عباس کشتکاران
ز من پرس...
مقاله­هایی به پیری
فریب جهان قصه روشن است

مقاله بیستم

سخن در پرده می­گویم چو گل از پرده بیرون آی
که بیش از پنج روزی نیست حکم میر نوروزی
حافظ
در پی سخن والا و بلندی که بر پیشانی این نوشته نشسته است، دو سخن دیگر از آن غزل که این سخن در آن است، می­آوریم، «به عُجبِ علم نتوان شد ز اسباب طرب محروم/ بیا زاهد که جاهل راهنی­تر می­رسد روزی» و آنگاه بدین سخن به یادگیری می­رسیم «به بستان رو که از بلبل طریق عشق گیری یاد/ به مجلس آی کز حافظ سخن گفتن بیاموزی».
در اینگونه سخن حافظ ما، که هم در پرده سخن می­گوید، و هم به ایهام، نامی را در برابر نامی، مقابل می­نشاند، و چنان جهلی را به کسی می­بخشد، که عین علم است، و آنان را که مدعی علم­اند، اما بر اسب سرکش قدرت رکاب کشیده، و بر سر تازیانه می­روند، «سخن گفتن» را می­آموزد، که «طریق کام­بخشی چیست؟ تَرکِ کامِ خود گفتن/ کلاه سروری آن است کز این ترک بر دوزی».
در آوردن سرگذشت گذشتگان، برای نشان دادن راه به کنونیان و هم آیندگان باید از نام­آوران تاریخگو سخن گرفت و آورد، که ما در نوشته پیشین، هم از خواجه ابوالفضل بیهقی، به تاریخ بیهقی او، و هم از استاد دکتر محمدابراهیم باستانی پاریزی، که او را به حق خواجه دوم تاریخ ایران، پس از آن خواجه بیهقی می­دانیم، آوردیم و در این نوشته رو به ویل دورانت می­کنیم، که بی­شک به تاریخ تمدن خود، با چهل سال پیمودن سرتاسر گیتی و به خانه نشستن و سر به گریبان داشتن و نوشتن مدام، باید او را بزرگترین مورخ قرن بیستم تا به امروز دانست. او می­آورد «تمدن هم اشتراک مساعی است و هم رقابت بنابراین چه بهتر هر ملتی دارای، فرهنگ، دولت، اقتصاد، لباس و آواز مخصوص خود باشد» (این جمله در پشت جلد همه مجلدات تاریخ تمدن ویل دورانت آورده شده است).
ادامه در صفحه 4
شعرهای چاپ‌نشده‌ی پرویز خائفی در راه است
ایسنا: «آوازهای آویزان» آخرین مجموعه‌ی شعر پرویز خائفی در روزهای آینده منتشر می‌شود.
این شاعر در     باره‌ی چهاردهمین مجموعه‌ی شعرش گفت: قرار بود این کتاب تا پایان سال گذشته از سوی انتشارات نوید شیراز منتشر شود، اما به دلایلی این اتفاق رخ نداد، ولی کتاب هم‌اکنون در مرحله‌ی چاپ قرار گرفته است.
خائفی افزود: این مجموعه شامل تعدادی غزل، قصیده، شعر نو، شعرهای بی‌وزن و سایر شعرهاست که هیچ‌کدام تاکنون در هیچ کتابی چاپ نشده است.
خائفی در ادامه گفت: این دفتر شعر ابتدا حدود 125 صفحه بود که ناشر اعلام کرد، تعداد شعرهای آن را بیش‌تر کنم و الآن به حدود 200 صفحه رسیده است.
پرویز خائفی، شاعر شیرازی، اولین دفتر شعر خود را با عنوان «حصار» در سال 1342 منتشر کرده است. او علاوه بر مجموعه‌های شعر، مقاله‌ها و کتاب‌هایی در زمینه‌ی نقد شعر و بیان ارزش‌های غزلیات حافظ منتشر کرده است.
تالارحافظ میزبان نشست"راههای موفقیت در عکاسی"می شود
دوم خرداد برگزیدگان مسابقه عکس نوروز معرفی می شوند.
"راههای موفقیت در عکاسی" عنوان نشستی است که از طرف آموزشگاه سپنتافیلم امروز ساعت 17 در مجموعه فرهنگی هنری حافظ سالن سرو واقع در چهارراه حافظیه برگزار می شود.
در این نشست، پویا خلیلی فر مدرس عکاسی، در مورد راهکارهایی که موجب می شود تا عکاس با تصمیم درست نسبت به انتخاب ابزار مناسب، مسیر صحیح آموزش، افزایش مهارت های ارتباطی و تنظیم زمانی برای رسیدن به نتیجه مطلوب اتخاذ  کند ، بحث می کند.
در این نشست همچنین جوایز مسابقه عکس نوروز نیز  از طرف آموزشگاه به برگزیدگان اهدا خواهد شد. شرکت در این مراسم برای دوستداران عکاسی آزاد است.
