صفحه 8--21مرداد87
قصه كوچك ترین مدرسه دنیا
باطن مثالی نماز
آمنه مقتدا
هر عبادتی باطنی مثالی دارد و باطنی عقلی، باطن مثالی را انسان در برزخ مشاهده می کند، برزخ همان عالم قبر است. از معصوم (ع) سؤال می شود که برزخ از کجا شروع می شود؟ می فرماید: لحظه ای که انسان وارد قبر می شود وارد برزخ شده است. آنچه به عالم مثال برمی گردد انسان در برزخ آن را می بیند، اما باطن عقلی عبادات را در مافوق برزخ می بیند. ابوبصیر از شاگردان معروف امام باقر(ع) و امام صادق (ع) نقل می کند: وقتی بندۀ مؤمن از دنیا رفت، شش صورت نورانی به همراه او وارد برزخ و قبر می شود، این شش صورت او را از آسیب ها از شش جهت محافظت می کنند. آن کس که طرف راست این بندۀ مؤمن قرار گرفته در معرفی خود می گوید: من نمازم، باطن نماز یعنی همین صورت نورانی که در قبر، طرف راست نمازگزار قرار می گیرد و می توان او را در برزخ دید و با او سخن گفت و از او شفاعت طلبید، نماز نمونه است، همۀ عبادات بر همین منوال است.سپس آن صورتی که طرف چپ او قرار گرفته می گوید من زکات هستم. زکات تنها مربوط به مال نیست بلکه انسان موظف است زکات هر نعمت خدادادی را بپردازد، هیچ نعمتی بی مسئولیت نیست، در روایات آمده است: زکات دانش، آموختن آن به کسانی است که نمی دانند. زکات نعمت زیبارویی، عفت و پاکدامنی است. زکات نعمت شجاعت و جهاد در راه خداست. همۀ اینها از مصادیق زکات است و اگر زکات نعمت پرداخته شد، این زکات به صورت نورانی در قبر به پرداخت کنندۀ خود کمک و او را از آسیب و حادثه محافظت
می کند. صورتی که در قبر روبروی بندۀ مؤمن ایستاده می گوید: من روزه هستم، سِرّ مثالی روزه ای که برای رضای خدا گرفته می شود به صورت شخصی نورانی در قبر جلوه می کند و آن صورت نورانی که پشت سر اوست و از پشت وی را حمایت
می کند، می گوید: من حج و عمره هستم.
در مراسم حج، امام سجاد (ع) در صحرای عرفات به شخصی فرمودند: تعداد حاجیان را چقدر تخمین می زنی؟ آن شخص رقم زیادی را گفت و ادامه داد زیاد از آن جهت که برای خدا از ثروت خود گذشتند و با ضجه و ناله خدا را می خوانند. امام فرمود: چقدر ضجه و ناله فراوان است و حاجی کم! گفت: همه حاجی هستند آیا این تعداد کم است؟ آنگاه حضرت باطن افراد را به وی نشان داد دید سرزمین وسیع عرفات پر است از خوک و بوزینه! و در بین اینها تنها چند نفر انسان هستند! هر کسی باطنی دارد که با باطن اعمال او متحد است، عامل با عمل خود متحد است و هر کس با نیت خود محشور می شود.
امام صادق (ع) فرمود: «یحشر الناس علی نیاتهم»* امامان معصوم (ع) باطن افراد را می بینند و احیاناً به دیگران هم نشان می دهند. آن نوری که پایین پای اوست می گوید: من نیکیهایی هستم که تو به برادران مؤمن روا داشتی و خیری که به دیگران رساندی. آنگاه این پنج نفر که خود را معرفی کردند از آن کس که بالای سر مؤمن ایستاده سؤال می کنند تو کیستی که از همۀ ما نورانی تر هستی؟ می گوید: من ولایت خاندان پیغمبرم، محبت علی و اولاد علی به این صورت جلوه می کند، پیروی از آنها به این شکل مجسم می شود که از همه نورانی تر است و بالای سر مؤمن بر او اشراف دارد. وقتی انسان تشنۀ اهل بیت (ع)
بود نه علاقه مند صوری، با آنها محشور می شود.
پی نویس:
* بحار، جلد 67، ص 209
مدیر مسول و صاحب امتیاز : محمد عسلی