.

روشهای صحیح نگهداری و مصرف انواع گوشت
گوشت طیور و ماهیان غذاهای سالم، كم چرب و اقتصادی هستند. غذاهایی مانند مرغ، بوقلمون، ماهی و میگو و محصولات گوشتی می توانند عوامل انتقال دهنده باكتری های بیماری زا با منشاء غذایی باشند. پخت مناسب می تواند هرگونه باكتری مضر را كه ممكن است در گوشت دام، طیور و ماهیان موجود باشد از بین ببرد. در بیشتر موارد، بیماری های ناشی از غذا به دلیل استعمال نامناسب و بی دقت از مواد غذایی در آشپزخانه ایجاد می شوند.
 آلودگی ثانویه یا انتقال باكتری از یك ماده غذایی به ماده غذایی دیگر، عامل مهمی در انتقال بیماری های با منشاء غذایی است. اما عملیات تبدیل و فرآوری مناسب غذا به كاهش مشكلات
آلودگی ثانویه كمك می كند.
چند نکته در مورد انواع گوشت
- وقتی گوشت قرمز و سفید را خریداری
 می كنید، اجازه ندهید كه آب گوشت تازه روی دیگر مواد غذایی بچكد.
- بعد از خریداری، فوری گوشت قرمز، طیور و فرآورده های دریایی را به خانه برده و در یخچال یا فریزر قرار دهید.
- گوشت قرمز، طیور و فرآورده های دریایی را تنها در یخچال یا ماكروفر از حالت منجمد خارج كنید.
- بخش های دارای استخوان نسبت به بخش های بی استخوان نیاز به حرارت بیشتری برای پخت دارند.
- گوشت بوقلمون نسبت به دیگر طیور نیاز به دمای بیشتری برای پخت دارد.
- هرگز گوشت را نیم پز رها نكنید.
- بقیه گوشت قرمز، طیورو فرآورده های دریایی را بعد از سرو غذا، حداكثر تا دو ساعت در خارج از یخچال نگه دارید.
- گوشت های خورشتی را در یخچال دو تا سه روز و در فریزر شش تا دوازده ماه نگه داری كنید.
     - گوشت های چرخ كرده به دلیل احتمال آلودگی ثانویه و بار آلودگی میكروبی بیشتر، عمر ماندگاری كمتری دارند و می توان آنها را یك تا دو روز در یخچال و دو تاه سه ماه در فریزر نگه داری كرد.
- فرآورده های گوشتی مانند استیك و سوسیس به ترتیب در یخچال دو تا چهار و هفت تا ده روز و در فریزر شش تا نه و یك تا دو ماه قابل نگه داری هستند.
- گوشت و فرآورده های آن را در سردترین جای یخچال كه دمایی در حدود۴ تا ۵/۳ درجه سانتی گراد دارد قرار داده و بلافاصله در فریزر بگذارید. اگر قصد مصرف گوشت را در یكی دو روز
آینده دارید نیازی به قرار دادن آن درفریزر نیست.
- گوشت های تازه تر زمان ماندگاری بیشتری دارند.
- گوشت های تازه بسته بندی شده در بسته های
 تحت خلاء یا وكیوم را حدود دو هفته می توان در یخچال نگه داری كرد.
- میگو را در یخچال می توان یك تا دو روز نگه داری كرد و در صورت قراردادن در فریزر می توان آن را تا ۲ ماه نگه داشت.
- حتماً در بسته بندی های محصولات گوشتی از كیسه های پلاستیكی استفاده كنید كه نسبت به رطوبت و هوا نفوذناپذیر باشند در غیر این صورت این مواد غذایی دچار پدیده سوختگی سطحی می شوند كه در این حالت سطح ماده غذایی رطوبت خود را از دست داده، سخت و تیره رنگ می شود و علاوه بر از دست دادن ویژگی های كیفی، ارزش غذایی آن نیز كاهش پیدا می كند.
- روی بسته ها برچسب مناسب بچسبانید و در آن شماره و تاریخ را درج كنید. به این ترتیب آن دسته از بسته هایی كه شماره كمتری دارند یا تاریخ آنها قدیمی تر است را سریع تر مصرف كنید، البته در نظر داشته باشید كه تاریخ مصرف آنها نگذشته باشد.
- مصرف غذاهای دریایی برای افراد گوناگون به ویژه زنان باردار توصیه شده است. این محصولات منبع مناسبی از پروتئین های با كیفیت بالا و دیگر تركیبات مغذی هستند، در حالی كه میزان چربی در آنها كم است. توصیه پزشكان و مشاوران تغذیه را در نوع و میزان مصرف آنها جدی بگیرید. مصرف مرتب محصولات دریایی به دلیل دارا بودن مقادیر گوناگون تركیبات جیوه می تواند از رشد دستگاه عصبی در نوزادان جلوگیری كند.
- از مصرف ماهیان بزرگ خودداری كنید، زیرا حاوی مقادیر زیادی تركیبات جیوه هستند.

پخته و خام، كلم بخوريد
از ميان سبزى ها و تره بار اين سبزى حاوى ويتامين هاى
 A، B، C، E و مواد معدنى مانند كلسيم، سولفور، سيليكا، منيزيم، آهن، يد و كلروفيل است.
شواهد و قراين نشان مى دهد كه رابطه ما ايرانى ها اصولا با كاهو بهتر است تا انواع كلم. شايد چون چند نوع از اين ماده غذايى چهار هزار ساله نخست در اروپا عمل مى آمده است. مشخص نيست كه كشت آن در ايران از چه زمانى شروع شده اما گفته مى شود كاشت كلم قمرى از ساليان دور در ايران رواج داشته و كشف انواع ديگر آن همچون گل كلم و كلم دگمه اى چندين سال است مورد توجه قرار گرفته است.
خواص كلم: اگر كلم به صورت كمى بخار پز و يا خام خورده شود يك ماده غذايى بسيار ارزشمند به شمار مى رود. اين سبزى مفيد حاوى ويتامين هاى A، B، C، E
و مواد معدنى مانند كلسيم، سيليكا، منيزيم، آهن، يد و كلروفيل است و خواص فوق العاده كلم از قرن ها پيش شناخته شده است و جايى ويژه در طب قديم دارد.
در مصر باستان كلم داراى چنان ارزش درمانى بوده كه يك معبد به نام كلم ساخته شد و در روم باستان نيز آن را داروى همه دردها مى دانستند. فيثاغورس خوردن روزانه كلم خام را درمان ناراحتى هاى عصبى مى دانست و دريانوردان براى پيشگيرى از ابتلا به بيمارى اسكوروى، كلم مى خوردند.
خوردن كلم از قديم به تصفيه خون و اثر پاك كنندگى بر روى پوست مشهور است و گفته مى شود كبد را از سموم پاك مى كند و براى درمان آرتروز و انواع سردرد مفيد است. مصرف خام اين گياه ارزشمند به دليل دارا بودن تركيبات سولفور(گوگردى) موجود در آن، باكترى ها و عفونت هاى دستگاه تنفسى را از بين مى برد و براى تقويت اعصاب مفيد است و بهتر است افراد مبتلا به فشارخون بالا، از خوردن آن غفلت نورزند.
كلم چه دارد؟ در يكصد گرم كلم( معادل يك پيمانه)، ۵ كيلوكالرى انرژى وجود دارد. در همين مقدار از كلم، يك گرم پروتيين، ۸ گرم كربوهيدرات، ۱۹ گرم چربى، ۶ گرم فيبر و همچنين ۲۲ ميلى گرم ويتامين C وجود دارد.
نكات خريد ونگهدارى كلم: انواع كلم ها را
 مى توان مدت ها به همان صورت، درسته، لاى كاغذ بزرگ يا ورق پيچيده و پس از گذاشتن در كيسه پلاستيكى، هفته ها
 در كشوى پايين يخچال نگهدارى كرد. به هنگام خريد كلم دقت كنيد كه برگ ها لكه دار نباشند و به طور كامل به هم چسبيده باشند. خود كلم نيز بايد از وزن سنگينى نسبت به اندازه آن برخوردار باشد.
سوپ كلم، سوپ سرماخوردگى: عادت به خوردن سبزى مفيد اما نه چندان خوشمزه كلم زمان
مى برد و تهيه سوپ از اين گياه پيشنهاد حكيم بيش از سه هزار ساله است. براى اين كار نخست برگ هاى كلم را جدا كنيد و خوب بشوييد و سپس به رشته هاى باريك خرد كنيد و به همراه زيره و دانه خردل در كمى روغن تفت بدهيد و بگذاريد به مدت ۲۵ دقيقه با حرارت ملايم
کاملاً بپزد.
حال سركه و آب مرغ و سير و گوجه فرنگى را بيفزاييد و با افزودن يك ليوان آب دوباره بگذاريد با همان حرارت آهسته بجوشد. در نهايت شويد را اضافه كنيد. سوپ كلم پاى ثابت و روزانه فرهنگ غذايى اروپايى هاست همان گونه
كه قاب انواع پلوها و كته ها و چلوها بر سر سفره هاىما خودنمايى مى كنند!