در نشست نشانه‌شناسی آثار دانشور مطرح شد:مشکل برخی آثار سیمین دانشور، جهت‌گیری‌های اوست
ایسنا: در نشست نشانه‌شناسی آثار سیمین دانشور، جهت‌گیری‌های او در پیش‌برد داستان‌ها، مهم‌ترین عامل نبود انسجام و قوام‌نیافتگی شخصیت‌های برخی از داستان‌های این نویسنده عنوان شد.
  در ابتدای این نشست، لیلا صادقی - دبیر علمی سلسله نشست‌های علمی نشانه‌شناسی آثار ادبیات داستانی- در     باره برگزاری این نشست گفت: دانشور یکی از خوش‌شانس‌ترین نویسندگانی است که آثارش بارها مورد بررسی قرار گرفته و مخاطب توانسته است به جهان متن نویسنده وارد شود. در این سلسله نشست‌ها تلاش می‌کنیم دریچه‌ی نشانه‌شناختی تازه‌ای بر آثار نویسندگان نسل دوم فراهم کنیم.
او افزود: «آتش خاموش» اولین اثری بود که از دانشور به چاپ رسید؛ کتابی که بعدها با تغییر دیدگاه‌های نویسنده و خواست خود او تجدید چاپ نشد. مهم‌ترین اثر داستانی دانشور رمان «سووشون» است که برای نخستین‌بار در سال 1347 به چاپ رسید.
صادقی همچنین عنوان کرد: متأسفانه رمان آخر این نویسنده با عنوان «کوه سرگردان» ناپدید شده است و این شانس را نداشتیم که در این جلسه بتوانیم در     باره آخرین اثر این نویسنده هم بحث کنیم.
جهت‌گیری‌های دانشور ایراد برخی از داستان‌های اوست
در این نشست، دکتر فرزان سجودی - عضو هیأت علمی دانشگاه هنر- با بیان مباحث تئوری در حیطه‌ی «عرصه‌ی چالش نابرابر گفتمان‌ها» در رمان «جزیره‌ی سرگردانی» گفت: این رمان از دیدگاه انتقادی - اجتماعی قابل تحلیل است. ویژگی این دیدگاه نشان دادن کارکرد اجتماعی اثر نویسنده است. اثری که به عنوان یک فعالیت اجتماعی نویسنده را وارد مناسبات قدرت و بیان ایدئولوژی خود می‌کند.
او ادامه داد: در «جزیره‌ی سرگردانی» گفتمان‌های متفاوتی تعریف شده که در طول داستان در تعارض با یکدیگر قرار دارند؛ اما آنچه مسلم است، قرار گرفتن شخصیت «هستی» در فضای گفتمان بینابینی است. همه‌ی شخصیت‌های داستان سعی دارند با تصرف ذهنی «هستی» ایدئولوژی خود را در جایگاه نهایی قرار دهند.
در نشست نشانه‌شناسی آثار دانشور مطرح شد:مشکل برخی آثار سیمین دانشور، جهت‌گیری‌های اوست
مهر: درخت و آب دو جزء رایج در فرش ایرانی از دوره های تاریخی تاکنون، نقش مهم فرش در فرهنگ مردم ایران زمین، تب استقبال از گبه و... ازجمله نکات مطرح شده در نشست تخصصی فرش است.
 انجمن دوستداران میراث فرهنگی استان فارس و موزه فرش فارس شامگاه سه شنبه نشست تخصصی فرش را با حضور اساتید دانشگاه، کارشناسان، مسئولان امر و علاقه مندان به هنر فرش در محل موزه فرش در شیراز برگزار کردند.
در این نشست ابتدا مصطفی ندیم استاد ایران شناسی دانشگاه شیراز به سخنرانی با موضوع اسطوره و فرش پرداخت و گفت: سرزمین ایران کم آب است و این موضوع همواره فرهنگ و تاریخ تمدن ما را تحت تاثیر خود قرار داده است.
وی در ادامه گفت: بر این اساس درخت و آب دو جزو رایج در فرهنگ اساطیر ایرانی محسوب می شود و در فرشهای ایرانی نیز این دو جزو قابل مشاهده است.
این استاد دانشگاه شیراز در ادامه سخنان خود به موضوع درخت در فرهنگ ایران و بین النهرین پرداخت و گفت: در اساطیر جهان درخت دارای جایگاه ویژه ای بوده است و آن زمان چنین تصور میشد که خدایان بالای سرمان قرار دارند و درخت را می کاشتند تا به خدایان برسند و هرچه درخت مرتفع تر بوده بهتر بوده است.
ندیم با اشاره به اینکه درخت بابانوئل نیز بر اساس همین فرهنگ وجود دارد، اصافه کرد: درخت مذکور نیز در فرهنگ مسیحی برخاسته از این تفکرات است که درخت ستون جهان است و به وسیله آن انسان می تواند به آسمان و خدایان برسد.
