صفحه 16--25 مهر 89
بهروز غريبپور: اميدوارم براي اپراي عروسكي «حافظ» دست به
دامان خارجيها نشوم
ایسنا: بهروز غريبپور كه اخيرا نمايش اپراي عروسكي «رستم و سهراب» را در جشنواره بينالمللي تئاتر گرجستان اجرا كرده است، از اجراي اين نمايش و استقبال تماشاگران گرجي ابراز خرسندي كرد.
اين كارگردان تئاتر كه مدتهاست براي اجراي اپراي عروسكي «حافظ» اظهار علاقهمندي كرده است، دربارهي سرانجام اين پروژه گفت: پيش از سفرمان انجمن موسيقي شيراز اعلام كردند استانداري فارس براي حمايت مالي اين پروژه اعلام آمادگي كرده است كه اگر اين پيام درست باشد بايد وارد عمل شويم، اما چندان اميدوار نيستم اپراي «حافظ» به اين زودي به صحنه برود. با اجراي اپراي عروسكي «مولوي» تصور ديگري داشتم. فكر ميكردم موفقيت اين اثر براي گروه ما امتيازي به همراه آورد، اما گويا نه تنها هيچ امتيازي نداشت، بلكه اگر شكست ميخورد بهتر ميبود.
او از علاقهمندي كشورهاي ديگر براي سرمايهگذاري در زمينهي ساخت اپراي عروسكي «حافظ» خبر داد و عنوان كرد: اميدوارم تهيهكنندهي «حافظ» غيرايراني نباشد. حتما مسوولان فرهنگي با روحيه و توان بنده آشنا هستند و ميدانند اگر قصد انجام كاري را داشته باشم حتما شرايط آن را فراهم خواهم كرد. تاكنون كشورهاي مختلفي براي توليد اپراي عروسكي «حافظ» اعلام آمادگي كردهاند، اما تمام دغدغهام اين است كه مبادا براي ساخت اين اثر دست به دامان غيرايرانيها بشوم. همچنان اصرار دارم مسوولان فرهنگي كشورمان براي «حافظ» پيشقدم شوند.
وي در پايان گفت: در سفر به گرجستان وقتي خبرنگاران گرجي از پروژهي بعدي گروه ميپرسيدند به محض آنكه نام «حافظ» را ميشنيدند فرياد شاديشان به هوا بر ميخواست. آنها به گونهاي از شعراي ايراني استقبال ميكردند كه گويي شاعراني از كشورهاي خودشان هستند.
نگاهی به وضعیت دستفروشان کتاب در شیراز؛ کتابهایی که روی
سنگفرش خیابانها نفس میکشند
لذت مطالعه و خواندن کتاب را کسانی درک میکنند که مدام به دنبال خواندن حرفهای نویسندگان باشند.
معمولاً دستفروشان کتاب، انواع و اقسام کتابها را دارند. کتابهای تاریخی، مذهبی، اجتماعی و...
با نگاهی به کتابهای ارائه شده بر سنگفرش خیابانهای شهر میتوان دریافت که اغلب مشتریان به دنبال کتابهای نایاب هستند و بس.
در جامعهای که سرانه مطالعه افراد آن برحسب دقیقه در روز است، بازار دستفروشان کتاب چگونه به حیات خود ادامه میدهد و چقدر میتواند جوابگوی نیازهای مشتریان باشد؟
«معصومی» یکی از کسانی است که سالها به شغل دستفروشی کتاب اشتغال دارد.
او میگوید: دستفروشی کتاب اصلاً جوابگوی هزینههای ما نیست. این کار چه در یک کتابفروشی و چه در کنار خیابان یک کار فرهنگی محسوب میشود. در کل شیراز شاید 50 کتابفروشی هم نباشد. بازار به سمت کالاهای خانگی، پوشاک، موبایل و وسایل دیگر سوق پیدا کرده است. فروش یک کتاب سود کمی دارد و معلوم نیست که مشتری روز دیگر کتاب را پس بیاورد یا نه! سن و سال ما هم جوری است که دیگر نمیتوانیم به مشاغل دیگر بپردازیم.
وی میافزاید: مشتریان ما از نسلهای متفاوتی هستند. آنهایی که سن بالاتری دارند، کتابهای روانشناسی و یا تاریخی میپسندند. کتابهای دیوان حافظ، گنجهای معنوی، ارتباط با خدا، مفاتیحالجنان نیز بیشتر فروش میرود. بیشتر مواقع خیلی از کتابها روی دستمان میماند. سعی میکنیم که آنها را نیاوریم. بعضی مواقع کتابهایی را سفارش میدهند که بسیار نایاب است.