درگیری ذهنی کم در جوانی، مساوی با عدم فراموشی در پیری
بررسی گروهی از محققان نشان می دهد هرچه در دوران جوانی درگیری ذهنی و مغزی افراد کمتر باشد در دوران پیری هوش و حواس بیشتری دارند. پژو هشگران می گویند مغز افرادی که در کهنسالی دچار فراموشی
 نمی شوند، فاقد پلاکتهای مغزی، پروتئینی است که در اثر آشفتگی مغزی ترشح می شود. اضطراب یکی از شایعترین مشکلات عاطفی انسان امروز است که در تار و پود زندگی وی ریشه دوانده است.
به جرأت می توان گفت زمینه بسیاری از بیماریهای جسمی، کسالتهای روحی، آشفتگی های رفتاری و واکنش های نا مناسب را اضطراب تشکیل می دهد.
اضطراب های انسان امروزی، واکنش است در مقابل رشد سریع تکنولوژی، فشارهای ناشی از شهر نشینی، که به شکل فزاینده حیات بارورانسان را تهدید می کند.
بنابراین در جهان کنونی هر فردی بسته به تجربیات و شخصیت خود می تواند کم و بیش اضطراب را تجربه نماید، خلوت و تنهایی، جمعیت و دیگران، خانه و محیط تحصیل، مکانها و محیط اشتغال از جمله عوامل ایجاد اضطراب می توانند باشند.

حداقل هفته اي يک بار «سيب زميني» ميل کنيد
«سيب زميني» تقويت کننده قلب، استحکام لثه، مسکن درد و زخم معده است. سيب زميني غني از بتاکاروتن است که هنگام پخته شدن به آساني جذب مي شود. ساقه و برگ هاي سيب زميني حاوي سمي بنام سولانين است، بنابراين نبايد آن را مصرف کرد.
مهمترين ماده اصلي موجود در سيب زميني نشاسته است که معمولاً 9 تا 25 درصد آن را تشکيل مي دهد، از اين رو براي تأمین انرژي، ماده مفيدي است که نسبت به غلات کمتر تحت تأثیر آفات قرار مي گيرد و پرورش آن آسان تر است.
سيب زميني در بين سبزيجات، حاوي ويتامين B6 بالايي است و هر 100 گرم سيب زميني 20 تا 25 ميليگرم ويتامين C دارد و براي جلوگيري از خونريزي لثه مفيد است. علاوه بر اين سيب زميني حاوي مواد مفيد ديگري مثل پتاسيم، فسفر، آهن، منيزيوم و ويتامين B6 است که براي ورزشکاران بسيار حياتي و به آمادگي و بازسازي بدنشان کمک مي کند.

هفت ماده غذایی ضدسرطان
نويسنده: مهناز روحی
آیا با استفاده از رژیم غذایی خاص می توان عمری طولانی و با نشاط داشت؟
مصرف بسیاری از غذاهای مورد علاقه و لذیذ می تواند ما را به این هدف برساند. به عنوان مثال توت فرنگی
 می تواند احتمال ایجاد سرطان را به میزان 30 یا حتی بیشتر كاهش دهد؟ اما یك عدد توت فرنگی نه ! ولی یك رژیم غذایی كه سرشار از مواد غذایی لذیذ گیاهی تازه و رنگی باشد می تواند احتمال ایجاد سرطان را كاهش دهد و عمر واقعی شما را بیشتر كند. علت این است كه میوه ها و سبزیها شامل تركیباتی هستند كه علیه تخریب سلولی كه بواسطه گذراندن عمر بوجود می آید، می جنگند.
تركیبات ضدسرطان
سرطان وقتی اتفاق می افتد كه سلولهای معیوب در بدن رشد بی رویه داشته و بر بافتهای بدن حمله ور می شوند. تركیبات موجود در میوه ها و سبزی ها می توانند به ترمیم و جلوگیری روند تخریب سلولی كه به سمت سرطانی شدن می روند، كمك کنند.
هفت منبع ضدسرطان
1) كاروتنوئیدها: مانند بتا كاروتن، لوتئین و زِآكسانتین، آنتی اكسیدانهایی هستند كه سلولهای بدن را در مقابل صدمه رادیكالهای آزاد مصون نگه می دارند. شما می توانید آنها را در سبزی های زرد و نارنجی كم رنگ مثل هویج، سیب زمینی شیرین و كدو مسماً بیابید.
2) فیبر: همه میوه ها و سبزی ها حاوی فیبر بوده و به هضم غذا كمك می كنند. فیبرها احتمال سرطان كولون (سرطان روده بزرگ) را كم می كند. میوه هایی كه فیبر زیادی دارند شامل: توت فرنگی، گلابی و تمشك
 می باشد. سبزی های با فیبر زیاد شامل: كلم بروكلی (نوعی گل كلم)، بُنشن و بقولات مثل نخود فرنگی است.
3) فلاونوئیدها: مواد سرطان زا را خنثی می كنند آنها را در انواع سیب ها و انواع چای مثل چای سبز
می توان یافت.
4) ایندول ها: به كاهش احتمال سرطان مثانه و لوله گوارش كمك می كنند. این مواد در بروكلی، گل كلم، كلم بروكسل (كلم فندقی) و كرفس یافت می شود.
5) لیكوپن: آنتی اكسیدانی است كه بدن را در مقابل سرطان های پروستات، ریه و معده محافظت می كند. این مواد به میزان فراوانی در گوجه فرنگی یافت شده و سایر منابع آن شامل هندوانه و گریپ فروت قرمز یا صورتی می باشد.
6) ویتامین ث: آنتی اكسیدانی است كه ساختار ایمنی را تقویت می كند تا بدن شما بتواند در مقابل كلیه بیماریها كه شامل سرطان ها نیز می شود از خود دفاع كند. فلفل دلمه ای، پرتقال ها و توت فرنگی ها شامل میزان بسیار زیادی ویتامین ث می باشند.
7) ویتامینE: یك آنتی اكسیدان قوی است كه سلول های معیوب را ترمیم می كند و همین می تواند مانع شكل گیری تومور شود. شما می توانید ویتامین E را در آجیل ها، سیب زمینی شیرین، آووكادوها (نوعی میوه شبیه انبه یا گلابی بزرگ) بیابید كه سبز رنگ و چرب می باشد. مصرف ویتامین E بصورت مكمل غذایی ایده بسیار خوبی است، زیرا اغلب غذاها میزان كمی ویتامین E دارند.

طبخ غذا درمايكروفر
يكي از وسايل پخت و پزي كه به تازگي وارد فرهنگ طبخ غذاي ايراني شده است، مايكروفر است. اما واقعيت آن است كه در اثر حرارت بالايي كه در مايكروفر توليد
 مي شود و برخي از ويتامين ها تخريب مي شوند. مطالعه اي كه در دانشگاه پورتو در پرتقال انجام شد، نشان داد كه براثر پختن بروكلي با آب (آبپزكردن97 ) درصد از آنتي اكسيدان هاي موجود در اين سبزي، تخريب شده است، در حالي كه، براثر بخارپز كردن اين سبزي تخريب به 11 درصد رسيد، اما در اثر پختن آن با مايكروفر تخريب آنتي اكسيدان ها در حد 74 درصد بود.
شيمي دانان دانشگاه استكهلم سوئد معتقدند، كه در مايكروفر گرم كردن هر ماده غذايي كه داراي سيب زميني باشد، موجب توليد مقدار قابل توجهي آكريلاميد مي شود. اكريلاميد يك تركيب شيميايي است كه بيشتر در توليدات صنعتي ايجاد مي شود و مواجه با آن موجب صدمه ديدن ساختار عصبي مي شود. مطالعات نشان داده اند كه حرارت پخت بيش از 100 درجه سانتي گراد موجب تشكيل اين ماده مي شود.

كراويه
اين نوع زيره علفي، يكساله و از ارديبهشت تا تير گل مي دهد و در مزارع، كنار جاده ها و در زمينهاي باير، زمينهاي پست تا مرتفع ديده مي شود. اين گياه در مناطق معتدله اروپا و آسيا، مديترانه، شمال ايران، هيماليا و مغولستان يافت مي شود. در آفريقا اين زيره فقط درمراكش مي رويد و در آسياي صغير يافت نمي شود. داروي حاصله از ميوه آن مي باشد. اين زيره براي اهداف دارويي يا خوراكي كشت مي شود. بوي منحصر بفردي داشته و طعم ادويه دارد. حاوي 3 تا 8 درصد اسانس است زيره بادشكن است و اندامهاي هضمي را تحريك مي كند. اثر آن شبيه به رازيانه و باديان رومي (انيسون) است.
 دارو به شكلهاي مختلف بعنوان بادشكن و
ضد تشنج، بعنوان نيرودهنده و در درمان اختلالات هضمي بخصوص براي كودكان مخلوط با ديگر داروها مانند بابونه استفاده مي شود. مصرف آن در چاي علفي براي تسكين سرماخوردگي، تحريك غدد سینه و افزايش شيردهي نيز كاربرد دارد.
 اين زيره در دامپزشكي هم استفاده مي شود. البته در صنايع غذايي بعنوان چاشني روي نان، پنير، در پخت چغندرلبويي، كلم و سيب زميني و در سوپ و سس استفاده مي شود. روغن زيره از ميوه آن استخراج مي شود. اين زيره عمدتاً در اروپا بخصوص در هلند و شوروي سابق، مجارستان، آلمان و چكسلواكي كشت مي شود. اغلب بصورت وحشي يافت مي شود.