وی یادآورشد: حتی میتوان گفت که برج ها و ستونهایی که بعدها ایجاد می شود مانند برج شهر فیروزآباد متاثر از این تفکر است که درخت چه ارزش خاصی دارد.
 این استاد دانشگاه شیراز به درخت معروفی نیز اشاره کرد که در بین النهرین مطرح بود که به آن درخت زندگی می گفتند و نماد زندگی محسوب میشده است.
ندیم در ادامه سخنان خود به پوشش گیاهی که در نقوش فرش استان فارس نیز وجود دارد اشاره کرد و گفت: مشابه درخت زندگی در نقوش فرش در فارس نیز وجود دارد.
وی با اشاره به دومین موضوعی که در پوشش گیاهی در قالی فارس قابل مشاهده است نیز گفت: دومین چیزی که می توان مشاهده کرد درخت سرو است. ما دو نوع سرو داریم یکی سرو ایستاده و دیگری سرو "چمان"  که سرو چمان سروی بوده که بر اثر حرکت باد خمیده شده است.
این استاد دانشگاه شیراز با بیان اینکه در دوره هخامنشی نیز از نقش سرو استفاده میشده است، ادامه داد: نقش دیگری که در قالی فارس نیز قابل مشاهده است نقش بهشت یا پردیس بوده است.
ندیم در ادامه سخنان خود در پاسخ به سئوال یکی از حضار که در مورد خاستگاه ایجاد فرش پرسید که آیا از ایلات و روستا شروع شده یا جوامع شهری به آن دست یافته اند بیان کرد: مواد اولیه فرش از پشم و نخ است و این مواد نیز به طور طبیعی در ایلات وجود داشته به همین خاطر باید ترتیب حضور آن را از ایلات، روستاها و سپس جوامع شهری دانست.
این استاد دانشگاه شیراز در عین حال به این موضوع نیز اشاره کرد که فرش بافهای ایرانی نقوش ذهنی را پیاده می کنند و ذهن بافی نیز در ایلات است ضمن اینکه بیشترین
ذهن بافی نیز مربوط به استان فارس است.
تصحیح شعر حافظ آسان شده اما شرح مفصل کم داریم
مهر: کامران فانی گفت: سالانه کتاب‌های زیادی در     باره حافظ چاپ می‌شود و تصحیح حافظ تبدیل به آسان‌ترین کار شده است. شرح‌های کوتاه هم منتشر می‌شوند، اما تعداد شرح‌های مفصل و جدی شعر حافظ بسیار کم است.
نشست نقد و بررسی مجموعه 5 جلدی «شرح شوق» شامل شرح غزلیات حافظ با تالیف سعید حمیدیان، عصر روز سه‌شنبه 31 اردیبهشت با حضور بهاءالدین خرمشاهی، نصرالله پورجوادی، سیدعلی موسوی گرمارودی، کامران فانی، علی‌اصغر محمدخانی و مولف اثر در موسسه فرهنگی شهر کتاب برگزار شد.
فانی در این برنامه گفت: من و آقای حمیدیان با هم به دانشکده و بعد از آن به خدمت سربازی رفتیم. بعد از آن هم چند کتاب را با همکاری هم منتشر کردیم.
حمیدیان بعد از این جمله فانی گفت: یعنی ایشان قلم را به دست من دادند.
در ادامه فانی گفت: من اصلا حافظ‌ شناس نیستم و سعی می‌کنم موضوع را از منظر جهانی نگاه کنم. حافظ در سطح جهانی به عنوان یک هنرمند برجسته شناخته می‌شود. شعرا اصولا خیلی سخت از سرزمینی به سرزمین‌های دیگر سفر می‌کنند چون در شعر زبان، بسیار مهم است و ترجمه هم نمی‌تواند صد در صد منظور شعر را منتقل کند. بنابراین شاعران هنرمندان بومی کشورشان هستند. حافظ از هنرمندان شناخته‌شده ایران است. این کتابدار گفت: حافظ پرفروش‌ترین کتاب شعر فارسی است. هر سال کتاب کارنامه نشر ایران منتشر می‌شود و در آن کتاب‌های پرفروش معرفی می‌شوند. قرآن از این فهرست مستثنی است. به جز مفاتیح‌الجنان، حافظ پرفروش‌ترین کتاب است، چه با چاپ خوب، چه نازل. این نشان می‌دهد که حافظ از همه قشرهای مختلف جامعه ما مخاطب دارد. فراموش نکنیم که حافظ جای کسی را نگرفته است. در فهرست کارنامه نشر، مولوی دوم است. حافظ در طول سال 350 بار چاپ می‌شود و اشعار مولوی 100 بار. سعدی هم خلاف این‌که فکر می‌شود مورد ظلم واقع می‌شود، در سال 70 بار به چاپ می‌رسد. چنین آمارهایی در زمانی که کتاب رکود دارد، کم نیست. این آمارها نشان می‌دهد این چند شاعر ایرانی چه جایگاهی دارند.