وی ادامه میدهد: قیمت کتابها بالاست، چون گران خریده میشود. مردم هر روز از کتاب بیشتر فاصله میگیرند. بعضیها نیز کتابها را به امانت میگیرند، بعضیها نیز از کتابها کپی میگیرند که این میتواند فروش ما را پایینتر بیاورد.
«نادرعلی» نیز یکی دیگر از دستفروشان کتاب است. به قول همکارانش قدیمیترین دستفروش.
او میگوید: از سال 69 تا الان دستفروش کتاب هستم.
او مشتریان کتابها را مختلف توصیف میکند و میگوید: دانشجویان و ردههای سنین میانه، بیشتر به سراغ ما میآیند و کتابهای فلسفه و رمان بیشتر میبرند. آنها از کتابهای شعر و تاریخی هم استقبال میکنند.
وی میافزاید: ما خودمان هم اهل مطالعه هستیم که به این کار کشیده شدیم. علاقه به کتاب بود که ما را به این کار کشاند. دستفروشی کتاب کار همه کس نیست. کار سختی است و درآمد بسیار کمی دارد. فروش آنچنانی هم نداریم. مثل خوردنی و پوشیدنی نیست. متأسفانه سطح مطالعه در جامعه ما پایین آمده است. حتی بعضی مواقع دانشجویانی علاقهمند به ما مراجعه میکنند، سراغ کتابی را میگیرند و میگویند که نمیتوانند زیاد هزینه کنند و ندارند. ما نیز احترام میگذاریم و به قیمت پایینتر به آنها کتاب میفروشیم. خاطرم هست سال 70-69 که دستفروشی میکردم، در چهارراه زند بودم و خیلی از مشتریان من دکتر و مهندس شدهاند و بعضی مواقع آنها را که میبینم، خوشحال میشوم.
وی ادامه میدهد: اول نیازهای دیگر مطرح است مثل خوراک و پوشاک، بعد کتاب. اگر پولی برایشان باقی بماند میآیند سراغ ما.
«ایوبیان» یکی از خریداران کتاب است که دیپلمه است و 29 سال سن دارد.
او میگوید: من نمیتوانم بگویم که چقدر خواننده حرفهای هستم؛ اما به قدر خودم علاقه دارم. منابع زیادی است که کلیدی است، حالا یا جلوی چاپش گرفته میشود یا نایاب است و یا مسایل دیگر. به هر حال این منابع کمک میکند که دانش من افزایش پیدا کند. سعی میکنم آنها را پیدا و مطالعه کنم.
وی درباره این که چقدر برای خرید این کتابها هزینه میکند، میگوید: بستگی به توان مالیام دارد. من ترجیح میدهم غذا نخورم، اما کتاب را تهیه کنم.
«رضایی» یکی دیگر از دستفروشان کتاب است.
او میگوید: اکثر کتابها زیراکس است. کتابهای مذهبی هم فروش خوبی دارد. کار فرهنگی درآمد بسیار پایینی دارد، مردم این روزها کمتر به کتاب خواندن علاقهمند هستند. آنها وقت آزاد خود را با CD و فیلم میگذرانند. بعضی مواقع تا چند روز هیچ فروشی ندارم.
وی میافزاید: کار دستفروشان کتاب نشر فرهنگ و ادبیات و خدمت به جامعه است.
«احمدرضا نداف» معاون فرهنگی اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی فارس اظهار میدارد: در خصوص دستفروشان کتاب حمایت فرهنگ و ارشاد اسلامی در حوزه کتاب به کسانی میرسد که دارای مجوز فعالیت باشند و قطعاً دستفروشان کتاب نمیتوانند نه از نظر مادی و نه از نظر معنوی حمایت بشوند؛ مگر این که یک متولی حوزه اصناف مثل اتحادیه کتابدارها بیاید یک سازوکار تعریف کند و پیشنهادی بدهد. به هر حال وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی از کار کسانی حمایت میکند که در چارچوب قانون باشد و این میتواند شامل حمایتهای معنوی هم باشد. بعضی مواقع حمایتهای معنوی، مهمتر از حمایتهای مادی است.
وی میافزاید: کتاب باید چند مشخصه داشته باشد؛ دارای شناسنامه مؤلف باشد، ناشر داشته باشد و جزو کتابهای ممنوعه نباشد. حالا از طرفی کتابهایی هستند که به نوعی از چرخه چاپ و توزیع خارج شدهاند و نمیتوانند توسط بخش رسمی، خریداری و فروخته شوند و به طور کلی خرید و فروش آنها ممنوع است.