 

صفحه 10--18 اذر 87

 

بحران موادغذایی، سونامی خاموش
بحران كمبود غذا و افزايش قيمت مواد غذايي از مهمترين وقايع در سطح جهان است.
بر اين اساس چندي پيش سران و مقامات اغلب كشورها در نشست فوق العاده سازمان خواروبار  و كشاورزي نمودي از روند نگران كننده تأثیرات اين بحران و ضرورت چاره جويي براي مقابله با آن را  بررسي كردند. دبيــركــل سازمان خواروبار و كشاورزي (فائو) و رئيس بانك جهاني، اعلام كرده اند كه بروز بحران مواد غذايي در جهان، 100 ميليون نفر به  جمعيت فقير دنيا خواهدافزود و اگر اقدامي جدي صورت نگيرد، بحران مواد غذايي و سوخت فاجعه بار خواهد بود. با وجود افزوده شدن بر شمار فقرا، بروز چنين بحراني، افزايش درآمد ثروتمندان را نيز به دنبال داشت و تعداد افراد ثروتمند دنيا از يك ميليون نفر در سال 2006 براي نخستين بار به 10ميليون نفر رسيد.
اتفاق نامطلوبي كه دركشور ما نيز در حال  رخ دادن است و پيامد تلفيق بحران سوخت و بحران مواد غذايي است گسترش واردات مواد غذايي بوده كه مي تواند موجب نابودي زيرساخت هاي كشاورزي از طريق تغيير كاربري اراضي كشاورزي و به دنبال آن افت چشمگير توليد و كاهش اشتغال داخلي شود. افزايش قيمت فرآورده هاي نفتي با افزايش هزينه هاي حمل ونقل و نهاده هاي توليد موجب افزايش قيمت محصولات كشاورزي مي شود و از آنجايي كه دربرخي محصولات غذايي راهبردي،  نظير برنج و گندم، دولت نظارت شديدي را براي عدم افزايش قيمت اعمال مي كند، ضرر اصلي متوجه توليد كننده خواهد شد.
پرسش مطرح آن است كه آيا دنيا قادر خواهد بود مرحله بحران مواد غذايي را پشت سر بگذارد؟ سابقه تاريخي حاكي از آن است كه در دهه 1960 نيز دنيا بحران حاد مواد غذايي را تجربه كرده است كه منجر به افزايش قيمت ها به ويژه گندم و برنج شد. متعاقب اين بحران، دنيا راهكار هاي مختلف مقابله را مورد بررسي قرار داد و از آنجايي كه دلايل اصلي كمبود غذا ناشي از ضعف زير ساخت هاي فني و ضعف دانش مقابله با عوامل كاهش دهنده توليد بود، ضرورت تقويت زيرساخت هاي تحقيقاتي به عنوان راهكار اصلي مورد توجه جدي قرار گرفت.
در همين راستا، مؤسسات بين المللي تحقيقات مرتبط با محصولات كشاورزي مختلف به ويژه محصولات مربوط به تغذيه بشر نظير برنج و گندم در دهه 1960 تاسيس شدند. موفقيت اتخاذ تدابير مختلف مقابله با بحران مواد غذايي تا بدانجا رسيد كه نه تنها با وجود افزايش جمعيت دنيا، كمبود و بحران موادغذايي پشت سر گذاشته شد بلكه توليد محصولات غذايي فراتر از نياز جمعيت دنيا نيز  حاصل شد. به همين دليل، اوج چنين توفيقي نام انقلاب سبز در توليد محصولات غذايي به ويژه گندم و برنج را به خود گرفت و در واقع انقلاب سبز در برنج (با معرفي ژن پاكوتاهي و معرفي ارقام پرمحصول و مقاوم به آفات و بيماري ها) با فعاليت مؤسسه بين المللي تحقيقات برنج عجين شد. در گندم نيز واقعه انقلاب سبز هم زمان با اوج توفيقات مؤسسات تحقيقاتي بين المللي مربوطه نظير ايكاردا و سيميت است و انقلاب سبز از اجزاي تفكيك ناپذير فعاليت هاي اين مؤسسات تحقيقاتي است. روند افزايش توليد به نحوي بود كه در دهه 1990، افزايش توليد نسبت به نياز دنيا، كاهش قيمت جهاني مواد غذايي از جمله برنج را به دنبال داشت و سودآور نبودن توليد برنج براي كشاورزان به علت قيمت پايين، به عنوان يكي از چالش هاي جدي مطرح شد.
دنيا با نگاه ويژه به بحران پيش آمده عنايت كرده و از آن به  نام سونامي خاموش نام مي برد و از پيامدهاي فاجعه بار آن اظهار نگراني مي كند. نكته كليدي و نتيجه گيري اصلي اغلب نشست ها و گزارش هاي مرتبط با بحران مواد غذايي فعلي، ضرورت وقوع انقلاب سبز ديگري درتوليد محصولات كشاورزي است و يكي از راهكارهاي اصلي براي وقوع انقلاب سبز را نيز سرمايه گذاري اساسي جديد در امر تحقيقات كشاورزي و بهره مندي از فناوري هاي نوين براي ارتقاي توليد پيشنهاد كرده اند و ضعف سرمايه گذاري در تحقيقات از دلايل اصلي بروز بحران موادغذايي در دنيا عنوان مي شود.
 بنابراين ما نيز همانند دنيا راهي جز تقويت زيرساخت هاي تحقيقاتي و علمي كشاورزي براي تضمين توليد كافي به خصوص مواد غذايي، جمعيت رو به افزايش سال ها و نسل هاي آتي نداريم. اگر به دنبال تأمین غذاي مردم بدون وابستگي هستيم، بايد براي تحقيقات ارزش بيشتري قائل شويم. اما با وجود تاكيد برنامه چهارم بر تأمین 3 درصد از توليد ناخالص ملي براي تحقيقات هنوز بيش از نيم درصد اين اعتبارات هم براي تحقيقات اختصاص نيافته است.
آنچه طي سال هاي گذشته، به خصوص از يك دهه گذشته تاكنون درحوزه محصولات كشاورزي اتفاق افتاده اين است كه افزايش توليد محصولات غذايي و بيشتر شدن ذخاير آنها از نياز جمعيت دنيا و به تبع آن كاهش قيمت جهاني اين موادغذايي موجب غالب شدن تفكر تأمین نياز داخلي به راحت ترين روش يعني از طريق واردات شد.
وضعيت حاكم به خصوص در سال ها و ماه هاي اخير كه درآمدهاي نفتي به اوج خود رسيده  نشان دهنده اين است كه توليد و تحقيق كشاورزي مقهور بخش هاي غيرمولد شده است،  به نحوي كه با درآمد سرشار نفتي، وضعيت تخصيص منابع به تحقيقات بخش كشاورزي در بدترين حالت ممكن است.
شايد با نگاهي به روند وضعيت يكي از مؤسسات تحقيقاتي، رشد بي اعتقادي عملي به تحقيقات كشاورزي ملموس تر شود. مؤسسه تحقيقات گياه پزشكي كشور يكي از 23 مؤسسه و مركز ملي حوزه كشاورزي است كه با تحقيقات كاربردي خود تنها متولي پاسخگويي به نيازهاي فني بخش كشاورزي است و به دليل فعاليت هاي علمي اين مؤسسه، حوزه تخصصي گياه پزشكي از پرسابقه ترين و قويترين زمينه هاي علمي به ويژه دربخش كشاورزي است.
 اين مؤسسه به دليل جايگاه خطيرش براي حفظ 30 درصد از توليدات از خسارت آفات، دربيش از 5 دهه فعاليت تحقيقاتي خود، دستاوردهاي ارزشمندي درجلوگيري از ورود آفات قرنطينه اي، مهار طغيان آفات، معرفي روش هاي مهار آفات، كاهش ميزان مصرف سموم، جلوگيري از مصرف سموم پرخطر و نيز توليد غذاي سالم داشته است. جاي ترديد نيست كه براي تبديل تهديد بحران مواد غذايي به فرصت شكوفايي توليد و نيز تضمين استقلال كشور از طريق تأمین نيازها، توسط توليد داخلي بايستي به بخش كشاورزي توجه ويژه اي كرد، چرا كه آسيب به بخش كشاورزي آسيب به نظام سياسي، اجتماعي و اقتصادي است.
به اعتقاد اغلب متخصصان اقتصاد و توسعه، هيچ برنامه توسعه موفقي در دنيا وجود ندارد مگر اينكه پايه برنامه توسعه خود را بر كشاورزي و توسعه روستايي بنا نهاده باشد. به طريق اولي، دستگاه توليد علم و فناوري بخش كشاورزي يعني تحقيقات نيز از اركان اصلي و ضروري براي پويايي بخش كشاورزي و درنتيجه توفيق برنامه هاي توسعه كشور خواهد بود.ضروري است با تدبير ويژه رئيس جمهوري، وزير جهاد كشاورزي و ديگر مديران ارشد كشور، اولويت نظام تخصيص منابع و بودجه به جاي هدايت به سمت بخش هاي غيرمولد، توليد محور شده و به جاي صرف منابع درآمدي سرشار حاصل از فروش نفت براي واردات مواد غذايي (كه نابود كننده زيرساخت هاي توليد كشاورزي و اشتغال داخلي است) بستر انقلاب سبز دوم را (كه راه حل دنيا براي رفع بحران فعلي است) در كشور فراهم كنند.
درصورتي كه تدبير مناسبي صورت گيرد ما نيز همانند اغلب كشورهاي دنيا مي توانيم بحران مواد غذايي را با بهره برداري مضاعف از فرصت افزايش قيمت فرآورده هاي نفتي از طريق شكوفايي تحقيق و توليد به فرصت جديد افزايش توليد تبديل كنيم، درغير اين صورت تهديد بحران موادغذايي كه از آن به سونامي خاموش ياد مي كنند درتلفيق با افزايش قيمت فرآورده هاي نفتي مي تواند با تمركز بر واردات گسترده مواد غذايي موجب از بين بردن زيرساخت هاي توليد كشاورزي و اشتغال داخلي شود كه پيامدهاي فاجعه بار آن در آينده جبران ناپذير خواهد بود.

نكاتي كه بايد در هنگام مصرف روغن و چربي و منابع آن توجه نمود
- از مصرف زياد روغن پرهيز شود، زيرا سبب اضافه وزن شده و امكان افزايش كلسترول بد، افزايش فشار خون و در نتيجه خطر ابتلا به بيماري هاي قلبي عروقي را فراهم مي آورد.
- حداكثر 25 تا 30 درصد از انرژي دريافتي بايد از چربي ها تأمین شود.
- حتي الامكان از مواد لبني كم چرب و گوشت كم چرب استفاده شود، زيرا به دليل دارا بودن اسيد هاي چرب اشباع موجب افزايش كلسترول خون و بيماري قلبي مي شود.
- روغن هاي جامد هيدروژنه كه ميزان اسيد هاي چرب غير اشباع آن بيش از 25 درصد و اسيد هاي چرب ترانس آن بيش از 10 درصد باشد خطر ابتلا به بيماري هاي قلبي و عروقي را افزايش مي دهد.
- بهتر است از روغن هايي استفاده شود كه ميزان اسيد چرب اشباع آن تا 25 درصدو اسيد هاي چرب ترانس آن حداكثر تا 10 درصد اصلاح شده و به صورت نيمه جامد بوده و داراي برچسب باشد.
- روغن ماهي به دليل دارا بودن اسيدهاي چرب امگا 3 و روغن زيتون و روغن گردو به دليل دارا بودن اسيد اولئيك فراوان باعث كاهش كلسترول بد (LDL) خون مي شوند و براي سلامت قلب و عروق مفيد هستند.
- حتي الامكان از سرخ كردن غذا ها خودداري كرده و در صورت لزوم از روغن سرخ كردني استفاده شود.
- از روغن مخصوص سرخ كردني حداكثر دو تا سه بار آن هم نه با فاصله زماني طولاني بلكه حدوداً در عرض 24 ساعت مي توان استفاده كرد و پس از آن بايد روغن حرارت ديده را دور ريخت.
نگهداري روغن:
رطوبت ،مجاورت با اكسيژن هوا، آهن و مس ،حرارت و نور باعث تشديد فساد روغن مي گردد بنابراين بايد در محل خشك و خنك دور از نور و در ظرف درب بسته نگهداري شود .
- روغن هاي غني شده با ويتامين A و D بايد در بسته بندي بطري كدر و يا قوطي هاي فلزي (براي حفظ ويتامين هاي موجود در آن)عرضه شود و نبايد تحت درجه بالا قرار بگيرد.
- هنگام خريد روغن توجه به مشخصات آن از جمله نوع فرآورده، شماره پروانه ساخت، نام كارخانه، شرايط نگهداري و مصرف، تاريخ توليد، و انقضاء ضروري است.
- روغن هاي نباتي جامد بايد داراي برچسبي باشد كه ميزان اسيد چرب اشباع و اسيد چرب ترانس بر روي آن درج شده ياشد.روغن هاي جامد يا نيمه جامدي كه حاوي كمترين مقدار اسيد چرب اشباع و اسيد چرب ترانس باشند براي استفاده مناسب تر هستند.

چرا ميوه خشك شده؟

در حالي كه مي توان از ميوه هاي تازه استفاده كرد، چرا در چند سال اخير استفاده از ميوه هاي خشك شده در بين مردم رواج يافته يا به اصطلاح مد شده است؟
البته از ديرباز، روش خشك كردن ميوه ها براي استفاده از آنها در خارج از فصلشان در بين مردم باب بوده، اما متأسفانه برخي از مردم بر اين باورند كه مي توان ميوه خشك شده را جايگزين ميوه تازه كرد كه تصور کاملاً اشتباهي است. در واقع بخش قابل توجهي از ويتامين ها و املاح و مواد مغذي ميوه ها در فرايند خشك كردن از دست مي رود و آنچه باقي مي ماند در واقع تفاله بدون آب ميوه است كه تنها كالري زيادي داشته و ميزان قند موجود در آن بيشتر از ميوه تازه است. براي مثال يك فنجان ميوه خشك شده حدود 175 كالري و 45 گرم شكر دارد، اما همين ميزان ميوه تازه تنها 70 كالري و 15 گرم شكر دارد كه تفاوت فاحشي است. پزشكان توصيه مي كنند تا جاي ممكن از ميوه تازه استفاده شود و ميوه هاي خشك تنها در صورت نیاز مصرف شود.

 

صفحه 10--11 اذر 87

 