وی ادامه میدهد: دستفروشی شغل نیست و پایگاه حقوقی خاصی نیز ندارد. شهرداری میتواند آنها را تجمیع کند، به عنوان جمعهبازار کتاب، یا شنبهبازار و... یا بازار دائمی کتاب که قابل نظارت باشد. به هر حال این که یک نفر چندین کتاب یا بیشتر را در خیابان پهن کند، به عنوان یک شغل محسوب نمیشود و آن فرد از حمایتهای خاصی برخوردار نخواهد شد. بعضی از این کتابها، کپی شدهاند. جلدی نیز برای آنها طراحی میشود که نه دارای مجوزی هستند و نه ناشری. در واقع اینها اصلاً کتاب نیستند که به مخاطب عرضه میشوند.
رئيس اداره فرهنگ و ارشاد اسلامي لامرد:نهضت اجراي تئاتر در لامرد
آغاز ميشود
فارس: رئيس اداره فرهنگ و ارشاد اسلامي شهرستان لامرد از اجراي تئاتر به صورت ماهانه در لامرد به عنوان نهضت تئاتر در اين شهرستان ياد كرد. محمد هنرپيشه در مورد فعاليت هنر نمايش در اين شهرستان اظهار داشت: از ابتداي سال جاري و با تصويب انجمن نمايش اين شهرستان، توجه دو چندان به مقوله تئاتر در دستور كار قرار گرفت و مقرر شد در اين مورد هر ماه، يك نمايش در اين شهرستان بر روي صحنه برود كه ميتوان گفت نهضتي در بخش تئاتر شهرستان صورت گرفته است. وي افزود: در سه ماه نخست امسال، سه كار نمايشي «خانه رويا» كاري از مصطفي كوهي، «عشق در آفسايد» كاري از محمد جواد صفايي و «عشق داند كه در اين دايره سرگردانيم» به كارگرداني محسن مرادي به روي صحنه رفت كه اين سه اثر با استقبال بسيار خوب تماشاگران مواجه شد.
هنرپيشه با اشاره به اينكه در سه ماه نخست سال جاري طبق برنامه عمل شد و با بيان اين نكته كه توجه به بخش كودك و نوجوان و دفاع مقدس از برنامههاي هنر نمايش در سطح اين شهرستان است، اضافه كرد: از كارهاي ديگري كه در اين شهرستان به روي صحنه رفت، تئاتر «جنجال در جنگل» كاري از محمدرضا روزمند است كه به مناسبت روز جهاني كودك در پنج سانس و مدت سه روز در سالن آمفي تئاتر فرهنگ و ارشاد، اجرا شد.
اين مقام مسئول ادامه داد: همچنين در روزهاي 28 و 29 و 30 مهر ماه، كاري با عنوان «شربت با طعم خمپاره» به كارگرداني علي اكبر صفري با موضوع دفاع مقدس اجرا ميشود و نيز در ماه آينده، تئاتر «تاريك و روشن» كاري از مريم رفيعي به روي صحنه ميرود.
هنرپيشه به حضور گروههاي نمايش شهرستان لامرد در جشنوارههاي استاني نيز اشاره كرد و ابراز داشت: تئاتر «مانيشكا»، به كارگرداني مصطفي كوهي در جشنواره استاني جوان مرودشت حضور دارد و همچنين كار محمد جواد صفايي بهنام «عشق و آفسايد» نيز از سوي داوران استاني براي حضور در جشنواره تئاتر فجر استان فارس مورد بازبيني قرار گرفته است. رئيس اداره فرهنگ و ارشاد اسلامي شهرستان لامرد در ادامه سخنان خود، به برنامههاي آینده در بخش تئاتر نيز اشاره و تصريح كرد: امسال سعي داريم دو جشنواره بزرگ را در اين شهرستان اجرا كنيم كه يكي از اين جشنوارهها، تئاتر سالانه شهرستان است كه در سه سال گذشته با نام «رويش» برگزار شده و امسال با توجه به اينكه احساس ميشود اين جشنواره در سالهاي گذشته به اهداف خود رسيده و نيروهاي جوان و با آتيهاي را وارد هنر نمايش شهرستان كرده است، سعي داريم با نامي جديد و برنامههاي بيشتري نسبت به سالهاي گذشته به اجرا درآوريم و در آن سعي ميشود از سه گروه مهمان از شهرستانهاي همجوار براي تبادل ايده و تجربه دعوت كنيم كه هدف از اين جشنواره برپایی يك كارگاه آموزشي براي اصحاب نمايش شهرستان لامرد است. وي جشنواره دفاع مقدس با اولويت شهيد و شهادت را جشنواره ديگر امسال نام برد و اضافه كرد: با توجه به برگزاري يادواره شهداي شهرستان لامرد در بهمن ماه امسال، قصد داريم جشنواره دفاع مقدس را برگزار كنيم كه پس از اجراي آن در سه بخش شهرستان، 9 گروه براي برگزاري جشنواره در حاشيه يادواره شهدا انتخاب ميشوند.
مدیر مسول و صاحب امتیاز : محمد عسلی