چه بخوريم تا تمركز فكري بهتري داشته باشيم
محمد علي تقي پور

يكي از دوستان من معتقد است وقتي نمي‌تواند روي موضوعي تمركز كند و آن موضوع بسيار مهم و حياتي است با مصرف دم كرده فلان گياه تمركز بهتري پيدا مي‌كند و مي‌تواند روي موضوع مورد نظر تمركز كند.
عقايد و نظرات مختلفي درباره نوشيدني‌ها يا غذاهايي كه باعث افزايش تمركز مي‌شوند وجود دارد. آيا واقعاً اين موارد حقيقت دارد؟
نظريه‌هاي مختلفي درباره نوشيدني‌ها و غذاهايي كه تمركز را بالا مي‌برند، وجود دارد. از  قهوه گرفته تا شكر و پروتئين كه معتقدند تمركز را افزايش مي‌دهد. حتي كار به جايي رسيده است كه مكمل‌هاي غذايي خاصي براي اين منظور به بازار آمده‌اند تا حافظه، توجه و عملكرد مغز را بهبود ببخشند.
واقعاً در شرايطي كه بايد تمام ذهن متمركز يك موضوع مهم باشد چه كمكي مي‌توان به مغز و ذهن رساند؟ آيا واقعاً مواد غذايي خاصي باعث تقويت هشياري و آگاهي مي‌شوند و ما مي‌توانيم با مصرف آنها و با خيال راحت در امتحان، مصاحبه شغلي يا كنفرانس شركت كنيم؟!
اگر به صحبتها و گزارش‌هاي متخصصان توجه كنيم، با اخبار خوب و بدي در اين باره مواجه مي‌شويم. اول اين كه نمي توان از تأثير غذا روي ذهن و قدرت تفكر چشم پوشي كرد و حتماً تأثيراتي وجود دارد و اما دوم اين كه هيچ غذاي جادويي خاصي وجود ندارد كه بتواند قدرت ذهني افراد را به صورت معجزه آسا افزايش دهد. بنابراين بايد واقعگرا بود و به صورت مبالغه آميز با اين مسئله برخورد نكرد.
يك خبر خوب و تازه در اين زمينه وجود دارد و آن، اينكه بعضي غذاها براي كوتاه مدت باعث افزايش تمركز فرد مي‌شود و تحقيقات انجام شده نشان مي‌دهد فوايد بعضي مواد مغزي مشخص شده و بررسي‌ها براي اعلام نتايج نهايي ادامه دارد. بعضي موارد كه به نظر مي‌رسد اثرات مثبتي روي ذهن دارند، به شرحي است كه توضيح داده مي‌شود اما اين كه اثرات آنها چقدر مثبت يا منفي است، جاي بحث دارد.
يك فنجان قهوه به همراه شكر
بسيار از مردم حاضرند قسم بخورند كه قهوه همراه با شكر در شرايطي كه آنها به تمركز فراواني نياز داشته اند به كمك آنها آمده و كاملاً مؤثر بوده است. افراد زيادي اين مسئله و مسائلي از اين قبيل را باور دارند و معتقدند موادي مثل قهوه، چاي، مواد شيرين مثل بستني يا شيريني جات و يا مواد غذايي كه از هر دو ماده مذكور را دارند، مانند شكلات و نوشيدني‌هاي مقوي مثل ليموناد ذهن آنها را باز و آماده تفكر بهتر مي كند.  ويلسون، سخنگوي انجمن رژيم غذايي آمريكا، معتقد است كافئين موجود در قهوه مي‌تواند در رفع خستگي مفيد باشد و به فرد انرژي بدهد؛ اما اين اثر كاملاً كوتاه مدت است و در اصل خصوصيات فردي است كه طول مدت اثر و يا واكنش نسبت به چنين موادي را تعيين مي‌كند. بعضي از مردم با مصرف اين مواد احساس بهتري دارند و به علت اثرات تحريكي اين مواد، ميزان ضربان قلب آنها افزايش مي‌يابد، در حالي كه بعضي ديگر احساس ناراحتي مي‌كنند و عصبي مي‌شوند. همين حالات ناراحتي و عصبي شدن مي‌تواند تمركز فرد را مختل و مسئله را بغرنج‌تر كند. حتي اگر فردي با مصرف اين گونه مواد غذايي احساس بهتري داشته باشد، به هر حال بعد از رفع اثرات اين مواد غذايي دوباره به حالت قبلي برمي‌گردد و گاهي اگر اين مواد بيش از حد مصرف شود، مشكل ساز مي‌شود؛ چرا كه اثبات شده مصرف بيش از حد قهوه به دليل داشتن كافئين زياد باعث از بين رفتن تمركز مي‌شود.
از سوي ديگر، اثر شكر بر هشياري و آگاهي كمي پيچيده‌تر به نظر مي‌رسد. اين واقعيت وجود دارد كه مغز از گلوكز به عنوان منبع اصلي سوخت استفاده مي‌كند. در يك مطالعه كه روي 20 نفر انجام شد، از نوشيدني شيرين يا كربوهيدرات‌ها استفاده شد و در هيچ كدام از آنها وضعيت حافظه به طور مشخص بهتر نشد. تنها نتيجه‌اي كه به نفع مواد شيرين تمام شد، اين بود كه غذاهاي بسيار شيرين اثراتي سريع، كوتاه مدت و مثبت بر توانايي ذهني دارند. پروفسور گلد، استاد روانشناسي و علوم اعصاب دانشگاه ايلينويز معتقد است در كل گلوكز (قند) اثراتي بر حافظه و يادگيري دارد، اما دخالت ديگر فرآيندها مثل اضطراب و تفاوت‌ فردي در سوزاندن گلوكز را نبايد ناديده گرفت. او در آزمايش هاي خود به اين نتيجه رسيده است كه هر چه مقدار مصرف گلوكز بالاتر باشد، اثرات بر روي حافظه بهتر و بيشتر مي‌شود، اما وقتي به يك مقدار خاصي مي‌رسيم، ديگر شرايط بهتر نمي‌شود و حتي بدتر مي‌شود و حتي اگر گلوكز از يك حد بالاتر بود، حافظه مختل مي‌شود.
براي صبحانه چه بخوریم؟
اين روزها نبرد بين كربوهيدرات و پروتين بسيار زياد است و بخصوص رژيم‌هاي پر پروتئين و كم كربوهيدارت اثرات مطلوبي در كاهش وزن و افزايش هشياري از خود نشان داده‌اند. البته نه قندها و نه پروتيئن‌ها نقش مستقيمي در توانايي فرد براي تمركز ايفا نكرده‌اند و به عنوان منبع قدرت مغزي به حساب نمي‌آيند، اما نبايد كل تأثيرات را ناديده گرفت. در بدن، كربوهيدرات‌ها  به گلوكز تبديل مي‌شوند اين كار حداقل 2 تا 4 ساعت طول مي‌كشد، در حالي كه تجزيه پروتئين‌ها حداقل به 4 ساعت زمان احتیاج دارد. بنابراين نمي توان گفت يك ماده غذايي اثرات معجزه آسايي بر حافظه داشته باشد، بلكه متخصصان تغذيه معتقدند تركيبي از غذاها مثل ميوه‌جات، سبزيجات، غلات و ديگر مواد غذايي در كل باعث بهبود سلامت جسم و ذهن مي‌شوند و اگر فردي رژيم غذايي سالمي داشته باشد، كل فعاليت‌هاي جسمي و ذهني او در حد مطلوب و مورد نظر قرار مي‌گيرند.
عامل ديگري كه ممكن است با تمركز ذهن افراد رابطه داشته باشد، پرخوري يا كم خوري است.
اگر فردي قبل از انجام يك كار مهم، پرخوري كند، احساس خواب آلودگي مي‌كند؛ زيرا گردش خون از مغز به سمت معده منحرف مي‌شود تا عمل هضم غذا به بهترين نحو صورت گيرد. از سوي ديگر افرادي كه كالري كافي دريافت نمي كنند و از وعده غذايي خود صرف نظر مي‌كنند يا تحت رژيم ‌هاي سخت غذايي قرار دارند، نمي توانند تمركز خوبي داشته باشند و حواس آنها براحتي پرت مي‌شود.
بعلاوه تحقيقات نشان داده است كودكاني كه صبحانه ميل مي‌كنند، حافظه كوتاه مدت بهتري نسبت به همكلاسي‌هاي خود كه صبحانه نمي‌خورند، دارند. در ضمن كودكاني كه صبحانه‌هاي پر كالري مي‌خورند (مثل كيك، شكلات، شيريني و...) تمركز خوبي ندارند.
رژيم‌هاي غذايي پر چرب نيز روي آگاهي و تمركز، اثرات منفي دارد، به صورتي كه حافظه و يادگيري تضعيف مي‌شود پس نمي‌تواند از افرادي كه غذاهاي پرچرب مي‌خورند، انتظار هوش آنچناني داشت.
سوپ مكمل؟!
قفسه‌هاي مغازه‌ها و يا داروخانه‌ها پر از قرص‌ها، شربت‌ها و مكمل‌هاي ويتامين، املاح و مواد گياهي است كه روي همه آنها قيد شده كه از نظر جسمي و ذهني باعث تقويت شما مي‌شوند. تعداد اين مواد آنقدر زياد است كه قابل شمارش نيست، اما مطمئن باشيد اين مواد آن طور هم كه درباره آنها تبليغ شده سودمند نيستند و اگر يك امتحان يا مصاحبه بزرگي در پيش داريد، بهتر است براي تقويت حافظه و تمركز خود، بر روي اين مواد حساب باز نكنيد. گزارش‌هايي وجود دارند كه مي‌گويند ويتامين‌هاي E-C-B - بتاكاروتن و منيزیم مي توانند قدرت مغز را تقويت كنند، اما هيچ كس ثابت نكرده كه قرصهاي حاوي اين مواد بتوانند باعث تقويت حافظه و تمركز شوند. در ضمن وقتي مقدار زيادي از اين مواد در غذاهاي طبيعي وجود دارند، چرا به سراغ قرصهاي آنها برويم؟ ويتامين C را براحتي در مركبات مي‌توان يافت. بتاكاروتن در هويج، اسفناج و ديگر سبزيهای برگدار و برگ سبز وجود دارد. قرصهاي ويتامين و مكمل موارد مصرف خاصي دارند و هيچ وقت نمي‌توانند جاي مواد غذايي را بگيرند.
به تازگي نظريه‌هایي مطرح شده كه قابل توجه است. مثل مواد غذايي حاوي اسيد‌هاي چرب
امگا 3 (ماهي)، يا كولين (ماده مغذي اصلي موجود در لسيتين) که داراي اثرات خاصي هستند و بر سلامت ذهن، تأثيرات مثبتي دارند و محققان در تلاش هستند تركيبي از اين مواد را در اختيار افراد بگذارند تا قدرت حافظه آنها تقويت شود.
براي يك روز بزرگ آماده شويد
فكر نكنيد اگر غذاي خاصي مصرف كنيد، تمركز و حافظه شما قدرت فوق العاده‌اي پيدا مي‌كند. اگر امتحان يا مصاحبه‌اي در پيش داريد و دوست داريد حافظه و تمركز شما قدرت خوبي داشته باشند، نكات زير را به ياد بسپاريد:
- كارهاي لازم را براي آمادگي خود، از قبل انجام دهيد، سر فرصت و بدون عجله.
- شب قبل، خوب بخوابيد.
- ورزش را در برنامه زندگي خود به طور منظم در نظر بگيريد.
- يك رژيم غذايي متعادل و حاوی تمامي گروههاي غذايي مصرف كنيد. به هيچ وجه از ماده غذايي خاصي به منظور تقويت حافظه استفاده نكنيد؛ چون ممكن است وضعيت شما را بدتر كند. از غذاهاي طبيعي و سالم در حد معقول استفاده كنيد تا ذهن شما براي هر كاري آماده باشد.

ادویه و سبزی های معطر
اضافه کردن ادویه جات و سبزی های معطر به رژیم غذایی می تواند برای سلامت شما مفید باشد.
سوزانا زیک، متخصص طب طبیعی و پژوهشگر نظام بهداشتی دانشگاه میشیگان در این باره می گوید: "افزودن این گیاهان معطر به غذاها می تواند به حفظ وزن طبیعی کمک کند. به علاوه آنها می توانند به پیشگیری از برخی سرطان ها کمک کنند و حتی فشارخون را کاهش دهند، به کنترل قند خون کمک کنند و سلامت قلب و عروق را بهبود بخشند. "
 با جایگزینی چاشنی های معمول که حاوی قند،نمک و چربی هستند با این گیاهان معطر می توان هم به حفظ سلامتی کمک کرد و همه به غذا رایحه بخشید.
دکتر زیک این 10 نکته را برای انتخاب بهترین گیاهان معطر توصیه می کند:
• نمک را با گیاهان معطر جایگزین کنید. گیاهان معطری مانند مرزنگوش، آویشن، رزماری، جعفری و سیر می توانند رایحه طبیعی غذاها را بیرون بکشند.
• از سیر تازه استفاده کنید. سیر می تواند فشارخون و کلسترول را پایین بیاورد.
زیک می گوید: "برای به دست آوردن حداکثر منافع لازم است دست کم سه پر سیر متوسط تازه در روز مصرف کنید. سیر خشک یا سیری که مدت ها مانده باشد، خواص خود را از دست می دهد. "
• رزماری بخورید. رزماری حاوی مواد آنتی اکسیدانت است که تصور می رود حافظه را بهبود می بخشد و احتمالاً به پیشگیری از سرطان کمک کند.
• با کمک ریحان، مرزنگوش و رزماری با سرماخوردگی مبارزه کنید. اسانس های روغنی موجود در این گیاهان ممکن است بتواند در مبارزه با سرماخوردگی و آنفلوآنزا به شما کمک کند.
• سرفه مزمن را با آویشن درمان کنید. زیک می گوید: "منافع بهداشتی آویشن بی نظیر هستند. این گیاه به طور سنتی برای درمان سرفه، حتی سیاه سرفه استفاده می شده است. "
• برای کمر درد زردچوبه بخورید. پژوهشگران دریافته اند که ماده ای به نام کورکومین که در زردچوبه یافت می شود، دارای خواص ضدالتهابی است. زردچوبه می تواند به تنهایی و با اضافه کردن به ادویه کاری مورد استفاده قرار گیرد.
• با مصرف کاری با سرطان بجنگید. همچنین معلوم شده است که کورکومین باعث کوچک شدن پولیپ های روده بزرگ پیش سرطانی می شود.
• از "ادویه گرم" برای کاهش فشارخون استفاده کنید. ادویه گرم مانند زنجبیل، دارچین، فلفل شیرین،فلفل سیاه و فلفل قرمز باعث حرکت خون از قسمت های مرکزی بدن به پوست می شوند. به گفته زیک این وضعیت باعث می شود خون به صورتی یکنواخت تر در سراسر بدن پخش شود و ممکن است فشارخون بالا را نیز کاهش دهد.
• برای تسکین معده زنجبیل بخورید. موادی به نام جینجرول ها که در زنجبیل وجود دارند می توانند به کنترل تهوع کمک کنند.
• شکر را با ادویه جایگزین کنید. ادویه هایی مانند دارچین را به جای شکر برای شیرین کردن تنقلات استفاده کنید.

خواص سركه سيب
خيلي ها كه به دنبال رژيم هاي لاغري هستند معتقدند سركه سيب به سوزاندن چربي ها در بدن كمك می كند.
به گفته پزشكان سركه ‎‎‎سيب‎‎ عصاره طبيعي‎ سيب است‎ كه مواد سمي‎ و زايد بدن‎ را از بين‎ می برد. برخي از متخصصان معتقدند، مصرف سركه سيب به همراه آب گوجه فرنگي يا هويج خواص آن را افزايش می دهد. سركه‎ سيب ‎موجب كاهش‎ زگيل‎ و خال هاي‎ پوستـي‎می شود و از سويي ديگر در رفع ‎ ترك‎ هاي‎ پاشنه‎ پا و دست مؤثر است. همچنين‎توصيه می شود كه براي درمان‎ خارش‎ پوست‎ سر، خشكي‎ مـوهـا و شوره‎ سر نيز از سركه سيب استفاده شود. ‎هرچند سركه‎‎ سيب‎  خاصيت اسيدي دارد اما موجب تقويت‎ دستگاه گوارش‎‎ وكاهـش ناراحتي‎‎كليه‎‎ و مثانه می شود. حتي نوشيدن سركه سيب براي‎‎‎ رفع‎ سنگ صفرا، بـهبـود آرتـروز و جلوگيري‎‎ از خونريزي بينـي‎ توصيه می شود. سركه سيب‎ طبـيعـي‎‎ يـكـي از بهترين‎‎‎ عوامل‎ سالم‎ و شاداب‎ نگهداشتن بدن است و بهتر است به همراه آب و مقداري عسل مصرف شود.

غذاهای سالم برای مغز
آنچه شما می خورید، می تواند آثار درازمدتی بر حفظ کارآیی و دقت عمل مغز داشته باشد
عمل به این توصیه های غذایی به حفظ سلامت مغز شما کمک خواهد کرد:
سبزی ها:  تا جایی که می تواند سبزیجات از رنگ ها، اشکال و گونه های مختلف بخورید.
آنتی اکسیدان ها: این ترکیبات در ویتامین های C، E و A یا بتاکاروتن یافت می شوند، شما باید به مقدار کافی از این مواد بخورید. این مواد به طور طبیعی در سبزی ها و میوه ها یافت می شوند.
اسیدهای چرب امگا 3: این ترکیبات در ماهی های چرب مانند ماکرو، شاه ماهی، ساردین، ماهی کولی،ماهی سفید و تُن یافت می شوند.
ویتامین B: روزی یک قرص بخورید.
 مولتی ویتامین: روزی یک قرص بخورید، اما از مقدار توصیه شده تجاوز نکنید. خوردن ویتامین بیشتر از حد مجاز شما را سالمتر نمی کند و ممکن است خطرناک باشد.

 برای صبحانه وقت بگذارید
 احتمالاً شما را تشویق کرده اند که صبحانه ای سالم بخورید و آن را مهمترین وعده غذایی خوانده اند.
با عمل به این توصیه ها در مورد صبحانه کودک او را برای آغازکردن روز آماده کنید:
آشپزخانه تان را پر از غذاهای سالمی که آماده کردن آنها سریع و راحت است، نگهدارید.
اگر وقت تان برای تهیه کردن صبحانه کم است، شب قبل صبحانه را آماده کنید. ظرف ها را بچینید و مواد غذایی را آماده کنید. کودک تان را ترغیب کنید تا درباره چیزهایی که برای صبحانه می خورد، تصمیم بگیرد. کودک می تواند در تهیه کردن آن به شما کمک کند. گزینه هایی برای صبحانه های سریع برای مواردی که دیرتان شده است، آماده نگهدارید، از جمله میوه تازه، ماست میوه و کورن فلکس.
در صورتی که کودک  اول صبح گرسنه نیست، غذای حاضری مغذی برای کودکتان بسته بندی کنید تا به همراه خود ببرد.

صفحه 10--4 اذر 87

 

اين چتر سفيد سلامتي مي آورد

قارچ گياه بسيار زيبايي است كه كودكان در نقاشی های خود كلاهي قرمز با لكه هاي سفيد براي آن مي كشند، اما آيا مي دانيد اين نوع قارچ سمي است و نوع خوراكي آن نه تنها لكه اي ندارد بلكه کاملاً سفيد است.
متخصصان تغذيه به خانواده ها توصيه مي كنند كه هميشه قارچ را در برنامه غذايي خود بگنجانند، زيرا قارچ به علت داشتن «ژرمانيوم» موجب افزايش انرژي و رفع خستگي در افراد مي شود.
سابقه كشت قارچ
حدود دو هزار سال از كشت اين سبزي در دنيا مي گذرد. ژاپني ها اولين كساني بودند كه آن را كشت كرده و مورد استفاده قرار دادند. آب وهواي گرم و مرطوب ژاپن زادگاه مناسبي براي اين سبزي به حساب مي آيد.
قارچ در طب سنتي، مصارف بسياري داشته است، به اين ترتيب كه در طب شرقي از آن استفاده هاي فراواني مي كردند، زيرا معتقد بودند كه اين سبزي براي قلب بسيار مفيد است و مقاومت بدن را در برابر عفونتهاي ويروسي افزايش مي دهد، به علاوه يك ماده غذايي بسيارمناسب براي رفع خستگي است.
در طب چيني نيز قارچ مصارف گوناگوني داشته است، امادر قرن پانزدهم به دليل امكان وجود سم و داشتن انرژي فراواني كه به اين سبزي نسبت داده مي شد، مصرف آن در ميان مردم اين كشور به شدت كاهش يافت.
سابقه كشت قارچ در ايران به 50 سال پيش برمي گردد و در حال حاضر، در حدود 120 واحد توليدي و پرورش قارچ خوراكي در كشور وجود دارد.
با اينكه هزاران نوع از اين سبزي در طبيعت يافت مي شود، اما تنها 25 نوع از آن كشت و مورد استفاده قرار مي گيرد.
شهرستانهاي كرج، شهريار، ساوجبلاغ و نظرآباد به دليل برخورداري از شرايط مناسب آب و خاك،قابليت لازم را براي پرورش قارچ خوراكي دارند. در حال حاضر سرانه مصرف قارچ دركشور  150 گرم است، در حالي كه اين ميزان در جهان، بيش از يك كيلو و 500 گرم محاسبه شده است.
محققان معتقدند، حدود 38 هزار نوع قارچ شناخته شده است كه در ميان آنها قارچ هاي سمي نيز وجود دارند. اين سبزي به دليل كالري پايين براي كساني كه قصدكاهش وزن دارند، مناسب است.
مطالعات نشان مي دهد كه هر 100 گرم قارچ فقط 12 كالري، انرژي دارد. قارچهاي خوراكي كشت شده در كشور چهار دسته هستند، قارچ دكمه اي، صدفي، ژاپني و چيني به علاوه سالانه  21 هزار تن قارچ خوراكي در استان تهران توليد مي شود.
فوايد بيشمار قارچ
قارچ يكي از سبزيهايي است كه به تقويت ساختار ايمني بدن كمك مي كند.
مطالعات اخير در مؤسسه هاي تحقيقاتي غربي بيان مي كند كه قارچ با تحريك گلبولهاي سفيد موجب فعاليت هر چه بيشتر دستگاه ايمني مي شود. مطالعات نشان مي دهد
 كه در قارچ دو نوع قند به نام هاي «ترهولوز» و«كيتين» وجود دارد كه دريافت بالاي آنها در بدن موجب تحريك ساختار ايمني بدن مي شود،به اين ترتيب آنها مانع فعاليت ويروسها و باكتريها شده و از فعاليتهاي زيانبار اين ميكروبها جلوگيري مي كند.
   اين سبزي داراي مقادير مناسبي «روي» است كه وجود اين ماده مغذي به حفظ سلامت ساختار دفاع بدن كمك فراواني مي كند.
جالب است بدانيدقارچ داراي تركيبي از گروه «فيتونوترينتهاست» كه به نام «لنتينان» شهرت دارد. اين تركيب در قارچهاي دكمه اي و صدفي يافت مي شود و مانع رشد تومورهاي بدخيم مي گردد. به علاوه قارچ داراي مقادير بالايي ويتامينC است و نيز سرشار از سلنيوم مي باشد كه فعاليت آنتي اكسيداني دارد و از بروز سرطان كولون در افراد مستعد پيشگيري مي كند.
مطالعات نشان داده است، مصرف مرتب قارچ موجب تنظيم ميزان هورمون استروژن درخانمها شده و از بروز سرطان پستان جلوگيري مي كند. اين سبزي باعث رقيق شدن خون نيز شده و مانند روغن ماهي به سلامت قلب و عروق كمك فراواني مي كند و با همين مكانيسم احتمال ابتلا به بيماريهاي قلبي را كاهش مي دهد.
همچنين اين سبزي سرشاراز فيبرهاي غذايي به نام «كيتين» و «بتاگلوكان» است كه هر دو پايين آورنده كلسترول بوده و به حفظ سلامت قلب كمك مي كنند، به طوري كه در هر 100 گرم قارچ يك گرم فيبرغذايي وجود دارد و نيز در همين مقدار قارچ  320  ميلي گرم پتاسيم موجود است كه مصرف آن براي افرادي كه از فشار خون رنج مي برند، بسيار كمك كننده مي باشد.

خواص لواشك

تا همين چند سال پيش كه انواع لواشك هاي آماده به بازار نيامده بودند، تابستان ها پشت بام خانه ها پر مي شد از سيني هايي كه لبريز بود از مايع هايي به رنگ زرد و قرمز كه پس از چند روزي آفتاب گرفتن به لواشك تبديل مي شدند.
هنوز هم خانواده هايي كه خوردني هاي خانگي را به هر محصول غيرخانگي ترجيح مي دهند، براي كودكان خود و حتي بزرگ تر  ها لواشك خانگي درست مي كنند. لواشک در واقع نوعي عصاره گرفته شده از ميوه هاست که متخصصان تغذيه به آن اکستراکت مي گويند و با خشک کردن به دست مي آيد.
خشک کردن از ساده ترين و متداول ترين روش هاي نگهداري مواد غذايي است که عمري به اندازه تمدن بشر دارد و امروزه در کشورهاي مختلف به شکل هاي گوناگون از روش هاي سنتي تا نمونه هاي صنعتي انجام مي شود.
لواشك خوردني محبوب بسياري از كودكان است كه انوع بهداشتي آن در مقايسه با ساير هله هوله ها  چندان مضر نيست.
غير از نمک که براي جلوگيري از فاسد شدن انواع لواشک هاي صنعتي به مقدار زياد به آنها اضافه مي شود و از معايب اين ماده غذايي است، ريزمغذي هاي مفيد و برخي ويتامين ها در لواشک به ميزان خوبي وجود دارد و چون ماده اوليه لواشک انواع ميوه هاست بنابر اين مصرف آن تا حدي فوايد ميوه را داشته و به مصرف پفک يا چيپس ترجيح دارد.  از سوي ديگر نداشتن کالري بالا مزيت ديگر لواشک به عنوان يک خوراکي است. اين در حالي است كه  مصرف شيريني ها و چيپس و مواد مشابه همگي به علت کالري بالا چاقي را به دنبال دارند.
البته بهداشتي بودن لواشك ها يك موضوع بسيار پراهميت است. از آن  جايي كه درتهيه لواشك به صورت غيركارخانه اي بايد آن را در فضاي آزاد و مقابل نور خورشيد قرار داد، بايد به بهداشت محيطي كه لواشك در آن قرار مي گيرد توجه نشان داد.
بسياري از كدبانو ها هنگامي كه سيني لواشك را در مقابل نور خورشيد قرار مي دهند، روي آن يك توري نازك مي كشند تا از گزند حشرات و گرد و خاك محيط در امان بماند.
اما لواشك هايي كه به صورت فله اي توليد شده و معمولاً به صورت باز در نزديكي مدارس و اماكن تفريحي فروخته مي شوند به اندازه كافي بهداشتي نيستند.
امروزه با توجه به توسعه صنايع غذايي روش هاي تهيه لواشک هم تحول يافته و نمونه هاي نوين اين محصول با نظارت بهداشتي کافي توليد مي شود.

نقش تغذيه بر رشد قد
بلندي و كوتاهي قد يكي از ويژگي هاي ژنتيكي است كه البته عوامل بيروني نظير تغذيه و ورزش بر آن تأثیر مي گذارند.
 به گفته پزشكان، استخوان سازي تا پايان سنين بلوغ، (يعني تا اوايل 20 سالگي) ادامه دارد و به همين دليل تا حدود اين سن مي توان به افزايش قد اميدوار بود. يکي از عوامل تأثیرگذار بر رشد قد تغذيه خوب است. متخصصان تغذيه براي رشد قد نوجوانان، مصرف روزانه 150 گرم گوشت، نصف تا يك ليوان حبوبات پخته، 2 تا 3 ليوان شير و لبنيات ديگر به همراه سبزيجات را توصيه مي كنند.البته برخي از كارشناسان بر اين باورند نوجواناني که در سن رشد قرار دارند و رشد قدي آنها خوب نيست،
مي توانند با مصرف مکمل ويتامين ها و املاح و آهن، رشد قدي شان
را بهبود بخشند.با اين حال اين مكمل ها نمي توانند به جاي مواد غذايي تازه و پرخاصيت مصرف شوند. پزشكان مصرف هفته اي يکبار جگر و دو بار غذاي دريايي  و نيز آجيل هايي نظير بادام، بادام زميني و گردو و مواد حاوي روي را براي رشد قد توصيه مي كنند.

خواص فلفل دلمه اي
فلفل دلمه ای خواص درمانی زیادی دارد و پزشكان مصرف اين ماده خوراكي با رنگ هاي تند زرد، قرمز و سبز را توصيه مي كنند. فلفل دلمه ای منبعی غنی از ویتامین A  و C است كه هر دو آنتی اكسیدانت  هایی قوی به شمار مي آيند كه موجب كاهش  ابتلا به بیماری های قلبی می شود.همچنین فلفل دلمه ای، حاوی ویتامین B6 و  اسید فولیك است كه در رفع گرفتگی رگ ها ي بیماری قلبی و  دیابتی تأثیرگذار است. فیبر موجود در فلفل دلمه ای می تواند كلسترول را كه عامل دیگری برای ابتلا به حمله قلبی و سكته است، كاهش دهد.گفتني است در 100 گرم فلفل دلمه ای قرمز یا سبز به ترتیب 140 و 120 میلی گرم ویتامین C و مقدار قابل توجهي بتاکاروتين وجود دارد. همچنين ویتامین C موجود در فلفل دلمه ای  آن را به درماني براي سرماخوردگي تبديل كرده است.مصرف مرتب فلفل دلمه اي در رژيم غذايي، شدت و طول دوران سرماخوردگی را کاهش می دهد.

درمان كم خوني با تخم مرغ و آب پرتقال
صبحانه چه مي خوريد؟ كره، عسل، خامه، پنير، شايد هم تخم مرغ.  اما اين نكته را مي دانستيد كه خوردن تخم مرغ به همراه آب پرتقال به عنوان صبحانه در درمان كم خوني مؤثر است. تخم مرغ منبع غني از آهن است كه به سالم نگه داشتن خون كمك مي كند. اما اغلب زنان به اندازه كافي آهن دريافت نمي كنند و تقريباً 40 درصد از زنان 19 تا 34 ساله به فقر آهن دچارند. متخصصان مي گويند، هرچند تخم مرغ مقادير زيادي آهن دارد اما نوع اين آهن با آهن موجود در گوشت قرمز متفاوت است و به خوبي در بدن جذب نمي شود.
  در اینجا است كه آب پرتقال به كمك شما مي آيد. ميوه هاي ترش همانند پرتقال سرشار از ويتامينC هستند و اين ويتامين به بدن كمك مي كند تا 3 برابر بيشتر آهن موجود در تخم مرغ را جذب كند. در واقع هرچه ويتامين C بيشتري بخوريد، ميزان جذب آهن هم بالاتر مي رود.

 

هویج

 هویج گیاهی است دوساله، دارای ریشه راست و ساقه بی کرک که نوع پرورش یافته آن، در اکثر نقاط زمین کشت می شود. قسمت مورد استفاده آن شامل میوه، ریشه و تخم هویج است. هویج دارای 87 آب، 5/1 مواد ازته، 2 چربی، 8 مواد گلوسیدی، 1/5 سلولز، مقداری مواد رنگی، کاروتن و ویتامینA ، دیاستازهای مختلف و ویتامین های (A, B, C, D, E) می باشد.
هویج دارای خواص دارویی زیادی می باشد از جمله:
1 - هویج با داشتن مواد مقوی و ویتامین ها، یکی از مهمترین و مفیدترین موادبرای بدن می باشد.
2 - هویج دارای نوعی انسولین گیاهی است که دارای اثر کم کننده قند خون می باشد.
3 - مصرف هویج مقاومت بدن را در برابر بیماریهای عفونی بالا می برد.
4 - مصرف هویج در برطرف کردن بیماری هایی مانند عدم دفع ادرار، تحریک مجاری هضم و تنفسی، سرفه های مقاوم، آسم و... نقش بسزایی دارد.
هویج منبع مهم بتاکاروتن و الیاف می باشد که هر دو اینها کمک به جلوگیری از سرطان و حمله قلبی می کنند.
تحقیقات نشان می دهد که مصرف هویج پس از سه هفته میزان کلسترول را کاهش می دهد. از آنجایی که کلسترول زیاد، یک عالم مهم در بیماری قلبی می باشد، بنابراین، هویج عامل مهمی در پیشگیری از بیماریهای قلبی است. تحقیقات مشخص کرده است که 2 عامل مهم در بازسازی سلولهای رگ نقش دارند که شامل (PAI) پلاسینوژن اکتیوتیور اینهیتور و تیشو پلاسمینوژن آکتیوتیور می باشد. به طور کلی نگهدارنده یکدیگرند.
چند سال قبل محققین متوجه شدند که مردمی که دارای میزان بالایی از PAI می باشند بیشتر مستعد ابتلا به حملات قلبی هستند.
چند سال قبل تحقیقی بر روی 290 زن و مرد با میانگین سنی 60 - 30 سال از نظر1 - PAIبر روی نوع غذا انجام شد. نتیجه بررسی ها نشان داد بیشتر سبزیجات ریشه ای مثل هویج که مورد استفاده مردم است بیشتر افزایش دهنده TPA، و کمتر افزایش دهنده PAI بود نتیجه بررسی ها نشان می دهد افرادی که 6 بار یا بیشتر در هفته از سبزیجات ریشه ای استفاده می کنند، کمتر دچار حمله قلبی می شوند. در طول مدت بیش از 5 سال، محققین، غذای 287 زن را که سن آنها بین 32 تا 69 سال بود و مبتلا به بیماری قلبی بودند با گروه زنان مشابه مقایسه کردند و تفاوت مهمی بین دو گروه بدست آمد. بدین ترتیب که گروهی که از هویج استفاده می کردند نسبت به کسانی که کمتر هویج استفاده می کردند شانس ابتلا به بیماری قلبی داشتند. بیماری قلبی، اولین عامل مرگ در آمریکا می باشد. برخی از مطالعات نشان می دهد که خوردن هویج کمک به جلوگیری از سرطان ریه و سایر سرطانها می کند. در یک مطالعه در مورد 3669 نفر مرد و زن در بلژیک مشخص شد که مصرف سبزیجات خطر ابتلا به سرطان کلون را کاهش می دهد ونیز سبزیجات با فیبر زیاد مثل هویج خطر ابتلا را 24 کاهش می دهد. طی بررسی انجام شده در دانشگاه آتن و Harvard school زنانی که هر روز از هویج خام استفاده می کنند 5 تا 8 بار کمتر به سرطان سینه مبتلا می شوند.

 

صفحه 10--27 ابان 87

 

افزودنی های خوراکی

 

كاهش فشار خون با سالاد ميوه

 

کم خونی ناشی از فقر آهن

 

پاييز را با سيب سپري كنيد

 

ميوه  تازه بخوريم يا خشك شده؟

 

ميوه هاي شناور در قوطي



کنترل کلسترول خون

 

صفحه 10--13 ابان 87

 

امان از دست دوستان چاق

 

آشنايي با خواص موز 

 

نکته بهداشتی روز: مصرف کافی اسیدفولیک

 

پاييز را با سيب سپري كنيد

 

آشنايي با خواص آلبالو 

 

ميوه تازه بخوريم يا خشك شده؟

 

رژيم بدون غذا

 

صفحه 15--6 ابان 87

 

انتخاب غذاي سالم

اسید فولیک قدرت مغز را در سالمندان تقویت مي کند

 

سیر چربی خون را پایین نمی آورد

 

راهكار هاي ساده حذف چربي 

 

استاندارد نوشيدني ها

 

ترديد در اثر ضدسرطان مكمل هاي ويتاميني

 

غذا خوردن و بازيگوشي بچه ها 

 

پسته به کاهش کلسترول خون کمک می کند

 

چه افرادي به مكمل ويتامين D نياز دارند؟

حفظ رژيم در رستوران 

 

صفحه 8--29مهر87

 

کودک بد غذای من

 

کمبود ویتامین D خطرناك است

 

ويتامين بازيگوش

 

صفحه 9--22مهر87

 

گیاه دارویی جینگو بیلوبا (Ginkgo Biloba)

کاهش ابتلا به سرطان سینه، با تغذیه از شیر مادر



 نعنا

 

صفحه 15--15مهر87



غذاهای سوزاننده چربی

 

آشنايي با خواص تخمه آفتابگردان 

سوء تغذیه و هوش کودکان

 

گرسنگي نكشيد تا لاغر شويد!

 

دو روي سكه سوسيس و كالباس 

 

براي لاغرشدن به عصر حجرباز گرديد 

 

ارزش یادداشت روزانه در کاهش وزن

 

صفحه 11--8مهر87

 

هشدار درموردمصرف بی رویه روغن های جامد

 

جایگزین زولبيا و باميه

 

 

پخت غذا در دقيقه 90

 

صفحه 11--25شهریور87

 

فساد مواد غذایی

ممنوعيت كافي نيست فرهنگ سازي كنيم

 

صبحانه با طعم آبميوه

 

آب میوه؛ موثرتر از میوه در پیشگیری از بیماری قلبی

 

گرسنگي نكشيد تا لاغر شويد!

نوشابه هاي انرژي زا زير علامت سؤال

 

صفحه 10--18شهریور87

 

اسراري در مورد چربي و اضافه وزن

 

اثرات مفید گلاب در سلامتی بدن

 

مصرف تنقلات بي ارزش و تأثیر آن در سوءتغذيه كودكان

 

خوردن تخم مرغ و خطر مرگ

 

آیا چیپس باعث سرطان مي شود؟
 

 

آشنايي با خواص هل

 

صفحه 9--11شهریور87

 

گوشت كمتر، سلامت بيشتر؟

 

نوشداروي شكلاتي

 

آشنايي با کمک غذاي گلوتامين

 

زیتون، شادابى بخش پوست



نيازهاي تغذيه اي در کودکان

 

آشنايي با خواص گشنيز

 

صفحه 8--4شهریور87

 

نوشابه دندان را حل می کند

 

مزه هاي تازه

پياز، پاي ثابت آشپزخانه

زنان 10 سال عمرشان را
رژیم دارند

صفحه 9--28مرداد28

 

خواص و فواید موز برای سلامتی

 

ماكاروني؛ محبوب مهد كودك ها

 

انار

 

صفحه 11--21مرداد87

 

دارچین و عسل را با هم بخورید

 

آشنايي با خواص گردو

 

روش سنتی تهیه شیره انگور

 

صفحه 9 --14مرداد 87

راهنماي خوراك فصلي

 

آیا کافئین می تواند شما را بکشد؟

 

تغذیه نوزاد
چگونه شیرخوار خود را شیر دهیم؟

 

آشنايي با خواص لوبيا

 

غذاي خوشمزه با ترازوي آشپزخانه

 

تغذیه سالم نوزاد

 

ادامه نوشته

صفحه هشت- 8 مرداد 87

ميوه بخوريد

ادامه نوشته